III SA/Łd 356/04
WyrokWSA w Łodzi2005-01-28
Skład orzekający: Janusz Furmanek, Irena Krzemieniewska, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres uzupełniający, wynikające z art. 25 ust. 11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, stanowi przesłankę do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, mimo że nie jest to prawo do zasiłku na pełny okres?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres uzupełniający, wynikające z art. 25 ust. 11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, stanowi spełnienie przesłanki wymaganej do uzyskania świadczenia przedemerytalnego. Fakt, że jest to prawo na czas skrócony, nie ma znaczenia, ponieważ samo zaistnienie prawa do zasiłku jest wystarczające do spełnienia tej przesłanki, a ustawodawca nie wprowadził rozróżnienia na okres pełny i skrócony w kontekście świadczenia przedemerytalnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego J. G. przez organy administracji. J. G. kilkukrotnie tracił status osoby bezrobotnej z powodu podjęcia zatrudnienia, a następnie ponownie rejestrował się w urzędzie pracy, uzyskując prawo do zasiłku na okres uzupełniający. Organy administracji uznały, że prawo do zasiłku na okres uzupełniający nie jest tożsame z prawem do zasiłku na pełny okres i w związku z tym odmówiły przyznania świadczenia przedemerytalnego. J. G. złożył skargę do sądu, argumentując spełnienie warunków do nabycia świadczenia przedemerytalnego oraz trudną sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu Z. w części rozstrzygającej o odmowie przyznania świadczenia przedemerytalnego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 28 stycznia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Asesor WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu Z. z dnia [...] nr [...] w części rozstrzygającej o odmowie przyznania świadczenia przedemerytalnego.
Wojewoda [...], po rozpoznaniu odwołania J. G. od decyzji Starosty Powiatu Z. w dniu [...] nr [...] w części dotyczącej odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego, decyzją z dnia [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podał, że J. G. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. dnia [...]. Decyzją Starosty Powiatu Z. z dnia [...] nr [...] przyznano J. G. status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji i prawo do zasiłku od dnia 16 stycznia 2002 roku, na okres 6 miesięcy, pod warunkiem, że nie zajdą okoliczności, powodujące jego utratę. Okoliczność taka nastąpiła w związku z podjęciem przez J. G., od dnia [...] zatrudnienia w Zakładzie Remontowo – Budowlanym, A w Z. i decyzją Starosty Powiatu Z. z dnia [...] nr [...] orzeczono utratę statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem [...].
Po ustaniu zatrudnienia (31 grudnia 2002 roku) J. G. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. dnia 6 stycznia 2003 roku i uzyskał, z tym dniem, status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku od dnia 7 stycznia 2003 roku na okres skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego (vide: decyzja Starosty Powiatu Z. z dnia [...] nr [...]).
J. G. podjął kolejne zatrudnienie w Zakładzie Remontowo – Budowlanym, A w Z. od dnia 16 kwietnia 2003 roku. Powyższa okoliczność stanowiła podstawę orzeczenia utraty statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku od dnia 16 kwietnia 2003 roku (vide: decyzja Starosty Powiatu Z. z dnia [...] nr [...]). Po ustaniu zatrudnienia (30 listopada 2003r.) J. G. zgłosił się do Powiatowego Urzędu Pracy w Z. w dniu 1 grudnia 2003 roku.
Decyzją Starosty Z. z dnia [...] nr [...] przyznano J. G. status osoby bezrobotnej z dniem 1 grudnia 2003r. oraz prawo do zasiłku za okres uzupełniający do 6 miesięcy od dnia 2 grudnia 2003 roku i jednocześnie odmówiono przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 2 grudnia 2003 roku.
Od decyzji J. G. złożył odwołanie, w którym zaznaczył, że w dniu złożenia wniosku o świadczenie przedemerytalne spełnił warunki do jego nabycia jednakże uzyskał prawo do zasiłku dla bezrobotnych, na okres uzupełniający do 6 miesięcy, tj. na 8 dni. Ponadto wskazał na trudną sytuację materialną swojej rodziny.
Z akt sprawy wynika, że odwołujący się nabył, od dnia 6 stycznia 2002 roku prawo do zasiłku od dnia [...] z powodu podjęcia zatrudnienia, na okres krótszy niż 365 dni. Do Powiatowego Urzędu Pracy w Z., J. G. zgłosił się w ciągu 7 dni od dnia ustania zatrudnienia, nabywając prawo do zasiłku na okres uzupełniający, stosownie do treści przepisu art. 25 ust. 11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Analogiczna sytuacja ma również miejsce po rejestracji J. G. w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. w dniu 1 grudnia 2003 roku, gdzie zgłosił się w ciągu 7 dni od dnia ustania zatrudnienia w Zakładzie Remontowo – Budowlanym, A w Z. (30.11.2003r.), dlatego nabył prawo do zasiłku dla bezrobotnych, na podstawie przepisu art. 25 ust.11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, na okres uzupełniający do 6 miesięcy.
Zgodnie bowiem z uchwałą 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętą dniu 19 czerwca 2000r. (sygn. akt OPS 9/00) bezrobotny, który w okresie posiadania prawa do zasiłku utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, po ponownej rejestracji uzyskuje wyłącznie prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku, stosownie do dyspozycji art. 25 ust.11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
W opisanej sytuacji nie ma możliwości przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, bowiem wcześniej nabyte prawo do zasiłku dla bezrobotnych winno być wyczerpane w całości, niezależnie od tego, czy zostały spełnione przesłanki do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Skoro w dniu 16 stycznia 2002 roku J. G. nabył prawo do zasiłku, na okres 6 miesięcy, a okresy pobranego przez niego zasiłku wynoszą:
- od 6 stycznia 2002 roku do 1 kwietnia 2002 roku tj. 76 dni;
- od 7 stycznia 2003 roku do 15 kwietnia 2003 roku tj. 99 dni;
to zasadnie, decyzją Starosty Powiatu Z. z dnia [...] roku nr [...], przyznano bezrobotnemu prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres uzupełniający, a jednocześnie odmówiono przyznania świadczenia przedemerytalnego.
J. G. w skardze na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł o przyznanie świadczenia przedemerytalnego.
W uzasadnieniu powołał się na swój wiek i trudną sytuacją materialną.
Organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi z przyczyn podanych w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1§1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Po myśli §2 tegoż artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
To zaś oznacza, że sąd Administracyjny nie rozstrzyga sprawy merytorycznie. Nie orzeka o przyznaniu bądź o odmowie przyznania świadczenia przedemerytalnego.
Zgodnie z art. 145§1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1. uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tej sprawie organy administracyjne naruszyły przepisy prawa materialnego i procesowego w sposób określony w art. 145§1 pkt 1 lit. A i c p.p.s.a.
Zgodnie z art.37k ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /t.j. Dz.U z 2003 r. Nr 58, poz.514/ w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji - świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn.
Sporna pozostaje okoliczność, czy w świetle art.37k cyt. ustawy można było uznać, że skarżącej przysługiwało w dacie rejestracji prawo do zasiłku. Zdaniem organu odwoławczego posiadane prawo do zasiłku na okres uzupełniający nie jest tożsame z prawem do zasiłku na nowy pełny okres zasiłkowy.
Organ wyjaśnia tę interpretację powołując się na stanowisko zawarte w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2000 r. OPS 9/00 (ONSA z 2001 r. nr 1, poz.5).
W uchwale tej Sąd stwierdził, że: "Bezrobotny, który w okresie posiadania prawa do zasiłku utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, po ponownej /kolejnej/ rejestracji uzyskuje wyłącznie prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku stosownie do dyspozycji art.25 ust.11 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz.U z 1997 r. Nr 25, poz.128 ze zm./".
Uchwala ta dotyczyła więc innego stanu faktycznego i prawnego. Ani w tej uchwale, ani w jej uzasadnieniu nie został rozstrzygnięty problem dotyczący skarżącego. Powoływanie się zatem przez organ na uchwałę bez wskazania konkretnej treści, z której organ wywodzi przedstawioną interpretację przepisu ustawy w celu oceny sytuacji prawnej i faktycznej skarżącej jest w tym przypadku niezasadne.
Zdaniem Sądu w tym składzie - skarżący w dniu ponownej rejestracji to jest w dniu 3 grudnia 2003 r. posiadała prawo do zasiłku wynikające z art.25 ust.11 cyt. ustawy zgodnie z którym - bezrobotny, który utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności lub uzyskiwania dochodu w wysokości przekraczającej połowę najniższego wynagrodzenia miesięcznie i zarejestrował się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny w okresie 7 dni od dnia ustania zatrudnienia, zaprzestania wykonywania innej pracy zarobkowej, prowadzenia pozarolniczej działalności lub osiągania dochodu przekraczającego połowę najniższego wynagrodzenia miesięcznie, posiada prawo do zasiłku na czas skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego oraz o okresy, o których mowa w ust.8.
Fakt, iż jest to prawo do zasiłku na czas skrócony nie ma w przypadku skarżącego znaczenia, gdyż w tej sprawie posiadanie prawa do zasiłku jest jedną z koniecznych przesłanek do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego, stanowi zatem źródło powstania innego prawa i samo jego zaistnienie powoduje spełnienie tej przesłanki.
Należy przy tym zauważyć, iż ustawodawca w cytowanej ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu dokonuje rozróżnienia prawa do zasiłku na okres pełny i skrócony jedynie dla celów zasiłku dla bezrobotnych. Brak natomiast w ustawie takiego rozróżnienia w przypadku gdy prawo do zasiłku dla bezrobotnych jest źródłem powstania innego prawa.
Skoro zatem w takim przypadku tego rozróżnienia nie ma, należy przyjąć, iż prawo do zasiłku wynikające z cyt. art.25 ust.11 ustawy stanowi spełnienie przesłanki wymaganej przepisem art.37j ustawy.
Podkreślić jednocześnie należy, iż przepisy ustawy określają sytuację prawną osób bezrobotnych. Z tych przepisów osoby te wywodzą swoje uprawnienia będąc często w trudnej sytuacji życiowej. Przepis prawa zatem winien być tak skonstruowany, aby bezrobotni mogli być świadomi swoich praw wynikających z ustawy.
Nie można zastępować przepisu prawa, z którego bezrobotni wywodzą swoje uprawnienia - skomplikowaną interpretacją przepisów ustawy z powołaniem się na uchwałę NSA dotyczącą innego stanu faktycznego i prawnego.
Natomiast w przypadku skarżącego należy wskazać na treść uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2002 r. OPS 14/01 ONSA z 2002 r. nr 4, poz.133, w której stwierdzono, iż: Osobie bezrobotnej, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych spełniała warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego określone w art.37j ust.1 lub w art.37k ust.1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz.U z 2001 r. Nr 6, poz.56 ze zm. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r./, przysługuje na jej wniosek prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na podstawie art.37l ust.1 tej ustawy, mimo wygaśnięcia prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, jeżeli w dniu złożenia wniosku spełnia określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego.
Sąd w tym składzie w pełni podziela pogląd wyżej wyrażony.
W tej sytuacji organy miały obowiązek ustalić, czy skarżący spełniał wszystkie warunki uprawniające go do świadczenia przedemerytalnego i przyczyny rozwiązania umowy o pracę.
Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art.145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U nr 1153 poz.1270/ orzekł jak w sentencji.
Mając na uwadze treść art.152 cyt. ustawy Sąd stwierdza, iż z uwagi na brak przymiotu wykonalności - orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji jest w tym przypadku bezprzedmiotowe.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło