III SA/Łd 481/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędziowie WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, NSA Teresa Rutkowska, Protokolant sekretarz sądowy Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [..] Nr [..] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. III SA/Łd 481/04 Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [..] nr [..] po rozpatrzeniu wniosku S. S. dotyczącego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [..] nr [..] odmawiających przyznania dodatku mieszkaniowego, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono: Prezydent Miasta Ł. decyzjami wydanymi w dniu [..], i nr [..] odmówił Panu S. S. przyznania dodatku mieszkaniowego. Decyzje powyższe zostały doręczone stronie w dniu 12 sierpnia 2003 r. Termin do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 129 § 2 kpa, upłynął w dniu 26 sierpnia 2003 r. Pan S. S. dnia 9 września 2003 r. złożył odwołanie od w/w decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia [..] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołań. W dniu 14 listopada 2003 r. S. S. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego kopię złożonych w jednostkach organizacyjnych I instancji pisma (wniosków), z których we wniosku z dnia 5 września 2003 r. zawarł sformułowanie : "W związku z odmową zajęcia stanowiska w sprawie skargi z dnia 19 sierpnia 2003 r. przez Pana Kierownika Z. K., (do którego zostałem odesłany przez Pana Dyrektora T. C.), uprzejmie proszę o przywrócenie terminu i przekazanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołania od decyzji Referatu Budynków i Lokali Delegatury Ł.-W. UMŁ z dnia [..] Nr [..] o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego". Tak sformułowany wniosek o przywrócenie terminu, powiązany z odmową dokonania czynności przez organ I instancji jakiego żądał wnioskodawca w skardze z dnia 19 sierpnia 2003 r. jak i zarzut zawarty w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia [..] (sygn. akt [..]) spowodował, iż Kolegium rozpoznając skargę do Sądu uznało konieczność rozpatrzenia wniosku o przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Kolegium wniosek powyższy nie zasługuje na uwzględnienie. Dlatego też Kolegium odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zgodnie z art. 58 § 1 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli u[prawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, zaś zgodnie z § 2 tego artykułu prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Warunkiem przywrócenia terminu jest brak winy po stronie zainteresowanego w jego uchybieniu, który to powinien być wskazany we wniosku o przywrócenie terminu. Kolegium uznało, że Pan S. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem, jednakże wniosek ten nie jest w żaden sposób uzasadniony. Wnioskodawca nie wskazuje dlaczego uchybił terminowi do wniesienia odwołania, jaka była przyczyna uchybienia terminu, jaka przeszkoda uniemożliwiła złożenie odwołania, kiedy ustały przyczyny tego uchybienia. Uzasadnienie zawarte na piśmie – wniosek z dnia 5 września 2003 r. odnosi się do kwestii związanych z meritum sprawy, a nie przywrócenia terminu. Skoro Pan S. S. był niezadowolony z otrzymanych decyzji organu I instancji, nawet jeżeli uprzednio prowadził postępowanie skargowe , to nie wydaje się w świetle złożonych dokumentów aby było to przeszkodą w sformułowaniu i przekazaniu w terminie odwołania od tych decyzji. Uchybienie terminu nie nastąpiło bez winy Pana S., bowiem miał on możliwość wniesienia w ustawowym terminie odwołania od decyzji organu I instancji przy dołożeniu zwykłej staranności w prowadzeniu własnych spraw. S. S. w dniu [..] zaskarżył postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż wobec niego wielokrotnie naruszano prawo. Jego sprawa powinna być przedmiotem postępowania i oceny sądu. Wyjaśnił, że w urzędzie odmówiono mu przyjęcia odwołania od decyzji zaraz po jej otrzymaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 powołanej ustawy). Oznacza to, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia, czy jest ono zgodne z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Decyzja lub postanowienie, stosownie do art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, 2) naruszenie dające podstawę do wznowienia postępowania, 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie sąd stwierdził, iż doszło do naruszenia przepisu art. 9 kpa. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W piśmie oznaczonym datą 5 września 2003r. zawarta została prośba o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od niekorzystnych dla skarżącego decyzji z dnia [..] Jak trafnie stwierdził organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosek ten nie był w żaden sposób uzasadniony. Organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie wzywając uprzednio strony do uzupełnienia prośby, poprzez jej uzasadnienie w zakresie przyczyn niezłożenia odwołania w terminie. Obowiązek udzielenia stronie wyjaśnień dotyczących uzasadnienia złożonej prośby, wynika z przepisu art. 9 kpa.. Strona działająca bez pomocy pełnomocnika, będącego radcą prawnym lub adwokatem, mogła nie zdawać sobie sprawy z obowiązku uprawdopodobnienia w złożonym piśmie przyczyny uchybienia terminu. Organ nie żądając wyjaśnienia tej kwestii dowolnie przyjął, iż uchybienie terminu nie nastąpiło bez winy skarżącego, który przy dołożeniu należytej staranności mógł złożyć odwołanie w ustawowym terminie. Tymczasem S. S. w złożonej do Sądu skardze podnosi, iż odmówiono mu przyjęcia w urzędzie odwołania od decyzji. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżone postanowienie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając ponownie prośbę S. S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania pouczy go o potrzebie uzasadnienia tej prośby, w szczególności podania przyczyn złożenia odwołania po terminie oraz daty ustania przyczyny uchybienia terminu. Jeżeli jako przyczyna zostanie wskazana odmowa przyjęcia odwołania przez organ administracyjny, konieczne okaże się ustalenie powodów takiej odmowy. Ponadto wyjaśnić należy, dlaczego strona nie skorzystała z możliwości wniesienia odwołania za pośrednictwem poczty.