III SA/Łd 409/10
WyrokWSA w Łodzi2010-10-14
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Ewa Alberciak, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wydać decyzję o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego, jeśli opuszczenie to nastąpiło w wyniku orzeczenia eksmisji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może wydać decyzję o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego, jeśli spełnione są przesłanki faktycznego opuszczenia lokalu i niedopełnienia obowiązku wymeldowania. Opuszczenie lokalu wskutek orzeczenia eksmisji stanowi dobrowolne opuszczenie lokalu w rozumieniu przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i uzasadnia wydanie orzeczenia o wymeldowaniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. L. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Wniosek o wymeldowanie złożono z uwagi na fakt, że M. L. od 2007 r. nie przebywał w lokalu, co potwierdzały oględziny, oświadczenia mieszkańców oraz wyrok sądu nakazujący opróżnienie lokalu. Skarżący podnosił, że wywiad administracyjny nie jest wiarygodny, a także choruje na wirusowe zapalenie wątroby. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 października 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2010 roku sprawy ze skargi M. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1) oddala skargę; 2) przyznaje radcy prawnemu A. K. prowadzącemu Kancelarię Radcy Prawnego w Ł. przy ul. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa osiemdziesiąt) złotych obejmującą stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej skarżącemu z urzędu i nakazuje wypłacić powyższą kwotę radcy prawnemu A. K. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Decyzją z dnia [...]r., nr [...] Wojewoda[...], działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz.U. z 2006 r. Nr 139 poz. 993 ze zm.); art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]r., nr [...] o wymeldowaniu M. L. z pobytu stałego w lokalu nr 2 przy ul. A. w Ł.
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny:
Pismem z dnia 24 lutego 2010 r. Zakład Gospodarki Mieszkaniowej W.-S. w Ł. wystąpił do Urzędu Miasta Ł. Delegatury Ł. – W. z wnioskiem o wymeldowanie M. L. z lokalu położonego w Ł. przy ul. A. 30/2. Strona wnioskująca podniosła, iż zarówno z oględzin lokalu przeprowadzonych w dniu 25 listopada 2009 r., jak i oświadczeń mieszkańców nieruchomości wynika, że w lokalu tym od dłuższego czasu nikt nie przebywa. Do wniosku załączono kserokopię wyroku zaocznego Sądu Rejonowego dla Ł. –W. w Ł., Wydział I Cywilny z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I C 235/07 nakazującego M. L. opróżnienie przedmiotowego lokalu oraz orzekającego o braku prawa do lokalu socjalnego. Wyrokowi sąd nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
Decyzją z dnia [...]r., nr [...]Prezydent Miasta Ł. orzekł o wymeldowaniu M. L. z pobytu stałego pod powyżej wskazanym adresem, uznając iż w sprawie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
M. L. wniósł odwołanie do Wojewody[...]. Podniósł, iż wywiad przeprowadzony przez administrację nie jest wiarygodny. Podał, że w okresie kiedy opiekował się swoim chorym ojcem pracował po 12 godzin na dobę. Wychodził wcześnie rano i wracał późnym wieczorem. Podał ponadto, że choruje na wirusowe zapalenie wątroby typu "C", co wymaga odizolowania się od bliskich. Podniósł, iż w dniu 19 kwietnia 2010 r. odbyła się sprawa rozwodowa i wnosił o unieważnienie wyroku Sądu Rejonowego dla Ł.-W. w Ł. Wydział I Cywilny z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I C 235/07 i o przydzielenie lokalu socjalnego.
Decyzją z dnia [...]r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wojewoda [...] podniósł, iż przepisy powołanej ustawy mają przede wszystkim charakter porządkowy, a ich celem jest zapewnienie zgodności rejestracji miejsca pobytu osób ze stanem faktycznym. Jednym ze sposobów realizacji powyższego celu jest uprawienie organów administracji do wydania decyzji o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W przedmiotowej sprawie ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że M. L. opuścił lokal położony w Ł. przy ul. A. 30/2 w 2007 r. Powyższą okoliczność potwierdza zarówno kontrola meldunkowa przeprowadzona przez VI Komisariat KMP w Ł., jak i znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie skarżącego z dnia 17 marca 2010 r., zgodnie z którym opuszczenie przedmiotowego lokalu nastąpiło w dniu 16 lipca 2007 r. Od tego czasu strona zamieszkuje w Ł. przy ul. B. 23/9. Organ odwoławczy wskazał nadto, iż w aktach sprawy znajduje się kserokopia wyroku Sądu Rejonowego dla Ł.-W. w Ł. Wydział I Cywilny z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I C 235/07 nakazującego M. L. opuszczenie lokalu nr 2 przy ul. A. 30 w Ł. Mając powyższe na uwadze Wojewoda [...] uznał, iż dalsze utrzymywanie zameldowania M. L. na pobyt stały w przedmiotowym lokalu, w którym nie przebywa i w którym, zgodnie z wyrokiem sądu z dnia 10 września 2008 r., nie ma prawa przebywać, byłoby utrzymywaniem rejestracji fikcyjnej, pozostającej w sprzeczności z obowiązującym prawem. Odnośnie wniosku o przydział lokalu socjalnego organ odwoławczy pouczył skarżącego, iż w tym zakresie winien on złożyć stosowny wniosek do Prezydenta Miasta Ł.
Na powyższą decyzję M. L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W skardze powtórzył zarzuty przedstawione w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego uzasadniającego jej uchylenie.
Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz.U. z 2006 r. Nr 139 poz. 993 ze zm.).
Zgodnie z treścią powołanej normy prawnej organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Oznacza to, iż do wymeldowania w trybie administracyjnym niezbędne jest spełnienie następujących przesłanek: faktyczne opuszczenie lokalu oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Przesłanki te w niniejszej sprawie zostały spełnione.
Wskazać należy, że warunkiem decydującym, o wymeldowaniu danej osoby jest jednoznaczne ustalenie przez organ administracji, czy dana osoba faktycznie opuściła bez wymeldowania się dotychczasowe miejsce pobytu stałego i czy opuszczenie to miało charakter trwały i dobrowolny. Za miejsce stałego pobytu danej osoby uważa się miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, między innymi takie jak: mieszkanie, nocowanie, spożywanie posiłku, czy też przyjmowanie wizyt rodziny lub znajomych. Natomiast przez opuszczenie miejsca pobytu stałego rozumie się nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem i zorganizowaniem centrum życiowego w innym miejscu.
W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, organy administracji miały podstawę do oceny, dokonanej w granicach określonych przepisem art. 80 Kpa., że M. L. opuścił przedmiotowy lokal. Okoliczność niezamieszkiwania skarżącego w lokalu położonym w Ł. przy ul. A. 30/2 od lipca 2007 r. została potwierdzona w toku przeprowadzonego przez organy administracji postępowania wyjaśniającego. Fakt opuszczenia miejsca zameldowania przez M. L. nie budzi wątpliwości, gdyż okoliczność ta została potwierdzona przez skarżącego, który zeznał w oświadczeniu z dnia 17 marca 2010 r., że przedmiotowy lokal opuścił po śmierci ojca, w dniu 16 lipca 2007 r.
Bezsporną w ocenie Sądu pozostaje również kwestia dobrowolności opuszczenia przez skarżącego lokalu położonego w Ł. przy ul. A. 30/2. Skarżący oświadczył bowiem, że opuścił przedmiotowy lokal, pozostawiając rzeczy mu niepotrzebne. Za dobrowolnością, jak i za zamiarem opuszczenia przez skarżącego dotychczasowego miejsca zameldowania przemawia również fakt skoncentrowania centrum życiowego w innym miejscu, to jest w Ł. przy ul. B. 23/9.
Podkreślenia wymaga również okoliczność, iż wyrokiem zaocznym z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I C 235/07 Sąd Rejonowy dla Ł.-W. w Ł. Wydział I Cywilny nakazał M. L. opróżnienie przedmiotowego lokalu oraz orzekł o braku uprawnienia do lokalu socjalnego. Wyrokowi sąd nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Skarżący dobrowolnie wykonał powyżej powołany wyrok orzekający eksmisję. Wskazać należy, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że opuszczenie lokalu wskutek orzeczenia eksmisji stanowi dobrowolne opuszczenie lokalu w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i uzasadnia wydanie orzeczenia o wymeldowaniu osoby eksmitowanej (por. wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1313/08, publ. LEXPolonica 2272524; wyrok NSA Z dnia 6 października 2005 r., sygn. akt II OSK 65/2005, publ. LexPolonica 2128835).
Trafnie więc organy administracji uznały, że powyższe okoliczności świadczą o opuszczeniu przez M. L. dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Utrzymujący się ponad dwu i pół letni stan faktyczny, w którym osoba zameldowania na pobyt stały w danym lokalu rzeczywiście w nim nie mieszka, nosi znamiona trwałości.
Wskazać również należy, że ewidencja ludności ma jedynie charakter rejestracyjny, której celem jest odzwierciedlenie stanu - faktycznego miejsca pobytu osoby. Jej ewidencyjno - rejestrowy charakter służy zbieraniu informacji w zakresie miejsca zamieszkania i pobytu osób. Skoro skarżący od lipca 2007 r. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, konieczne było doprowadzenie stanu, w którym zapis ewidencji będzie odpowiadał stanowi faktycznemu. Organy administracji trafnie uznały, że wszystkie przesłanki wymeldowania określone w art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zostały spełnione, a wydana w sprawie przez organ odwoławczy decyzja jest prawidłowa.
Odnosząc się natomiast do podniesionych w skardze żądań skarżącego dotyczących unieważnienia wyroku Sądu Rejonowego z dnia 10 września 2008 r. oraz przyznania lokalu socjalnego Sąd uznał, iż nie stanowią one przedmiotu niniejszej sprawy. Kwestie wzruszalności prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych regulowane są przez przepisy prawa cywilnego i nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Natomiast w kwestii przydziału lokalu socjalnego skarżący winien, zgodnie z pouczeniem zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wystąpić z odrębnym wnioskiem do Prezydenta Miasta Ł. jako organu właściwego w sprawie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
O kosztach pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a.
e.o.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło