III SA/Łd 39/08

PostanowienieWSA w Łodzi2008-11-06

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorstwo w likwidacji, które nie prowadzi działalności, nie zatrudnia pracowników i nie posiada zbywalnego majątku ani wpływów, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie radcy prawnego, mimo wcześniejszego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Przedsiębiorstwo w likwidacji, które wykazało brak środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie radcy prawnego, nawet jeśli zostało już zwolnione od kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w takiej sytuacji oznacza przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo w likwidacji wniosło skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczące zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmował zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Strona wykazała, że od 2006 r. nie prowadzi działalności, nie zatrudnia pracowników, nie posiada zbywalnego majątku ani wpływów, a koszty ponosi likwidator z własnych środków. Wcześniej sąd przyznał już stronie zwolnienie od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego i oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] w likwidacji z siedzibą w Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi [...] w likwidacji z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne postanawia 1/ przyznać [...] w likwidacji z siedzibą w Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego; 2/ oddalić wniosek w pozostały zakresie R.A. III SA/Łd 39/08 Uzasadnienie W dniu 23 października 2007 r. [...] w likwidacji z siedzibą w Ł. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. W wyniku wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi strona wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przyznał skarżącemu przedsiębiorstwu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie postanowieniem z dnia 16 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowił umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie. W związku z powyższym rozstrzygnięciem, [...] w likwidacji z siedzibą w Ł. wniosło o przesłanie uzasadnienia niniejszego postanowienia oraz złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy. Ponieważ wniosek w zakresie przyznania prawa pomocy nie spełniał wymogów formalnych, tj. nie został złożony na urzędowym formularzu, sąd wezwał skarżącego do nadesłania wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej na urzędowym formularzu "PPPr" w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Strona w zakreślonym w wezwaniu terminie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPPr". Z wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej wynika, że [...] w likwidacji z siedzibą w Ł. zwróciło się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca wyjaśnił przy tym, że od 2006 r. nie prowadzi żadnej działalności, nie zatrudnia pracowników, a jedynie likwidator prowadzi sporne sprawy sądowe rozpoczęte przed zakończeniem działalności. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że w kwietniu 2006 r. została eksmitowana z zajmowanych dotychczas obiektów i nieruchomości. Od tego też czasu nie posiada żadnych wpływów ani zbywalnego majątku. Jak wyjaśniła, niezbędne do zakończenia prowadzonych spraw sądowych opłaty wnoszone są przez likwidatora z jego własnych środków. Zgodnie z przekazaną informacją, w 2006 r. skarżący zlikwidował konto bankowe i zaprzestał składania sprawozdań po uprzednim powiadomieniu urzędu skarbowego. W części dotyczącej oświadczenia o majątku i dochodach strona podała: odnośnie wysokości kapitału zakładowego wskazała, że jest to "ujemny kapitał zakładowy", odnośnie środków trwałych podała – 70.606 zł, wyjaśniając jednocześnie, że są to środki niezbywalne bez tytułu prawnego do budowli i budynków; odnośnie wysokości zysku lub straty za ostatni rok obrotowy według bilansu określiła stratę na łączną kwotę 57.883,84, przy czym dotyczyła ona roku 2005. Według informacji zawartych we wniosku [...] nie posiada żadnych środków majątkowych na kontach bankowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżące przedsiębiorstwo spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do postanowień art. 243 § 1 cytowanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszym wniosku strona wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie całkowitym następuje, gdy podmiot ten wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. W niniejszej sprawie stronie skarżącej, postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 grudnia 2007 r. przyznane zostało prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym obecnie wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca sformułowała ponownie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie korzysta ona już z przyznanego jej na mocy wskazanego postanowienia sądu zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych wniosek w tym zakresie jest bezzasadny i jako taki podlega oddaleniu. W tej sytuacji odnieść się należy do wniosku strony skarżącej o ustanowienie radcy prawnego. Zaznaczyć przy tym należy, ze ewentualne przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego, spowoduje w praktyce – wobec uprzedniego przyznania stronie zwolnienie od kosztów sądowych – przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stad też konieczne jest rozpoznanie przesłanek właściwych do przyznania prawa pomocy w całości. Rozpoznając w związku z tym wniosek sąd miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu tym podmiotom, które nie dysponują wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Mając powyższe na uwadze, w rozpatrywanym stanie faktycznym uznać należy, że strona skarżąca uprawdopodobniła, iż nie posiada żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 246 § 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przede wszystkim należy wskazać, że strona skarżąca od 2006 r. nie prowadzi żadnej działalności, nie zatrudnia pracowników, a jedynie likwidator prowadzi sporne sprawy sądowe rozpoczęte przed zakończeniem działalności. Od kwietnia 2006 r. strona nie posiada także żadnych wpływów ani zbywalnego majątku. Skarżący zlikwidował także konto bankowe. W tej sytuacji, w ocenie sądu, ewentualna konieczność poniesienia kosztów postępowania sądowego, w szczególności ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika nie jest możliwa do poniesienia przez stronę skarżącą. Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności stwierdza się, że strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. RA

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło