III SA/Łd 345/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Protokolant Asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2010 r. sprawy ze skargi J.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 5, art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, po rozpoznaniu odwołania J. F. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wskazano, iż organ I instancji ustalił, że powierzchnia użytkowa mieszkania skarżącego wynosi 62,11 m², a powierzchnia pokoi i kuchni - 51,93 m². Udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej przekracza 60%, bowiem wynosi 83,61%. Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. odmówił J. F. przyznania dodatku mieszkaniowego, z uwagi na przesłanki wynikające z art. 5 ust. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W odwołaniu skarżący wskazał, że w poprzednich okresach, kiedy pobierał dodatek mieszkaniowy zawsze wykazywał tę samą powierzchnię użytkową lokalu. Nie zmieniła się również sytuacja zdrowotna i materialna rodziny, wzrosły jedynie wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, a mimo to odmówiono mu przyznania dodatku mieszkaniowego na podstawie, która wcześniej nie była brana pod uwagę. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych - normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 40 m² - dla dwóch osób. Skarżący spełnia kryterium dochodowe, lecz posiadanym metrażem lokalu mieszkalnego przekracza normatywną powierzchnię przewidzianą dla dwuosobowego gospodarstwa domowego. Organ podniósł, iż w sprawie nie może mieć zastosowania art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, stanowiący, że normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m², jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. W aktach sprawy znajduje się bowiem orzeczenie o stopniu niepełnosprawności U. J.- F. z dnia [...] r., z którego wynika, że została zaliczona do stopnia niepełnosprawności lekkiego, z przeciwwskazaniami do dźwigania i pracy w wymuszonej pozycji kręgosłupa. Z orzeczenia powyższego wynika nadto, że żona skarżącego nie wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, co skutkuje, że nie może mieć zastosowania w niniejszym przypadku norma art. 5 ust. 3 w/w ustawy, tj. pozwalająca na powiększenie powierzchni normatywnej o 15 m². W skardze z dnia 14 maja 2010 r. J. F. wniósł o uchylenie powyższej decyzji, podnosząc, że w poprzednich okresach otrzymywał dodatek mieszkaniowy przy takiej samej powierzchni użytkowej. Zaznaczył, że w umowie najmu lokalu z 1983 r. powierzchnia mieszkalna jest określona na 44,76 m², a nie jak wskazano w decyzjach – 51,93 m². Wyjaśnił, że w aneksie do umowy najmu wskazano, że łazienkę zrobił we własnym zakresie kosztem kuchni. Skarżący podał także, że dwóch pierwszych decyzjach o niepełnosprawności nie było mowy o osobnym pokoju, jedynym zaświadczeniem było zaświadczenie lekarskie dla osoby niepełnosprawnej ubiegającej się o przyznanie dodatku. Do skargi załączono kserokopię umowy najmu z 1983 r. wraz z aneksem, kserokopię dokumentacji medycznej żony oraz kserokopię pisma Administracji Nieruchomości z dnia [...] r. wyrażającego zgodę na wydzielenie łazienki. W odpowiedzi na skargę z dnia 10 czerwca 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Ł. naruszały przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić przesłanki do ich uchylenia. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz. 734 ze zm.). Stosownie do treści art. 2 powołanej ustawy dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa a art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. Natomiast przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy stanowi, iż normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 40 m² dla dwóch osób. Normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m², jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju (art. 5 ust. 3 ustawy). Dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 1) 30 % albo 2) 50 % pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60 %. (art. 5 ust. 5 ustawy) Powyżej powołane przepisy w sposób jednoznaczny określają kryteria nabycia prawa do uzyskania dodatku mieszkaniowego. Warunkiem jego otrzymania jest łączne spełnienie następujących warunków: 1) zajmowanie lokalu mieszkalnego o określonej normatywnej powierzchni użytkowej, z uwzględnieniem liczby członków gospodarstwa domowego; 2) osiąganie określonego dochodu w przeliczeniu na jednego członka gospodarstwa domowego; 3) tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że J. F. spełnia dwa spośród powołanych powyżej warunków. Posiada tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz spełnia kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Skarżący nie spełnia natomiast przesłanki "powierzchni normatywnej" zajmowanego lokalu. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych skarżący prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe i zajmuje lokal mieszkalny położony w Ł. przy ul. L. [...] o powierzchni użytkowej 62,11 m², w tym łączna powierzchnia pokoi kuchni wynosi 51,93 m². Zgodnie z powołaną wcześniej treścią art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego dla gospodarstwa dwuosobowego nie może przekraczać 40 m². Zatem powierzchnia użytkowa lokalu zajmowanego przez skarżącego znacznie przekracza ustawową normę, uprawniającą do nabycia prawa do dodatku mieszkaniowego. W sprawie nie wystąpiły również przesłanki zwiększenia dopuszczalnej powierzchni użytkowej, o których mowa w art. 5 ust. 3 powołanej ustawy. Przepis ten zezwala na powiększenie użytkowej powierzchni mieszkalnej nie z tytułu samej niepełnosprawności osoby zamieszkującej w lokalu, ale tylko wówczas gdy, osoba niepełnosprawna porusza się na wózku lub gdy niepełnosprawność wymaga zamieszania w oddzielnym pokoju. Powołana norma prawna reguluje zatem sytuacje, których wystąpienie stanowi podstawę zwiększenia dopuszczalnej normatywnej powierzchni zajmowanego lokalu. Zatem wskazać należy, że jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje rodzina wśród, której jest osoba niepełnosprawna, normatywna powierzchnia mieszkalna może ulec zwiększeniu, jeżeli spełniony jest warunek poruszania się na wózku lub konieczność zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Zaznaczyć przy tym należy, że sam ciężar udowodnienia faktu określonego w art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych spoczywa na osobie, która się na niego powołuje. W rozpoznawanej sprawie skarżący przedłożył do akt administracyjnych orzeczenie o stopniu niepełnosprawności żony – U. J.-F. z dnia [...] r., z którego wynika, że została zaliczona do stopnia niepełnosprawności lekkiego. Z orzeczenia nie wynika natomiast, że żona wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, co nie pozwala na zastosowanie w przedmiotowej sprawie przesłanki z art. 5 ust. 3 powołanej ustawy, czyli powiększenia powierzchni normatywnej o 15 m². W przedmiotowej sprawie nie znajdzie również zastosowania przepis art. 5 ust. 5 pkt 1 i pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który umożliwia nabycie prawa do dodatku mieszkaniowego osobie zajmującej lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej nie przekraczającej normatywnej powierzchni o więcej niż 30% lub 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Zajmowany przez skarżącego lokal mieszkalny przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż dopuszczalne 30%, a łączna powierzchnia użytkowa kuchni i pokoi wynosi 51,93 m², co stanowi 83,61% powierzchni użytkowej całego mieszkania. Trzeba jednocześnie zaznaczyć, iż załączone przez stronę do skargi dokumenty, wskazujące na inną powierzchnię mieszkalną zajmowanego lokalu niż ustalona przez organ, nie mają istotnego wpływu na treść zapadłego rozstrzygnięcia. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby skarżący kwestionował w toku postępowania administracyjnego przyjętą przez organ wielkość powierzchni użytkowej lokalu, ustaloną zresztą w oparciu o złożony przez stronę wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Ponadto, uwzględniając nawet powierzchnię mieszkania skarżącego, wynikającą z załączonych do skargi dokumentów, i tak przekracza ona normatywną powierzchnię wynikającą z ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W tym miejscu wyjaśnić także należy, że każdy kolejny wniosek składany w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, wszczyna odrębne postępowanie administracyjne i jest nową, odrębną sprawą. Wobec powyższego powoływanie się skarżącego na swoje uprawnienie do otrzymywania dodatku mieszkaniowego wynikające z innych, wcześniejszych decyzji, dotyczących innego okresu jest nieuzasadnione i pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. Warto jednak zaznaczyć, iż zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 8 października 2004r. o zmianie ustawy o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 240, poz. 2406) do osób niepełnosprawnych, które legitymują się orzeczeniem zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności wydanym przed dniem wejścia w życie art. 1 pkt 4 niniejszej ustawy oraz osób legitymujących się orzeczeniami, o których mowa w art. 5 i art. 62 ustawy powołanej w tym artykule, konieczność zamieszkiwania w oddzielnym pokoju może być udokumentowana w szczególności zaświadczeniem lekarskim lub opinią biegłego. Powyższy zapis oznacza, iż w sytuacji, gdy do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego za wcześniejsze okresy, skarżący załączał orzeczenie lekarskie o stopniu niepełnosprawności żony wydane przed dniem 23 listopada 2004. (data wejścia w życie cytowanej wyżej ustawy), to dla udokumentowania, że żonie przysługuje prawo do zamieszkiwania w odrębnym pokoju wystarczało złożenie stosownego zaświadczenia lekarskiego. Na tej podstawie organ mógł zwiększyć przysługującą skarżącemu normatywną powierzchnię o 15 m², co skutkowało zapewne nabyciem prawa do dodatku mieszkaniowego za wcześniejsze okresy. Zmieniony z dniem 23 listopada 2004r. art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych stanowi natomiast, iż normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. O wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju orzekają powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.). Jak wynika natomiast z akt administracyjnych, do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego z dnia [...]r. skarżący załączył nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności żony, wydane w dniu [...]r. przez Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, z którego wynika wprost, iż U. J.-F. nie zostało przyznane prawo do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju (pkt 10 orzeczenia). Powoduje to, że zgodnie z cytowanym wyżej zapisem ustawowym, zaświadczenie lekarskie nie może być obecnie wystarczającym dowodem dla wykazania uprawnień żony skarżącego do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, a organ nie ma możliwości zwiększenia przysługującej stronie normatywnej powierzchni zajmowanego mieszkania. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił. D.T.