III SA/Łd 499/15

Dnia 17 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), , Protokolant Referent-stażysta Daniel Sałuda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2015 roku sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz A. B. kwotę 440 (słownie: czterysta czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] nr [...] uwzględnił wniosek A. B. o rejestrację pojazdu marki Mercedes-Benz S 320, nr nadwozia: [...], wydając dowód rejestracyjny, tablice rejestracyjne oraz znak legalizacyjny. Organ administracji na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. odstąpił od uzasadnienia decyzji. A. B. wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. W uzasadnieniu odwołania stwierdził, że przedmiotowy pojazd zarejestrowano zgodnie z wnioskiem właściciela, wydając mu dowód rejestracyjny, ale jednocześnie dokonano wpisu w dowodzie rejestracyjnym o zajęciu pojazdu przez komornika sądowego w sprawie Km 2/15 i nastąpiło to bez wskazania tej okoliczności w decyzji oraz bez wskazania podstawy prawnej dla zamieszczenia tej wzmianki w dowodzie rejestracyjnym. Ujawniona wzmianka o zajęciu nastąpiła bez wydania decyzji. Wobec powyższego wnioskodawca żąda usunięcia wpisu o zajęciu z dowodu rejestracyjnego jako niemającego jakiejkolwiek podstawy w prawie, ani w wydanej decyzji o rejestracji pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając wydane orzeczenie organ odwoławczy wyjaśnił, że Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 73 ust. 1 i art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej: ustawy) prawidłowo przyjął zaistnienie przesłanek niezbędnych do zarejestrowania przedmiotowego samochodu na nazwisko A. B., który złożył wymagane prawem dokumenty, to jest: dotychczasowy dowód rejestracyjny, kartę pojazdu, tablice rejestracyjne oraz dowód własności. Wydanie dowodu rejestracyjnego pojazdu jest nierozerwalnie związane z instytucją rejestracji pojazdu. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy organ administracji publicznej dokonując rejestracji pojazdu wydaje m. in. dowód rejestracyjny. Organ odwoławczy powołał się na uchwałę składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 1999 r., sygn. akt OPK 24/99; ONSA 2000, z.2, poz. 54), w której wyjaśniono, że w art. 73 ust. 1 ustawy jest mowa o dwóch czynnościach organu rejestracyjnego: o dokonaniu rejestracji oraz wydaniu dowodu rejestracyjnego i tablic (tablicy) rejestracyjnych. Samo wydanie dowodu rejestracyjnego jest tylko czynnością materialno-techniczną. Sama ta czynność jednak nie wyznacza sytuacji prawnej jednostki, gdyż zawsze musi być poprzedzona rozstrzygnięciem przez dany organ, czy w konkretnej sytuacji osoba ubiegająca się o rejestrację danego pojazdu spełnia wszystkie określone wymagania ustawowe. Takie działania organu autorytatywnie konkretyzują sytuację prawną podmiotu i noszą wszelkie znamiona procesu wydawania decyzji. Akt rejestracji pojazdu zatem ma cechy decyzji administracyjnej w znaczeniu materialnoprawnym. Naczelny Sąd Administracyjny także w uchwale wydanej w składzie siedmiu sędziów z dnia 24 września 2011 r. ( sygn.. akt OPS 6/01; ONSA 2002/1/7) stwierdził, iż postępowanie w sprawie rejestracji pojazdu kończy się wydaniem decyzji administracyjnej i decyzja ta poprzedza czynność materialno-techniczną wydania dowodu rejestracyjnego i tablic. SKO w Ł. stwierdziło, że nie tylko wydanie dowodu rejestracyjnego jest czynnością materialno-techniczną. Również zamieszczenie w dowodzie rejestracyjnym adnotacji o zajęciu pojazdu przez komornika jest taką czynnością, z którą przepisy nie wiążą wydania decyzji administracyjnej. W myśl art. 104 § 1 k.p.a. wydanie decyzji następuje w sytuacjach, gdy z mocy przepisów prawa materialnego lub innych załatwienie sprawy powinno nastąpić w tej prawnej formie. Ponadto zgodnie z przepisami art. 72 ust. 1 i 73 ust. 1 ustawy, jak również § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji pojazdów ( Dz.U. z 2014 r., poz. 1522 ze zm.) nie jest wydawane rozstrzygnięcie odnoszące się do wydania dowodu rejestracyjnego, czy też dokonania w tym dowodzie adnotacji o zajęciu przedmiotowego pojazdu przez komornika w formie decyzji administracyjnej rozstrzygającej sprawę co do istoty. W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, ze rozstrzygnięcie organu administracji I instancji jest zasadne, podobnie zresztą jak również brak rozstrzygnięcia decyzyjnego odnośnie kwestii zajęcia komorniczego ( forma adnotacji w dowodzie rejestracyjnym). Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów dotyczących dokonanego zajęcia przez komornika wskazał, że pozostają one bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. A. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję organu odwoławczego, żądając jej uchylenia a ponadto uchylenia decyzji ją poprzedzającej w części dotyczącej wpisu w dowodzie rejestracyjnym o zajęciu pojazdu przez komornika sądowego. W uzasadnieniu skargi podniósł, że jeśli nawet wpisana adnotacja jest czynnością o charakterze materialno-technicznym, to winna być ona konsekwencją jakiegoś aktu administracyjnego wydanego przez właściwy organ oraz musi mieć umocowanie w przepisie prawa. Celem działań odwoławczych strony było wyłącznie kwestionowanie podstawy prawnej i zasadności wpisu adnotacji. Jeżeli zatem organ odwoławczy doszedł do wniosku, że skarżący błędnie oznaczył swoje pismo jako "odwołanie" to powinien zwrócić się o wyjaśnienie, albo potraktować to pismo jako wniosek o uchylenie przedmiotowej czynności materialno-technicznej. Brak odpowiedniej reakcji organu w takiej sytuacji spowodował naruszenie przepisów art. 7, 8 i 9 k.p.a., skutkiem czego sprawa nie została wyczerpująco wyjaśniona. Żądanie strony w postępowaniu administracyjnym należy oceniać na podstawie treści pisma, a nie na podstawie tytułu pisma. Co prawda pismo strony zostało nazwane odwołaniem, ale z jego treści wynika, że strona nie kwestionuje decyzji o zarejestrowaniu lecz adnotację urzędową dokonaną w wydanym dowodzie rejestracyjnym w przedmiocie zakazu zbycia pojazdu. Skarżący wnosząc odwołanie wyraźnie określił, że jego żądanie ma na celu wyłącznie usunięcie z rubryki adnotacji urzędowych wpisu o zakazie zbycia samochodu bez zgody komornika, a nie kwestionowanie rejestracji pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Stwierdziło, że wbrew zarzutom skargi nie zachodziła wątpliwość co do treści żądania sporządzonego przez profesjonalnego pełnomocnika strony. Adnotacja urzędowa wpisana w dowodzie rejestracyjnym o zajęciu komorniczym nie stanowi elementu rozstrzygnięcia decyzji administracyjnej w sprawie rejestracji pojazdu, wobec czego całkowicie nielogiczne jest żądanie pełnomocnika strony uchylenia m.in. decyzji organu I instancji w części odnoszącej się do wpisu w dowodzie rejestracyjnym o zajęciu pojazdu przez komornika sądowego. Ponadto strona była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, który zobowiązany był zadbać o to, by środki odwoławcze wnoszone były w prawidłowej formie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 tekst. jedn. ze zm. – dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o zarejestrowaniu pojazdu. W ocenie Sądu decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów art. 7 i 8 k.p.a. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Niezasadny jest natomiast zarzut skargi, dotyczący naruszenia art. 9 k.p.a. Organ I instancji pouczył stronę, iż od decyzji o rejestracji pojazdu przysługuje prawo odwołania się do samorządowego kolegium odwoławczego. Zarzut ten podniesiony został przez profesjonalnego pełnomocnika, który w interesie swojego mocodawcy zobowiązany był zapoznać się z treścią decyzji o rejestracji pojazdu, a następnie sformułować prawidłowo pismo procesowe. Po analizie przepisów art. 72 i 73 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 1137) powinien zająć jednoznaczne, nie budzące wątpliwości stanowisko, to jest czy odwołuje się od korzystnej dla strony decyzji o rejestracji pojazdu, czy też wnosi o usunięciu wpisu z dowodu rejestracyjnego. Zdaniem Sądu dokładna analiza treści pisma z dnia 18 lutego 2015 r., nazwanego "odwołanie" pozwala na przyjęcie, iż pełnomocnik strony wnosi o usunięcie z dowodu rejestracyjnego adnotacji o zajęciu samochodu przez komornika. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji trafnie wskazał, że zamieszczenie w dowodzie rejestracyjnym adnotacji o zajęciu pojazdu przez komornika jest czynnością materialno-techniczną. Następstwem powyższej konstatacji powinno być rozpoznanie pisma pełnomocnika jako żądania weryfikacji spornej adnotacji w dowodzie rejestracyjnym w trybie właściwym dla czynności materialno-technicznej. W myśl art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Przepis ten wzmacnia gwarancje prawne jednostki wobec organów administracji, także w zakresie prowadzenia postępowania zgodnie z przepisami prawa procesowego. Organ odwoławczy, mimo wadliwego zatytułowania pisma przez pełnomocnika, zobowiązany był nadać temu pismu bieg zgodnie z rzeczywistą wolą strony, która "żąda usunięcia wpisu o zajęciu z dowodu rejestracyjnego...". W ocenie Sądu organ odwoławczy bez trudu mógł zauważyć błąd pełnomocnika polegający na nieprawidłowym zatytułowaniu pisma i nie powinien kwalifikować tego uchybienia w sposób wywołujący dla strony negatywny skutek procesowy, w postaci pozbawienia możliwości ochrony jej praw. Organ administracji publicznej ponownie rozpoznając pismo strony z dnia 18 lutego 2015 r., nazwane "odwołanie" potraktuje je jako żądanie weryfikacji spornej adnotacji w dowodzie rejestracyjnym w trybie właściwym dla czynności materialno-technicznej. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. k.ż.