III SA/Łd 499/04

Dnia 26 października 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie NSA Janusz Furmanek /spr./, p.o. Sędziego WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant referendarz sądowy Ewa Alberciak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2004 roku sprawy ze skargi W. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania uchyla zaskarżoną decyzję. W. K., powołując się na art. 190 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. oraz art. 145 k.p.a., w dniu 7 października 2003 r. złożył wniosek do Komendanta Powiatowego Policji w B. o wznowienie postępowania dyscyplinarnego wszczętego przeciwko niemu w listopadzie 1994 r. W dniu 17 października 2003 r. Komendant Powiatowy Policji w B. wznowił postępowanie dyscyplinarne z 1994 r. zakończone prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym. W uzasadnieniu wskazał, że wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 roku orzeczono o niekonstytucyjności art. 139 ust. 2 ustawy o Policji, będącego delegacją do wydania przepisów o postępowaniu dyscyplinarnym wobec policjantów /ostatni taki przepis to Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz prowadzenia postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów/. Organ wyjaśnił, że postępowanie dyscyplinarne, którego wznowienia żądał wnioskodawca, zakończyło się w dniu [...] orzeczeniem o ukaraniu. Policjant złożył odwołanie od tego orzeczenia, jednak organ odwoławczy - Komendant Rejonowy Policji w B. - w dniu [...] wydał orzeczenie o oddaleniu odwołania. Orzeczenie o ukaraniu stało się ostatecznym. Komendant Powiatowy Policji w B. wskazał, że skargę o wznowienie wnosi się w terminie l miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W sytuacji, kiedy na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, Trybunał określił termin utraty mocy obowiązującej art. 139 ust. 2 ustawy o Policji na dzień 30 września 2003 roku, termin do wniesienia skargi liczy się dopiero od tej daty, a więc wniosek został złożony z zachowaniem terminu. Komendant Powiatowy Policji w B. mając na uwadze fakt wystąpienia przesłanek pozytywnych do wznowienia postępowania /sprawa rozstrzygnięta decyzją ostateczną, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego/ oraz brak przesłanek negatywnych, wznowił postępowanie. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Komendant Powiatowy Policji w B. stwierdził, że zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne zostało wydane z naruszeniem prawa oraz odmówił uchylenia zaskarżonej decyzji. Od powyższej decyzji odwołał się W. K.. Decyzją z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Komendant Powiatowy Policji w B. ponownie stwierdził, że zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne zostało wydane z naruszeniem prawa i odmówił uchylenia zaskarżonego orzeczenia o ukaraniu. Wskazał m. in. , że przeszkodą do uchylenia orzeczenia o ukaraniu z dnia [...] jest art. 146 § l k.p.a., bowiem upłynęło 5 lat od daty doręczenia stronie decyzji o ukaraniu. Orzeczenie to doręczone zostało w dniu 6 grudnia 1994 roku, a więc 5 letni okres do jego uchylenia upłynął w dniu 7 grudnia 1999 roku. Ponadto organ I instancji wskazał, że brak jest również podstaw prawnych do stosowania w przedmiotowej sprawie przepisów znowelizowanej ustawy o Policji, które weszły w życie z dniem 29 listopada 2003 roku, bowiem art. 2 ust. l ustawy z dnia 29 października 2003 roku o zmianie ustawy o Policji stanowi, że przepisy ustawy (po nowelizacji) stosuje się do postępowań dyscyplinarnych niezakończonych prawomocnym orzeczeniem do dnia jej wejścia w życie (29.11.2003r.). Postępowanie dyscyplinarne wszczęte przeciwko Panu W. K. w 1994 roku zostało zakończone przed tą datą, a więc nie można stosować w tym przypadku przepisów, które weszły w życie z dniem 29 listopada 2003 roku. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł., po rozpatrzeniu zażalenia W. K., orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że według art. 190 ust. 3 Konstytucji orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 08.10.2002 roku sygn. akt. K 36/00 stwierdzający niekonstytucyjność art. 139 ust. 2 ustawy o Policji został ogłoszony w Dzienniku Ustaw z dnia 23.10.2002 roku, a więc z tym dniem wszedł w życie. Stosownie do art. 145a § 2 kpa skarżący powinien wnieść skargę o wznowienie postępowania w terminie miesięcznym od dnia wejścia w życie orzeczenia, to jest najpóźniej w dniu 22.11.2002 roku. Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. strona złożyła swój wniosek o wznowienie postępowania w dniu 07.10.2003 r., niemal z rocznym opóźnieniem, co powoduje, iż postępowanie toczące się w sprawie jest bezprzedmiotowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi W. K. wnosił o uchylenie powyższej decyzji, wydanie decyzji w sprawie przywrócenia do służby, zawieszenia w czynnościach i przeprowadzenia ewentualnych postępowań zgodnie z obowiązującym prawem oraz zwrot utraconych w wyniku bezprawnych działań świadczeń. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie : 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi : a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępownia administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza prawo procesowe. Przedmiotowe postępowanie zostało wznowione w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. sygn. akt K.36/00, orzekającym o niekonstytucyjności art. 139 ustawy o Policji (Dz.U. z 2002 r.,Nr 7 poz. 58 ze zm.) W myśl art. 145a § 1 k.p.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Stosownie zaś do § 2 tegoż przepisu skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 145a § 1 k.p.a. nie uzasadnia żądania wznowienia samo orzeczenie Trybunału o niezgodności. Muszą tutaj wystąpić dwie przesłanki : zarówno wydanie takiego orzeczenia przez Trybunał, jak i utrata jego mocy obowiązującej. Tymczasem, mimo iż orzeczenia Trybunału wchodzą w życie z dniem ogłoszenia w organie urzędowym, w którym akt normatywny był ogłoszony, Trybunał może określić inny termin utraty mocy obowiązującej. Nie może on przekroczyć osiemnastu miesięcy, gdy chodzi o ustawę, a gdy chodzi o inny akt normatywny dwunastu miesięcy. [...] Dopiero upływ tego terminu daje podstawę do liczenia okresu jednego miesiąca z art. 145a § 2 k.p.a. (vide : M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz Wyd. Zakamycze 2000, s. 819). Zgodnie z powołanym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego art. 139 ust. 2 ustawy o Policji w części dotyczącej postępowania dyscyplinarnego stracił moc z dniem 30 września 2003 r. A zatem, wbrew poglądowi organu II instancji, termin do wniesienia skargi o wznowienie przedmiotowego postępowania biegł od dnia 1 października 2003 r., a nie od dnia 24 października 2002 r. Wobec powyższego skarżący składając w dniu 7 października 2003 r. wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego z 1994 r. dochował terminu do jego wniesienia stosownie do art. 145a § 2 k.p.a. Zaznaczyć należy, że art. 151 § 1 k.p.a. przewiduje tylko dwa możliwe sposoby zakończenia wznowionego postępwania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 k.p.a. odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji, a gdy podstawy te są, uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową, rozstrzygającą o istocie sprawy. Stosownie zaś do § 2 art. 151 w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się jedynie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Oznacza to, iż wyłączone jest podjęcie innej treści rozstrzygnięcia kończącego postępowanie. Organ I instancji orzekł w niniejszej sprawie na podstawie art. 151§ 2 w zw. z art. 146 § 1 k.p.a. Organ II instancji uchylił zaś decyzję organu I instancji i umorzył wznowione postępowanie dyscyplinarne, uznając, że skarżący nie zachował terminu przewidzianego w art. 145a § 2 k.p.a. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu rozstrzygnięcie organ II instancji jest nieprawidłowe. To zaś powoduje, że decyzję organu II instancji należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).