III SA/Łd 388/08

WyrokWSA w Łodzi2008-09-25

Skład orzekający: Janusz Nowacki, Janusz Furmanek, Ewa Alberciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie w sprawie żądania stwierdzenia nieważności decyzji, uznając ją za akt z zakresu prawa cywilnego, a nie decyzję administracyjną?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, ponieważ organ administracji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 63 § 3 w związku z art. 127 § 1 i 3 KPA. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, który nie został podpisany przez jednego z wnioskodawców, został rozpoznany bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
A. K. i P. K. złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Zarządu Gminy w I. z dnia [...] roku, zarzucając jej wydanie z naruszeniem prawa przez nieupoważniony organ. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. umorzyło postępowanie, uznając, że akt Zarządu Gminy nie jest decyzją administracyjną, lecz oświadczeniem woli w sferze prawa cywilnego. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, SKO utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję. Strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji SKO i przyznanie odszkodowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 25 września 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia NSA: Janusz Furmanek Asesor WSA: Ewa Alberciak Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Orzechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2008 roku przy udziale - sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie żądania stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie warunków nabycia lokalu uchyla zaskarżoną decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], po rozpatrzeniu wniosku A. K. i P. K. o ponowne rozpoznanie sprawy utrzymało w mocy własną wcześniejszą decyzję z dnia [...] roku, Nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie żądania stwierdzenia nieważności "decyzji" Zarządu Gminy w I. z dnia [...] roku. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, A. K. i P. K. w treści pisma z dnia 19 lipca 2006 roku wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Zarządu Gminy I. z dnia [...] roku, gdyż została ona wydana z naruszeniem prawa, przez nieupoważniony organ. Nadto rozstrzygnięcie to nie zostało wnioskodawcom ani odczytane, ani przesłane. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu powyższego wniosku, decyzją z dnia [...] roku umorzyło postępowanie w sprawie żądania stwierdzenia nieważności "decyzji" Zarządu Gminy w I. z dnia [...] roku. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wnioskodawcy już wcześniej wnosili o stwierdzenie nieważności tego samego aktu. Wówczas to Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], na podstawie art. 157 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, odmówiło wszczęcia postępowania w powyższej sprawie. Wówczas organ wyjaśnił, że "decyzja" Zarządu Gminy w I. jest w istocie oświadczeniem woli organu reprezentującego właściciela lokalu co do jego ceny, zatem należy do zakresu prawa cywilnego. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., decyzją z dnia [...] roku utrzymało w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie. Strona zaskarżyła to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W tak ustalonym stanie faktycznym Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż wniesienie przez A. K. i P. K. pisma z dnia 19 lipca 2006 roku zawierającego ponowny wniosek o stwierdzenie nieważności "decyzji" z dnia [...] roku, stanowi żądanie rozpatrzenia sprawy rozstrzygniętej ostatecznie decyzją administracyjną. W takiej sytuacji ponowna decyzja o odmowie wszczęcia postępowania, sama podlegałaby stwierdzeniu nieważności jako wydana z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ w dalszej części uzasadnienia podtrzymał stanowisko, iż akt Zarządu Gminy w I. z dnia [...] roku nie jest decyzją administracyjną, tylko aktem oświadczenia woli w sferze prawa cywilnego. W tej sytuacji, zdaniem organu, żądanie stwierdzenia nieważności "decyzji" z dnia [...] roku jest podwójnie bezprzedmiotowe, a postępowanie podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy A. K. i P. K. wskazali, iż Wójt Gminy I. w odpowiedzi na wcześniejszą skargę wyjaśnił, że akt z dnia [...] roku jest decyzją. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] roku utrzymało w mocy własną decyzję z [...] r. W motywach organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania i podtrzymał własną uprzednio zaprezentowaną argumentację. W skardze do sądu administracyjnego A. K. i P. K. wnieśli o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. i decyzji Zarządu Gminy oraz przyznanie odszkodowania od Gminy I. w wysokości nadpłaconej kwoty wraz z odsetkami. W uzasadnieniu strona wskazała, że Wójt Gminy I. w piśmie z dnia 11 maja 2006 roku potwierdził wydanie decyzji. Również Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...] roku stwierdziło, że oświadczenie Wójta Gminy I. o podjęciu decyzji w dniu [...] roku przez Zarząd Gminy I. jest okolicznością uzasadniającą wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji. W takiej sytuacji Wójt Gminy I. nie miał prawa uchylić uchwały Rady Gminy z dnia 31 października 1996 roku oraz rozpatrywać ponownie własnej sprawy, jako organ II instancji. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę P. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga A. K. jest uzasadniona aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji tzn. czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie organ administracji naruszył przepisy postępowania a mianowicie art.63 § 3 w związku z art.127 § 1 i 3 kpa i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego A. i P. K. złożyli, od decyzji z dnia [...] r., wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Należy zaznaczyć, iż do wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Zarówno wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy jak i odwołanie są podaniami w rozumieniu art.63 § 1 kpa i powinny zawierać co najmniej elementy określone w art.63 § 2 i 3 kpa. Jednym z takich elementów podania wniesionego pisemnie jest jego podpisanie przez wnoszącego. W sytuacji gdy podanie nie zawiera wymaganego elementu (np. podpisu) to obowiązkiem organu administracji jest wezwanie wnoszącego do usunięcia braku w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania. W przypadku gdy organ odwoławczy uznał za odwołanie pismo nie podpisane przez osobę wnoszącą odwołanie to oznacza, że organ II instancji bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W związku z czym decyzja organu odwoławczego, w takiej sytuacji, jest dotknięta wadą nieważności (art.156 § 1 pkt.3 kpa). Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 1994r. w sprawie SA/Gd 2365/93 (POP nr 3 z 1997r. poz.62). W rozpoznawanej sprawie w dniu 3 września 2006r. A. i P. K. złożyli wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy podpisując się "A.P.K.". Wniosek został zatem podpisany przez jednego z odwołujących. Druga z osób odwołujących się nie podpisała się pod wnioskiem. Obowiązkiem organu administracji było ustalenie, który z odwołujących podpisał wniosek a następnie wezwanie drugiego z odwołujących do podpisania wniosku w wyznaczonym terminie pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Organ administracji jednak tego nie uczynił lecz rozpoznał wniosek mimo, że nie został on podpisany przez jednego z odwołujących. Nie zostało wyjaśnione, który z odwołujących nie złożył podpisu pod wnioskiem. W istocie organ administracji rozpoznał wniosek, który, w stosunku do jednego z odwołujących, nie spełniał wymogów określonych w art.63 § 3 w związku z art.127 § 3 kpa. Rozpoznanie wniosku przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. nastąpiło zatem z naruszeniem wymienionych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.1c.) ustawy z 30 sierpnia 2002r., sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien wyjaśnić kwestię podpisu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W szczególności należy wyjaśnić kto podpisał wniosek a następnie wezwać drugiego z odwołujących do uzupełnienia braku wniosku. Po wyjaśnieniu kwestii podpisu wniosku należy podjąć dalsze czynności w sprawie. k.o.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło