III SA/Łd 393/19
WyrokWSA w Łodzi2019-07-16
Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Ewa Alberciak, Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny może dokonać aktualizacji danych o użytkach gruntowych w ewidencji gruntów i budynków na podstawie oświadczenia strony o niezgodności z rzeczywistością, czy też wymaga to przedłożenia dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że aktualizacja danych ewidencyjnych dotyczących użytków gruntowych wymaga przedłożenia dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Organ ewidencyjny nie może dokonywać zmian na podstawie samego oświadczenia strony o niezgodności danych z rzeczywistością, jeśli nie towarzyszy temu odpowiednia dokumentacja, która stanowiłaby podstawę do takiej zmiany.Stan faktyczny
Spółka A S.A. wniosła o aktualizację danych ewidencji gruntów i budynków w zakresie oznaczenia użytków gruntowych na kilku działkach, twierdząc, że są one błędnie oznaczone od momentu założenia ewidencji. Organy administracji odmówiły aktualizacji, wskazując na brak przedłożenia wymaganej dokumentacji geodezyjnej. Spółka argumentowała, że zmiana oznaczeń wynika z przepisów prawa i powinna nastąpić z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podtrzymując stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 lipca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Asesor WSA Małgorzata Kowalska (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Lubasińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2019 roku sprawy ze skargi "A" Spółki Akcyjnej w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków w zakresie oznaczenia użytków gruntowych oddala skargę.
Decyzją z [...] roku Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z 12 września 2018 roku odmawiającą A S. A. w W. aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków w zakresie oznaczenia użytków gruntowych działek nr 24/1, 24/3, 30 obrębu [...], działki nr 51 obrębu [...], działek nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 obrębu [...], gminy R. będących własnością Skarbu Państwa w użytkowaniu A S.A.
Jak wynika z akt sprawy spółka A 14 grudnia 2017 wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem o wydanie wyrysów z map ewidencyjnych oraz wypisów z rejestru gruntów i rejestru budynków. Żądane dokumenty wnioskodawczyni otrzymała 23 stycznia 2018 r. W ocenie spółki dokumenty te były wadliwe w odniesieniu do oznaczenia użytków gruntowych zawierały dane nieprawidłowo wprowadzone po zmianach ujawnionych operatem z 6 XII 2017 roku nr. P.1021.2017.932. Operat ten był sporządzony na zlecenie spółki i wprowadzony do ewidencji w oparciu o art. 24 ust. 2b lit h ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm.)- dalej "p.g. i k."
Wobec powyższego spółka trzema wnioskami z 27 lutego 2018 roku zwróciła się do Starosty [...] o wprowadzenie zmian w bazie danych ewidencji gruntów i budynków dotyczących oznaczenia użytków gruntowych oraz atrybutów budynków posadowionych na wskazanych we wniosku działkach znajdujących się na terenie gminy R. . W trakcie prowadzonego postępowania dokonano w ewidencji zmian dotyczących budynków wskazanych we wnioskach spółki, a zatem kwestia ta jako pozostająca poza sporem zostanie pominięta w rozważaniach. W odniesieniu do oznaczenia rodzaju użytków gruntowych strona wskazała, że z otrzymanych od Starosty Brzezińskiego dokumentów, wynika, iż:
— na działkach ewidencyjnych nr 349/2 i 349/3, obręb [...], zmieniono oznaczenia użytku gruntowego Bp na Ti. Na podstawie wypisów i wyrysu nr [...] z dnia 24.08.2011 r., wymienione działki posiadały użytek gruntowy oznaczony, jako Bp - zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie budowy;
— na działce ewidencyjnej 349/5, obręb [...], zmieniono oznaczenie użytku gruntowego z dr na Ti. Na podstawie wypisów i wyrysu nr [...] z dnia 24.08.2011 r., wymieniona działka posiadała oznaczenie użytku dr;
— na działce ewidencyjnej nr 349/7, [...], zmieniono oznaczenie użytku gruntowego z Tk na Ti. Na podstawie wypisów i wyrysu nr [...] z dnia 24.08.2011 r. wymieniona działka posiadała oznaczenie użytku gruntowego Tk. Przedmiotowa działka, stanowi grunt pod linią kolejową nr [...]: W.-Z. – K., wybudowaną w 1846r., w związku z tym, oznaczenie użytku gruntowego, powinno być inne niż Tk;
Strona wniosła także o :
— zmianę oznaczenia użytku gruntowego Ti na Tk działki ewidencyjnej nr 24/3, obręb [...], gmina R. . Działka powstała w wyniku geodezyjnego podziału działki oznaczonej numerem 24. Prawdopodobnie od początku założenia ewidencji gruntów i budynków na przedmiotowej działce użytek gruntowy błędnie oznaczono, jako Ti -inne tereny komunikacyjne. Na przedmiotowej działce ewidencyjnej znajdowały się i znajdują tory kolejowe i otaczająca infrastruktura, służąca do prowadzenia ruchu pociągów po linii kolejowej nr [...] R. Osobowy Wąskotorowy – R. – B. . Linię kolejową wybudowano w 1916 r.,
— zmianę oznaczenia użytku gruntowego Ti na Tk działki ewidencyjnej oznaczonej numerem 30, obręb [...], gmina R.. Podobnie jak wyżej, błędnie wpisano oznaczenie użytku gruntowego Ti - inne tereny komunikacyjne. Zasadne jest oznaczenie użytku gruntowego pod torami należącymi do grupy kapitałowej PKP, jako Tk -tereny kolejowe. Na przedmiotowej działce ewidencyjnej usytuowana jest linia kolejowa nr [...]; R. Osobowy Wąskotorowy – R.- B.. Linię kolejową wybudowano w 1916 r.,
— zmianę oznaczenia użytku gruntowego Ti na Tk działki ewidencyjnej nr 24/1, obręb [...], gmina R. Działka powstała w wyniku geodezyjnego podziału działki oznaczonej numerem 24. Prawdopodobnie od początku użytek gruntowy błędnie oznaczono, jako Ti - inne tereny komunikacyjne. Na przedmiotowej działce ewidencyjnej znajdowały się i w dalszym ciągu znajdują się tory kolejowe i otaczająca infrastruktura, służąca do prowadzenia ruchu pociągów po linii kolejowej nr [...]: W-Z. – K.. Linię kolejową wybudowano w 1846 r.,
— zmianę oznaczenia użytku gruntowego Ti na Tk działki ewidencyjnej oznaczonej numerem 51, obręb [...], gmina R.. Podobnie jak w ww. lokalizacjach błędnie oznaczono użytek, jako Ti - inne tereny komunikacyjne. Na przedmiotowej działce ewidencyjnej znajdują się tory kolejowe i otaczająca infrastruktura, służąca do prowadzenia ruchu pociągów po linii kolejowej nr [...]: W. Z. – K.. Linię kolejową wybudowano w 1846 r.,
Z uwagi na stan faktyczny na gruncie oraz oczywiste omyłki funkcjonujące na mapach w rejestrach spółka wniosła o ujawnienie zmian wykazanych w jej wnioskach. Przy wnioskach strona zwróciła także wadliwą w jej ocenie dokumentację i zażądała ponownego przesłania dokumentacji poprawionej. Do powyższych wniosków dołączono kopie szkiców polowych pomiaru linii kolejowej z 2006 r. oraz arkusze kartotek budynków z maja 2017 r.
W trakcie postępowania organ I instancji stwierdził, że żaden z dokumentów dołączony do wniosków strony nie został włączony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i tym samym nie może stanowić podstawy zmiany w ewidencji gruntów i budynków stosownie do art. 24 ust.b p.g.i k. Organ ustalił także podstawy ujawnienia rodzaju użytków gruntowych w bazie danych ewidencyjnych dla działek będących przedmiotem wniosku i tak dla:
— działek nr 24/1, 24/3 - podstawę ujawnienia użytku Ti stanowi operat 052-362/2013 - mapa z wykazem zmian gruntowych i decyzja Wójta Gminy [...] z dnia 23 kwietnia 2013 r.,
— działki nr 30 - brak jakiejkolwiek dokumentacji dotyczącej zmian użytków - użytek Ti ujawniono na podstawie wpisów w analogowych rejestrach gruntów,
— działki nr 51 - brak jakiejkolwiek dokumentacji dotyczącej zmian użytku - użytek Ti ujawniono na podstawie wpisów w analogowych rejestrach gruntów,
— działek nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 - podstawę ujawnienia użytków stanowi operat 052-294/2011 mapa z wykazem zmian gruntowych i decyzji Wójta Gminy [...] z dnia 5 sierpnia 2010 r.
Pismem z 10 maja 2019 r., organ I instancji poinformował A S.A. o poczynionych ustaleniach oraz wskazał, iż procedura zmiany przebiegu konturów użytków gruntowych oraz ich rodzaju, wymaga przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dokumentacji geodezyjnej, zawierającej dane geometryczne (współrzędne) nowego przebiegu linii użytków gruntowych oraz wykazu zmian danych ewidencyjnych dla przedmiotowych działek.
Pismem z dnia 24 lipca 2018 r. Starosta [...] wezwał wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku poprzez dostarczenie dokumentacji pozwalającej na zmianę użytków gruntowych tj. wykazu zmian danych ewidencyjnych opisanego w § 46 Rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 1034 ze zm.) – dalej "rozporządzenia e.g.i b." oraz wniosku o wydanie wypisów/wyrysów. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi.
12 września 2018 r. Starosta [...] wydał decyzję orzekającą o odmowie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków w zakresie oznaczenia użytków gruntowych działek nr 24/1, 24/3, 30 obrębu [...], działki nr 51 obrębu [...], działek nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 obrębu [...].
W odwołaniu od powyższej decyzji A S. A. wskazały, że we wniosku z dnia 27 lutego 2018 r żądały sprostowania błędnego oznaczenia użytków gruntowych wadliwie oznaczonych symbolem "Ti" -natomiast zgodnie z obowiązującymi przepisami wskazane działki winny być oznaczone symbolem "Tk". Od daty oddania do eksploatacji linii kolejowej W. – W. w 1946 r. oraz linii kolejowej wąskotorowej R. Osobowy Wąskotorowy – R. – B. w 1916 r., przeznaczenie tych gruntów nie uległo zmianie zgodnie z § 8 ust. 2 pkt. 12 Instrukcji Ministra Rolnictwa z dnia 21 kwietnia 1955 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów..., a następnie zgodnie z § 21 pkt 17 załącznika do zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów powinny zostać oznaczone symbolem "Tk". W myśl art. 22 ust. 2 p.g. i k., jeśli stan przedstawiony w ewidencji gruntów i budynków nie jest zgodny ze stanem rzeczywistym w terenie - obowiązkiem właściciela, którym bezspornie jest Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę [...], jest zlecenie uprawnionym jednostkom wykonawstwa geodezyjnego opracowania dokumentacji geodezyjnej niezbędnej do aktualizacji bazy danych objętych ewidencją gruntów i budynków. Zdaniem A S. A. obarczanie strony obowiązkiem zgłaszania zmian jest nieuprawnione.
Zaskarżoną obecnie decyzją Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji uznając za niezasadne zarzuty dotyczące niewłaściwego oznaczenia w ewidencji gruntów i budynków użytków gruntowych znajdujących się na wskazanych we wniosku działkach. Organ przytoczył mające w sprawie zastosowanie przepisy i wskazał, że strona wnioskując o wprowadzenie zmian rodzajów użytków gruntowych w bazie ewidencji gruntów i budynków dla działek wskazanych we wnioskach z 27 lutego 2018 roku nie przedłożyła organowi prowadzącemu ewidencję gruntów i budynków dokumentów wymienionych w art. 24 ust. 2a lit. h p.g. i k. tj. dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy. Podkreślił, że ewidencja gruntów i budynków jest zbiorem informacji, a rejestr ewidencji gruntów i budynków jest wyłącznie odzwierciedleniem danych, wynikających z przedłożonych organowi dokumentów i ma on charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Starosta, jako organ prowadzący zadania z zakresu ewidencji gruntów i budynków, na wniosek strony może wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany danych, objętych tą ewidencją, wynikające z nowych zdarzeń, a nie korygować wpisy na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów.
Odnosząc się do stanowiska strony, że to obowiązkiem Starosty [...], jest zlecenie uprawnionym jednostkom wykonawstwa geodezyjnego opracowania dokumentacji geodezyjnej niezbędnej do aktualizacji bazy danych objętych ewidencją gruntów i budynków organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 21 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r. (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.) do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa należą nieruchomości, które stanowią przedmiot własności Skarbu Państwa i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste, oraz nieruchomości będące przedmiotem użytkowania wieczystego Skarbu Państwa. Stosownie zaś do art. 23 pkt. 1 tej ustawy starostowie, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej gospodarują zasobem nieruchomości Skarbu Państwa. Zatem istotnie starostowie gospodarują nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa, ale nie dotyczy to nieruchomości oddanych w użytkowanie wieczyste, z jakimi mamy do czynienia w tym przypadku.
Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem spółka wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. wnosząc o jej uchylenie oraz decyzji Starosty [...] z 12 września 2018 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi wskazała, że treścią wniosków z 27 lutego 2018 r. nie było wprowadzenie zmian użytków gruntowych, a jedynie wprowadzenie poprawnych, zgodnych z obowiązującym w tym zakresie prawem oznaczeń w prowadzonej przez organ ewidencji gruntów. Skarżąca - żądając odpowiednich sprostowań oznaczeń użytków gruntowych wskazała, że działki te były wadliwie oznaczone od początku tj. od czasu założenia ewidencji gruntów i budynków. Podkreśliła, że od założenia EGiB funkcja tych działek nie uległa żadnej zmianie. Wprowadzona była jedynie zmiana danych polegająca na wprowadzeniu zarządzeniem Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. (w § 21 pkt 17) symbolu Tk w miejsce obowiązującego zgodnie z zapisem § 8 ust.2 pkt 12 Instrukcji Ministra Rolnictwa z dnia 21 kwietnia 1955 r. pełnego zapisu "Tereny kolejowe". Zgodnie z art. 24 ust. 2a p.g. i k. informacje zawarte w EGiB podlegają aktualizacji z urzędu, jeśli zmiany tych informacji wynikają z przepisów prawa. Zdaniem strony w przedmiotowej sprawie przepisem prawa aktualizującym informacje zawarte w ewidencji grantów i budynków założonej w oparciu o §8 ust.2 pkt.12 Instrukcji Ministra Rolnictwa z 21 kwietnia 1955r. w sprawie zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest § 21 pkt 17 załącznika do zarządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej. Skoro obowiązek aktualizacji zapisów w EGiB wynikał z przepisów prawa - stosowna zmiana winna zostać dokonana z urzędu przez organ administracji państwowej prowadzący tę ewidencję.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko reprezentowane w toku postępowania. Na żądanie sądu przedstawił także rejestry pomiarowo- klasyfikacyjne będącego częścią operatu założenia ewidencji dla obrębu [...] i [...], stanowiące podstawę ujawnienia rodzaju użytków dla działek oznaczonych numerami 30 i 51.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, określającego prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego, regulującego postępowanie przed organami administracji publicznej. Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, w rozpoznawanej sprawie sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odmawiająca aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków w zakresie oznaczenia użytków gruntowych działek nr 24/1, 24/3, 30 obrębu [...], działki nr 51 obrębu [...], działek nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 obrębu [...], gminy R. będących własnością Skarbu Państwa w użytkowaniu A S.A.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły powołane powyżej przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r., Prawo geodezyjne i oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 19 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z treścią art.20 ust.1 pkt 1 p.g i k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje w odniesieniu do gruntów informacje dotyczące: ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty.
W myśl art. 24 ust 2a p.g i k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:
1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:
a) przepisów prawa,
b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,
c) materiałów zasobu,
d) wykrycia błędnych informacji;
2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, czyli właścicieli lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.
Zgodnie z art.24 ust 2b tej ustawy aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:
1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:
a) przepisów prawa,
b) wpisów w księgach wieczystych,
c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,
d) ostatecznych decyzji administracyjnych,
e) aktów notarialnych,
ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,
f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,
g) wpisów w innych rejestrach publicznych,
h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców;
2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.
Zaś odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej stosownie do art.24 ust. 2c p.g i k.
W myśl § 45 ust.1 rozporządzenia e.g.i b. aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu:
1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi;
2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych;
3) wyeliminowania danych błędnych.
Organy administracji publicznej, prowadząc ewidencję gruntów rejestrują jedynie stany prawne w oparciu o określone dokumenty i nie mogą samodzielnie rozstrzygać w kwestii uprawnień objętych tymi dokumentami. Ewidencja gruntów jest tylko zbiorem informacji (art. 20, art. 22 i art. 24 ustawy), a rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów i ma on charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. W tym miejscu podkreślić należy, że z przywołanych przepisów wynika w sposób jednoznaczny, że wprowadzenie zmian w ewidencji nie ma charakteru pierwotnego, co oznacza, iż jej treść nie może stanowić wyjściowego źródła informacji o gruntach i budynkach. Pochodny charakter informacji znajdujących się w ewidencji w stosunku do źródeł tych informacji wymienionych w § 12 ust. 1 pkt 1-6 i § 11 ust. 2 rozporządzenia e.g.i b. oznacza, że wszelkie zmiany danych ewidencyjnych powinny mieć charakter bezsporny. Można to osiągnąć wyłącznie przez dokonywanie ich rejestracji w sposób przewidziany w rozporządzeniu. Obowiązek zamieszczenia w ewidencji wyłącznie danych bezspornych wyklucza samodzielne rozstrzyganie przez organ rejestrujący wszelkich kwestii związanych z danymi podlegającymi rejestracji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 719/07, LEX nr 505313,wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 czerwca 2017r. sygn. I OSK 184/17, LEX nr 2380255, wyrok NSA z 10 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 1907/01, LEX nr 156364, wyrok z 19 marca 2003 r., sygn. akt II SA 1018/02, LEX nr 156374).
W rozstrzyganej sprawie w ocenie skarżącej będące w jej władaniu nieruchomości winny być w ewidencji sklasyfikowane pod symbolem "Tk" jako tereny kolejowe bowiem znajdują się pod linią kolejową, od czasu jej założenia. Z treści wniosków z 27 lutego 2018 roku wynika, że argumentacja ta nie dotyczy działek oznaczonych nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 położonych w obrębi [...] w odniesieniu do których właściwa klasyfikacja zadaniem spółko to odpowiednio, Bp, Bp, dr,i TK. W ocenie organów sporne tereny mają prawidłowe oznaczenie na wypisach i wyrysach wydanych spółce na jej wniosek z 14 grudnia 2017 roku. Organ wskazał, że podstawę ujawnienia rodzaju użytków gruntowych w bazie danych ewidencji gruntów i budynków dla działek będących przedmiotem sporu w rozstrzyganej sprawie stanowiły w odniesieniu do działek nr 24/1, 24/3 obręb [...] operat 052-362/2013 mapa z wykazem zmian gruntowych oraz decyzja Wójta Gminy R. z 23 kwietnia 2013 roku, w stosunku do działek nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 obręb [...] - operat 052-294/2011 mapa z wykazem zmian gruntowych i decyzji Wójta Gminy R. z dnia 5 sierpnia 2010 r. Z kolei oznaczenia użytków gruntowych dla działek nr 30 i 51 wprowadzane zostały na podstawie rejestru pomiarowo- klasyfikacyjnego będącego częścią operatu założenia ewidencji 198.13-367/67 obręb [...] i rejestru pomiarowo- klasyfikacyjnego będącego częścią operatu założenia ewidencji 198.13-333/66 obręb [...].
Sformalizowany charakter procedury aktualizacji danych ewidencyjnych obejmuje zasadniczo dwie sytuacje. Przede wszystkim jest to wymiana (uaktualnienie) danych ewidencyjnych polegająca na wprowadzeniu nowych informacji wynikających z dokumentów źródłowych, o których mowa w § 12 ust. 1 rozporządzenia e.g.i b. W pojęciu aktualizacji mieścić się będzie również usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów znajdujących się w bazie danych ewidencyjnych, ale tylko takich, które mają charakter oczywistych pomyłek - w świetle złożonych dokumentów. Na tę właśnie oczywistą wadliwość wymagającą sprostowania z urzędu danych ewidencyjnych w odniesieniu do klasyfikacji spornych gruntów wskazuje skarżąca jako na tryb właściwy dla zadośćuczynienia jej wnioskom z 27 lutego 201 roku. W ocenie sądu stanowisko spółki jest nieuprawnione. Art. 24 ust. 2a pkt 1 lit d p.g.i.k. stanowi, że dane ewidencyjne podlegają aktualizacji z urzędu w razie "wykrycia błędnych informacji". Przeprowadzenie przez organ ewidencyjny działań restytucyjnych w trybie art. 24 ust. 2a pkt 1 lit d p.g.i.k. dopuszczalne jest tylko wówczas, gdy w ewidencji dokonano wpisu wadliwie odzwierciedlającego dane zalegające w dokumentach źródłowych. Aktualizacja ewidencji gruntów polegająca na usunięciu błędnych informacji sprowadza się więc w istocie do ponownego przetransferowania danych ewidencyjnych z dokumentu źródłowego w celu konwalidacji wadliwości poprzednio dokonanego wpisu. Jeżeli natomiast podważa się treść dokumentu w oparciu, o który dokonano wpisów ewidencyjnych, niezbędne jest wytworzenie nowego, aktualnego dokumentu, który będzie podstawą nowego wpisu, korygującego wpis poprzedni, oparty o wadliwe źródło danych ewidencyjnych (por. wyrok WSA w Rzeszowie z [...] roku sygn. [...] dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej "CBOSA") .
Procedura aktualizacji wymaga odpowiedniego zastosowania § 35 i 36 rozporządzenia e.g.i b. Zgodnie z § 35 pkt 1 rozporządzenia, źródłem danym ewidencyjnych są materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Powołane regulacji potwierdzają jedynie wcześniejsze uwagi: jeżeli w zasobie znajdują się aktualne dokumenty stanowiące źródło danych ewidencyjnych i zostały one wadliwie odzwierciedlone w treści ewidencji, to organy zobowiązane są ewidencję zaktualizować poprzez usunięcie dostrzeżonych błędów i wprowadzenie danych zgodnie z treścią tych dokumentów. W rozstrzyganej sprawie organy wskazały decyzje administracyjne i dokumenty przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w oparciu o które ujawniono dane dotyczące rodzaju użytków gruntowych na spornych działkach. Dane te są zgodne z treścią tych dokumentów wobec powyższego w sprawie nie mamy do czynienia z sytuacją wystąpienia ewidentnego błędu podlegającego aktualizacji z urzędu.
W tym miejscu wskazać należy, że co prawda aktualizacji informacji zapisanym w ewidencji gruntów i budynków dokonuje się w drodze czynności materialno-technicznej m.in na podstawie przepisów prawa jednak nie mogą to być akty prawne wcześniejsze niż dokumenty na podstawie których dokonano obowiązujących wpisów.
Zagadnienie dotyczące podziału użytków gruntowych na poszczególne grupy uregulowane jest w § 67 rozporządzenia e.g i b. w pkt 1 do pkt 7, w tym pkt 3 wskazana jest grupa określona jako grunty zabudowane i zurbanizowane. Z kolei § 68 rozporządzenia, wskazane w § 67 grupy dzieli na dalsze kategorie. I tak zgodnie z § 68 ust. 3 pkt 7do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych zalicza się tereny komunikacyjne, w tym:
a)drogi, oznaczone symbolem - dr,
b)tereny kolejowe, oznaczone symbolem - Tk,
c)inne tereny komunikacyjne, oznaczone symbolem - Ti,
d)grunty przeznaczone pod budowę dróg publicznych lub linii kolejowych, oznaczone symbolem - Tp.
Szczegółowe zasady dotyczące zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych uregulowane są w załączniku nr 6 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Powołany załącznik nr 6 zatytułowany zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych określa szczegółowo cechy gruntów i inne przesłanki, które decydują o zaliczaniu gruntów do poszczególnych użytków gruntowych. Zgodnie z powołanym załącznikiem do terenów kolejowych zalicza się grunty zajęte pod budowle i inne urządzenia przeznaczone do wykonywania i obsługi ruchu kolejowego: torowiska kolejowe, stacje, rampy, magazyny, bocznice kolejowe itp. Do innych terenów komunikacyjnych zalicza się inne niż wymienione w lp. 17 i 18 grunty zajęte w celach komunikacyjnych, a w szczególności pod: porty lotnicze oraz budowle i urządzenia służące komunikacji lotniczej, urządzenia portowe, przystanie, budowle i urządzenia służące komunikacji wodnej; budowle i urządzenia kolei linowych; torowiska tramwajowe poza pasami ulic i dróg, a także obiekty i urządzenia związane z komunikacją miejską; urządzone parkingi poza lasami państwowymi, dworce autobusowe; wały ochronne wód przystosowane do ruchu kołowego.
Sformułowane we wnioskach strony zarzuty nie podważyły dokonanych w sprawie ustaleń co do oznaczenia rodzaju użytków gruntowych na przedmiotowych działkach wynikających z dokumentów przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W odniesieniu do działek ewidencyjnych o numerach nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 obrębu [...] wskazać jedynie należy, że z operatu 052-294/2011 mapy sytuacyjnej do celów prawnych z wykazem zmian gruntowych wynikają oznaczenia użytków gruntowych zgodne z podanymi przez stronę tzn. odpowiednio Bp. Bp. dr, Tk. Taki też wyrys z mapy ewidencyjnej znajduje się wśród dokumentów zwróconych przez stronę.
W rozstrzyganej sprawie organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie aktualizacji danych ewidencyjnych na wniosek spółki z uwagi na to, iż dokumenty, na które powołuje się skarżąca w swoim wniosku o dokonanie aktualizacji nie posiadają waloru aktualizacji, wezwano stronę do przedłożenia dokumentów geodezyjnych niezbędnych do aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do kwestionowanych danych ewidencyjnych dla działek nr 24/1, 24/3, 30 obrębu [...], działki nr 51 obrębu [...], działek nr 349/2, 349/3, 349/5, 349/7 obrębu [...] lub wskazania dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierającej informacje skutkujące aktualizacją tych danych. Wobec nie przedstawienia przez stronę takiej dokumentacji organ prawidłowo odmówił dokonania aktualizacji.
Jeszcze raz podkreślić należy, że starosta odpowiada za aktualność danych w ewidencji gruntów i budynków (§ 44 pkt.2 rozporządzenia e.g.i b.) przy czym wszelkie zmiany w ewidencji mogą być dokonane na podstawie danych udokumentowanych. Dokumenty w oparciu o które następuje aktualizacja ewidencji gruntów zostały wymienione w art.24 ust.2a i 2b, art.23 ust.4 p.g i k. oraz § 35 i 36 rozporządzenia e.g.i b. Zmiany takiej nie można dokonać jedynie na podstawie oświadczenia strony, która nie zgadza się z treścią zapisów w ewidencji dotyczących zaliczenia działki do odpowiedniej grupy użytków gruntowych. Na stronie spoczywa ciężar wykazania zasadności jej żądania. Wykazanie takie musi się jednak opierać na dokumentach wymaganych przepisami prawa. Spółka żadnych takich dokumentów nie złożyła mimo, że była wzywana do ich przedłożenia. Nie wykazała zatem zasadności swoich wniosków z 27 lutego 2018 roku oraz swoich twierdzeń podnoszonych w szeregu pism procesowych oraz w skardze. Skoro tak to organy administracji trafnie odmówiły uwzględnienia jej żądania. Zebrany materiał dowodowy nie uzasadniał bowiem dokonania zmian w ewidencji gruntów w sposób określony przez skarżącą spółkę jedynie na podstawie złożonych przez nią oświadczeń dotyczących przeznaczenia spornych gruntów od czasu założenia kolei na tych terenach.
Reasumując, zdaniem sądu postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
eg
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło