III SA/Łd 522/05

WyrokWSA w Łodzi2006-02-22

Skład orzekający: Janusz Furmanek, Janusz Nowacki, Ewa Alberciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo obliczyły okres karencji do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, uwzględniając okresy nieprzysługiwania zasiłku i zatrudnienia, zgodnie z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy prawa materialnego i postępowania. W szczególności, sposób wliczania okresów nieprzysługiwania zasiłku i zatrudnienia do okresu karencji, zgodnie z art. 73 ust. 8 w zw. z art. 75 ust. 2 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, był nieprawidłowy. Sąd wskazał, że okres karencji powinien być liczony od dnia pierwszej rejestracji, a organy błędnie rozdzieliły okresy i dokonały nieuzasadnionego rozróżnienia.
Stan faktyczny
Skarżący R.T. został uznany za osobę bezrobotną od dnia 4 maja 2005 r., jednak odmówiono mu przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na okres karencji wynoszący 180 dni, wynikający z rozwiązania przez skarżącego umowy o pracę bez wypowiedzenia z własnej winy. Skarżący wniósł skargę, argumentując, że odmowa przyznania zasiłku jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. W trakcie postępowania sądowego ujawniono decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji przyznającej skarżącemu status bezrobotnego od dnia 21.12.2004 r. oraz prawo do zasiłku od dnia 10.05.2005 r.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu [...] w części dotyczącej odmowy przyznania R.T. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 4 maja 2005 r.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 lutego 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Asesor WSA Ewa Alberciak, Protokolant Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi R.T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy przyznania R.T. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 4 maja 2005 r. oraz poprzedzające ją decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] Nr [...] w tym samym zakresie. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta Powiatu [...] uznał R.T. (poprzednie nazwisko: K.) z dniem 4 maja 2005 r. za osobę bezrobotną i odmówił przyznania mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 4 maja 2005 r. Decyzją z dnia [...] Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania R.T. od powyższej decyzji, Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ ten m.in. wskazał, w dniu pierwszej rejestracji, tj. 10.11.2004 r. R.T. legitymował się ponad 5-letnim okresem uprawiającym do zasiłku, jednakże w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w PUP w W. nastąpiło z jego winy rozwiązanie umowy o pracę zawartej z Przedsiębiorstwem Wielobranżowym A Sp. z o.o. w W. bez wypowiedzenia. Wobec tego faktu Starosta Powiatu [...] nie przyznał R.T. zasiłku dla bezrobotnych, mimo spełnienia przesłanek określonych w art. 71 ust. l pkt l i 2 oraz w art. 73 ust. l pkt l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001, ze zm.). W tej sytuacji do odwołującego się miał bowiem zastosowanie art. 75 ust. l pkt 3 i ust. 2 pkt 3 ww. ustawy, stanowiący o okresie 180 dniowej karencji. Potwierdzenie tego faktu nastąpiło w decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] Nr [...], której R.T. nie zakwestionował. Organ odwoławczy podniósł przy tym, że okresy karencji określone w art. 75 ust. 2 w związku z art. 75 ust l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, po upływie których dany bezrobotny może mieć przyznane prawo do zasiłku dla bezrobotnych, skracają okres pobierania tego zasiłku o czas jego nieprzysługiwania. W sytuacji zatem, gdy bezrobotny ma przyznane prawo do zasiłku na okres 6 miesięcy, pomniejszone o okres karencji wynoszącej 180 dni, zasiłek może otrzymać dopiero po upływie okresu karencji. Odnosząc te ustalenia do R.T. organ II instancji stwierdził, iż prawo do zasiłku przysługuje mu przez l dzień. R.T. zarejestrował się w dniu 10.11.2004 r. W przypadku gdyby nie zastosowano karencji, uzyskałby więc prawo do zasiłku po upływie 7 dni, tj. od dnia 18.11.2004 r. na okres 6 miesięcy, ustalony zgodnie z art. 72 ust. 11 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, tj. od dnia 18.11.2004 r. do dnia 17.05.2005 r., tj. 181 dni. Przy zastosowaniu owej karencji od 181 dni należy odjąć 180 dni, co daje różnicę wynoszącą l dzień. Podkreślił także, iż z uwagi na zastosowany okres karencji, R.T., dokonując ponownych rejestracji (nawet jeśli w ich trakcie spełniał warunki do uzyskania prawa do zasiłku), nadal musiał wyczekiwać na zasiłek, kontynuując okres karencji. Zważywszy przy tym, iż w okresie karencji utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni, zgodnie z zasadami określonymi w art. 73 ust. 5, ust. 7 i 8 nie mógł on uzyskać prawa do zasiłku na nowy okres zasiłkowy. W świetle powyższych ustaleń organ odwoławczy stwierdził, iż okres karencji liczony w dniu 04.05.2005 r., tj. w dniu kolejnej rejestracji w PUP w W. przedstawiał się następująco: 1/ od dnia pierwszej rejestracji, tj. 10.11.2004 r. do 24.11.2004 r. (14 dni), 2/ od dnia drugiej rejestracji, tj. 21.12.2004 r. do 06.02.2005 r. (47 dni); 3/ okres zatrudnienia od 07.02.2005 r. do 30.04.2005 r. (83 dni). Tym samym w dniu 04.05.2005 r. R.T. wykorzystał 144 dni karencji ze 180 dni. Na tej podstawie organ odwoławczy przyjął, iż R.T. spełni warunki do przyznania mu prawa do zasiłku dopiero po upływie 36 dni od dnia ostatniej rejestracji. Wskazał przy ty, iż okres ten upłynie z dniem 09.06.2005 r., tak więc prawo do zasiłku skarżący powinien uzyskać dopiero od dnia 10.06.2005 r., o ile wcześniej nie wystąpią okoliczności powodujące utratę statusu bezrobotnego. Nie zgadzając się z powyższą decyzją, R.T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W skardze tej stwierdził, iż urząd bezpodstawnie odmawia przyznania mu prawa do zasiłku. Podniósł przy tym, iż odmowa przyznania mu zasiłku dla bezrobotnych oraz przyznanie go tylko na tak krótki okres jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego oraz podważa wiarygodność i zaufanie obywatela do Państwa. Wniósł również o przyznanie zasiłku dla bezrobotnych na okres 6-ciu miesięcy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], wnosząc o jej oddalenie, wywiódł jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 1 lutego 2006 r. skarżący poparł skargę i wyjaśnił, iż otrzymał decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji o przyznaniu mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 10 maja 2004 r. W wykonaniu postanowienia Sądu wydanego na rozprawie, Wojewoda [...] nadesłał w dniu 3 lutego 2006 r. wskazaną przez skarżącego decyzję z dnia [...] Nr [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] nr [...] orzekającej o przyznaniu skarżącemu statusu osoby bezrobotnej od dnia 21.12.2004 r. oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 10.05.2005 r. w wysokości 504,20 zł miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów niż wskazane przez skarżącego. Jednakże tytułem wstępu podnieść należy, iż zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest z punktu widzenia kryterium legalności. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uwzględnienie skargi skutkujące uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości lub w części może nastąpić zaś tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy /art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a."/. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji oraz biorąc pod uwagę granice rozpoznania skargi zakreślone w art. 134 § 1 p.p.s.a., stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca w części dotyczącej odmowy przyznania R.T. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 4 maja 2005 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W tym względzie przede wszystkim podnieść należy, iż jedną z fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego jest wyrażona w art. 6 k.p.a. zasada praworządności. W myśl tej reguły organy administracji publicznej działają na podstawie prawa. Powołana zasada nakłada zatem na każdy organ administracji publicznej, w tym organy orzekające w sprawach z zakresu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, obowiązek stosowania prawa materialnego, wyznaczającego prawa i obowiązki podmiotów prawa w załatwianej przez ów organ indywidualnej sprawie administracyjnej oraz stosowania przy załatwieniu tejże sprawy przepisów postępowania zawartych w ustawie – Kodeks postępowania administracyjnego, obowiązujących w dacie wydawania decyzji. Innymi słowy, wydane w sprawie rozstrzygnięcie musi znajdować oparcie w obowiązującym w dacie orzekania przez organ administrujący prawie materialnym i procesowym, mającym zastosowanie w sprawie. W rozpoznawanej sprawie podstawę materialoprawną rozstrzygnięcia organów administracji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001, z późn. zm.) - dalej jako u.p.z.i.r.p. Zgodnie z art. 71 ust. 1 tej ustawy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni do dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli: 1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz 2) w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez co najmniej 356 dni: a) był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z wyjątkiem obowiązku opłacania składek za niepełnosprawnych, o których mowa w art. 104; w okresie tym nie uwzględnia się urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni(...). Stosownie zaś do art. 75 ust. 1 pkt 3 u.p.z.i.r.p., stanowiącego wyjątek od powyższej reguły, prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy spowodował rozwiązanie ze swej winy stosunku pracy lub stosunku służbowego bez wypowiedzenia. W myśl zaś art. 75 ust. 2 pkt 3 tej ustawy, bezrobotnemu, o którym mowa w ust. 1 tego artykułu, spełniającemu warunki określone w art. 71 u.p.z.i.r.p., zasiłek przysługuje po okresie 180 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy. Przy czym stosownie do art. 73 ust. 4 tej ustawy, okres pobierania zasiłku, o którym mowa w ust. 1 i 3, ulega skróceniu o okres zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych, robót publicznych oraz o okres odbywania stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy przypadających na okres, w którym przysługiwałby zasiłek, oraz o okresy nieprzysługiwania zasiłku, o których mowa w art. 75 ust. 1 i 2 u.p.z.i.r.p. Osoba zaś, która utraciła na okres nie dłuższy niż 365 dni status bezrobotnego, a w dniu kolejnej rejestracji spełnia warunki określone w art. 71 u.p.z.i.r.p., uzyskuje prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku oraz o okresy, o których mowa w ust. 4. (ust. 7 art. 73 u.p.z.i.r.p.). Przy czym okresy zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności oraz uzyskiwania przychodu, o którym mowa w ust. 5, wlicza się do okresów, o których mowa w art. 75 ust. 2 (ust. 8 art. 73 u.p.z.i.r.p.). W świetle przywołanych regulacji prawa materialnego prowadzone przez organ postępowanie w przedmiotowej sprawie sprowadzać się zatem winno do należytego wyjaśnienia kwestii spełnienia przez skarżącego warunków określonych w art. 71 ust. 1 u.p.z.i.r.p., rozwiązania w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy stosunku pracy lub służbowego z winy bezrobotnego oraz należytego wliczenia okresów, o których mowa w art. 73 ust. 4 i 5 u.p.z.i.r.p. do okresu karencji, rozumianego jako "180 dni od dnia rejestracji w powiatowym urzędzie pracy". Elementy te winny znaleźć swe odzwierciedlenie w decyzji kończącej postępowanie w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych. O ile zgodzić się przyjdzie, iż dwie pierwsze z wymienionych kwestii zostały należycie wyjaśnione przez organy orzekające w sprawie, o tyle sposób określenia ostatniego z elementów zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia, w tym zwłaszcza metoda wliczania okresów, o których mowa w art. 73 ust. 4 i 5 ustawy, budzi zastrzeżenia. W tym względzie zważyć bowiem należy, iż obowiązkiem organów orzekających w niniejszej sprawie było dokładne ustalenie okresu karencji liczonego od dnia pierwszej rejestracji, tj. od dnia 10 listopada 2004 r. Przy dokonywaniu wliczenia okresów nieprzysługiwania zasiłku do okresu karencji organ winien zaś wziąć pod uwagę czasookres liczony od dnia pierwszego zarejestrowania w powiatowym urzędzie pracy. Tymczasem organ dokonał nieuzasadnionego rozróżnienia okresów: 1) od dnia pierwszej rejestracji, tj. 10.11.2004 r. do 24.11.2004 r. (14 dni); 2) od dnia drugiej rejestracji, tj. od 21.12.2004 r. do 06.02.2005 r. (47 dni) oraz 3) okres zatrudnienia od 07.02.2005 r. do 30.04.2005r. (83 dni). W związku z powyższym nie można podzielić poglądu organu, iż okres karencji upływa z dniem 9 czerwca 2005 r., a tym samym, skarżący uzyska prawo do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 10 czerwca 2005 r. Zważywszy zatem, iż powołany przepis nie tworzy podstawy uzasadniającej zastosowaną przez organ orzekający technikę wliczania wspomnianych okresów do okresu karencji, o której mowa w art. 75 ust. 2 pkt 3 u.p.z.i.r.p., uznać należało, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca w części wskazanej w sentencji wyroku wydane zostały z naruszeniem art. 73 ust. 8 u.p.z.i.r.p., a co za tym idzie z naruszeniem art. 6 k.p.a. i naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy organ rozważając wszystkie elementy stanu faktycznego sprawy, dokona wliczenia wspomnianych okresów zgodnie z normą art. 73 ust. 8 w zw. z art. 75 ust. 2 pkt 3 u.p.z.i.r.p. oraz dyrektywą wynikającą z art. 6 k.p.a., a zajęte stanowisko w tym względzie uzasadni zgodnie z treścią art. 107 ( 3 k.p.a. Mając na uwadze przytoczone powyżej argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Uwzględniając przy tym treść art. 152 p.p.s.a., zgodnie z którym, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane, Sąd przyjął, iż wobec braku przymiotu wykonalności zaskarżonej decyzji w części dotyczącej odmowy przyznania R.T. zasiłku dla bezrobotnych od dnia 4 maja 2005 r. orzekanie w tej kwestii jest bezprzedmiotowe.

Powołane przepisy

art. 71art. 73art. 75art. 75 ust. 2art. 72 ust. 11 ustawyart. 73 ust. 5art. 1 § 1 ustawyart. 145 § 1 pkt 1 ustawyart. 134 § 1 p.p.s.a.art. 6 k.p.art. 71 ust. 1art. 104

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło