III SA/Łd 388/05

Dnia 18 października 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu w dniu 18 października 2005 roku na rozprawie przy udziale sprawy ze skargi S.F. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie III SA/Łd 388/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] nr [...] Starosta Powiatu w [...], działając na podstawie art. 139 ust. 1, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U. z 2004r. Nr 99, poz. 1001), orzekł o odmowie zmiany decyzji z dnia [...] Nr [...] znak: [...] orzekającej o utracie przez S.F. prawa do zasiłku z dniem 24 października 2004r. z powodu maksymalnego okresu jego pobierania. W dniu [...] Wojewoda [...] wydał postanowienie nr: [...], w którym stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż odwołanie sporządzone w dniu 28 stycznia 2005r. przez S.F. od decyzji Starosty [...] z dnia [...], wpłynęło do kancelarii Urzędu Wojewódzkiego w dniu 9 lutego 2005r. Podał, iż zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Zgodnie natomiast z art. 58 k.p.a., w razie uchybienia tego terminu zainteresowany winien złożyć prośbę o jego przywrócenie i dopełnić czynności, dla której określony był termin. Wojewoda podniósł, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] nr [...] została skutecznie doręczona w dniu 24 stycznia 2005r. – dorosłemu domownikowi Pani T.F. – żonie skarżącego. Decyzja Starosty [...] zawierała pouczenie o trybie i terminie wniesienia odwołania. W przedmiotowej sprawie termin ten upływał w dniu 7 lutego 2005r. Organ wskazał, iż S.F. złożył odwołanie za pośrednictwem placówki pocztowej w D., listem poleconym – nr przesyłki [...]. Data stempla pocztowego znajdująca się na kopercie, potwierdzająca nadanie ww. przesyłki, jest nieczytelna. Wobec tego, iż S.F. nie przedstawił potwierdzenia daty nadania tego listu na poczcie, uznano, że datą złożenia odwołania była data jego wpływu do organu odwoławczego tj. dzień 9 lutego 2005r., co oznacza, iż odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 129 k.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe rozstrzygnięcie wniósł S.F. i podniósł, iż swoje pismo do ŁUW nadał w terminie 14 dni od decyzji wydanej przez Starostę [...], jednak dowód nadania tego listu zaginął. Jego zdaniem, Wojewoda [...] nie może wydawać opinii, iż nie zmieścił się w terminie 14 dni, tylko dlatego, że nie posiada dowodu nadania listu poleconego. Skarżący zwrócił się również z prośbą o wydanie uzasadnienia co do treści jego odwołania, czy zasiłek powinien mu przysługiwać przez okres 1 roku. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Podniósł, iż skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że list polecony zawierający odwołanie od decyzji nadał w placówce pocztowej w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, a mógł przecież przeprowadzić postępowanie reklamacyjne w placówce pocztowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie Sąd, oceniając legalność zaskarżonego postanowienia, stwierdził, iż organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, zwłaszcza art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z akt, załączonych do skargi przez Wojewodę [...]e wynika bezspornie, iż decyzja Starosty Powiatu w [...] z dnia [...] nr [...] została doręczona skarżącemu w dniu 24 stycznia 2005r., w sposób przewidziany w art. 43 k.p.a., zgodnie z którym w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Odbiór powyższej decyzji na druku potwierdzenia odbioru, pokwitowała żona skarżącego – T.F.. Powyższa okoliczność faktyczna nie stanowi również przedmiotu sporu między stronami. Decyzja z dnia [...] zawiera pouczenie, iż przysługuje od niej odwołanie do Wojewody [...] za pośrednictwem Starosty Powiatu w [...] w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upływał w dniu 7 lutego 2005r. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, iż odwołanie S.F. od decyzji Starosty Powiatu w [...] wpłynęło do organu II instancji w dniu 9 lutego 2005r., a data stempla pocztowego, potwierdzająca nadanie pisma zawierającego odwołanie, była nieczytelna. W aktach sprawy brak jest jednak pisma z odwołaniem skarżącego oraz koperty w której zostało nadane. Z oświadczeń składanych w toku postępowania przez S.F. wynika, iż dowód nadania przesyłki zawierającej odwołanie został przez niego zagubiony. Skarżący, wezwany przez organ do wystąpienia do Urzędu Pocztowego w D. o potwierdzenie daty nadania listu poleconego, telefonicznie oświadczył, iż nie będzie z takim pytaniem występował. Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego organ drugiej instancji przyjął, iż datą złożenia odwołania była data jego wpływu do organu odwoławczego, tj. dzień 9 lutego 2005r., co oznacza, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu. Zdaniem Sądu, stanowisko takie nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawnych. Zgodnie bowiem z art. 57 § 5 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo złożono w polskim urzędzie konsularnym. Skoro z okoliczności faktycznych wynika bezspornie, iż skarżący nadał pismo z odwołaniem w placówce pocztowej, to, wobec braku możliwości odczytania daty nadania listu ze stempla na kopercie, obowiązkiem organu było przeprowadzenie wszechstronnego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia daty nadania przesyłki. Cytowany wyżej przepis nie daje organowi uprawnienia do dowolnego ustalania daty wniesienia środka zaskarżenia. Wobec tego, że w myśl art. 134 w związku z art. 129 § 2 k.p.a., postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania należy wydać w przypadku ustalenia, iż pismo zawierające odwołanie wniesione zostało z uchybieniem czternastodniowego terminu, to organ powinien wykazać, iż istotnie skarżący nadał w placówce pocztowej odwołanie z przekroczeniem ustawowego terminu. Wydanie takiego postanowienia organ orzekający ma obowiązek poprzedzić dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, co do tego, czy odwołujący przekroczył termin określony w art. 129 § 2 k.p.a., gdyż w przeciwnym wypadku rozstrzygnięcie takie narusza art. 7, 77 i 80 k.p.a. Działanie organu odwoławczego w niniejszej sprawie ograniczyło się jedynie do wezwania skarżącego do przedstawienia dowodu nadania przesyłki pocztowej zawierającej odwołanie i wobec ustalenia, iż skarżący takiego dowodu nie posiada, do zobowiązania go do wystąpienia o potwierdzenie dowodu nadania przesyłki w placówce pocztowej. Zgodnie natomiast z art. 75 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny, a jeżeli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia właściwego organu administracji, organ administracji publicznej odbiera od strony, na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania. W niniejszej sprawie nic nie stało zatem na przeszkodzie, aby organ sam wystąpił do właściwej placówki pocztowej z pytaniem o datę nadania spornej przesyłki czy też odebrał od strony oświadczenie w przedmiocie daty nadania pisma z odwołaniem. Ustalenie przez organ orzekający, iż data wpływu odwołania do kancelarii Urzędu nie mieści się w terminie, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a., nie daje mu uprawnienia do automatycznego przyjęcia, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem ustawowego terminu. Cytowane wyżej przepisy prawne nie dopuszczają tolerancyjnej oceny dochowania czy też przekroczenia terminów czynności procesowych. Z uwagi na to, iż organ administracji publicznej nie wykazał, iż podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, ani też nie wykazał, że w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, czym naruszył przepisy art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. Uwzględniając treść art. 152 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane, Sąd stwierdza, iż wobec braku przymiotu wykonalności zaskarżonego postanowienia, orzekanie w tej kwestii jest bezprzedmiotowe. Wobec tego, iż przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest tylko zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, a nie trafność decyzji w przedmiocie odmowy zmiany decyzji z dnia [...] Nr [...] znak: [...] orzekającej o utracie przez S.F. prawa do zasiłku z dniem 24 października 2004r. z powodu maksymalnego okresu jego pobierania, to nie mogą być przedmiotem rozważań Sądu zarzuty skarżącego skierowane przeciwko tej decyzji.