III SA/Łd 359/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-08-06
Skład orzekający: Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony na podstawie wykazania braku środków na poniesienie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać przyznane stronie, która na wniosek wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Przyznanie prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów i wymaga ścisłej interpretacji, a wnioskodawca musi rzetelnie uprawdopodobnić swoją trudną sytuację majątkową. W niniejszej sprawie skarżący wykazał spełnienie tych przesłanek, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżący J.K. złożył skargę na postanowienie Wojewody Ł. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Po odrzuceniu skargi przez WSA w Łodzi, J.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym, wskazując na trudną sytuację majątkową, samotne gospodarstwo domowe, niską emeryturę w wysokości 1143 zł, brak oszczędności i nieruchomości oraz stan zdrowia potwierdzony dokumentacją medyczną.Rozstrzygnięcie
Przyznał skarżącemu J.K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 sierpnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III W składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J.K. na postanowienie Wojewody Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: przyznać skarżącemu J. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2010 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę J. K. na postanowienie Wojewody Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
W dniu 29 lipca 2010 r. do Sądu wpłynął wniosek J. K. o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPF" poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący pozostaje w jednoosobowym gospodarstwie domowym. Jest osobą samotną po rozwodzie.
Skarżący wskazał, że łączny dochód jego gospodarstwa kształtuje się na poziomie 1143 złotych, na który składa się jego emerytura. J. K. oświadczył, że nie posiada żadnych środków pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Nie posiada również żadnych nieruchomości ani mieszkania. Skarżący wyjaśnił, że jest po dwukrotnym udarze mózgu, jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, prawostronnie głuchą. J. K. wskazał, że miesięcznie wydaje około 650 złotych na opłaty za mieszkanie, media oraz lekarstwa. Do wniosku załączył kserokopie dokumentacji medycznej potwierdzającej jego stan zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Zatem strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
Analiza przedstawionych przez J. K. informacji, zawartych w złożonym urzędowym formularzu, daje podstawy do twierdzenia, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący jednoznacznie wykazał, że spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 punkt 1 powoływanej ustawy. Sytuacja majątkowa skarżącego jest trudna. Jest osobą samotną prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem jego dochodu jest emerytura, która wynosi 1143 złotych miesięcznie. Jednocześnie skarżący wskazał, że nie posiada żadnych oszczędności, jak również nieruchomości. J. K. jest osobą schorowaną, duże wydatki ponosi na leki.
Stosownie do przepisów art. 243 § 1 i art. 246 § 1 ww. ustawy, osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zdaniem Sądu, okoliczności powyższe zostały przez J. K. wykazane.
Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 punkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.
D.T.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło