III SA/Łd 447/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w osobie: Sędziego NSA Janusza Furmanka po rozpoznaniu 9 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. J. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. J. na decyzję Wojewody [...] z [...] znak [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji R.A. III SA/Łd 447/17 Uzasadnienie Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga A. J. (dalej: skarżąca) na decyzję Wojewody [...] z [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. W toku postępowania skarżąca sformułowała wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla skarżącej oraz jej bliskich, z uwagi na trudną sytuację majątkową skarżącej i jej rodziny. W uzasadnianiu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca podniosła, iż nie jest w stanie zwrócić pobranych z Powiatowego Urzędu Pracy środków, gdyż znajduję się w trudnej sytuacji materialnej: jako studentka pozostaje na utrzymaniu rodziców, z którymi obecnie mieszka. Nie uzyskuje żadnych stałych dochodów ani zasiłków, nie posiada również żadnych oszczędności, które mogłaby przeznaczyć na spłatę ww. kwoty. Podjęta w międzyczasie praca w kawiarni "V." była pracą sezonową o charakterze dorywczym na umowę zlecenie, z której uzyskała dochód netto w kwocie 425,00 zł. Pieniądze te przeznaczyła na swoje bieżące potrzeby i przygotowanie do rozpoczęcia roku akademickiego. Podobnie – jak wyjaśniła - pieniądze uzyskane z PUP jako stypendium stażowe zostały przeze nią spożytkowane na bieżące potrzeby związane ze studiami i utrzymaniem. Dalej podniosła, iż z uwagi na brak stałych dochodów oraz podjętą naukę w szkole wyższej nie jest w stanie uczynić zadość wezwaniu do zwrotu uzyskanych środków bez uszczerbku dla siebie i swojego utrzymania. Wyjaśniła, że rodzice również nie są w stanie spłacić powyższej kwoty, gdyż nie posiadają żadnych zasobów finansowych, a wszelkie wolne środki przeznaczają dla skarżącej na pomoc w zaspokajaniu jej bieżących potrzeb. W związku z powyższym stwierdziła, że egzekucja kwoty 2.505,00 zł przez PUP spowoduje dla niej trudne do odwrócenia skutki, gdyż wygeneruje wysoką kwotę zadłużenia, której nie jest w stanie obecnie spłacić. Postępowanie egzekucyjne wygeneruje wysokie koszty zwrotu ww. świadczenia i powiększy jedynie jej zadłużenie, którego już w chwili obecnej nie jest w stanie w żaden sposób spłacić. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że podstawą prawną rozpoznania wskazanego wniosku jest przepis art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.], stanowiący że wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Zaskarżona decyzja jest zatem wykonalna i mimo zaskarżenia do sądu może stać się przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Wyjątek od tej zasady statuuje art. 61 § 3 tej ustawy, w myśl którego w przypadku, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Regulacja prawna wskazanego przepisu prowadzi do wniosku, iż wniesienie skargi nie pociąga za sobą skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania przez Sąd zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie. Zauważyć ponadto należy, że adresatem wskazanej normy prawnej jest Sąd, który rozważa kwestię wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji po złożeniu wniosku przez stronę. Rozstrzygając zatem w oparciu o art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa przy rozpoznawaniu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody należy w szczególności przyjąć, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Warunkiem wydania przez Sąd postanowienia o wstrzymaniu aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (Komentarz do art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005 r.). Odnosząc się do wskazanych w uzasadnieniu wniosku okoliczności, mających, zdaniem skarżącej uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdza, że argumenty i okoliczności przytoczone przez stronę skarżącą we wniosku dają podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. - umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wziął pod uwagę przede wszystkim sytuację finansową i osobistą, w jakiej obecnie znajduje się skarżąca, a także wysokość zobowiązania wynikającą z zaskarżonej decyzji w kwocie 2.505 zł w kontekście sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącej. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt sprawy, skarżąca jest studentką, nie osiąga żadnych dochodów, pozostaje na utrzymaniu rodziców, którzy finansują jej wydatki bieżące oraz pokrywają świadczenia związane z kosztami studiów. Skarżąca nie posiada żadnych nieruchomości, ani środków majątkowych, które mogłyby posłużyć jako spłata wymaganego zobowiązania. Zważywszy na wysokość zobowiązania stwierdzić należy, że wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić skarżącą na niebezpieczeństwo spowodowania poważnej szkody. Zdaniem Sądu, kwota dochodzonych zaległości – w świetle przedstawionej sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącej - jest kwotą znaczną. Wprawdzie świadczenie pieniężne, wokół spełnienia którego toczy się spór w niniejszej sprawie jest z natury rzeczy świadczeniem odwracalnym, jednakże rozważając skutki zapłaty należności, należało mieć na uwadze jej wysokość, która w rozpoznawanej sprawie jest dla skarżącej znaczna. Potencjalna egzekucja należności w sytuacji materialnej strony skarżącej, mogłaby doprowadzić do następstw trudnych do odwrócenia. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd podkreśla, że wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić skarżącą na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i wyrządzić jej poważną szkodę, poprzez brak możliwości zaspokojenia bieżących potrzeb. W związku z tym należało uznać, że w sprawie zaistniały podstawy do udzielenia skarżącej ochrony tymczasowej do czasu, gdy zaskarżona decyzja zostanie zbadana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny pod kątem zgodności z prawem. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. R.A.