III SA/Łd 417/14

Dnia 12 sierpnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Sędzia NSA Janusz Furmanek Protokolant Starszy asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2014 roku sprawy ze skargi M. U. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oraz utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu M. K., prowadzącej Kancelarię Radcy Prawnego w Ł. przy ul. [...], kwotę 295,20,- (dwieście dziewięćdziesiąt pięć dwadzieścia) złotych, zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącej i nakazuje wypłacić powyższą kwotę radcy prawnemu M. K. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Decyzją z dnia [...]nr[...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267) oraz art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 10 ust. 2 pkt 4, ust. 7 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 4a, art. 71, art. 73 ust. 2 a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013 r., poz. 674 z późn. zm.), Wojewoda [...]utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]nr [...]orzekającej o utracie przez M. U. statusu osoby bezrobotnej od dnia 13 września 2013 r. oraz utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 13 września 2013 r. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym: Na mocy decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]2013 r. nr [...]M. U. uzyskała status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji, tj. od dnia 26 lutego 2013 r. i prawo do zasiłku dla bezrobotnego w wysokości 120% zasiłku podstawowego określonego w art. 72 ust. 1 ustawy na okres 12 miesięcy, tj. od dnia 6 marca 2013 r., o ile wcześniej nie nastąpią okoliczności powodujące utratę statusu osoby bezrobotnej lub utratę prawa do zasiłku. W dniu 28 października 2013 r. do PUP w Ł. wpłynęło "Potwierdzenie zameldowania na pobyt stały" z dnia 30 sierpnia 2013 r. wydane przez Urząd Miejski w P., z którego wynikało, że M. U. w dniu 30 sierpnia 2013 r. dokonała zameldowania na pobyt stały w P., ul. A [...]. Biorąc pod uwagę powyższe Prezydent Miasta Ł. na mocy decyzji z dnia [...]2013 r. nr [...] pozbawił M. U. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 13 września 2013 r. W wyniku złożonego odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]2013 r. nr [...]uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Prezydent Miasta Ł. w dniu [...] wydał decyzję nr [...]orzekającą o utracie statusu osoby bezrobotnej od dnia 13 września 2013 r. i utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 13 września 2013 r. Powyższa decyzja została doręczona stronie w dniu 17 lutego 2014 r. W dniu 1 marca 2014 r. M. U. złożyła za pośrednictwem placówki pocztowej odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]nr[...]. Skarżąca wskazała na trudną sytuację materialną oraz problemy zdrowotne. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] wydał decyzję utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji. W jej uzasadnieniu powołał brzmienie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 4a, art. 73 ust. 2a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz § 10 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz. U z 2012 r., poz. 1299), który wskazuje procedurę postępowania w przypadku zmiany miejsca zamieszkania przez bezrobotnego. Z przytoczonych przepisów wynika, iż osoba bezrobotna, która ma zamiar zmienić miejsce zameldowania lub pobytu, informuje powiatowy urząd pracy, w którym jest zarejestrowana o terminie tej zmiany i jednocześnie składa wniosek o przesłanie odpisów karty rejestracyjnej oraz innych dokumentów do powiatowego urzędu pracy właściwego ze względu na planowane miejsce zameldowania lub pobytu. Osoba bezrobotna jest obowiązana powiadomić o tym fakcie urząd pracy, w którym jest zarejestrowana oraz stawić się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Jeżeli jednak osoba ta nie dotrzyma 14-dniowego terminu, to traci status osoby bezrobotnej stosownie do treści art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy oraz prawo do zasiłku, które w myśl art. 71 przysługuje wyłącznie osobie bezrobotnej. Bezrobotny ma 14 dni od dnia zamiany zameldowania na powiadomienie urzędu o powyższym fakcie. Pozbawienie statusu bezrobotnego oraz innych świadczeń przewidzianych dla osób bezrobotnych może nastąpić po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 ust. 2 a ustawy, po ustaleniu, że bezrobotny nie zachował tego terminu. Organ podkreślił, że M. U. została pouczona o prawach i obowiązkach osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy, w tym o obowiązku powiadomienia PUP o zmianie miejsca zameldowania lub pobytu w ciągu 14 dni od dnia zmiany adresu oraz zgłoszenia się we właściwym PUP najpóźniej w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania, jak również o tym, iż w przypadku zmiany miejsca zamieszkania skutkującego zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy i niepowiadomienia urzędu pracy o tym fakcie oraz niestawienia się w PUP właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania utraci status osoby bezrobotnej. Powyższe M. U. potwierdziła własnoręcznym podpisem, kwitując otrzymanie jednego egzemplarza "Informacji o prawach i obowiązkach" z dnia 26 lutego 2013 r. Powinnością skarżącej, w ocenie Wojewody [...], było dokładne zapoznanie się z treścią otrzymanych dokumentów jeszcze przed złożeniem podpisu lub bezpośrednio po tej czynności. Skarżąca była sposób wyraźny i rzetelny pouczona o ciążącym na niej obowiązku zgłoszenia się we właściwym dla nowego miejsca zamieszkania PUP najpóźniej w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Powołując się na materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy organ wskazał, że M. U. zarejestrowała się w PUP w Ł., właściwym dla osób bezrobotnych zameldowanych na terenie powiatu [...]. Od dnia 31 października 1962 r. do dnia 31 lipca 2013 r. była zameldowana na pobyt stały w Ł., ul.B [...]. W dniu 30 sierpnia 2013 r. M. U. została zameldowana na pobyt stały w P., ul.A [...], powiat [...]. Skarżąca nie zachowała 14-dniowego terminu, o którym mowa w art. 73 ust. 2 a ustawy. Od dnia 30 sierpnia 2013 r. była zameldowana na pobyt stały na terenie powiatu [...], zaś PUP w Ł. został o tym fakcie poinformowany dopiero w dniu 25 października 2013 r. W PUP w P. skarżąca zgłosiła się dopiero w dniu 29 października 2013 r. Spełnione zatem zostały przesłanki utraty przez M. U. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, wymienione w art. 33 ust. 4 pkt 4 a w związku z art. 73 ust. 2a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Organ podkreślił, że 14-dniowy termin, o którym mowa w art. 73 ust. 2 a ustawy, jest terminem materialnoprawnym i nie jest możliwe jego przywrócenie. Organ wskazał ponadto, że wraz z utratą statusu bezrobotnego bezrobotny traci również wszelkie uprawnienia wynikające z przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Na powyższą decyzję M. U. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. art. 73 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., polegające na niewyjaśnieniu istoty sprawy. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. oraz o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu skargi wskazała na swą ciężką sytuację życiową. Podniosła, iż nie zgłosiła się w porę do PUP w P., bowiem od września 2013 r. do listopada 2013 r. miała ciężki epizod depresyjny, z powodu którego nie była w stanie wyjść z domu. Do 28 października2013 r. nie zmieniła miejsca zamieszkania, bowiem cały czas mieszkała wtedy w Ł. Zmieniła wówczas miejsce zameldowania ale nie pobytu. W ocenie skarżącej jej miejsce zamieszkania we wskazanym wyżej okresie cały czas uzasadniało właściwość miejscową PUP w Ł. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na szczegółowe stanowisko merytoryczne zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ zaznaczył, że skarżąca czynności powiadomienia mogła dokonać nie tylko osobiście lecz również za pośrednictwem poczty lub osób trzecich. Skarżąca nie powiadomiła również PUP w Ł. do dnia 28 października 2013 r. o braku gotowości i zdolności do pracy. Postanowieniem z dnia 16 maja 2014 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie sądowe w zakresie wniosku M. U. o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 270 t.j.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. W przedmiotowej sprawie decyzją z dnia [...] 2013 r. Wojewoda [...] uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]2013 r. orzekającą o utracie przez skarżącą statusu osoby bezrobotnej i o utracie prawa do zasiłku, uznał bowiem, że organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego. W decyzji wskazano, że w kolejnym postępowaniu organ powinien ustalić: 1) od jakiego dnia M. U. zmieniła miejsce zamieszkania skutkujące zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy, 2) czy od tego samego dnia M. U. zmieniła miejsce zameldowania, 3) w jakim dniu M. U. otrzymała nowy dowód osobisty z nowym miejscem zameldowania, tj. pod adresem: P., ul.A [...], 4) w jakim dniu i w jaki sposób (osobiście, telefonicznie, na piśmie) M. U. zgłosiła pracownikowi Powiatowego Urzędu Pracy w Ł., że zmieniła miejsce zamieszkania, 5) któremu pracownikowi Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. skarżąca zgłaszała okoliczność zmiany miejsca zamieszkania, 6) czy pracownik wskazany przez skarżącą potwierdza okoliczności, na które powołuje się skarżąca, 7) czy M. U. informowała Powiatowy Urząd Pracy w Ł. o braku gotowości do pracy w związku ze zmianą miejsca zamieszkania lub w związku ze swoim stanem zdrowia, ew. przedkładała zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy; jeśli tak, to w jakim dniu dokonała tych czynności, jakiego okresu dotyczy ew. zgłoszony brak gotowości do pracy lub zaświadczenie o niezdolności do pracy, 8) czy i ew. w jakim dniu M. U. stawiła się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla jej nowego miejsca zameldowania. Zważywszy na stan zdrowia skarżącej, w ocenie Wojewody [...]w przedmiotowej sprawie należało ustalić również, czy Powiatowy Urząd Pracy w Ł. poinformował zainteresowaną (i ew. w jakim dniu) o tym, że zmiana miejsca zameldowania poza Ł. skutkuje koniecznością zmiany powiatowego urzędu pracy przez bezrobotną w celu zachowania statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Istotna zatem jest ocena, czy ponownie przeprowadzając postępowanie organ zastosował się do ww. wytycznych. W ocenie Sądu organ wykonał powyższe zalecenia. W oświadczeniu z dnia 10 stycznia 2014 r. skarżąca twierdzi, że faktycznie przeniosła się do P. w dniu 12 sierpnia 2013 r. a zameldowanie zmieniała później. Dowód osobisty z nowym adresem wydano jej 29 listopada 2013 r. o zmianie miejsca zamieszkania na P. poinformowała organ w dniu 25 października 2013 r. 28 października doręczyła dowód zameldowania, na podstawie którego została wyrejestrowana. Wskazała również komu i w jakich okolicznościach udzielała powyższych informacji. Potwierdziła, że na druku o prawach i obowiązkach z dn. 26 lutego 2013 r. widnieje jej podpis. Ponadto przesłuchano świadków w osobach pracownic, które obsługiwały skarżącą w dn. 25 października 2013 r. Z akt sprawy nie wynika wprost, czy skarżąca stawiła się w PUP właściwym dla jej miejsca zamieszkania, można jednak wywnioskować, że tego nie uczyniła. Twierdzenie, że nikt nie informował jej o konieczności poinformowania urzędu o przeprowadzce do innego powiatu świadczy o tym, że skarżąca nie zapoznała się wnikliwie z treścią pouczenia z dnia 26 lutego 2013 r. Podstawą rozpoznania przedmiotowej sprawy są przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy( Dz. U. z 2013 r poz. 674 ze zm. ) . Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy za bezrobotnego uważa się osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub lit. i, j, l, lub cudzoziemca - członka rodziny obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...). Jak wynika z treści definicji, koniecznym elementem uznania osoby za bezrobotną jest jej zarejestrowanie we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy. Ponadto wskazać należy, iż zgodnie z art. 73 ust. 2a ustawy w przypadku zmiany przez bezrobotnego miejsca zamieszkania skutkującej zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy bezrobotny jest obowiązany powiadomić o tym fakcie urząd pracy, w którym jest zarejestrowany, oraz stawić się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Zatem zmiana, przez bezrobotnego miejsca zameldowania wpływa na posiadanie statusu bezrobotnego jak i na prawo do pobierania zasiłku. Faktycznie ustawodawca dość nieprecyzyjnie używa pojęć "zamieszkanie" "zameldowanie" "pobyt" utożsamiając te pojęcia, używając ich zamiennie. Organ pouczając skarżącego o ciążącym na nim obowiązku, że zgłoszenie do PUP właściwego dla nowego miejsca zameldowania lub pobytu powinno nastąpić w ciągu 14 dni od dnia zmiany zameldowania lub pobytu oraz że utrata statusu bezrobotnego nastąpi w przypadku nie poinformowania urzędu w którym jest zarejestrowany o zmianie miejsca zamieszkania oraz nie stawienie się w urzędzie właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania, może wprowadzić w błąd stronę co do daty od której rozpoczyna bieg wskazany czternastodniowy termin. W takiej sytuacji, organ wykonując ciążący na nim obowiązek wynikając z art. 9 kpa powinien należycie i wyczerpująco informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Mając to na uwadze podnieść należy, iż organy powinny w każdej indywidualnej sprawie informować uczestników postępowania o przysługujących im prawach. W szczególności w sprawach z zakresu zatrudnienia i bezrobocia, gdzie stronami postępowania są osoby bezrobotne, organy powinny stworzyć taką sytuację aby osoby te zostały właściwie i w pełni informowane o okolicznościach mających wpływ na ich sytuacje i przysługujące im prawa oraz o skutkach tych zdarzeń. W dniu 26 lutego 2013 r. M. U. potwierdziła własnoręcznym podpisem przyjęcie do wiadomości informacji o przysługujących jej prawach i obowiązkach, kwitując jednocześnie jej odbiór (k. 11 akt adm.). Została zatem poinformowana w należyty sposób o konsekwencjach okoliczności mających istotne znaczenie w niniejszym postępowaniu. Decydujące znaczenie powinna mieć data rozpoczęcia pobytu skarżącej w miejscu stałego zameldowania Strona nie powinna bowiem ponosić negatywnych konsekwencji nieprecyzyjnych i używanych zamiennie określeń (zameldowanie, miejsce zamieszkania, miejsce pobytu) zawartych w ustawie. Jednak z akt sprawy wynika, że M. U. od dnia 31 października 1962 r. do dnia 31 lipca 2013 r. była zameldowana na pobyt stały w Ł., ul.B [...]. W dniu 30 sierpnia 2013 r. została zameldowana na pobyt stały w P., ul.A [...], powiat [...]. Skarżąca wprawdzie oświadcza, że nie pamięta dokładnej daty faktycznego przeniesienia się do P., podaje jednak przybliżoną datę 12 sierpnia 2013 r. Wskazuje, że przemeldowania dokonała później – 30 sierpnia 2013 r. (k. 28 i 64 akt adm.). W związku z powyższym nie jest wiarygodne twierdzenie skarżącej zawarte w skardze, że do 28 października 2013 r. nie zmieniła miejsca zamieszkania, bowiem cały czas mieszkała w Ł., zatem w tym okresie zmieniła miejsce zameldowana, ale nie pobytu. Ponadto stwierdzić należy , iż skarżąca potwierdziła podpisem odbiór informacji o przysługujących jej prawach i obowiązkach gdzie pouczono ją ,że musi zawiadomić organ w terminie 14 dni o nowym adresie zameldowania. Jest bezsporne w sprawie ,ze skarżąca nie zastosowała się do tego pouczenia. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151, 200 i 250 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Sąd nie przyznał radcy prawnemu wynagrodzenia wg stawki 150 % gdyż sprawa nie jest skomplikowana i nie wymagała zwiększonego nakładu pracy. Natomiast rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r w sprawie warunków ustalenia oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych motocykli i motorowerów – nie ma zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wszelkie wydatki pełnomocnika musza być udokumentowane. k.ż.