III SA/Łd 406/12

WyrokWSA w Łodzi2012-07-13

Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Ewa Alberciak, Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając zaświadczenie potwierdzające pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, powinien przeprowadzić wyczerpujące postępowanie wyjaśniające, badając wszystkie dostępne źródła informacji, czy też może ograniczyć się do analizy akt osobowych i wybranych rejestrów?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając zaświadczenie potwierdzające pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, ma obowiązek przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, badając wszystkie dostępne źródła informacji, a nie tylko ograniczać się do analizy akt osobowych i wybranych rejestrów. Zaniechanie analizy wszystkich potencjalnie istotnych dokumentów stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej i może mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
J. P., emerytowany funkcjonariusz Policji, zwrócił się o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu w latach 1996-2011, w celu uzyskania podwyższenia emerytury. Komendant Powiatowy Policji odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że analiza dostępnych dokumentów (książki interwencji, książki wydarzeń, akta osobowe) nie wykazała spełnienia wymogów. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. J. P. zaskarżył postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. oraz poprzedzające je postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w R.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 lipca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2012 roku sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w R. z dnia [...], nr [...]. J. P. asp. sztab. w stanie spoczynku w dniu [...] r. zwrócił się raportem do Komendanta Powiatowego Policji w R. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie w latach 1996 – 2011 obowiązków służbowych w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, tj. w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin. Jednocześnie wnioskodawca określił rodzaje wykonywanych zadań i dokumenty, w których powinno znajdować się potwierdzenie okoliczności uzasadniających wydanie przedmiotowego zaświadczenia. Postanowieniem z dnia [...], wydanym na podstawie art. 219 k.p.a. (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. ), art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2004 r. nr 8, poz. 67) w związku z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu. Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. nr 86, poz.734), Komendant Powiatowy Policji w R. odmówił wydania J. P.zaświadczenia potwierdzającego, iż w czasie pełnienia służby w KPP w R. w okresie od 1996 r. do 2011 r. pełnił ją w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że dokonano analizy dokumentów znajdujących się na stanie Komendy Powiatowej Policji w R.oraz w jej archiwum pod kątem uczestniczenia przez J. P. w zdarzeniach mogących zagrażać jego życiu lub zdrowiu, tj. : Książki Interwencji prowadzonej w formie elektronicznej za lata 2008 - 2011, książki interwencji za rok 2007 prowadzonej w formie papierowej o wskazanych PWKt. Komendant Powiatowy Policji w R. wyjaśnił, że pozostałe książki interwencji z lat poprzednich zostały już wybrakowane. Oprócz książek interwencji dokonano także przeglądu i analizy książek wydarzeń Komendy Powiatowej Policji w R.znajdujących się w archiwum: za rok 1996 - sześć tomów (spis archiwalny nr 90, poz. 29), za rok 1997 - osiem tomów (spis archiwalny nr 133, poz. 20 ), za rok 1998 - dziewięć tomów (spis archiwalny nr 177, poz. 21 ), za rok 1999 - jedenaście tomów (spis archiwalny nr 229, poz. 4 ), za rok 2000 - jedenaście tomów (spis archiwalny nr 275, poz. 1), za rok 2001 - piętnaście tomów (spis archiwalny nr 334/2002, poz. 1), za rok 200/2002 - jeden tom (spis archiwalny nr 334/2002, poz. 2), za rok 2002 - dwadzieścia tomów (spis archiwalny nr 412/03, poz. 2), za rok 2003/2004 - 26 tomów (spis archiwalny nr 472/B/04 poz. 1), za rok 2004 - 22 tomy (spis archiwalny nr 560/B/05, poz. 1), za rok 2005 - 21 tomów (spis archiwalny nr 684/B/06, poz. 1), za rok 2006-6 tomów (spis archiwalny nr 757/B/08, poz. 1), za rok 2007-21 tomów (spis archiwalny nr 927/B/11, poz. 1), za rok 2008 - 12 tomów (spis archiwalny nr 850/B/11 poz. 1). Dokonano również przeglądu książki wydarzeń za lata 2009 - 2011 będące na stanie Wydziału Prewencji KPP w R. Ponadto poddano analizie akta osobowe asp. sztab. w stanie spoczynku J. P.oraz teczki operacyjne będącej na stanie Wydziału Kryminalnego KPP (notatka służbowa Naczelnika WK). Organ I instancji stwierdził, że powyższa analiza przedstawionych wyżej dokumentów nie wykazała, aby J. P. choć w jednym roku uczestniczył minimum sześć razy w czynnościach operacyjno - rozpoznawczych lub dochodzeniowo - śledczych albo interwencjach w celu ochrony osób lub mienia, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, a są to dokumenty w których powinny być zawarte tego typu zdarzenia. Ponadto ww. nie wskazał precyzyjnie okoliczności, osób oraz zdarzeń, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Określił jedynie czasookres między 1996 r. a 2011 r. oraz dokumenty, w których takie zdarzenia mogły być udokumentowane. J. P. złożył zażalenie na powyższe postanowienie. Wniósł o jego o uchylenie. Strona podniosła, że Komendant Powiatowy Policji w R. nie dołożył należytej staranności przy wyjaśnieniu sprawy, czym zaprzeczył zasadzie prawdy obiektywnej zawartej w art. 7 k.p.a. Zdaniem funkcjonariusza organ sprzeniewierzył się tej zasadzie między innymi poprzez zaniechanie analizy innych dokumentów zwierających informacje o warunkach pełnionej przez niego służby - w tym służby w charakterze technika kryminalistyki oraz realizującego zadania z zakresu rozpoznania minersko-pirotechnicznego. J. P. podniósł, że w raporcie z dnia [...]. wskazując czasookresy pełnienia służby, które w jego ocenie uprawniają do otrzymania przedmiotowego zaświadczenia – podał jednocześnie charakter pełnionej służby oraz charakter zagrożeń wiążących się z wykonywaniem obowiązków na konkretnych stanowiskach służbowych. Treść zgromadzonych materiałów w żaden sposób nie odzwierciedla stanu faktycznego możliwego do ustalenia przez organ I instancji. W aktach postępowania znalazła się jedynie (pomijając korespondencję pomiędzy nim a Komendantem Powiatowym Policji w R. oraz opinię prawną z dnia [...] r.) notatka Naczelnika Wydziału Kryminalnego obejmująca informacje z 2011 (I) roku oraz sprawozdanie z przeprowadzonego postępowania. Zdaniem funkcjonariusza Policji brak jest informacji o podejmowanych przez niego czynnościach w charakterze członka zespołu realizującego zadania z zakresu rozpoznania minersko-pirotechnicznego, co sugeruje, że takich działań w ogóle nie podejmował - zawartość akt postępowania sugeruje, że takie czynności wykonywał jedynie w roku 2011 (notatka z dnia 12.01.2012 roku). Tymczasem takich zdarzeń było wielokrotnie więcej i obejmowały inne lata służby; sam proces szkolenia w zakresie rozpoznania minersko-pirotechnicznego obejmował 10 dni szkoleniowych w wykorzystaniem materiałów wybuchowych w równej postaci. W ocenie strony kumulując podejmowane czynności w zakresie rozpoznania minersko - pirotechnicznego (w tym: działania związane z informacjami o podłożeniu ładunków wybuchowych, oględziny ujawnionych materiałów i urządzeń wybuchowych, rozpoznanie na miejscu ujawniania niewypałów i niewybuchów, udział w szkoleniach) oraz udział w innych czynnościach, gdzie występowało zagrożenie życia i zdrowia (między innymi oględziny miejsc wypadków drogowych i kolejowych w obszarach o dużym nasileniu ruchu, oględziny miejsc ujawnienia zwłok o dużym stopniu rozkładu, bezpośredni kontakt z materiałem biologicznym pochodzenia ludzkiego i zwierzęcego, zabezpieczenie rozpraw z udziałem świadka koronnego itp.) trudno jest przyjąć, że w okresie służby nie było lat, w których co najmniej 6-krotnie podejmował czynności uprawniające go do uzyskania przedmiotowego zaświadczenia. Poprzestanie wyłącznie na analizie wspomnianych już rejestrów jest zaniechaniem organu I instancji w dążeniu do ustalenia stanu faktycznego w prawidłowym zakresie. W dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w R.znajdują się również takie dokumenty jak rejestry RSD, RSOW oraz RPSiOW, w których zawarte są informacje o zdarzeniach, których charakter powodował zagrożenia uprawniające do podwyższenia emerytury. Również analiza akt osobowych powinna dostarczyć dowodów o pełnieniu służby w takich warunkach. Dowodem winny być rozkazy personalne wydane na w latach 1996 - 2002, tj. w okresie obowiązywania zarządzenia nr 62 MSW z dnia 26 lipca 1996 roku w sprawie określenia dokumentów stwierdzających pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej (Dz. Urz. MSW z dnia 16 września 1996 r.), na podstawie którego przełożony właściwy w sprawach osobowych zobowiązany był wydawać rozkazy personalne potwierdzające pełnienie służby w takich warunkach. Zdaniem J. P.organ I instancji - będący równocześnie "przełożonym właściwym w sprawach osobowych" w myśl cyt. zarządzenia - zaniechał swoich obowiązków, czym w sposób istotny naraził go na utratę przysługujących mu uprawnień. Postanowieniem z dnia [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał treść art. 217 k.p.a. oraz art. 218 k.p.a. i wskazał, że strona mylnie interpretuje przepisy żądając od organu "uzyskania" w toku postępowania materiału dowodowego potwierdzającego stan faktyczny. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wskazał, że w świetle ustaleń i czynności wykonanych przez organ I instancji polegających na analizie książek interwencji, książek wydarzeń oraz innych materiałów można wnioskować, iż strona zarzuca brak wiarygodności wymienionym dokumentom. W ocenie organu odwoławczego kwerenda materiałów archiwalnych została przeprowadzona wnikliwie i z należytą starannością. Obejmowała ona cały okres wskazany przez zainteresowanego z wyłączeniem materiałów, które zostały na podstawie obowiązujących przepisów wybrakowane. W ocenie organu odwoławczego zarzut strony dotyczący zaniechania przez organ I instancji pozyskania informacji o wydarzeniach i działaniach, w których zainteresowany brał udział z dokumentacji w postaci rejestrów RSD, RSoW i RPSioW należy uznać za nieuzasadniony. Książka wydarzeń jednostki oraz książka interwencji stanowią bowiem obszerniejszą bazę informacyjną w zakresie badanej sfery niż wskazane rejestry, gdyż zamieszczane są w nich wszelkie informacje o zdarzeniach na terenie obsługiwanym przez jednostkę Policji. Kategorie wydarzeń oraz rodzaje czynności wymienionych przez zainteresowanego w treści wspomnianego raportu winny być zaewidencjonowane w książce wydarzeń oraz w książce interwencji. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. stwierdził, że w świetle informacji zawartych w raporcie strony z dnia [...] r. dotyczących rodzaju wykonywanych przez zainteresowanego czynności, wydaje się, że przeprowadzona przez organ I instancji analiza dokumentacji stanowi wystarczająco obszerny materiał dowodowy w sprawie i brak jest przesłanek do stwierdzenia, iż postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone w sposób nieprawidłowy. Ponadto organ wskazał, iż postępowanie wyjaśniające spełnia tylko pomocniczą rolę przy ustaleniu treści zaświadczenia, bo główną pełnią dane z ewidencji, rejestru, zbioru dokumentów lub zbioru danych utrwalanych innymi technikami. Zbyt daleko idące byłoby więc stwierdzenie o dopuszczalności prowadzenia przez organ administracji postępowania wyjaśniającego poza własnym zbiorem danych w celu wydania żądanego zaświadczenia. Organ II instancji wskazał też, że aby każdą z czynności opisanych w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. móc zakwalifikować jako dokonaną w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu funkcjonariusza, każda z nich musi być wykonywana w takich sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia danego funkcjonariusza. Wobec powyższego nieuprawnionym jest stwierdzenie strony, iż samo występowanie w charakterze członka zespołu realizującego zadania z zakresu rozpoznania minersko - pirotechnicznego lub pełnienie służby w komórkach techniki kryminalistycznej stanowi podstawę do postawienia tezy, iż wykonywał on czynności (w wymaganej prawem ilości) będące podstawą do wystawienia zaświadczenia o pełnieniu służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Odnosząc się do stwierdzenia strony dotyczącego powinności spoczywającej na przełożonym właściwym w sprawach osobowych polegającej na wydawaniu rozkazów personalnych w oparciu o zarządzenie nr 62 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 26 lipca 1996 r. w sprawie określenia dokumentów stwierdzających pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej należy stwierdzić, iż ocena postępowania przełożonego w odniesieniu do obowiązków wynikających z przepisów wskazanych powyżej nie jest przedmiotem niniejszego postępowania. Organ II instancji podzielił stanowisko Komendanta Powiatowego Policji w R., iż po przeprowadzeniu kwerendy materiałów dotyczących asp. szt. J. P. stwierdzić należy, że brak jest dokumentów na podstawie, których można byłoby określić, że strona wykonywała czynności służbowe w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. Dodatkowo wyszczególnić należy, iż w aktach osobowych strony nie ujawniono dokumentów potwierdzających pełnienie służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury policyjnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. oraz poprzedzającego go postanowienia Komendanta Powiatowego Policji w R. jako naruszających prawo materialne i przepisy postępowania co miało istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia polegającego na oparciu rozstrzygnięcia na rozszerzonej wykładni przepisów wykonawczych pozostającej w sprzeczności z delegacją ustawową (art. 92 Konstytucji RP), przeprowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania obywatela polegający m.in. na niepodjęciu niezbędnych kroków w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego, a także wbrew zasadzie praworządności (art. 7, 8, 77 § 1 oraz 218 § 1 i 2 k.p.a.); rozstrzygnięcie w oparciu o § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., wydanego na podstawie wadliwej i rozszerzającej interpretacji delegacji ustawowej zawartej w art. 16 ust. 6 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. polegającej na uznaniu, że konieczne jest bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia funkcjonariusza, a więc na błędnych kryteriach analitycznych (wadliwej i rozszerzającej interpretacji delegacji ustawowej). W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2012. 270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. utrzymujące w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w R. z dnia [...] r. o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w R. zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 217 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej k.p.a. oraz art. 218 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 217 § 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się na żądanie osoby ubiegającej się o nie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Stosownie zaś do treści art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 k.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie potwierdzające fakty albo stan prawny, wynikający z prowadzonych przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej przed wydaniem zaświadczenia może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 k.p.a.). Wskazać należy, że istotą wydania zaświadczenia jest urzędowe poświadczenie istniejącego stanu prawnego lub faktycznego. Zaświadczenie potwierdzające wykonywanie przez funkcjonariusza Policji służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu przewidziane zostało w postępowaniu mającym na celu ustalenie jego emerytury. W art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. nr 8, poz. 67), zwanej dalej ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy - ustawodawca przewidział podwyższenie emerytury funkcjonariusza o 0,5 % podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Konieczność udokumentowania uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy w formie zaświadczenia, stanowiącego środek dowodowy w postępowaniu przed organami emerytalnymi, przewidziana z kolei została w § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 239, poz. 2404 ze zm.). Zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu lub Państwowej Straży Pożarnej. W tym miejscu wskazać należy, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń uregulowane zostało w przepisach działu VII (art. 217 i nast.) k.p.a. Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest postępowaniem uproszczonym i w znacznym stopniu odformalizowanym. Art. 218 § 2 k.p.a. daje wprawdzie możliwość przeprowadzenia przez organ, przed wydaniem zaświadczenia, postępowania wyjaśniającego, niemniej jednak tylko w koniecznym zakresie. Ogranicza się ono do ustalenia źródeł danych i następnie stwierdzenia, czy posiadane przez organ dane odnoszą się do wnioskodawcy i potwierdzają zaistnienie określonego stanu faktycznego lub też potwierdzają dany stan prawny. Zaświadczenie jest bowiem aktem wiedzy a nie woli organu. Dysponując dokumentami organ winien podjąć czynności związane z przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego, które spełnia pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia. Winno się ono zatem odnosić się do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienia, czy dane te odnoszą się do wnioskodawcy, faktów stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury dla funkcjonariusza służb mundurowych powinno więc odpowiadać regułom ogólnym wynikającym z art. 7 - 9, art. 77 i art. 80 k.p.a. W związku z czym właściwe komórki kadrowe Policji, prowadząc postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia, winny zbadać całość dokumentacji mogącej potwierdzić uprawnienia funkcjonariusza. Jest to bowiem warunkiem uznania postępowania za przeprowadzone zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w przepisie art. 7 k.p.a., w myśl którego, organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zgodnie z tą zasadą, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w orzeczeniu uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozważania organu w tym zakresie zgodnie z przepisem art. 107 § 3 k.p.a. winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Organ nie powinien pominąć żadnego zbioru dokumentów, tylko dlatego, że w jego ocenie informacje w nim zawarte powinny znajdować się także w innym zbiorze zawierającym obszerniejszą wiedzę informacyjną. Skoro bowiem w tym ostatnim zbiorze brak jest żądanych informacji, nie zostały zaewidencjonowane, to organ powinien poszukiwać ich w innych zbiorach danych. Z uzasadnienia rozstrzygnięć organów obu instancji wynika, iż prowadząc postępowanie mające na celu ustalenie, czy skarżący pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu oceny dokonano na podstawie akt osobowych, książki interwencji prowadzonej w formie elektronicznej oraz papierowej, książek wydarzeń Komendy Powiatowej Policji w R. Z uzasadnienia postanowienia organu I instancji nie wynika, że ujawniono dokumenty, w których figuruje nazwisko funkcjonariusza. Ujawnienie takich dokumentów wynika natomiast z notatki służbowej z dnia [...] r. Na treść powyższej notatki powołuje się Komendant Wojewódzki Policji w Ł. w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, stwierdzając, że w ramach nieetatowej grupy rozpoznania minersko pirotechnicznego w 2011 r. w dwóch przypadkach czynności wykonywał asp. szt. J. P. W tym miejscu zauważyć należy, że notatka służbowa dotyczy tylko roku 2011 roku. Nie zostało ustalone na podstawie właściwych dokumentów, tj. dokumentacji dotyczącej pracy operacyjnej prowadzonej w innych latach, czy skarżący wykonywał obowiązki w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Wskazać też należy, że badanie akt osobowych i dokumentów operacyjnych przez organ odbywało się pod kątem występowania bezpośredniości zagrożenia życia i zdrowia, nie zaś jak wskazuje przepis art. 15 ust. 2 pod kątem występowania warunków szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Tymczasem niniejsze postępowanie jest postępowaniem administracyjnym w sprawie wydania zaświadczenia, a nie postępowaniem administracyjnym w sprawie ustalenia wysokości uprawnień emerytalnych funkcjonariusza. Zaznaczyć bowiem należy, że zgodnie z § 20 ust. 1 ww. rozporządzenia, organ emerytalny bada i ocenia całokształt sprawy o ustalenie prawa do zaopatrzenia emerytalnego lub wysokości świadczenia z tego tytułu na podstawie przedłożonych dokumentów, zeznań świadków oraz innych dowodów, a także oświadczeń wnioskodawcy. A zatem to do organu emerytalnego należy ocena całokształtu sprawy, a nie do organu prowadzącego postępowanie w przedmiocie wydania zaświadczenia, które jest środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. Wobec powyższego stwierdzić należy, że prowadząc postępowanie wyjaśniające organy naruszyły przepisy postępowania, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu II instancji, iż zarzut strony dotyczący zaniechania przez organ I instancji pozyskania informacji o wydarzeniach i działaniach, w których skarżący brał udział w dokumentacji w postaci rejestrów RSO, RSoW i RPSioW nie jest zasadny. Skoro bowiem na podstawie książki wydarzeń jednostki oraz książki interwencji organ I instancji nie ustalił, że skarżący wykonywał czynności operacyjno - rozpoznawcze lub dochodzeniowo śledcze albo interwencyjne w celu ochrony osób i mienia, w których istniało zagrożenie życia i zdrowia, winien poszukiwać żądnych przez skarżącego informacji we wszystkich zbiorach danych właściwej jednostki Policji. Tymczasem w uzasadnieniu swojego postanowienia organ I instancji wskazał, że za określone lata książki interwencji nie istnieją, a mimo to nie dokonał analizy innych dokumentów umożliwiających potwierdzenie pełnienia bądź niepełnienia przez funkcjonariusza służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Organ II instancji uznał, iż badanie dokumentacji wskazanej przez skarżącego nie jest konieczne dla prawidłowego załatwienia sprawy. W ocenie Sądu powyższe stanowisko organów jest błędne. Wskazać należy, że z istoty postępowania w sprawie wydawania zaświadczeń wynika, iż ustaleń dotyczących wykonywania przez funkcjonariusza określonych czynności organ powinien dokonywać przede wszystkim na podstawie rejestrów, ewidencji zgłoszeń interwencji czy rozkazów, dokumentów dotyczących przebiegu służby: książek przydziału bojowego jednostki, książek wydarzeń jednostki, notatników służbowych, imiennych rocznych kart służby. Ocenie takiej winna być także poddana baza postępowań przygotowawczych prowadzonych przez policję. Wobec powyższego obowiązkiem organów jest ustalenie wszystkich źródeł informacji i stwierdzenie, czy zawarte w nich dane odnoszą się do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie organ nie wykonał swoich obowiązków należycie. Reasumując Sąd stwierdził, że przeprowadzona kontrola legalności zaskarżonych postanowień wykazała, iż dotknięte są one wadą skutkującą ich uchyleniem. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny uzupełnić postępowanie wyjaśniające, uwzględniając wszystkie powyższej wskazane przez Sąd uwagi oraz ponownie ocenić zebrany materiał dowodowy. Zgodnie z art. 135 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w sentencji. tp

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło