III SA/Łd 37/05

WyrokWSA w Łodzi2005-04-20

Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy eksmisja z lokalu mieszkalnego na podstawie prawomocnego wyroku sądu cywilnego stanowi przesłankę do wymeldowania osoby z pobytu stałego w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych?
Ratio decidendi
Eksmisja z lokalu mieszkalnego na podstawie prawomocnego wyroku sądu cywilnego jest równoznaczna z opuszczeniem miejsca pobytu stałego w rozumieniu przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, co stanowi przesłankę do orzeczenia wymeldowania. Postępowanie meldunkowe ma charakter wyłącznie rejestracyjny i nie bada uprawnień do przebywania w lokalu, a sprawy majątkowe toczące się przed sądem cywilnym nie mają wpływu na decyzję o wymeldowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. L. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Postępowanie o wymeldowanie zostało wszczęte na wniosek I. i W. W., którzy wskazali na wykonanie eksmisji M. L. z przedmiotowego lokalu na podstawie prawomocnego wyroku sądu cywilnego. Skarżący wnosił o zaniechanie wymeldowania, domagając się rozliczenia nakładów poczynionych na nieruchomość.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Asesor Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005 roku sprawy ze skargi M. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę III SA/Łd 37/05 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [..] Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] orzekającą o wymeldowaniu M. L. z pobytu stałego z lokalu położonego w K. , os. A 23. Jako podstawę prawną decyzji organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. Z 2001 r. Nr 87 poz. 960 ze zm. ). W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że postępowanie w sprawie o wymeldowanie M. L. z lokalu położonego w K. , os. A 23 wszczęte zostało na wniosek I. i W. W. Wnioskodawcy wskazali , że w stosunku do M. L. w dniu 20 września 2004 r. wykonana została przez Komornika Sądowego eksmisja z przedmiotowego lokalu. Podstawę eksmisji stanowił prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 9 grudnia 2002 r nakazujący A. i M. małż. L. wydanie I. i W. małż. W. lokalu mieszkalnego stanowiącego część nieruchomości położonej w K., os A 23. Po ustaleniu, że od dnia eksmisji M. L. nie przebywa pod wskazanym adresem, Wójt Gminy K., decyzją z dnia [....] orzekł o jego wymeldowaniu. Organ I instancji wyjaśnił też, że toczące się między małż W., a M. L. sprawy majątkowe nie mogą mieć wpływu na postępowanie administracyjne. W odwołaniu od decyzji organu I instancji M. L. wnosił o zaniechanie wymeldowania go z pobytu stałego w K. , os A 23 . Wskazywał, że wymelduje się z przedmiotowego lokalu, gdy małż. W. ( rodzice jego żony) rozliczą się z nim z poczynionych przez niego przez 24 lata nakładów. Rozpoznając powyższe odwołanie Wojewoda [..] wskazał, że stosownie do postanowień zawartych w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach, organ administracji wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. W ocenie organu zebrany w sprawie materiał dowodowy i ustalony na jego podstawie stan faktyczny pozwala na stwierdzenie, że wystąpiły przesłanki warunkujące wydanie decyzji o wymeldowaniu, gdyż M. L. opuścił miejsce pobytu stałego w rozumieniu tego przepisu. Wskazuje na to załączony do akt administracyjnych protokół z wykonania czynności egzekucyjnych przez komornika, z którego wynika, że przedmiotowy lokal został w dniu 20 września 2004 r. wydany wierzycielom. Ponadto od wykonania eksmisji skarżący nie przebywa w lokalu, w którym był zameldowany na pobyt stały, co wynika z pisma Komendy Powiatowej Policji w Ł. oraz wyjaśnień samego zainteresowanego. Organ odwoławczy podał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, za równoznaczną z opuszczeniem miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych należy uznać nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobytu, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została z lokalu usunięta w wyniku przymusowej eksmisji. Organ podkreślił także wyłącznie rejestracyjny charakter obowiązujących przepisów meldunkowych oraz podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, że okoliczności związane z toczącymi się przed sądem powszechnym sprawami majątkowymi nie mają wpływu na treść decyzji w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego. W skardze na decyzję Wojewody [...] –M. L. powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu. W jego ocenie z decyzją o wymeldowaniu należało zaczekać do czasu rozstrzygnięcia przez sąd powszechny sprawy o rozliczenie nakładów na ww. nieruchomość, które poczynił w czasie trwania związku małżeńskiego z córką małż. W. Skarżący podkreślał zły stan swojego zdrowia i zarzucał, że po zabraniu majątku pozbyto się go, gdy wymagał opieki. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005 r. skarżący popierał skargę . Uzasadniał, że nie zgadza się z decyzją Wojewody [...], gdyż przez wiele lat był jedynym żywicielem pięcioosobowej rodziny, a obecnie gdy jest bardzo chory, rodzina wyrzekła się go i zabrała mu cały majątek. Wyjaśnił, że jest po rozwodzie z żoną i przebywa w miejscowości N. za K. Przed sądem powszechnym toczy się sprawa o rozliczenie nakładów jakie poczynił na majątek teściów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Oznacza to , że sąd administracyjny badając legalność zaskarżonej decyzji ocenia, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Decyzja lub postanowienie, stosownie do art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [p.p.s.a.] ( Dz. U. nr 153 poz. 1270), podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi : 1/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy 2/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania 3/ inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie sąd nie stwierdził takiego naruszenia przepisów prawa, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji. W myśl art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) , w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji przez organy obu instancji , organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się . Istota ewidencji ludności polega na rejestracji danych o miejscu zamieszania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego. Wyłącznie ewidencyjny charakter przepisów ustawy wynika m.in. z brzmienia cytowanego wyżej przepisu, który jako przesłankę wymeldowania wskazuje jednie fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu. W obecnym stanie prawnym organ administracji nie bada już czy ta osoba utraciła uprawnienie do przebywania w danym miejscu. W rozpoznawanej sprawie Sąd Rejonowy w K. w dniu 9 grudnia 2002 r nakazał A. i M. małż. L. wydanie I. i W. małż. W. lokalu mieszkalnego stanowiącego część nieruchomości. Wyrok ten uprawomocnił się i następnie na jego podstawie w dniu 20 września 2004 r. w trybie egzekucji Komornik Sądowy wykonał eksmisję skarżącego z powyższego lokalu . Wynika to z zaświadczenia wydanego wierzycielom przez Komornika Sądowego w dniu 21 września 2004 r. i załączonego do niego protokołu z przeprowadzonej eksmisji. Zaświadczenie to stanowiło dowód, że skarżący opuścił miejsce swojego dotychczasowego pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Nie budzą także wątpliwości ustalenia organu administracji, że od czasu wykonania eksmisji skarżący nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu . Okoliczności tych nie kwestionował także sam skarżący. Opuszczenie lokalu przez skarżącego nie było wprawdzie dobrowolne, ale zastosowanie przymusu w tym zakresie było zgodne z prawem , gdyż stanowiło wykonanie przez uprawniony organ prawomocnego wyroku sądu powszechnego. Zgodnie zaś z art. 365 § 1 kodeksu postępowania cywilnego orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe /../. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 lutego 2003 r. V S.A. 1398/02 ( niepublikowany), egzekucja wyroku orzekającego eksmisję skarżącego z lokalu jest aktem równoznacznym z ustaniem jego pobytu w tym lokalu w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i jeśli nawet po wykonaniu egzekucji eksmitowana osoba wbrew woli wierzyciela egzekucyjnego wtargnie do lokalu, nie stanowi to stałego jej pobytu z zamiarem stałego przebywania i nie uchyla zaistniałej wcześniej przesłanki wymeldowania. Należy podzielić pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż toczące się przed sądem powszechnym sprawy majątkowe między skarżącym a właścicielami nieruchomości oraz jego byłą żoną nie mają znaczenia dla sprawy o wymeldowanie, gdzie przedmiotem badania jest jedynie fakt opuszczenia lokalu bez wymeldowania. Na treść decyzji organów administracji, a także na treść rozstrzygnięcia wydawanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mogła mieć także znaczenia sytuacja zdrowotna i życiowa skarżącego. Sąd administracyjny nie ma bowiem możliwości dokonywania oceny decyzji organów administracji z punktu widzenia zasad słuszności czy zasad współżycia społecznego. Jedynym kryterium jest zgodność decyzji z przepisami prawa. W tym stanie rzeczy należało uznać, że skoro dokonana przez organ administracji ocena spełnienia przesłanki do wymeldowania skarżącego z lokalu była prawidłowa, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [p.p.s.a.] ( Dz. U. nr 153 poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło