III SA/Łd 462/19

PostanowienieWSA w Łodzi2019-06-11

Skład orzekający: Sędzia NSA Irena Krzemieniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stanowisko organu NFZ nieuwzględniające zażalenia na zalecenia pokontrolne, dotyczące zwrotu refundacji i zapłaty kary umownej wynikającej z umowy cywilnoprawnej, podlega kontroli sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Kwestie związane z realizacją umów między aptekami a NFZ, w tym naliczanie kar umownych, mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają kontroli sądu administracyjnego na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
A. K. wniosła skargę do WSA w Łodzi na stanowisko Dyrektora OW NFZ, które nieuwzględniło jej zażalenie na zalecenia pokontrolne. Zalecenia te obejmowały zwrot refundacji wraz z odsetkami oraz zapłatę kary umownej w związku z nieprawidłowościami w realizacji umowy dotyczącej wydawania refundowanych leków. Organ NFZ wnosił o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, wskazując na brak kognicji sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Irena Krzemieniewska po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na stanowisko Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] znak [...] w sprawie nieuwzględnienia zażalenia na zalecenia pokontrolne postanawia : odrzucić skargę. a.l. A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na stanowisko Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] wydane w sprawie nieuwzględnienia zażalenia na zalecenia pokontrolne, wynikające z przeprowadzonej kontroli ogólnodostępnej apteki prowadzonej pod firmą A Sp. J." w K. przy ul. B 2. Przedstawione zalecenia pokontrolne obejmowały między innymi wezwanie do zwrotu kwoty refundacji w wysokości 123,06 zl wraz odsetkami ustawowymi oraz wezwanie do zapłaty kary umownej w wysokości 4.382,25 zł. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wnosił o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, z uwagi na fakt, iż sprawa nią objęta nie należy do kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, albowiem jest niedopuszczalna. Zakres właściwości rzeczowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Natomiast w myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Dalej wskazać należy, iż przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi sąd administracyjny jest zobowiązany, w pierwszej kolejności, dokonać oceny jej dopuszczalność. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Jak wynika bowiem z treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie przedmiotem wniesionej skargi A. K. uczyniła stanowisko Dyrektora [...]Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] o nieuwzględnieniu zażalenia na zalecenia pokontrolne, wystosowane do podmiotu prowadzącego aptekę, w następstwie przeprowadzonej w okresie od 11 stycznia 2019 r. do 8 lutego 2019 r. kontroli obejmującej swym zakresem prawidłowość realizacji ważącej aptekę umowy z 8 sierpnia 2016 r., nr [...] na wydawanie refundowanego leku, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobu medycznego na receptę, w tym wezwania do uiszczenia kary umownej wynikającej ze stwierdzonych nieprawidłowości. Kwestie związane z zawieraniem i realizacją umów zawieranych przez apteki z właściwymi miejscowo Oddziałami Wojewódzkimi NFZ, w tym obowiązki ciążące na stronach zawartej umowy, jak i skutki niewykonania bądź nienależytego wykonania tych umów uregulowane zostały w ustawie z 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 784) oraz wydane na jej podstawie przepisy wykonawcze. Analiza powyższych przepisów wskazuje, iż regulowane nimi kwestie wynikające z łączącego aptekę z NFZ stosunku prawnego mają charakter cywilnoprawny, przy czym specyfika tej umowy polega na braku dowolnego kształtowania jej postanowień, które są narzucone przez akt powszechnie obowiązującego prawa. Niemniej jednak ta specyfika nie pozbawia cywilnoprawnego charakteru umowy wiążącej aptekę z NFZ, a co za tym idzie brak jest podstaw do poddania jej postanowień, czy też skutkow wynikających z jej wykonania bądź nienależytego wykonania, w tym nałożenia na stronę umowy kary umownej, kontroli sądu administracyjnego. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. a.l.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło