III SA/Łd 490/20

WyrokWSA w Łodzi2020-10-29

Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Monika Krzyżaniak, Janusz Nowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozbawieniu statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z powodu niepowiadomienia urzędu pracy o zmianie miejsca zameldowania oraz niezgłoszenia się w nowym urzędzie pracy w terminie 14 dni od zmiany miejsca zameldowania jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że pozbawienie statusu osoby bezrobotnej jest uzasadnione, gdy osoba bezrobotna nie powiadomi urzędu pracy o zmianie miejsca zameldowania oraz nie stawi się w nowym urzędzie pracy w terminie 14 dni od tej zmiany. Jednakże data utraty statusu bezrobotnego powinna być ustalona na dzień upływu tego 14-dniowego terminu, a nie na dzień samej zmiany miejsca zameldowania. Ponadto decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisu art. 15zzs ust. 9 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z COVID-19, gdyż nie uwzględniła w całości żądania strony w okresie stanu epidemii.
Stan faktyczny
A. K. uzyskał status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku w styczniu 2019 r. W marcu 2019 r. wymeldował się z miejsca stałego zamieszkania, a w maju 2019 r. zameldował się czasowo w innej miejscowości, nie powiadamiając jednak w terminie 14 dni urzędu pracy o zmianie miejsca zameldowania ani nie zgłaszając się w nowym urzędzie pracy. W konsekwencji starosta pozbawił go statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 9 maja 2019 r. A. K. odwołał się od tej decyzji, wskazując na brak świadomości obowiązku i błędne ustalenie daty utraty statusu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z powodu naruszenia prawa materialnego i proceduralnego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 29 października 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 października 2020 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie utrata statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...], nr [...] Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej "k.p.a.") oraz art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 10 ust. 2 pkt 4, art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 1, ust. 4ca, art. 71, art. 73 ust. 2a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2019 r., poz. 1482 ze zm., dalej "ustawa"), po rozpatrzeniu odwołania A. K. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] orzekającej o utracie statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem 9 maja 2019 r. z powodu nieposiadania stałego lub czasowego zameldowania właściwego dla obszaru działania Powiatowego Urzędu Pracy w R., której to decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Jak wynika z akt sprawy A. K. na mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...], nr [...] uzyskał status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji tj. od dnia 25 stycznia 2019 r. oraz prawo do zasiłku dla bezrobotnego w wysokości 120% kwoty zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy na okres od dnia 25 stycznia 2019 r. do dnia 10 listopada 2019 r., o ile nie zaistnieją okoliczności powodujące jego utratę. W dniu 22 sierpnia 2019 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w R. wpłynęło pismo A. K. z dnia 22 sierpnia 2019 r. informujące, że od dnia 4 marca 2019 r. został wymeldowany ze stałego miejsca zamieszkania tj. [...], ul. [...]. A. K. podkreślił, że do dnia 8 maja 2019 r. nie posiadał stałego, ani czasowego miejsca zameldowania. W dniu 9 maja 2019 r. zameldował się czasowo w miejscowości P., ul. [...]. Wyjaśnił ponadto, że nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna w żadnym innym urzędzie pracy na terenie kraju. Podkreślił, że nie miał świadomości, iż zmiana miejsca zameldowania i wymeldowanie się z pobytu stałego, wiąże się z koniecznością zmiany urzędu pracy. Biorąc pod uwagę powyższe, Starosta [...] pismem z dnia 27 sierpnia 2019 r. znak [...] zawiadomił A. K. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie pozbawienia statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku, jak również o prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. W dniu 28 sierpnia 2019 r. do PUP w R. wpłynęło "Oświadczenie nr 2" z dnia 27 sierpnia 2019 r., z treści którego wynikało że A. K. nie zgłosił się do PUP w P., gdyż nie został wyraźnie poinformowany przez pracownika urzędu pracy o takiej konieczności. Podkreślił, że zaistniała sytuacja nie wynika z jego złej woli, ale z braku znajomości i prawidłowej interpretacji szczegółowych przepisów, a także podjęcia niewłaściwych decyzji przez pracownika PUP w R. Ze sporządzonej w dniu 4 września 2019 r. przez pracownika urzędu pracy "Adnotacji urzędowej" wynikało, że A. K. został poinformowany podczas wizyty w urzędzie pracy, że w przypadku zameldowania się w P. będzie istniała możliwość przesłania dokumentacji do właściwego urzędu pracy i będzie mógł się zgłaszać na wizyty do właściwego urzędu pracy, na terenie działania, którego zamieszkuje. Do dnia 23 sierpnia 2019 r. A. K. nie przedłożył potwierdzenia zameldowania i nie wyraził chęci zmiany urzędu pracy. S. R. decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 73 ust. 2a ustawy, pozbawił A. K. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnego z dniem 9 maja 2019 r. W dniu 12 listopada 2019 r. A. K. złożył odwołanie od wskazanej powyżej decyzji, wnosząc o "oddalenie decyzji Starostwa Powiatowego w R." oraz zachowanie statusu osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku. Wojewoda [...] decyzją z dnia 20 grudnia 2019 r. nr [...] uchylił w całości decyzję Starosty [...] z dnia [...], nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Realizując zalecenia organu drugiej instancji Powiatowy Urząd Pracy w R. wezwał A. K. do złożenia wyjaśnień czy od dnia 4 marca 2019 r. tj. od dnia wymeldowania z pobytu stałego, do dnia 9 maja 2019 r. tj. dnia zameldowania na pobyt czasowy w P., był zarejestrowany w innym Powiatowym Urzędzie Pracy oraz wezwał zainteresowanego do dostarczenia dokumentu potwierdzającego datę wymeldowania z adresu stałego miejsca zamieszkania. W dniu 13 stycznia 2020 r. do PUP w R. wpłynęło pismo A. K. zawierające oświadczenie, że do dnia 11 listopada 2019 r. był zarejestrowany tylko w PUP w R. Do pisma dołączone było zaświadczenie z PUP w P. z dnia 2 stycznia 2020 r. potwierdzające, że A. K. nie figuruje w rejestrze osób bezrobotnych tamtejszego urzędu pracy, oraz zaświadczenie z dnia 2 stycznia 2020 r. Burmistrza Miasta [...] wskazujące miejsce i okresy zameldowania A. K. Następnie Starosta [...] decyzją z dnia [...] nr [...] orzekł o utracie przez A. K. statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem 9 maja 2019 r. z powodu nieposiadania stałego lub czasowego zameldowania właściwego dla obszaru działania Powiatowego Urzędu Pracy w R., której to decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W dniu 26 lutego 2020 r. do PUP w R. wpłynęło odwołanie A. K. od decyzji Starosty [...] z dnia 28 stycznia 2020 r. W odwołaniu skarżący podniósł, że decyzja jest dla niego krzywdząca i wniósł o jej uchylenie oraz przywrócenie statusu bezrobotnego w PUP w R. z prawem do zasiłku. Skarżący wyjaśnił, że w dniu 9 maja 2019 r. zameldował się czasowo w P., ponieważ chciał brać udział w nadchodzących wyborach do Parlamentu Europejskiego. Podkreślił, że meldunek miał charakter czysto techniczny, doraźny, wynikający z konkretnej potrzeby. Skarżący zaznaczył, że gdyby pracownik urzędu poinformował go, jakie sankcje poniesie w przypadku zameldowania czasowego poza obszarem właściwości PUP w R., zrezygnowałby z udziału w wyborach i nie meldował się na pobyt czasowy w P. Przywołaną na wstępie decyzję z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 28 stycznia 2020 r. nr [...] orzekającą o utracie statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku. Organ odwoławczy przytaczając treść art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 1 i pkt 4a oraz ust. 4ca oraz art. 73 ust. 2a ustawy oraz § 10.1, § 10.2 oraz § 10.3 Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz.U. z 2012 r., poz. 1299) wyjaśnił, iż konstrukcja podstaw pozbawienia statusu osoby bezrobotnej zawartych w art. 33 ust. 4 ustawy nie daje organom zatrudnienia możliwości stosowania tych podstaw zamiennie. Przesłanki pozbawienia statusu osoby bezrobotnej są bowiem względem siebie niekonkurencyjne. Jeśli zatem osoba bezrobotna dokona zmiany miejsca zamieszkania skutkującej zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy i nie powiadomi o tym fakcie urzędu pracy, w którym jest zarejestrowana oraz nie stawi się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania, to podstawą pozbawienia tej osoby statusu bezrobotnego powinien być art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy. W przypadku niespełnienia warunków określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, utrata statusu następuje na mocy art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy. Wojewoda podkreślił jednocześnie, że osoba bezrobotna, która ma zamiar zmienić miejsce zameldowania lub pobytu, informuje powiatowy urząd pracy, w którym jest zarejestrowana o terminie tej zmiany i jednocześnie składa wniosek o przesłanie odpisów karty rejestracyjnej oraz innych dokumentów do powiatowego urzędu pracy właściwego ze względu na planowane miejsce zameldowania lub pobytu. Osoba bezrobotna jest obowiązana powiadomić o tym fakcie urząd pracy, w którym jest zarejestrowana oraz stawić się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Jeżeli jednak osoba ta nie dotrzyma 14-dniowego terminu, to traci status osoby bezrobotnej, stosownie do treści art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy oraz prawo do zasiłku, które w myśl art. 71 ustawy przysługuje wyłącznie osobie bezrobotnej. Bezrobotny ma 14 dni od dnia zmiany zameldowania na powiadomienie urzędu o fakcie zmiany miejsca zameldowania. Pozbawienie statusu bezrobotnego oraz innych świadczeń przewidzianych dla osób bezrobotnych może nastąpić po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 ust. 2a ustawy po ustaleniu, że bezrobotny nie zachował tego terminu. Wojewoda wskazał, iż z akt sprawy wynika, że A. K. w dniu 4 marca 2019 r. wymeldował się z dotychczasowego miejsca zamieszkania na terenie R., tj. R. ul. [...]. W dniu 9 maja 2019 r. zameldował się na pobyt czasowy pod adresem: P., ul. [...], co potwierdza załączona do akt kopia "Zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt czasowy" z dnia 9 maja 2019 r. oraz zaświadczenie z dnia 2 stycznia 2020 r. wystawione przez Burmistrza Miasta P. A. K. stwierdził, że do dnia 9 maja 2019 r. nie posiadał ani stałego, ani czasowego miejsca zameldowania. Zamieszkiwał wówczas w P., gdzie zameldował się na pobyt czasowy w dniu 9 maja 2019r. W ocenie Wojewody [...] z uwagi na fakt posiadania zameldowania czasowego od dnia 9 maja 2019 r. pod adresem P., ul. [...] nie jest możliwym, aby A. K. mógł być dalej zarejestrowany na terenie działania Powiatowego Urzędu Pracy w R., gdyż stałoby to w oczywistej sprzeczności z zapisami art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy pozwalającymi na rejestrację w charakterze bezrobotnego we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy. W tym przypadku organ zatrudnienia nie posiada tak zwanego "luzu decyzyjnego", a zapadła decyzja nie ma charakteru uznaniowego. W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał, iż z akt sprawy wynika również, że skarżący nie stawił się w PUP w P. celem zarejestrowania jako osoba bezrobotna i zgodnie z zaświadczeniem z dnia 2 stycznia 2020 r. nie figurował w rejestrze bezrobotnych tamtejszego urzędu pracy. Organ drugiej instancji stwierdził, iż skarżący w odwołaniu z dnia 22 lutego 2020 r. sam wskazał, że pomimo rozumienia obowiązku zarejestrowania się w PUP w P. (na dzień 1 marca 2019 r.) poinformował pracownika PUP w R. o długotrwałym procesie leczenia i rehabilitacji w R. oraz o czekających go zabiegach i wizytach lekarskich wymagających przebywania w R. i w B. W związku z tym, po konsultacjach z pracownikami PUP uzyskał informację, że dalsze jego pozostawanie w rejestrze w PUP w R. jest możliwym pod warunkiem, że nie dokona meldunku w P. Skarżący w odwołaniu wskazał również, że "oczekiwał polecenia pracownika" PUP nakazującego mu przeniesienia do PUP w P. Tytułem pouczenia dla strony Wojewoda [...] wskazał, że status osoby bezrobotnej nabywa się wskutek rejestracji w powiatowym urzędzie pracy, na podstawie wniosku złożonego przez osobę zainteresowaną, a więc z jej własnej inicjatywy. Wobec tego organ odwoławczy stwierdził, iż jest to dobrowolne uprawnienie, a nie nakładany z urzędu obowiązek prawny. Na ostateczną decyzję Wojewody [...] skargę do sądu administracyjnego złożył A. K. Zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 7 oraz art. 9 k.p.a. skarżący wskazał, iż w jego ocenie zaskarżona decyzja jest bezpodstawna, bardzo niesprawiedliwa i krzywdząca. Skarżący wyjaśnił, iż jego błąd polegający na dokonaniu meldunku czasowego w P. i nie zgłoszenia się w UP w P, nie wynikał z jego złej woli, czy próby oszustwa, ale z braku znajomości szczegółowych przepisów i niefortunnej interpretacji znaczenia meldunku czasowego. Ponadto w ocenie skarżącego błąd ten nie pociągał dużych konsekwencji materialnych i społecznych dla UP i nie ma podstaw, aby tak surowo i bardzo bezwzględnie karać skarżącego, pozbawiając go statusu bezrobotnego i narażając na konieczność zwrotu 6 miesięcznych świadczeń pobranych PUP i z ZUS oraz utratę za ten czas ubezpieczenia w NFZ. Skarżący wskazał, że nie dokonując stałego meldunku w P., zgodnie z wymogiem pracownika PUP, zgłaszał się na wszystkie wyznaczone terminy w celu współpracy oraz potwierdzenia gotowości podjęcia pracy, nigdzie nie pracował i uważał, że spełnił wszystkie wymagane obowiązki i warunki, określone przez pracownika PUP w R. Nie obawiał się o pewność i stabilność statusu bezrobotnego. Nadto skarżący podniósł, iż w zaskarżonej decyzji błędnie ustalono datę utraty statusu bezrobotnego, przyjmując datę 9 maja 2019 r., przy czym w ocenie skarżącego bezrobotny traci status po 14 dniach od zmiany zameldowania. Mając na uwadze powyższe A. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie jej zarzuty zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.z 2019 r., 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a."), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Skarżący A. K. w skardze z dnia 26 maja 2020 r. wniósł o rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym. Kontrolą legalności w niniejszej postępowaniu objęta była decyzja Wojewody [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] orzekającą o pozbawieniu A. K. statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem 9 maja 2019 r. z powodu nieposiadania stałego lub czasowego zameldowania właściwego dla obszaru działania Powiatowego Urzędu Pracy w R. Uprawnienia powyższe skarżący uzyskał na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...]. Następnie, będąc pouczony o prawach i obowiązkach bezrobotnego, zmienił miejsce zameldowania skutkujące zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy i w przewidzianym ustawą 14 dniowym terminie, nie powiadomił o tym fakcie urzędu pracy, w którym był zarejestrowany jako bezrobotny oraz nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania. Z tego względu poniósł skutki określone w art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2020 r., poz. 1409, dalej jako "ustawa"), spowodowane zaniechaniem podjęcia wskazanych wyżej działań. Zgodnie z definicją sformułowaną w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji, pod pojęciem bezrobotnego należy rozumieć osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g, i, j, l oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3 i 4, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkołach dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły oraz uczącej się w branżowej szkole II stopnia i szkole policealnej, prowadzącej kształcenie w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Warunkiem posiadania statusu bezrobotnego jest nadto zachowanie wymogów wymienionych w lit. a-m przywołanego art. 2 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy. Z brzmienia przywołanego wyżej unormowania jednoznacznie wynika, że zasadniczą przesłanką warunkującą legitymowanie się przymiotem bezrobotnego jest zarejestrowanie w powiatowym urzędzie pracy, którego właściwość wyznacza miejsce stałego lub czasowego zameldowania danej osoby. Choć w judykaturze pojawiły się głosy opowiadające się przeciwko pozbawianiu bezrobotnych ich statusu wyłącznie z tego powodu, że nie poinformowali oni o zmianie miejsca zameldowania (por. orzeczenia WSA w Krakowie z dnia 4 lutego 2010 sygn. akt III SA/Kr 648/09 oraz WSA w Warszawie z dnia 29 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 789/14 i z dnia 23 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 769/14, dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), to Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie przychylił się do przeważającej linii orzeczniczej, w której zajęto przeciwne stanowisko (por. orzeczenie NSA z dnia 20 października 2017 r. sygn. akt I OSK 107/17, dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). "Nie wydaje się, aby można było – wbrew ustawowej definicji bezrobotnego – przyjmować elementu zameldowania li tyko jako czynności technicznej i istotnej tylko przy pierwszej rejestracji. Co prawda samo zameldowanie ma charakter czynności ewidencyjnej, lecz uzyskuje ona aspekt materialnej istotności, skoro jest elementem definicji bezrobotnego. Spojrzenie na ten akt jedynie poprzez pryzmat ewentualnego skutku w postaci uzyskania tego statusu nie może znaleźć aprobaty, gdyż jest czynnikiem wpływającym nań przez cały czas trwania tego statusu." Jak słusznie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w motywach wyroków z dnia 2 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 1191/15 oraz 18 czerwca 2013 r., sygn. akt I OSK 2257/12, miejsce zameldowania jest jasnym kryterium wpływającym zarówno na status bezrobotnego, jak i istotę działań, dla których powołane są urzędy pracy. Podobnie zresztą wcześniej wywiódł Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt I OSK 248/06 (wyrok z dnia 23 sierpnia 2006 r.). Natomiast w myśl art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w terminie, o którym mowa w art. 73 ust. 2a. Z kolei przepis art. 73 ust. 2a stanowi, że w przypadku zmiany przez bezrobotnego miejsca zamieszkania skutkującej zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy, bezrobotny jest obowiązany powiadomić o tym fakcie urząd pracy, w którym jest zarejestrowany, oraz stawić się w powiatowym urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Należy przyznać zatem rację organom obydwu instancji orzekającym w rozpatrywanej sprawie, które stwierdziły, że niewykonanie obowiązku polegającego na poinformowaniu o zmianie miejsca zamieszkania, rzutującej na właściwość urzędu pracy, jest w świetle art. 33 ust. 4 pkt 4a ustawy, przesłanką uzasadniającą wydanie decyzji o pozbawieniu statusu bezrobotnego. A. K. w dniu 4 marca 2019r. wymeldował się bowiem z pobytu stałego w R. zaś w dniu 9 maja 2019r. zameldował się na pobyt czasowy w P. Nie ulega wątpliwości, że zmiana ta skutkowała zmianą właściwości powiatowego urzędu pracy. Skarżący nie powiadomił o tym fakcie w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Uczynił to dopiero w dniu 22 sierpnia 2019r. czyli po upływie terminu, o którym mowa w art.73 ust.2a ustawy z 20 kwietnia 2004r. Uzasadniało to pozbawienie go statusu osoby bezrobotnej. Jednakże w ocenie Sądu, w utrzymanym zaskarżoną decyzją rozstrzygnięciu organu pierwszej instancji, nieprawidłowo określono datę utraty przez skarżącego statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku, wskazując dzień 9 maja 2019 r., tj. datę zameldowania się czasowo skarżącego w miejscowości P. Tymczasem utrata statusu bezrobotnego nie mogła nastąpić wcześniej, aniżeli wynika to z unormowania zawartego w art. 73 ust. 2a ustawy, który jak wyżej wskazano, wyznacza bezrobotnemu zmieniającemu miejsce zamieszkania termin czternastodniowy na zgłoszenie się w nowym urzędzie pracy. Wskazać należy, że Sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który stwierdził, że "skutek utraty statusu bezrobotnego został zatem powiązany nie z chwilą zmiany miejsca zameldowania, lecz z upływem terminu, o którym mowa w art. 73 ust. 2a. W myśl powyższych regulacji skutek utraty statusu bezrobotnego jest sankcją za niestawiennictwo w powiatowym urzędzie pracy w terminie 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania. Termin 14 dniowy jest terminem skierowanym do bezrobotnego i do momentu jego upływu bezrobotny zachowuje ten status. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, gdzie trafnie podkreśla się, że "niewywiązanie się przez bezrobotnego z obowiązku, o którym mowa w art. 73 ust. 2a ustawy powoduje pozbawienie go tego statusu, ale sankcja następuje dopiero po upływie wskazanego w tym przepisie 14-dniowego terminu" (wyrok NSA z dnia 15 października 2015 r., I OSK 653/14; wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 czerwca 2015 r., II SA/Wa 120/15; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 stycznia 2012 r., IV SA/Gl 122/11; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 listopada 2011 r., IV SA/Gl 17; wyroki WSA w Łodzi z dnia 5 października 2011 r., III SA/Łd 818/11 oraz z dnia 8 czerwca 2011 r., III SA/Łd 270/10). Zaprezentowana wykładnia uwzględnia gwarancyjny dla bezrobotnego charakter powyższej regulacji przejawiający się w zachowaniu jego statusu osoby bezrobotnej przez okres 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania i jako taka nie może być interpretowana na niekorzyść tej osoby z odwołaniem się do sprawności i efektywności funkcjonowania urzędów pracy w związku ze zmianą ich właściwości spowodowaną zmianą miejsca zamieszkania przez bezrobotnego (wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK 1412/15, dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku, w świetle poczynionych wyżej ustaleń, nastąpiło zatem z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 4 pkt 4a i art. 73 ust. 2a ustawy i miało wpływ na wynik sprawy ze względu na nieprawidłowe określenie daty utraty tego statusu. Wskazana okoliczność uzasadnia zatem uchylenie decyzji organów obu instancji, jako naruszających przepisy prawa materialnego. Niezależnie od powyższego doszło również, zdaniem Sądu, do naruszenia przez organ odwoławczy art. 15 zzs ust. 9 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm). Zgodnie z tym przepisem ( dodanym do ustawy z dniem 31 marca 2020 r.), w okresie, którym mowa w ust. 1, ( w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID) organ lub podmiot może wydać odpowiednio decyzję w całości uwzględniającą żądanie strony lub uczestnika postępowania/.../. O ile organ pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie wydał decyzję przed wejściem w życie tego przepisu, to decyzja organu odwoławczego została wydana w okresie stanu epidemii i w okresie obowiązywania tego przepisu (obowiązywał do 16 maja 2020r. tj. do wejścia w życie ustawy z dnia 14 maja 2020r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, został uchylony przez art.46 pkt 20 ustawy Dz.U. z 2020r. poz.875). Zgodnie z powołanym przepisem art. 15zzs ust. 9 dopuszczalne było wówczas wydanie wyłącznie decyzji w całości uwzględniającej żądanie strony. W ocenie Sądu przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że w okresie jego obowiązywania, żadne inne decyzje, poza uwzględniającymi w całości żądanie strony, nie mogły być w czasie trwania stanu epidemii wydane. Stan epidemii w sposób oczywisty ograniczał bowiem możliwości obrony swych praw przez strony postępowania administracyjnego, a więc tylko decyzja w całości uwzględniająca żądanie strony mogła zostać w tym czasie wydana – wówczas bowiem strona nie potrzebuje chronić swoich interesów. W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że przepis ten nie odnosi się wyłącznie do możliwości wydania decyzji w postępowaniu wszczętym na wniosek strony, ale także do decyzji wydanej w postępowaniu wszczętym z urzędu. Dodatkowo Sąd zauważa, że żądanie strony, zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, było jasne i nie wymagało zabiegów interpretacyjnych – skarżący żądał uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przywrócenia statusu bezrobotnego z prawem do zasiłku. Decyzja utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z pewnością nie uwzględniała zatem żądania strony, wręcz przeciwnie, utrzymywała w mocy decyzję pozbawiającą stronę określonych uprawnień. Ta okoliczność dodatkowo przemawia za uchyleniem decyzji Wojewody [...] jako wydanej z naruszeniem art. 15zzs ust. 9 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. W ocenie Sądu nie jest natomiast zasadny zarzut skargi w zakresie naruszenia art. 7 i 9 k.p.a. Ze znajdujących się w aktach administracyjnych pouczeń wynika bowiem, że A. K. był poinformowany o konieczności informowania o zmianach mających wpływ na status strony, w tym w zakresie miejsca zamieszkania i zameldowania. Pouczony był również o skutkach niewykonania tych obowiązków. Wynika to części I ustęp 3 pkt 4a oraz z części III pkt 6 "Informacji dla osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy" z 25 stycznia 2019r. A.K. zapoznał się z tą Informacją i potwierdził jej odbiór (k.2-3 akt administracyjnych). Skoro skarżący nie poprosił urzędnika urzędu pracy o wyjaśnienia w związku z otrzymaną informacją, to najwidoczniej treść pouczeń, których przeczytanie i otrzymanie skarżący potwierdził własnym podpisem, nie budziła jego wątpliwości. W ocenie Sądu A. K. powinien zatem zdawać sobie sprawę z konsekwencji zaniedbań w tym zakresie. Twierdzenie skarżącego, iż nie został wystarczająco pouczony przez pracownika urzędu pracy o skutkach zaniedbania obowiązku poinformowania o zmianie miejsca zameldowania, nie są wiarygodne. Są one sprzeczne z wyjaśnieniami pracownika Centrum Aktywizacji Zawodowej A. D. z dnia 4 września 2019r., która dokładnie opisała jaki był przebieg rozmowy z A. K. (k.47 akt administracyjnych). Brak jest podstaw aby kwestionować wiarygodność tych wyjaśnień. Skarżący nie wykazał, iż przebieg rozmowy z pracownikiem urzędu był odmienny od przedstawionego w wyjaśnieniach A.D. Mając powyższe na uwadze, ponieważ zarówno zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, podlegały one uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi orzekł na podstawie art. 145 § 1 lit. a i art. 135 p.p.s.a. W toku ponownego rozpoznania sprawy organy uwzględnią ocenę prawną wyrażoną w treści niniejszego wyroku, eliminując dotychczas popełnione uchybienia. ak

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło