III SA/Łd 468/08
PostanowienieWSA w Łodzi2008-09-17
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest osobą niepełnosprawną utrzymującą się z zasiłku stałego i zasiłków okresowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo że z mocy ustawy jest zwolniony z kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata stronie, która jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W przypadku skarżącego, który jest osobą niepełnosprawną, utrzymuje się z niskiego zasiłku i nie posiada oszczędności, warunek ten został spełniony.Stan faktyczny
Skarżący R. N. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie zawieszenia postępowania o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W trakcie postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący wskazał, że jest osobą niepełnosprawną, niezdolną do pracy, utrzymującą się z zasiłku stałego i okresowych, nieposiadającą oszczędności ani innych nieruchomości.Rozstrzygnięcie
1/ oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych, 2/ przyznano skarżącemu R. N. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata R.A.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 17 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego postanawia 1/ oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych, 2/ przyznać skarżącemu R. N. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata R.A.
III SA/Łd 468/08
Uzasadnienie
R. N. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego. W toku postępowania strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając wypełniony formularz wniosku na druku "PPF".
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Podniósł w związku z tym, że jest osobą niepełnosprawną, a stan zdrowia nie pozwala mu na podjęcie zatrudnienia. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Na dochody skarżącego składa się zasiłek stały z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie 280,69 zł. Skarżący wyjaśnił także, że otrzymuje dodatkowo zasiłki okresowe w różnych wysokościach z przeznaczeniem na zakup leków i żywności, nie sprecyzował jednakże dokładnie kwot tych zasiłków. Skarżący, zgodnie ze złożonym oświadczeniem, jest właścicielem mieszkania o powierzchni 44,57 m2. Poza tym nie posiada żadnych innych nieruchomości. Nie posiada także żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest zawieszenie postępowania w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego. Przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społecznej. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. a) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta on już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu wniosek skarżącego w tym zakresie należało oddalić jako bezzasadny.
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Rozpoznając wniosek skarżącego w tym zakresie, sąd miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Skarżący utrzymuje się jedynie z zasiłku stałego w kwocie 280,69 zł wypłacanego mu przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej oraz zasiłków okresowych otrzymywanych na zakup leków i żywności. Co istotne skarżący jest osobą niepełnosprawną i – jak sam wskazał – z uwagi na stan zdrowia nie może podjąć zatrudnienia. Skarżący nie posiada także żadnych oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. b) i art. 262 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło