III SA/Łd 491/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Anna Dębowska po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. R. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 maja 2022 roku nr 1004/2022 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a: 1. stwierdzić niewłaściwość miejscową Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi; 2. przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Decyzją z 13 maja 2022 r., wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 2, 3, 3a, 3b i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r., poz. 423 ze zm.) w związku z § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił M. R. umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą w łącznej kwocie 97 357,45 zł. W decyzji tej organ administracji pouczył skarżącego o możliwości wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Łodzi. Skarżący stosownie do powyższego pouczenia wniósł za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Łodzi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję z 13 maja 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z ogólną zasadą dotyczącą właściwości miejscowej wojewódzkich sądów administracyjnych wyrażoną w art. 13 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest sąd, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Stosownie jednak do art. 13 § 3 p.p.s.a., Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze rozporządzenia, może przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. W niniejszej sprawie właściwość miejscowa sądu administracyjnego wynika właśnie z rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wydanego na podstawie powołanego art. 13 § 3 p.p.s.a. W myśl § 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r., poz. 1773 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem z 22 lutego 2017 r.", rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 28 i art. 29 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423), przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Skarżący wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi działał co prawda zgodnie z pouczeniem organu udzielonym w zaskarżonej decyzji, jednak ze względu na to, że miejscem zamieszkania skarżącego w momencie wnoszenia skargi była miejscowość M. w gminie D., położona w województwie wielkopolskim, w powiecie tureckim – pouczenie zawarte w zaskarżonej decyzji okazało się nieadekwatne do stanu faktycznego sprawy. Powołany wyżej przepis rozporządzenia z 22 lutego 2017 r. ma charakter bezwzględnie obowiązujący i to ten przepis – a nie samo pouczenie – kształtuje właściwość miejscową do rozpoznania skargi. Z § 1 pkt 10 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem z 25 kwietnia z 2003 r.", wynika, że dla obszaru województwa wielkopolskiego, w którym położona jest miejscowość M. w gminie D., właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. Zatem w świetle przytoczonych wyżej przepisów właściwym w sprawie jest sąd administracyjny z siedzibą w Poznaniu, a nie w Łodzi. Z tego powodu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził swoją niewłaściwość. Stosownie do treści art. 59 § 1 p.p.s.a. jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. W tym stanie rzeczy skoro niniejsza sprawa dotyczy skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek, to właściwym do jej rozpoznania jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości skarżący zamieszkuje. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zobowiązany był zatem stwierdzić swoją niewłaściwość i przekazać sprawę sądowi właściwemu – Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu jako temu, na którego obszarze właściwości skarżący zamieszkuje. Następstwem przekazania sprawy z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, właściwemu według rozporządzeń z 22 lutego 2017 r. i z 25 kwietnia 2003 r. miejscowo Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, będzie dogodniejszy dla skarżącego dostęp do sądu rozpoznającego sprawę i pełniejsza realizacja konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Z powyższych względów na podstawie art. 59 § 1 w związku z art. 13 § 3 p.p.s.a. w związku z § 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia z 22 lutego 2017 r. i z § 1 pkt 10 rozporządzenia z 25 kwietnia 2003 r. sąd orzekł, jak w postanowieniu. e.o.