III SA/Łd 378/08

PostanowienieWSA w Łodzi2008-09-15

Skład orzekający: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest osobą niepełnosprawną utrzymującą się z zasiłku stałego i okresowych, może zostać zwolniony z kosztów sądowych i ustanowiony mu adwokat w sprawie dotyczącej wysokości dodatku mieszkaniowego, mimo że z mocy ustawy jest zwolniony z kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych, ponieważ skarżący z mocy art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA był już ustawowo zwolniony z tych kosztów w sprawach z zakresu pomocy społecznej, do których zalicza się sprawa o dodatek mieszkaniowy. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że sytuacja materialna skarżącego (utrzymywanie się z niskiego zasiłku, niepełnosprawność uniemożliwiająca podjęcie pracy, brak oszczędności) uzasadnia przyznanie tej formy pomocy prawnej.
Stan faktyczny
R. N. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą wysokości dodatku mieszkaniowego. W trakcie postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżący wskazał, że jest osobą niepełnosprawną, niezdolną do pracy, utrzymującą się z zasiłku stałego (280,69 zł) i zasiłków okresowych, nieposiadającą oszczędności ani innych nieruchomości poza mieszkaniem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, przyznano natomiast prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 15 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie wysokości dodatku mieszkaniowego postanawia 1/ oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych, 2/ przyznać skarżącemu R. N. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata R.A. III SA/Łd 378/08 Uzasadnienie R. N. (dalej skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie wysokości dodatku mieszkaniowego. W toku postępowania strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy na druku "PPF". W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazał w związku z tym, że jest osobą niepełnosprawną, a stan zdrowia nie pozwala mu na podjęcie zatrudnienia. Nadmienił, że nie posiada uprawnień do świadczeń z ZUS. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Na dochody skarżącego składa się zasiłek stały z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie 280,69 zł. Skarżący wyjaśnił także, że otrzymuje dodatkowo zasiłki okresowe w różnych wysokościach z przeznaczeniem na zakup leków i żywności, nie sprecyzował jednakże dokładnie kwot tych zasiłków. Skarżący, zgodnie ze złożonym oświadczeniem, jest właścicielem mieszkania o powierzchni 44,57 m2. Poza tym nie posiada żadnych innych nieruchomości. Nie posiada także żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest wysokość dodatku mieszkaniowego. Przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społecznej. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. a) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta on już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. W związku z powyższym wniosek ten w tej części jako bezzasadny podlega oddaleniu. Rozpoznając wniosek skarżącego w tym zakresie, sąd miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Skarżący utrzymuje się jedynie z zasiłku stałego w kwocie 280,69 zł wypłacanego mu przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej oraz zasiłków okresowych otrzymywanych na zakup leków i żywności. Co istotne skarżący jest osobą niepełnosprawną i – jak sam wskazał – z uwagi na stan zdrowia nie może podjąć zatrudnienia. Skarżący nie posiada także żadnych oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a) i art. 262 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło