III SA/Łd 352/04

WyrokWSA w Łodzi2004-11-09

Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, p.o. Sędziego WSA Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy może zostać wydana bez prawidłowego oznaczenia strony postępowania i podstawy prawnej żądania zwrotu nienależnie pobranego dodatku, a także bez odniesienia się do treści pouczenia zawartego w pierwotnej decyzji przyznającej dodatek?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że decyzja o wygaśnięciu dodatku mieszkaniowego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Brak prawidłowego oznaczenia strony, niejasna podstawa prawna żądania zwrotu środków oraz nieuwzględnienie pouczenia z pierwotnej decyzji przyznającej dodatek uniemożliwiły ocenę legalności decyzji. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy z powodu śmierci beneficjentki. Skarżący, mąż zmarłej, podniósł, że nie wiedział o konieczności ponownego wystąpienia o dodatek i wskazał na pogorszenie sytuacji materialnej rodziny. Skarżący kwestionował również prawidłowość postępowania i uzasadnienie decyzji.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 listopada 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska /spr./, p.o. Sędziego WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2004 roku sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...], 2/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania Z. K. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. Nr [...] z dnia [...] w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia z dniem 1 października 2003 roku decyzji nr [...] przyznającej A. K. dodatek mieszkaniowy, działając na podstawie art. 138 § l pkt l w związku z art. 162 § l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 17 listopada 2000 r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. l ust. l ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 79. poz. 856 ze zm.) - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśniono, iż zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. stwierdził wygaśnięcie z dniem l października 2003 roku decyzji Nr [...] z dnia [...] przyznającej A. K. dodatek mieszkaniowy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż w związku z otrzymaną informacją o zgonie wnioskodawcy A. K. w dniu 23 września 2003 roku, decyzja z dnia [...] przyznająca dodatek mieszkaniowy, stała się bezprzedmiotowa, a nienależnie pobrana kwota w wysokości 888,76 zł. podlega zwrotowi. Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. złożył Z. K.. W odwołaniu podał, iż o śmierci żony powiadomił Spółdzielnię Mieszkaniową. Podkreślił, iż po śmierci żony sytuacja materialna rodziny jeszcze bardziej się pogorszyła. Podniósł, iż nie wiedział, że z chwilą śmierci żony musi ponownie wystąpić o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Opisał trudną sytuację zdrowotną i materialną rodziny i prosił o cofnięcie niekorzystnej dla niego decyzji. Rozpatrując sprawę organ odwoławczy zważył co następuje: Norma zawarta w art. 162 § l Kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązuje organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji do stwierdzenia jej wygaśnięcia, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub interesie strony. W związku z tym Kolegium uznało argumenty odwołującego się za niezasadne. Z. K. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie w całości. W uzasadnieniu skarżący podniósł argumenty jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Stwierdził, iż przyznany decyzją z dnia [...] dodatek mieszkaniowy winien być nadal wypłacany, mimo że strona będąca adresatem tej decyzji zmarła. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga jest zasadna . Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Oznacza to , że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Decyzja zaś lub postanowienie stosownie do art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi : a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania c/ inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, iż doszło do naruszenia przez organ przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 107 § 1 i 3 kpa - decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Decyzja organu I instancji nie zawiera oznaczenia strony. Nie można bowiem uznać, iż stroną postępowania jest zmarła A. K. . Decyzja ta została przesłana do Z. K., chociaż z jej treści nie wynika, aby Z. K. był stroną postępowania, albo chociaż miał otrzymać tę decyzję do wiadomości. Rozstrzygnięcie decyzji dotyczy jedynie wygaśnięcia decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...], natomiast w uzasadnieniu zawarto żądanie zwrotu pobranej kwoty w wysokości 888,76 zł. W tej sytuacji nie można ocenić, czy część uzasadnienia tej decyzji stanowi dalszą część jej rozstrzygnięcia. Brak określenia strony uniemożliwia z kolei dokonanie oceny kto - według organu - powinien dokonać zwrotu tej kwoty. Nie stanowi określenia tej osoby sam fakt wysłania decyzji przez organ do skarżącego Z. K.. Ponadto jeżeli organ uznał, iż Z. K. jest stroną postępowania jako mąż składającej wniosek o dodatek mieszkaniowy A. K., członek spółdzielni mieszkaniowej i współkorzystający z dodatku mieszkaniowego, to mając te fakty na uwadze organ winien rozważyć - czy istotnie z chwilą śmierci A. K. decyzja stała się bezprzedmiotowa i zachodzą przesłanki wynikające z art. 162 §1 pkt 1 kpa. Rozważań takich w odniesieniu do osoby skarżącego decyzje organów obu instancji nie zawierają. W decyzji organu I instancji nie powołano podstawy prawnej żądania zwrotu pobranego dodatku. Błędu tego nie naprawił organ odwoławczy, choć wyraźnie w tym zakresie skarżący wniósł odwołanie. Podnieść należy także, iż organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutu skarżącego dotyczącego pouczenia zawartego w decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy o tym, iż zmiana wysokości dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy oraz wysokości dodatków na mieszkanie, jak również innych danych zawartych we wniosku w okresie wypłacania dodatku pozostaną bez wpływu na wysokość przyznanego dodatku. Pouczenie to koresponduje z treścią art. 7 ust. 10 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. nr 71 poz. 732 ze zm. ) . Do treści jednak tej ustawy, ani do poszczególnych jej przepisów decyzje organów obu instancji nie nawiązują. W tej sytuacji ocena przez Sąd legalności zaskarżonej decyzji sprowadzać się może jedynie do oceny naruszenia przepisów postępowania, gdyż wyżej wskazane naruszenia przepisów mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast wobec braku powołania przez organy obu instancji przepisów prawa materialnego i wyżej wskazanych wątpliwości Sądu stwierdzić należy, iż koncepcja prawna wydania takiej decyzji nie jest na tyle czytelna, aby Sąd mógł ocenić legalność decyzji z punktu widzenia przepisów prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło