III SA/Łd 470/13
PostanowienieWSA w Łodzi2013-06-27
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał przesłanki uzasadniające przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jego dochody, zadłużenie i koszty utrzymania?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Pomimo osiągania dochodów, znaczące zadłużenie i wysokie koszty utrzymania uzasadniały częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący L.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W oświadczeniu podał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada majątku, osiąga dochód ok. 4.000 zł miesięcznie, ale toczy się wobec niego postępowanie komornicze z długiem ok. 8.000 zł, a miesięczne koszty utrzymania wynoszą ok. 3.630 zł. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, skarżący przedstawił dodatkowe dokumenty, w tym dotyczące zajęcia rachunku bankowego i rozliczeń gotówkowych, ale nie przedłożył wyciągów z rachunku bankowego, o których złożenie prosił o przedłużenie terminu.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu L.B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 czerwca 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale III - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku L.B. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – L.B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. (MSi)
L.B. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku. Osiąga dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości ok. 4.000 zł miesięcznie. Jednocześnie skarżący podkreślił, że toczy się wobec niego postępowanie komornicze, dług wynosi ok. 8.000 zł, a rata w ramach spłaty zadłużenia wynosi 400 zł. Ponadto miesięczne koszty związane z jego utrzymaniem, podstawowymi opłatami, podatkami oraz zakupem środków czystości i ubrań stanowią kwotę rzędu 3.630 zł.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 8 maja 2013 roku wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do: nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych (także związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą) i lokat bankowych za ostatnie 3 miesiące, udokumentowania wysokości wskazanej we wniosku kwoty dochodu miesięcznego brutto (np. poprzez nadesłanie deklaracji podatkowych obejmujących okres ostatnich 3 miesięcy), wskazania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżący zamieszkuje oraz udokumentowania wysokości miesięcznych kosztów utrzymania i wydatków na podstawowe opłaty eksploatacyjne - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W wykonaniu powyższego wezwania skarżący w drodze pisma z dnia 28 maja 2013 roku wyjaśnił, że lokal, w którym zamieszkuje, stanowi własność jego syna – S.B.. Do pisma skarżący załączył dokumenty potwierdzające zajęcie rachunku bankowego, kserokopię wydruku z kasy fiskalnej, kserokopie rachunków oraz pisma do banku – A. Jednocześnie w piśmie tym skarżący zawarł wniosek o przedłużenie terminu do przedłożenia wyciągu z rachunku bankowego, informując, że uzyskanie tego dokumentu w banku może potrwać ok. 2-3 tygodnie. Podkreślił przy tym, że wszystkie rozliczenia z kontrahentami dokonuje gotówką, co potwierdzają zapisy kasy fiskalnej. Należące do niego konto bankowe zostało zajęte przez komornika sądowego i nie ma do niego dostępu. Dodał, że rozliczeń podatkowych dokonuje na podstawie karty podatkowej i nie składa deklaracji w urzędzie skarbowym.
Zarządzeniem z dnia 27 czerwca 2013 roku wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy został skierowany na posiedzenie niejawne celem jego rozpoznania wraz z nadesłanymi dodatkowymi dokumentami dotyczącymi sytuacji materialnej skarżącego. Jednakże do dnia rozpoznawania niniejszego wniosku skarżący nie przedłożył wyciągów z rachunku bankowego, w odniesieniu do których wnosił o przedłużenie terminu na ich złożenie.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Podkreślić przy tym należy, że ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych.
Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych dokumentów wynika, że skarżący samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku. Zamieszkuje w mieszaniu należącym do jego syna S. Osiąga dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości ok. 4.000 zł miesięcznie, fakt ten znajduje potwierdzenie w treści nadesłanych dodatkowych dokumentów dotyczących sytuacji materialnej skarżącego. Wobec skarżącego toczy się postępowanie egzekucyjne, dług wynosi ok. 8.000 zł. Ponadto miesięczne koszty utrzymania skarżącego wraz opłatami, podatkami i spłatą zadłużenia wynoszą ok. 4.000 zł.
Biorąc po uwagę powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza brak majątku oraz kwotę zadłużenia skarżącego, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W ocenie Referendarza sądowego skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, co czyni jego wniosek zasadnym.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i
art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło