III SA/Łd 379/20

WyrokWSA w Łodzi2020-09-30

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Krzysztof Szczygielski, Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo oceniły przesłanki umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy, uwzględniając szczególne względy społeczne związane z opieką nad chorym dzieckiem i możliwościami spłaty zadłużenia?
Ratio decidendi
Organy administracji obu instancji nie rozważyły wnikliwie, czy szczególne względy społeczne, takie jak opieka nad chorym dzieckiem, mogły stanowić podstawę do umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy. Sąd uznał, że nieuleczalna choroba dziecka i związane z nią koszty oraz brak możliwości podjęcia zatrudnienia przez skarżącą mogły mieć wpływ na jej zdolność do spłaty pożyczki. Ponadto, organy nie podjęły wystarczających działań w celu realnej sprzedaży nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie pożyczki, co doprowadziło do znacznego wzrostu odsetek. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Skarżąca E.K. zawarła w 1995 r. umowę pożyczki z Funduszu Pracy na uruchomienie działalności gospodarczej. Z powodu niewywiązywania się z umowy, pożyczka została wypowiedziana, a następnie wszczęto postępowanie egzekucyjne. Skarżąca wniosła o umorzenie odsetek, powołując się na trudną sytuację materialną i rodzinną spowodowaną opieką nad chorym synem. Organy administracji (Starosta, a następnie Wojewoda) odmawiały umorzenia, uznając, że nie wystąpiły przesłanki uzasadniające ulgę. Skarżąca zaskarżyła decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...].

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 września 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2020 roku sprawy ze skargi E.K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty pożyczki udzielonej ze środków Funduszu Pracy 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...]; 2) przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat J. B.-G. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł., ul. A168 lok. 1 kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej E. K. z urzędu. III SA/Łd 379/20 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...], nr [...] wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 256) – dalej: k.p.a.; art. 10 ust. 2 pkt 4, ust. 7 pkt 2, art. 139 ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 1482), Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...]., nr [...]w przedmiocie odmowy umorzenia EK kwoty 75.390, 14 zł , w tym należności głównej w kwocie 10.188,78 zł oraz odsetek w kwocie 65.201,36 zł. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny: W dniu 25 października 1995. EK, posiadająca ówcześnie status osoby bezrobotnej, zawarła z Rejonowym Urzędem Pracy w [...] umowę pożyczki kwoty 13.500 zł, pochodzącej ze środków Funduszu Pracy. Udzielona pożyczka miała pokryć wydatki związane z uruchomieniem przez skarżącą działalności gospodarczej w zakresie usług oraz handlu artykułami wodno-kanalizacyjnymi. Zgodnie z postanowieniami zawartej umowy spłata wypłaconej jednorazowo kwoty pożyczki miała nastąpić wraz z odsetkami, w ratach ustalonych w harmonogramie spłat. Jako zabezpieczenie udzielonej pożyczki skarżąca przedstawiła działkę budowlaną o powierzchni 800 m2 wraz z usytuowanym budynkiem warsztatu o powierzchni 90 m2, których jest współwłaścicielem. Na powyższych nieruchomościach, w dniu 31 października 1995 r. ustanowiona została hipoteka. Z uwagi na niewywiązywanie się przez skarżącą z postanowień zawartej umowy Rejonowy Urząd Pracy wypowiedział umowę pożyczki z dnia 25 października 1995 r. i wezwał skarżąca do zwrotu pozostałej do spłaty kwoty wraz z odsetkami. Z akt sprawy wynika, że w dniu 5 maja 2014 r. do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] wpłynął wniosek Skarbu Państwa – Powiatowego Urzędu Pracy w [...] o wszczęcie postępowania egzekucyjnego celem wyegzekwowania pozostałej do spłaty należności głównej w kwocie 10.188,78 zł wraz z odsetkami wyliczonymi na kwotę 53.645, 39 zł. Pismem z dnia 15 lipca 2014 r. skarżąca złożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] wniosek o "umorzenie odsetek długu z jednoczesną zapłatą całego roszczenia głównego i kosztów procesu". Wyjaśniła, że nie posiada żadnych dochodów powalających na spłatę zadłużenia. Nie pracuje, a jej mąż otrzymuje zasiłek rodzinny i zasiłek z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Wskazała także, że w jej ocenie nie było przeszkód, aby PUP w [...] wcześniej wniósł o przeprowadzenie egzekucji z majątku stanowiącego zabezpieczenie udzielonej pożyczki, co uchroniłoby ją od znacznego wzrostu należnych odsetek, przewyższających należność główną. W związku ze złożonym wnioskiem skarżącej o udzielenie ulgi w spłacie zaciągniętej pożyczki Powiatowy Urząd Pracy wydał 6 decyzji odmawiających umorzenia należności, które to decyzje, w wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego były kolejno uchylane i kierowane do ponownego rozpatrzenia następującymi decyzjami wojewody [...]: z dnia 11 lutego 2015 r.; z dnia 31 sierpnia 2015 r.; z dnia 15 czerwca 2016 r.; z dnia 5 kwietnia 2017 r.; z dnia 12 kwietnia 2018 r.; z dnia 30 stycznia 2019 r. Kolejną decyzją z dnia 30 grudnia 2019 r. Powiatowy Urząd Pracy w [...], po ponownym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w tym aktualnej sytuacji rodzinnej i majątkowej zobowiązanej oraz po zasięgnięciu opinii Powiatowej Rady Rynku pracy w [...] , odmówił umorzenia kwoty 75.390, 14 zł , w tym należności głównej w kwocie 10.188,78 zł oraz odsetek w kwocie 65.201,36 zł. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca ponownie zarzuciła, iż z uwagi na niepełnosprawność syna od wielu lat jest osobą bezrobotną, a jej sytuacja materialna nie uległa poprawie. Zakwestionowała prawidłowość wymaganego od niej przez organ rozliczania się z pieniędzy pobieranych na syna, które to środki nie są zaliczane do dochodu. Za wadliwe uznała także uwzględnienie w ocenie jej sytuacji majątkowej dochodów uzyskiwanych przez dzieci i byłego męża. Ponadto zdaniem skarżącej działanie organu I instancji ma na celu przedłużanie prowadzonego postępowania , co zwiększa ciążące na niej zadłużenie, a tym samym obniża wartość działki, którą organ chce sprzedać celem zaspokojenia swoich roszczeń. Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Uzasadniając wskazał na wstępie, iż podstawę materialnoprawną wydanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, co wynika z treści art. 139 ust. 5 obecnie obowiązującej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W myśl przywołanego przepisu umorzenie, rozłożenie na raty, odroczenie terminu spłaty pożyczek udzielonych z Funduszu Pracy przed datą wejścia w życie nowej ustawy , dokonuje się na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych. Mając na uwadze, że pożyczka udzielona została skarżącej na podstawie umowy z dnia 25 października 1995 r. zastosowanie znajdują przepisy poprzednio obowiązującej ustawy. Zgodnie z art. 18 ust.4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę, o której mowa w ust. 1, jeżeli: 1) w wyniku postępowania egzekucyjnego lub na podstawie innych okoliczności lub dokumentów stwierdzono, że pożyczkobiorca nie posiada majątku, z którego można dochodzić należności; 2) w wyniku egzekucji pożyczkobiorca lub osoby pozostające na jego utrzymaniu byłyby pozbawione niezbędnych środków utrzymania; 3) pożyczkobiorca zmarł nie pozostawiając majątku, z którego można dochodzić należności; 4) wydatki egzekucyjne będą wyższe od należności; 5) przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykaże, że za umorzeniem przemawiają szczególne względy gospodarcze lub społeczne. Przy czym co organ odwoławczy podkreślił rozstrzygnięcia wydawane na podstawie w/w przepisu należą do tzw. decyzji uznaniowych. Dokonując oceny wystąpienia którejkolwiek z w/w przesłanek przemawiających za uwzględnieniem żądania skarżącej Wojewoda [...] stwierdził, iż w sprawie nie wystąpiła z przyczyn oczywistych przesłanka, o której mowa w pkt 3 przywołanego przepisu. Odnośnie pozostałych przesłanek organ wskazał na wstępie, iż to na stronie wnioskującej przyznanie ulgi spoczywa ciężar wykazania istnienia okoliczności uzasadniających pozytywne rozpatrzenie wniosku. Tymczasem skarżąca pomimo wystosowanego do niej wezwania nie przedłożyła stosownego oświadczania, co do jej aktualnego stanu majątkowego i rodzinnego. Wobec powyższego ocena zasadności umorzenia przedmiotowej należności dokonana została w oparciu o wcześniej zgromadzony materiał dowodowy oraz dokumenty pozyskane w trakcie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego z urzędu. W oparciu o powyższe ustalono, że skarżąca pozostaje w separacji sądowej z współmałżonkiem, który zobowiązał się do dokonywania miesięcznych wpłat tytułem alimentów w kwocie 600 zł., których to wpłat pomimo zobowiązania nie realizuje. Z posiadanego przez organ oświadczenia o stanie majątkowym i rodzinnym z dnia 31 lipca 2018 r. wynika, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką dorosłych dzieci, a ponadto od dnia 1 września 2018 skarżąca ani żadna z osób wchodząca w skład jej gospodarstwa domowego nie ubiegała się o świadczenia z pomocy społecznej. Do 31 sierpnia 2018 r. strona pobierała zasiłek rodzinny w wysokości 153 zł miesięcznie. Ponadto z posiadanych przez organ informacji wynika, że skarżąca ma przyznane świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia i innej pracy zarobkowej z uwagi na opiekę nad niepełnosprawnym dzieckiem, a obecna kwota tego świadczenia wynosi 1.583 zł miesięcznie. Strona posiada także zobowiązania kredytowe konsumenckie, które spłaca na bieżąco i jest współwłaścicielką nieruchomości gruntowej o powierzchni 800 m2, obciążonej hipoteką na rzecz wierzyciela. Powyższe okoliczności, w ocenie organu odwoławczego uzasadniają odmowne rozpatrzenie żądania skarżącej. Umorzenie przedmiotowych należności stanowiłoby bowiem wyraz definitywnej rezygnacji z możliwości wyegzekwowania należnych od strony środków, co stawiałoby skarżącą w uprzywilejowanej sytuacji względem innych podmiotów wywiązujących się ze swoich zobowiązań w sposób należyty. Udzielone skarżącej środki przeznaczone były na pomoc utworzenia i podjęcia działalności gospodarczej, pod określonymi warunkami, których strona nie spełniła. Ewentualne niepowodzenia skarżącej w prowadzeniu działalności gospodarczej nie uzasadniają przyznania ulgi w spłacie zaciągniętych zobowiązań, gdyż ryzyko prowadzenia tej działalności ciąży na przedsiębiorcy, który winien poszukiwać rozwiązania swojej sytuacji finansowej i płatniczej bez obciążenia dla budżetu państwa. Co więcej za odmową umorzenia tych środków przemawia konieczność ich odzyskania i racjonalnego wykorzystania przez innych bezrobotnych. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki przemawiające za umorzeniem przedmiotowej należności, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi EK wskazała, iż zaciągając przedmiotową pożyczkę nie zakładała z góry, że jej nie spłaci. Prowadzona przez nią działalność gospodarcza nie przynosiła oczekiwanych efektów, a u urodzonego syna stwierdzono autyzm. Choroba syna, który wymaga całodobowej opieki spowodowała, że postanowiła zrezygnować z prowadzenia tej działalności. Wskazała, że przez ponad 24 lata działka stanowiąca zabezpieczenie pożyczki, która aktualnie jest warta około 26.500 zł, nie została zlicytowana przez wierzyciela, co doprowadziło do znacznego wzrostu odsetek, przekraczających znacznie kwotę należności głównej. Obecnie jedyny jej dochód stanowi pobierane świadczenie pielęgnacyjne na syna. Ma jeszcze dwie dorosłe córki, z których starsza prowadzi osobne gospodarstwo domowe, a młodsza studiuje i nie osiąga żadnych dochodów. Z mężem pozostaje w separacji i ma rozdzielność majątkową, a jedynym wspólnym majątkiem jest przedmiotowa działka. Powoływany przez organ kredyt jest kredytem długoterminowym, do zaciągnięcia którego strona była zmuszona w związku z koniecznością wymiany pieca i instalacji c.o. Mając na uwadze swój wiek oraz sytuację majątkową i rodzinną skarżąca uważa, że nie jest i nie będzie w stanie zwrócić przedmiotowej należności. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosił o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W tym zakresie kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy administracji wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ocena sprawy dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego orzeczenia, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. 2019 r. poz. 2325, dalej zwanej: p.p.s.a.) Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sąd może więc wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżony akt także z powodów, które w skardze nie zostały podniesione, a stanowią o wydaniu aktu z naruszeniem prawa. Skarga podlega natomiast oddaleniu w przypadku braku uzasadnionych podstaw zaskarżenia (art. 151 p.p.s.a.) W rozpoznawanej sprawie bezsporne pozostaje, że podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2018 r. 1265 z późn. zm.). Zgodnie z art. 139 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy pożyczki z Funduszu Pracy otrzymane na podstawie umów zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy podlegają umorzeniu, rozłożeniu na raty, odroczeniu terminu spłaty na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych. Zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę, o której mowa w ust. 1, jeżeli: 1) w wyniku postępowania egzekucyjnego lub na podstawie innych okoliczności lub dokumentów stwierdzono, że pożyczkobiorca nie posiada majątku, z którego można dochodzić należności, 2) w wyniku egzekucji pożyczkobiorca lub osoby pozostające na jego utrzymaniu byłyby pozbawione niezbędnych środków utrzymania, 3) pożyczkobiorca zmarł nie pozostawiając majątku, z którego można dochodzić należności, 4) wydatki egzekucyjne będą wyższe od należności, 5) przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykaże, że za umorzeniem przemawiają szczególne względy gospodarcze lub społeczne. Podkreślić jednak należy, że decyzje wydawane przez starostę (w miastach na prawach powiatu - prezydenta) na podstawie art. 18 ust. 4a i ust. 4b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu są decyzjami opartymi na konstrukcji uznania administracyjnego. Użyte w tym przepisie sformułowanie "starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę" oznacza, że jeżeli wystąpią wymienione w tym przepisie nadzwyczajne okoliczności organ uprawniony może, ale nie musi umorzyć pożyczki. Wynika to nie tylko z użytego zwrotu "starosta może", ale również z nieostrości wyrażeń opisujących przesłanki (względy gospodarcze lub społeczne). Uznanie administracyjne polega na tym, że organ rozstrzygający spośród możliwych rozwiązań może wybrać to, które w okolicznościach danej sprawy uzna za słuszne czy celowe. Wybór ten może zatem oznaczać umorzenie w całości, w części lub odmowę umorzenia. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 25 października 1984 r. sygn. akt III AZP 9/83 ostateczna decyzja wydana przez organ administracji państwowej w granicach przysługującego mu z mocy prawa uznania administracyjnego może być uchylona przez Naczelny Sąd Administracyjny w razie stwierdzenia naruszeń przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy (OSN 85/5, poz. 63). Sąd administracyjny nie jest więc kolejnym organem instancyjnym i nie może poddać ocenie, czy dokonany przez organ administracyjny wybór jest słuszny, a zatem nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej o charakterze uznaniowym. Zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem sądów administracyjnych, uznanie administracyjne daje organowi rozstrzygającemu, możliwość wyboru konsekwencji prawnej. Stwierdzenie tego wpływa na kształt i zakres kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny w odniesieniu do decyzji uznaniowej, która sprowadza się zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia, bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, to jest, czy nie nosi cech dowolności (por. wyrok NSA sygn. akt SA/Kr 1543/95, Biul. Skarb. 1997/29). Dokonując więc pod takim kątem oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że organy obu instancji wydając decyzje nie rozważyły wnikliwie, czy za umorzeniem postępowania przemawiają szczególne względy społeczne przewidziane w punkcie 5) art. 18 ust. 4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Organ pierwszej instancji stwierdził w uzasadnieniu wydanej decyzji, że strona w żaden sposób nie wykazała zaistnienia szczególnego przypadku, który mógłby stanowić podstawę do wydania pozytywnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o umorzenie należności. Za odmową umorzenia należności przemawia interes społeczny, który należy odczytywać jako korzyść służąca ogółowi osób bezrobotnych oraz pracodawców korzystających ze środków funduszu pracy. Z kolei organ odwoławczy nie podjął się analizy wystąpienia w.w. przesłanki umorzenia pożyczki. Ograniczył się do stwierdzenia, iż stanowisko przedstawiona przez starostę jest prawidłowe. Skarżąca we wniosku z dnia 15 lipca 2014 r. wystąpiła o umorzenie odsetek od długu z jednoczesną zapłatą całego roszczenia głównego i kosztów procesu. Powołała się na trudną sytuację finansową rodziny spowodowaną koniecznością opieki nad autystycznym synem. Podobnie w piśmie z dnia 17 marca 2015 r., wnosząc o umorzenie zadłużenia wskazała, że ze względu na całodobową opiekę nad synem nie może podjąć pracy, a jedynym źródłem utrzymania jej rodziny są świadczenia pielęgnacyjne i rodzinne. W trakcie sześcioletniego postępowania administracyjnego wielokrotnie powoływała się na chorobę dziecka i separację z mężem na skutek, której wszystkie obowiązki związane z leczeniem i opieką nad synem spadły na skarżącą. Organy obu instancji w uzasadnieniach wydanych decyzji nie rozważyły, czy powyższe okoliczności mogą być uznane za szczególe względy społeczne wymienione w art. 18 ust. 4 a pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W ocenie sądu nieuleczalna choroba dziecka jest okolicznością, która miała wpływ na funkcjonowanie całej rodziny skarżącej. Skarżąca opiekując się synem nie mogła podjęcia zatrudnienia, a jednocześnie ponosiła koszty leczenia i dowozu syna do szkoły. Konieczne jest zatem dokonanie przez organ administracji analizy sytuacji rodzinnej i finansowej ( koszty utrzymania i leczenia chorego dziecka) w jakiej znalazła się skarżąca po urodzeniu syna, a w konsekwencji ustalenie czy była ona w stanie spłacić pożyczkę, choćby częściowo. W świetle przepisu art. 18 ust. 4a ww. ustawy umorzenie pożyczki mogło nastąpić w całości bądź w ograniczonym zakresie. Niestety w uzasadnieniach decyzji zabrakło odniesienia się do niewątpliwie istniejącego związku między chorobą dziecka i opieką nad nim, a faktycznymi możliwościami spłaty pożyczki. W niniejszej sprawie należy także rozważyć realność spłaty zaległych należności z przedmiotu hipoteki. Jak stwierdzono w uzasadnieniach decyzji obu instancji od wielu lat komornik bezskutecznie próbuje sprzedać należącą do strony nieruchomość. Wobec braku możliwości jej sprzedaży należność z tytułu odsetek przewyższa ponad sześciokrotnie kwotę należności głównej. W zaistniałej sytuacji należy podjąć działania umożliwiające sprzedaż nieruchomości. Np. sporządzić ponowną wycenę wartości działki, która uwzględniałaby realia rynkowe, a tym samym umożliwiła znalezienie chętnego na jej zakup. Organ administracji ponownie rozpatrując sprawę uwzględni treść uzasadnienia sądu. Ponadto wypowie się, czy przedmiotem procedowania jest wniosek skarżącej w pierwotnej wersji z dnia 15 lipca 2014 r. w zakresie umorzenia odsetek, czy też wniosek w wersji zmodyfikowanej pismem strony z dnia 17 marca 2015 r. dotyczący umorzenia kwoty 70.941 zł. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji powołał się bowiem jedynie na wniosek z dnia 15 lipca 2014 r. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą uznając to za niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. O kosztach orzeczono na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 lit. c i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu ( tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 18). AB/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło