III SA/Łd 357/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-07-22

Skład orzekający: Janusz Furmanek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie przedstawiła pełnych danych o swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach, mimo wezwania sądu, może zostać uznana za spełniającą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Strona, która nie przedstawiła pełnych danych o swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach, mimo wezwania sądu, nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega odmowie.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. nakładającą karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach było niepełne. Mimo wezwania do uzupełnienia wniosku, skarżący nie przedstawił wszystkich wymaganych informacji, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, podnosząc m.in. że nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu T.B.P. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

! Dnia 22 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III W składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T.B.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie: nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: odmówić skarżącemu T.B.P. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. U.K. W dniu 13 marca 2015 roku T.B.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] nakładającą na niego karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł skarżący wystąpił z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach wskazał jedynie, że jest współwłaścicielem nieruchomości, w którym nastąpiło wykonanie przyłącza kanalizacyjnego, z którym związana jest nałożona w kwestionowanej decyzji kara. Nieruchomość ta ma powierzchnię 220 m2 i znajduje się na niej dom o powierzchni ok. 150 m2. Wnioskodawca oświadczył, że w domu tym zamieszkują jego rodzice, a ich źródłem utrzymania jest emerytura ojca skarżącego w wysokości 2.200 zł Z uwagi na fakt, że oświadczenie wnioskodawcy zawarte w formularzu PPF było niepełne, skarżący został zobowiązany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: wskazanie informacji dotyczących jego sytuacji rodzinnej i majątkowej w szczególności osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym oraz posiadanego przez nie majątku i ich dochodów; udokumentowanie wysokości miesięcznych dochodów wnioskodawcy, udokumentowanie wysokości miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawcy; nadesłanie wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym za ostatnie 2 miesiące, nadesłanie odpisu zeznania podatkowego skarżącego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym za rok 2014, wskazanie składników majątku skarżącego z podaniem ich wartości, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący nadesłał pismo, w którym ponownie wskazał, że w domu znajdującym się na nieruchomości, której dotyczy spór zamieszkują jego rodzice natomiast skarżący wraz z rodziną mieszka w K.. W sprawie wystąpił w imieniu matki, która po operacji nie była w stanie złożyć wniosku. O fakcie, że właściwym adresatem w sprawie jest jego matka świadczy umowa na dostawę wody i odprowadzanie ścieków, zawarta na jej nazwisko, którą załączył do pisma. Końcowo wniósł o rozpatrzenie wniosku w odniesieniu do swoich rodziców. Postanowieniem z dnia 29 maja 2015 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi odmówił T.B.P. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw, w którym ponownie wskazał, że nie mieszka ani nie jest zameldowany pod adresem ul. A. 11 a w Ł.. Nie pozostaje także z rodzicami we wspólnym gospodarstwie domowym. Zaznaczył również, że do Sądu występował w imieniu chorej matki, która sama nie mogła w tym czasie podejmować czynności w tym zakresie, co zostało Sądowi udokumentowane. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., póz. 270 ze zm. -dalej p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. W związku z powyższym należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zgodnie z treścią art. 243 § p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Przechodząc do oceny przedmiotowego wniosku o przyznanie prawa pomocy należy wskazać, że wnioskodawca w złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach wskazał jedynie, że jest współwłaścicielem nieruchomości położonej w Ł. o powierzchni 220 m2 na której znajduje się dom o powierzchni ok. 150 m2. Nieruchomość ta zajmowana jest przez jego rodziców. Wnioskodawca nie udzielił pełnych informacji dotyczących swojej sytuacji majątkowej, posiadanych na utrzymanie dochodów oraz ponoszonych kosztów utrzymania. Niezbędne informacje dotyczące jego sytuacji rodzinnej oraz możliwości płatniczych nie zostały przedstawione mimo wystosowanego w tym zakresie wezwania. W tej sytuacji brak jest możliwości dokonania oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego w celu ustalenia czy rzeczywiście obiektywnie odpowiada ona przesłankom uzasadniającym przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Złożony przez skarżącego formularz PPF nie zawiera żadnych danych pozwalających na ocenę możliwości płatniczych wnioskodawcy pod kątem możliwości poniesienia kosztów sądowych w zainicjowanym przez niego postępowaniu. Informacji takich skarżący nie zawarł również w uzasadnieniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 29 maja 2015 r. Powyższe stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skutkować musiało uznaniem, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. Odnośnie zgłoszonej w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia formularza PPF oraz w uzasadnieniu sprzeciwu prośby skarżącego o rozpoznanie złożonego wniosku o prawo pomocy w odniesieniu do jego rodziców wskazać należy, że zgodnie z przywołanym na wstępie art. 243 § 1 p.p.s.a.z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy może do sądu zwrócić się jedynie strona postępowania. Zgodnie z art. 32 p.p.s.a., w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Z wnioskiem takim nie mogą więc wystąpić osoby faktycznie zainteresowane jej rozstrzygnięciem niebędące uczestnikami postępowania sądowoadministracyjnego zobowiązanymi do poniesienia kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego wydana zostało w stosunku do wnioskodawcy, on także wniósł na nią zgodnie z prawem skargę do tutejszego sądu. To on wreszcie zgodnie z art. 32 p.p.s.a jest stroną postępowania, która ubiegać może się o przyznanie prawa pomocy ze względu na swoją złą sytuacje materialną uniemożliwiającą poniesienie niezbędnych kosztów procesu. Wobec powyższego dla oceny złożonego przez skarżącego wniosku o prawo pomocy istotne znaczenie ma jego sytuacja rodzinna, majątkowa i jego możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Bez znaczenia w sprawie pozostaje zaś sytuacja materialna jego rodziców, którzy zgodnie z jego oświadczeniem nie pozostają z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Nie ulega zatem wątpliwości, że uprawnionym zarówno do wniesienia skargi, jak i do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie jest T.B.P. albowiem to on był stroną postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej a decyzja wydana w wyniku tego postępowania dotyczyła jego interesu prawnego. Podkreślić trzeba, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Skarżący nie nadesłał jednak żadnych dokumentów, uniemożliwiając dokonanie rzetelnej analizy jego sytuacji finansowej. Tym samym nie wykazał zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 245 § 1 i 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w postanowieniu. U.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło