III SA/Łd 375/10

Dnia 21 października 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2010 roku sprawy ze skargi K. B. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K. B. podniósł, iż kilkakrotnie występował do Dyrektora Izby Celnej w Ł. z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...]. Nie kwestionował faktu, że odwołanie wniósł po terminie, ale było to spowodowane chorobą, co potwierdził przedstawiając zwolnienia lekarskie. Skarżący zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. W wykonaniu zarządzenia sędziego z dnia 5 sierpnia 2010 roku wezwano K. B. do wypowiedzenia się w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, co jest przedmiotem skargi z dnia 31 maja 2010 roku, poprzez podanie konkretnego numeru i daty rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej w Ł., które skarżący kwestionuje. W odpowiedzi na powyższe, w piśmie z dnia 16 sierpnia 2010 roku, skarżący oświadczył, że przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Nr [...] z dnia [...]. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. Decyzją z dnia [...], nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. na podstawie art. 207 w związku z art. 270 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 roku – Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 622), odmówił K. B. umorzenia kosztów postępowania celnego ustalonych postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2004 roku w wysokości 3.148, 72 zł. Od powyższej decyzji K. B. złożył w dniu 13 stycznia 2010 roku odwołanie. Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Pismem z dnia 24 lutego 2010 roku skierowanym do Dyrektora Izby Celnej w Ł. K. B. ponownie zwrócił się z prośbą o ponowne rozpatrzenie prośby o umorzenie kosztów postępowania celnego zawartej w piśmie z dnia 8 stycznia 2010 roku. Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. na podstawie art. 169 § 1 i 4 w związku z art. 168 § 2 i art. 216 § 1 Ordynacji podatkowej i art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne wezwał K. B. do usunięcia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania braków podania poprzez sprecyzowanie treści żądania zawartego w piśmie z dnia 24 lutego 2010 roku tj. wyjaśnienia czy jest to skarga skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, odwołanie, czy też wniosek o załatwienie sprawy lub przywrócenie terminu, wskazując jednocześnie, że na niniejsze postanowienie nie przysługuje zażalenie. Na powyższe postanowienie, w piśmie z dnia 5 kwietnia 2010 roku K. B. złożył odwołanie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...], nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. na podstawie art. 216, art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stwierdził niedopuszczalność odwołania, wskazując w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, że postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] było czynnością materialno-techniczną, od której nie przysługiwało zażalenie. Odwołując się do treści art. 237 Ordynacji podatkowej organ administracji podkreślił, że postanowienie, na które nie służy zażalenie strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K. B. podniósł, iż kilkakrotnie występował do Dyrektora Izby Celnej w Ł. z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...]. Nie kwestionował faktu, że odwołanie wniósł po terminie, ale było to spowodowane chorobą, co potwierdził przedstawiając zwolnienia lekarskie. Skarżący zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. W odpowiedzi na skargę z dnia 3 września 2010 roku Dyrektor Izby Celnej w Ł. podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, póz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 powoływanej powyżej ustawy, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b/naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W tym miejscu należy wyjaśnić, że Sąd nie jest kolejną instancją. Zakres kognicji Sądu nie uprawnia do merytorycznego rozpoznania sprawy. Tym samym Sąd nie mógł rozpoznać wniosku skarżącego w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Rozpatrując skargę, w tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić podstawę do jego uchylenia. Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie, sprecyzowanego przez samego skarżącego w piśmie z dnia 16 sierpnia 2010 roku, jest prawidłowość rozstrzygnięcia organu celnego w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od postanowienia Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], Nr [...]. W tym miejscu należy podnieść, że zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; 2) oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy; 3) określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Ze względu na fakt, że skarżący w swojej skardze nie podał jakiego konkretnie aktu skarga dotyczy, a z akt administracyjnych nadesłanych przez organ wynikało, że organy celne faktycznie wielokrotnie rozstrzygały kwestie związane z nieterminowym wniesieniem przez skarżącego odwołania, koniecznym było zwrócenie się przez Sąd do skarżącego z wezwaniem do uzupełnienia tego braku formalnego skargi. Fakt wskazania przez K. B., że przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. Nr [...] z dnia 5 maja 2010 roku, był dla Sądu wiążący. Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia należy wskazać, że zgodnie z art. 216 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm, dalej O.p.), w toku postępowania organ podatkowy wydaje postanowienia. Postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania podatkowego, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej (§ 2). W świetle art. 236 § 1O.p. na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi. Zgodnie zaś z art. 237 O.p. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Na podstawie normy wynikającej z art. 228 § 1 pkt 1 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia niedopuszczalność odwołania. Natomiast w myśl art. 239 O.p., w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale (tj. w rozdziale 16 zatytułowanym "Zażalenia") do zażaleń mają zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Ponieważ przepisy rozdziału 16 Ordynacji podatkowej nie zawierają regulacji dotyczącej dopuszczalności zażalenia, kwestię tę należy oceniać w oparciu o przepis art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, zamieszczony w rozdziale 15 ustawy, zatytułowanym "Odwołania". Na gruncie tego ostatniego przepisu powszechnie przyjmuje się pogląd, zgodnie z którym niedopuszczalność wniesienia odwołania (zażalenia) może mieć charakter podmiotowy i przedmiotowy. W pierwszym przypadku z niedopuszczalnością środka zaskarżenia mamy do czynienia wówczas, gdy został on wniesiony przez podmiot niemający legitymacji do dokonania tej czynności albo stronę niemającą zdolności do czynności prawnych. W drugim przypadku niedopuszczalność występuje w sytuacji braku przedmiotu zaskarżenia oraz gdy przepisy prawne wyłączają możliwość zaskarżenia aktu administracyjnego organu pierwszej instancji. Analiza treści cytowanych przepisów prawa na tle stanu faktycznego ustalonego w sprawie prowadzi do wniosku, że Dyrektor Izby Celnej w Ł. był uprawniony do wydania zaskarżonego postanowienia mocą którego stwierdził niedopuszczalność odwołania od postanowienia z dnia [...], nr [...]. Postanowienie to nie rozstrzygało bowiem o istocie sprawy. Było wezwaniem skarżącego do sprecyzowania jego żądań i wniosków wynikających z pisma z dnia 24 lutego 2010roku. Tym samym zasadnie organ celny poinformował więc skarżącego, że na to postanowienie zażalenie nie przysługuje. Wobec powyższego wniesienia odwołania musiało zostać potraktowane przez organ orzekający jako niedopuszczalne, skoro przepisy prawne wyłączają możliwość zaskarżenia aktu administracyjnego organu pierwszej instancji o czym skarżący był prawidłowo pouczony. W tej sytuacji Sąd stwierdza, że organ był uprawniony zgodnie z art. 228 §1 pkt 1 O.p. do podjęcia zaskarżonego postanowienia. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. a.ł.