III SA/Łd 502/09

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia odmówić przyznania prawa pomocy R.A. III SA/Łd 502/09 Uzasadnienie Pismem z dnia 10 września 2009 r. J. G. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, załączając – po uprzednim wezwaniu – formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym druku "PPF". W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał na swoją – jak to ujął "tragiczną sytuację materialną" podnosząc, iż prowadzona działalność gospodarcza przynosi straty w wysokości ok. 1.312,50 zł miesięcznie. Nadmienił, że zły stan zdrowia w praktyce uniemożliwia mu prowadzenie efektywnej aktywności zawodowej. Wskazał także, że ma na utrzymaniu dwie niepełnoletnie córki. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynikało, że skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe wspólnie. Nie osiąga obecnie żadnych dochodów, albowiem – jak stwierdził – prowadzona działalność gospodarcza przynosi straty. Odnośnie informacji o posiadanym majątku wskazał, że jest właścicielem mieszkania o powierzchni 81 m2. Wyjaśnił także, że nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. W związku z powyższymi ustaleniami, mając na uwadze, że zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczenie skarżącego o jego stanie majątkowym i rodzinnym było niepełne i nie zawierało wszystkich niezbędnych informacji, w szczególności wobec ustalenia, iż skarżący prowadzi działalność gospodarczą, referendarz wezwał skarżącego, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do nadesłania w terminie 14 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy dokumentów i informacji, które umożliwiłyby prawidłową ocenę zdolności płatniczych strony. W szczególności zażądano: złożenia zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu osiągniętego w 2007 i 2008 r. oraz złożenia odpisu deklaracji podatkowych VAT-7 za ostatnie 3 miesiące; złożenia zaświadczenia z banku(ów) o posiadanych kontach i lokatach bankowych oraz przedłożenia wyciągów i wykazów z posiadanych kont i lokat bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy; wskazanie czy skarżący jest osobą rozwiedzioną czy pozostającą w związku małżeńskim, a jeśli tak udzielenie informacji o sytuacji finansowej i majątkowej małżonki, w przeciwnym wypadku wskazanie wysokości świadczeń alimentacyjnych na rzecz małoletnich córek od ich matki, wyjaśnienia, czy skarżący jest właścicielem pojazdów mechanicznych (z akt administracyjnych sprawy wynika bowiem, że skarżący korzysta z pojazdów), jeżeli tak, to podania ich szacunkowej wartości, marki i rocznika; w przypadku, gdy nie są to pojazdy skarżącego, wyjaśnienia na jakich zasadach je użytkuje i jakie w związku z tym ponosi koszty. Wezwanie to zostało skarżącemu doręczone w dniu 29 grudnia 2009 r. Skarżący nie udzielił odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie mimo upływu wskazanego w wezwaniu 14-dniowego terminu na odpowiedź. Skarżący został pouczony, iż brak odpowiedzi w tym zakresie skutkować może odmową przyznania prawa pomocy. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Odnosząc się do wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że w stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, tym samym wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim zauważyć należy, iż stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena zdolności płatniczych nie sprowadza się bowiem tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 roku o sygn. akt GZ 71/04). We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie przekazał wszystkich niezbędnych do prawidłowej oceny jego stanu majątkowego informacji. Nie przekazał także takich informacji w związku z dodatkowym wezwaniem Sądu. W szczególności nie przedstawił zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu osiągniętego w 2007 i 2008 r. oraz odpisu deklaracji podatkowych VAT-7 za ostatnie 3 miesiące; nie przedłożył także żądanych wyciągów z posiadanych rachunków i lokat bankowych, informacji o wysokości dochodów osiąganych przez osoby pozostające ewentualnie ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym, czy też informacji o posiadanych ewentualnie pojazdach mechanicznych. Informacje te, w szczególności dotyczące zeznań podatkowych, posiadanych rachunków i lokat bankowych i zgromadzonych na nich środkach finansowych, czy zaświadczenia o wysokości osiąganych dochodów przez innych członków gospodarstwa domowego mogą mieć istotne znaczenie dla ustalenia faktycznych możliwości zarobkowych skarżącego, a tym samym jego możliwości płatniczych. Istotne byłyby też informacje o posiadanych ewentualnie pojazdach mechanicznych. Wszystkie te informacje były istotne z punktu widzenia ustalenia faktycznych możliwości płatniczych strony. W ocenie referendarza, fakt odmowy przekazania żądanych informacji o stanie majątkowym czyni niewiarygodnym powoływanie się przez skarżącego na okoliczność braku możliwości płatniczych i poniesienia kosztów postępowania w sprawie. Tym samym strona pozbawiła referendarza informacji niezbędnych do faktycznej oceny jej zdolności płatniczych. W świetle powyższych ustaleń, złożone przez skarżącego oświadczenie, o którym mowa w art. 252 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie zawiera – zdaniem referendarza – dostatecznych danych koniecznych do oceny jego rzeczywistych możliwości płatniczych. Skarżący nie wykazał w związku z tym w dostateczny sposób, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uznając złożone oświadczenie za niewystarczające do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie uznać należało, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 245 § 3 w zw. z art. 252 § 1 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. R.A.