III SA/Łd 531/13

WyrokWSA w Łodzi2013-07-11

Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Teresa Rutkowska, Janusz Nowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzka Stacja Ratownictwa Medycznego w Ł. powinna zwrócić dofinansowanie przyznane na realizację projektu, jeśli wydatek został poniesiony po terminie zakończenia realizacji projektu i po terminie kwalifikowalności wydatków określonym w umowie o dofinansowanie?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że Wojewódzka Stacja Ratownictwa Medycznego w Ł. naruszyła warunki umowy o dofinansowanie oraz zasady kwalifikowalności wydatków, ponieważ wydatek został poniesiony po terminie realizacji projektu i po okresie kwalifikowalności. W związku z tym, organ zasadnie uznał wydatek za niekwalifikowalny i zażądał zwrotu dofinansowania.
Stan faktyczny
Wojewódzka Stacja Ratownictwa Medycznego w Ł. otrzymała dofinansowanie na zakup agregatów prądotwórczych. Projekt miał zostać zrealizowany i sfinansowany do określonych terminów w 2011 roku. Stacja dokonała płatności za agregaty w marcu 2012 r., a projekt został zakończony w lutym 2012 r., co nastąpiło po terminach określonych w umowie. Zarząd Województwa Ł. decyzją nakazał zwrot części dofinansowania, uznając wydatek za niekwalifikowalny. Sąd administracyjny oddalił skargę stacji, podtrzymując stanowisko organu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego w Ł.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 lipca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędzia NSA Janusz Nowacki, , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 roku sprawy ze skargi Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego w Ł. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr[...] w przedmiocie określenia kwoty przypadającej do zwrotu oddala skargę. Decyzją z dnia [...] nr [...] Zarząd Województwa Ł. po rozpoznaniu wniosku Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego w Ł. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Zarządu Województwa Ł. z dnia [...] nr [...] określającą kwotę przypadającą do zwrotu w wysokości 114.656,50 zł (kwota podstawowa) oraz 432,90 zł (brakująca kwota należności głównej) jako środki przeznaczone na realizację programów finansowych z udziałem środków europejskich, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny: Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Ł., na warunkach określonych w umowie o dofinansowanie projektu nr [...] z dnia 19 grudnia 2011 r., w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ł. przyznała Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego w Ł. dofinansowanie w kwocie 127.500,00 zł na realizację projektu pn. "Zakup dwóch agregatów prądotwórczych wraz z montażem". W dniu 30 grudnia 2011 r. strona otrzymała całość przewidzianego w umowie dofinansowania w wysokości 127.500,00 zł. W świetle zawartej umowy, obowiązkiem strony było poniesienie wydatku na cel określony w umowie dofinansowanie w terminach tam określonych tj. do dnia 30 grudnia 2011 r. Nabycie objętych projektem agregatów prądotwórczych wraz z montażem miało nastąpić w terminie do dnia 31 października 2011 r. (§ 10 przedmiotowej umowy). Organ wskazał, że zakup i montaż agregatów prądotwórczych oraz zapłata za nie w oznaczonych w umowie terminach determinowała dofinansowanie zrealizowanego projektu. Organ podkreślił, że strona skarżąca dokonała płatności po zakończeniu realizacji projektu, w dniu 21 marca 2012 r., tj. po okresie kwalifikowalności wydatków, a projekt został zrealizowany po terminie rzeczowego zakończonia realizacji projektu, tj. w dniu 14 lutego 2012 r., co potwierdza Protokół technicznego odbioru robót. Decyzją z dnia [...] Zarząd Wojewódzkiego Ł. na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 oraz art. 189 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1240 ze zm.), art. 104 § 1 k.p.a., art. 25 pkt 1 oraz art. 26 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. nr 84, poz. 712 ze zm.) oraz art. 98 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności (...) (Dz. U.UE.L.06.210.25 ze zm.) określił Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego w Ł. kwotę przypadającą do zwrotu w wysokości 114.656,50 zł oraz kwotę 432,90 zł jako brakującą kwotę należności głównej. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona skarżąca wskazała na sprzeczność zapisów § 3 i § 10 umowy o dofinansowanie skutkujących nieważnością postanowień zawartych w § 10 umowy. Skarżący podniósł, że postanowienie znajdujące swe źródło w treści § 3 umowy zakreśla zarówno początkowy, jak i końcowy termin jej obowiązywania, zwracając uwagę, iż strony związane są umową o dofinansowanie od dnia jej podpisania do dnia realizacji wszystkich obowiązków, a te przypadają odpowiednio na 3 października, 31 października oraz 30 grudnia 2011 r. Zestawiając treść obu zarysowanych postanowień umownych, wobec skarżącego należałoby dojść do nie nadającej się do zaakceptowania konkluzji, iż umowa o dofinansowanie projektu w ramach programu operacyjnego miała wiązać strony w zakresie realizacji rzeczowej projektu od dnia 19 grudnia 2011 r. do 31 października 2011 r. Wykładnia ta, zdaniem skarżącego, choć prowadzi do absurdalnych wniosków, jest jedynym możliwym do zastosowania sposobem dokonania interpretacji postanowień § 3 oraz § 10 umowy. W konsekwencji, bez względu na zastosowany proces wykładni, próba rozstrzygnięcia o treści normy prawnej kształtowanej przez wspomniane postanowienia umowy, zmierza bezpośrednio do sformułowania wniosku o nieważności postanowienia zawartego w § 10 umowy. Strona podkreśliła, że ze względu na brak związania stron umowy o dofinansowanie nieważnym § 10 umowy, strony niezwłocznie powinny przedsięwziąć czynności prowadzące do nowego ukształtowania terminów zakończenia poszczególnych etapów wykonania projektu, jeżeli nie chciały oprzeć regulacji czasowego obowiązywania umowy wyłącznie w oparciu o § 3 umowy, którego ramy czasowe zamykać może wyłącznie interpretacja wynikająca jednoznacznie z pkt 7.3 Zasad kwalifikowalności wydatków objętych dofinansowaniem w ramach RPO WŁ na lata 2007-2013. Z inicjatywą taką strona wystąpiła, jednakże nie spotkała się ona z uznaniem Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Ł.. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Zarząd Województwa Ł. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Odnosząc się do poszczególnych zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ wskazał, że okres obowiązywania umowy nie jest tożsamy z terminami realizacji projektu. Treść § 3 umowy o dofinansowanie projektu traktuje w sposób ogólny o obowiązkach stron, które nakładają na stronę spektrum czynności, którym musi się poddać w trakcie realizacji projektu jak: składanie wniosków o płatność, rozliczeniu dofinansowania, poddawaniu się kontroli czy też przestrzeganiu trwałości projektu. Natomiast § 10 umowy doprecyzowuje wyłącznie terminy realizacji projektu, które zostały uchybione w przedmiotowej sprawie. Organ wyjaśnił, że zgodnie z pkt 4.2 Zasad kwalifikowalności wydatków objętych dofinansowaniem w ramach RPO WŁ na lata 2007-2013, wydatkiem kwalifikowalnym jest wydatek poniesiony m. in. w okresie kwalifikowalności. Punkt 7.2 Zasad kwalifikowalności (...) wskazuje, iż termin poniesienia wydatków określała umowa o dofinansowanie projektu, potwierdzając tym samym informacje zawarte we wniosku o dofinansowanie (pkt 2.8 oraz 5.8 wniosku o dofinansowanie projektu). W § 10 przedmiotowej umowy skarżący zobowiązał się do zakończenia rzeczowej realizacji projektu na dzień 30 października 2011 r., przez co rozumie się "datę protokołu ostatecznego odbioru lub datę wystawienia świadectwa wykonania" (zgodnie z Podręcznikiem Beneficjanta Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ł. na lata 2007-2013). Natomiast zakończenie finansowe realizacji projektu (data poniesienia ostatniego uzasadnionego wydatku) określono na dzień 30 grudnia 2011 r. Ponadto strona w harmonogramie realizacji projektu określiła czas realizacji projektu (pkt 5.8 wniosku o dofinansowanie projektu) na IV kwartał 2011 r., na który to termin przystała Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Ł. przyznając dofinansowanie Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego. W ocenie organu, obowiązkiem skarżącego było poniesienie wydatku na cel określony w umowie o dofinansowanie w terminach tam określonych tj. do dnia 30 grudnia 2011 r. Przy czym nabycie objętych projektem agregatów prądotwórczych wraz z montażem miało nastąpić w terminie 9 do dnia 31 października 2011 r. Zakup, montaż i zapłatę za agregaty prądotwórcze będące przedmiotem umowy należało dokonać w terminie przewidzianym w umowie o dofinansowanie. Organ wyjaśnił, że bezspornym jest, że strona dokonała płatności po zakończeniu realizacji projektu tj. po okresie wynikającym z umowy oraz harmonogramu realizacji projektu w dniu 21 marca 2012 r. oraz, że projekt został zrealizowany również po terminie rzeczowego zakończania realizacji projektu tj. w dniu 14 lutego 2012 r., co potwierdza Protokół technicznego odbioru robót. Zdaniem organu w takiej sytuacji zarówno w świetle wyżej wymienionych regulacji określonych w Zasadach kwalifikowalności wydatków (...) jak i postanowień zawartej pomiędzy stronami umowy o dofinansowanie, przedmiotowy wydatek, jako niezgodny z w/w Zasadami kwalifikowalności wydatków (...) jak i umową, jest w całości niekwalifikowalny i tym samym nie może zostać dofinansowany ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej. Zdaniem Zarządu Województwa Ł. nie zostały spełnione warunki wymienione w pkt 4.2, pkt 7.2 oraz pkt 8.4 Zasad kwalifikowalności (...), które determinują legalność wydatku. Ponadto, odnosząc się do zarzutu zdecydowanego sprzeciwu organu w zakresie zmiany terminu realizacji projektu na prośbę Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego w Ł. organ wskazał, że wniosek o aneksowanie umowy został złożony po terminie w jakim miał być zrealizowany projekt, a wynikający z zapisów umowy nr [...], tj. do dnia 30 grudnia 2011 r. Zarząd Województwa Ł. podkreślił także, że w myśl § 16 ust. 2 umowy o dofinansowanie projektu, "wniosek o płatność końcową składany jest w terminie do 30 dni od dnia zakończenia realizacji Projektu, o którym mowa w§ 10 lit. b i c w zależności od tego, który termin jest późniejszy". Zdaniem organu strona powinna złożyć wniosek o płatność końcową w ciągu 30 dni licząc od dnia 30 grudnia 2011 r., jednakże wniosek został złożony w dniu 29 marca 2012 r. W skardze z dnia [...] Wojewódzka Stacja Ratownictwa Medycznego w Ł. zarzuciła naruszenie przepisu art. 25 pkt 1 w związku z art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez nieprawidłową realizację programu operacyjnego w zakresie konstrukcji czasowego obowiązywania umowy o dofinansowanie oraz art. 26 ust. 1 pkt 6 ustawy w związku z pkt 7.3 Zasad kwalifikowalności wydatków objętych dofinansowaniem w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ł. na lata 2007-2013 w związku z § 33 pkt 2b umowy o dofinansowanie projektu poprzez wykluczenie możliwości zmodyfikowania terminu finansowej realizacji projektu w drodze aneksu do umowy, pomimo istnienia uzasadnionych przesłanek przemawiających za takim rozwiązaniem. W ocenie strony skarżącej organ również naruszył przepisy postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6 k.p.a. w wyniku wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem przepisów prawa tj. art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych poprzez błędną jego wykładnię zakładającą, że zwrotowi podlegają środki dotacji wykorzystane z naruszeniem procedury regulującej tryb ich przyznawania, podczas, gdy procedura jest zastosowana w sposób godzący w interes strony i prowadzi do egzekwowania postanowień umowy o dofinansowanie dotkniętych nieważnością oraz poprzez wprowadzenie do umowy o dofinansowanie projektu nierealnych do dotrzymania terminów realizacji poszczególnych obowiązków, pomimo dysponowania przez organ wiedzą, że strona nie zorganizowała przez zawarciem umowy przetargu na realizację projektu. Zdaniem strony naruszono również treść art. 7 k.p.a. poprzez zaniedbanie obowiązku dokładnego wyjaśnienia powodów, które legły u podstaw wprowadzenia do umowy sprzecznych i niemożliwych do realizacji terminów jej wykonania oraz całkowite pominięcie słusznego interesu strony działającej w dobrej wierze, art. 8 k.p.a. poprzez niewykazanie najmniejszego przejawu dobrej woli przez organ w toku podejmowanych przez stronę prób sanowania oczywiście wadliwych postanowień umowy, art. 11 k.p.a. poprzez niedostateczne, budzące poważne wątpliwości wyjaśnienie podstaw uznania przez organ, że nie zachodzą warunki umożliwiające zmianę terminów realizacji projektu w drodze podpisania aneksu do umowy oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zignorowanie przez organ okoliczności wadliwej konstrukcji umowy o dofinansowanie w zakresie temporalnego zakresu jej obowiązywania. Wojewódzka Stacja Ratownictwa Medycznego w Ł. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę z dnia 14 maja 2013 r. Zarząd Województwa Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji. Na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 r. pełnomocnik strony skarżącej oświadczył, że nie powinno dojść do zawarcia umowy o dofinansowanie projektu ze względu na nierealne terminy realizacji projektu wskazane w umowie. Wyjaśnił, że strona skarżąca nie złożyła wniosku przed 30 grudnia 2012 r. ze względu na okres świąteczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga Wojewódzkiej Stacji Ratownictwa Medycznego w Ł. jest niezasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 powołanej ustawy). Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j. ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl natomiast przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Oznacza to, że Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże tylko w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona. Analizując skargę przy zastosowaniu powyższych kryteriów należy stwierdzić, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja z dnia 11 marca 2013 r. nr [...] określająca kwotę przypadającą do zwrotu w wysokości 114.656,50,- złotych (kwota podstawowa) oraz 432,90 złotych (brakująca kwota należności głównej) jako środki przeznaczone na realizację programów finansów z udziałem środków europejskich jest zgodna z prawem. Na wstępie rozważań przypomnieć należy, że zaskarżoną decyzją Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Ł. zobowiązała Wojewódzką Stację Ratownictwa Medycznego w Ł. do zwrotu dofinansowania przyznanego na realizację projektu nr [...] "Zakup dwóch agregatów prądotwórczych wraz z montażem" w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ł. na lata 2007-2013. Zarząd Województwa Ł. uznał, że strona skarżąca nie wywiązała się z warunków umowy z dnia 19 grudnia 2011 r., bowiem dokonała płatności po zakończeniu realizacji projektu, czyli po okresie kwalifikowalności wydatków - tj. w dniu 21 marca 2012 r. oraz projekt został zrealizowany po terminie rzeczowego zakończenia realizacji projektu, tj. w dniu 14 lutego 2012 r. Zdaniem organu przedmiotowy wydatek należało uznać za niekwalifikowalny. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 oraz art. 189 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1240 ze zm.) oraz art. 25 pkt 1 oraz art. 26 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. nr 84, poz. 712 ze zm.). Zgodnie z przepisem art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju za prawidłową realizację programu odpowiada - w przypadku programu operacyjnego - instytucja zarządzająca, którą jest odpowiednio minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego lub zarząd województwa. Stosownie do art. 26 ust. 1 powołanej ustawy, do zadań instytucji zarządzającej należy w szczególności: odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach o finansach publicznych (pkt 15). W myśl natomiast przepisu art. 207 ust. 1 ustawy o finansach publicznych w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, 3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10. Stosownie do ust. 8 tego artykułu w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1, instytucja, która podpisała umowę z beneficjentem, wzywa go do zwrotu środków lub do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2 w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej [...] wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków, z uwzględnieniem ust. 2 (ust. 9). W ustawie o finansach publicznych wskazano, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Przy wydatkowaniu środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 oraz ust. 3 pkt 5 lit. c i d, a także środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z tych środków, stosuje się odpowiednio zasady rozliczania określone dla dotacji z budżetu państwa (art. 184 ustawy o finansach publicznych). W przypadku natomiast niezłożenia wniosku o płatność na kwotę lub w terminie, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie ust. 4 (warunki i tryb udzielania i rozliczania zaliczek), od środków pozostałych do rozliczenia, przekazanych w ramach zaliczki, nalicza się odsetki jak dla zaległości podatkowych, liczone od dnia przekazania środków do dnia złożenia wniosku o płatność (art. 189 ust. 3). Istotę sporu w przedmiotowej sprawie stanowi ustalenie, czy zawarta przez strony umowa z dnia 19 grudnia 2011 r. o dofinansowanie projektu zawierała sprzeczne ze sobą postanowienia w zakresie terminów realizacji jej poszczególnych etapów, a także rozstrzygnięcie, czy złożony przez stronę skarżącą wniosek o zmianę terminów realizacji umowy po zakończeniu finansowym obowiązywania umowy, czyli w dniu 9 stycznia 2012 r., mógł zostać uwzględniony przez Instytucję Zarządzającą RPO. W pierwszej kolejności przeanalizować należy poszczególne zapisy umowy z dnia 19 grudnia 2011 r., która określała procedury, zasady, warunki i tryb, na jakich beneficjentowi przyznane zostało dofinansowanie. W zapisach umowy z dnia 19 grudnia 2011 r. przewidziano, że umowa obowiązuje od dnia jej podpisania do dnia realizacji wszystkich wynikających z niej obowiązków (§ 3). Jak wynika natomiast z § 10 umowy, który precyzuje okres realizacji projektu wskazując, że jest on zgodny z okresem wskazanym we wniosku o dofinansowanie: a. termin rozpoczęcia nie później niż 3.10.2011 r. b. zakończenie rzeczowe 31.10.2011 r. c. zakończenie finansowe 30.12. 2011 r. Należy także zwrócić uwagę, że w Harmonogramie płatności dofinansowania stanowiącym załącznik nr 2 do umowy z dnia 19 grudnia 2011 r. wskazano planowany termin otrzymania dofinansowania na IV kwartał 2011 r. – grudzień 2011 r. Termin ten odpowiada terminowi opisanemu we wniosku o dofinansowanie w punkcie 5.8, który określono na IV kwartał 2011 r. Poszczególne okresy realizacji projektu ujęte we wniosku o dofinansowanie, który strona złożyła w Instytucji Zarządzającej RPO w dniu 8 listopada 2011 r. jak i umowy z dnia 19 grudnia 2011 r. oraz Harmonogramu płatności są ze sobą zbieżne. Na stronie 1 wniosku nr [...] o dofinansowanie projektu strona skarżąca w punkcie 2.8 zatytułowanym: "okres realizacji projektu" wskazała: planowaną datę rozpoczęcia realizacji projektu na dzień 3.10.2011, planowaną datę rzeczowego zakończenia realizacji projektu na dzień 31.10.2011 oraz planowaną datę finansowego zakończenia realizacji projektu na dzień 30.12 2011. Zatem, w ocenie Sądu, nie znajduje uzasadnienia zarzut strony skarżącej nieprawidłowej realizacji programu w zakresie konstrukcji czasowego obowiązywania umowy o dofinansowanie. Umowa z dnia 19 grudnia 2011 r. zawarta została bowiem zgodnie z wnioskiem strony o dofinansowanie przedmiotowego projektu. Strona skarżąca składając wniosek o dofinansowanie sama określiła poszczególne etapy realizacji projektu, które zostały zaakceptowane przez Zarząd Województwa Ł.. Nie ma zatem racji strona skarżąca twierdząc, że nie powinno dojść do zawarcia tej umowy, bo wykonanie określonych w niej terminów było niemożliwe. W § 33 umowy w ust. 1 zapisano, że umowa może zostać zmieniona za zgodną wolą stron wyrażoną na piśmie pod rygorem nieważności (aneks do umowy). Natomiast w ust. 2 pkt b określono, że zmiana umowy jest niedopuszczalna w zakresie terminu rozpoczęcia realizacji projektu określonego w § 10 lit. a (3.10.2011). Umowa przewidywała możliwość przesunięcia poszczególnych terminów jej realizacji, poza terminem rozpoczęcia realizacji projektu. Jednocześnie zauważyć należy, że w § 6 umowy strona skarżąca oświadczyła, że zapoznała się z treścią dokumentów określających zasady kwalifikowalności wydatków wskazanych w § 1 pkt 8 i zobowiązała się podczas realizacji projektu stosować zawarte w nich zasady. W Zasadach kwalifikowalności wydatków objętych dofinansowaniem w ramach programu operacyjnego Województwa Ł. na lata 2007-2013 w punkcie 7 "Termin poniesienia wydatku" w ust. 2 zaznaczono, że terminy poniesienia wydatków kwalifikowanych w ramach danego projektu określa umowa o dofinansowanie (...). Z punktu 7.3 wynika natomiast, że końcowa data kwalifikowalności zapisana w umowie o dofinansowanie projektu może zostać zmieniona tylko w uzasadnionym przypadku, na pisemny wniosek beneficjenta, za zgodą instytucji stanowiącej stronę umowy o dofinansowanie, w formie aneksu do umowy o dofinansowanie podpisanego z beneficjentem. Końcowa data kwalifikowalności wydatków dla projektu nie powinna wykraczać poza datę 30 czerwca 2015 r. W świetle powyższych zapisów uznać należy, że strona skarżąca miała możliwość złożenia wniosku o przedłużenie terminu, zarówno zakończenia rzeczowego jak i finansowego obowiązywania umowy. Skoro beneficjent miał świadomość już w pierwszej połowie grudnia 2011 r., a zatem jeszcze przed podpisaniem umowy, że pierwszy ogłoszony przetarg został unieważniony i będzie istniała konieczność ogłoszenia kolejnego, to powinien był wystąpić z wnioskiem o zmianę przed upływem określonego w § 10 lit. c terminu, czyli przed 30 grudnia 2011 r. Strona wystąpiła z wnioskiem dopiero w dniu 9 stycznia 2012 r., który następnie doprecyzowała w dniu 11 stycznia 2012 r., czyli zgodnie z powołanym § 10 lit. c – po zakończeniu okresu obowiązywania umowy. W tej sytuacji nie zasługuje na uwzględnienie twierdzenie pełnomocnika strony skarżącej, złożone na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 r., że beneficjent nie złożył wniosku o przedłużenie ze względu na okres świąteczny. Nie jest to okoliczność, która mogłaby stanowić podstawę do uznania, że złożony w dniu 9 stycznia 2012 r. wniosek o zmianę terminów powinien zostać uwzględniony przez Instytucję Zarządzającą RPO. Jak wynika z treści punktów 4.2 i 8.4 Zasad kwalifikowalności (...) wydatkiem kwalifikowanym jest wydatek, który m.in. poniesiony został w okresie kwalifikowalności oraz dokonany został zgodnie z umową o dofinansowanie projektu. Za niekwalifikowalne będą uznane wydatki poniesione z naruszeniem prawa lub poniesione na podstawie umowy, która została zawarta z naruszeniem prawa (pkt 12.3 Zasad....). W ocenie Sądu, strona skarżąca naruszyła zarówno warunki zawartej w dniu 19 grudnia 2011 r. umowy o dofinansowanie projektu, jak i Zasad kwalifikowalności wydatków objętych dofinansowaniem w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ł. na lata 2007-2013. Z przytoczonych powyżej zapisów umowy wynika w sposób jednoznaczny, że uznanie poniesionych wydatków za kwalifikowane, uzależnione jest od poniesienia ich przez stronę skarżącą w okresie realizacji projektu. Tymczasem, strona skarżąca dokonała płatności po zakończeniu realizacji projektu – w dniu 21 marca 2012 r. (elektroniczne potwierdzenie dokonania przelewu), a projekt został zrealizowany po terminie rzeczowego zakończenia realizacji projektu – w dniu 14 lutego 2012 r. (protokół technicznego odbioru robót). Jednocześnie beneficjent złożył wniosek o płatność końcową w dniu 29 marca 2012 r., czyli po terminie wynikającym z treści § 16 ust. 2 umowy. Sąd uznał za uzasadnione stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, iż wobec określonych w umowie poszczególnych etapów realizacji umowy, wydatek dokonany przez stronę skarżącą w dniu 21 marca 2012 r., dokonany został poza okresem realizacji projektu, czyli z naruszeniem procedur, co w konsekwencji stało się podstawą żądania zwrotu dofinansowania udzielonego w tym zakresie. Zasadnie organ uznał, że wydatku tego w świetle postanowień umowy z dnia 19 grudnia 2011 r. oraz Zasad kwalifikowalności (...) nie można uznać za kwalifikowany. Dodatkowo zauważyć należy, że w myśl art. 188 ust. 1 ustawy o finansach publicznych podstawa dokonania płatności na rzecz beneficjenta jest zlecenie płatności wystawione przez instytucję, z którą beneficjent zawarł umowę o dofinansowanie projektu, oraz pisemna zgoda dyponenta części budżetowej na dokonanie płatności (...). Zlecenie płatności może dotyczyć kwoty wydatków kwalifikowalnych zgodnie z kryteriami określonymi na podstawie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (...) - art. 189 ust. 1. Instytucja, o której mowa art. 188 ust. 1, może wystawić zlecenie dokonania płatności zaliczkowej dla beneficjenta przed złożenieniem wniosku o płatność. Biorąc pod uwagę powyższe zapisy, uznać należy, że projekt mógł być dofinansowany jako zaliczka albo jako refundacja, tym bardziej, że umowa z dnia 19 grudnia 2011 r. nie wykluczała żadnej z tych możliwości. Zatem za zasadne uznać należy stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, że strona miała możliwość złożenia wniosku o przesunięcie terminów realizacji umowy do 30 grudnia 2011 r. Wobec powyżej przedstawionych okoliczności stwierdzić należy, że sporny wydatek jako poniesiony po okresie obowiązywania umowy, nie stanowi wydatku kwalifikowanego, a zatem kwota wypłacona przez Instytucję Zarządzającą RPO, powinna zostać do zawrócona. Wydatek poniesiony przez stronę w trakcie realizacji projektu, będzie można uznać za kwalifikowalny w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego, jeżeli spełni on łącznie wszystkie warunki wyszczególnione w pkt 4.2 Zasad kwalifikowalności (...). To znaczy, został poniesiony w okresie kwalifikowalności, jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa wspólnotowego oraz prawa krajowego, jest zgodny z postanowieniami RPO W oraz U RPO WŁ, jest zgodny z kategoriami wydatków wynikającymi z wniosku o dofinansowanie projektu, jest niezbędny do realizacji projektu i został poniesiony w związku z realizacją projektu, został dokonany w sposób oszczędny (...), należycie udokumentowany, nie podlega wyłączeniom określonym Zasadach. Fakt, że strona skarżąca dokonała płatności po okresie obowiązywania umowy oraz projekt został zrealizowany po okresie wynikającym z § 10 lit. b umowy stanowił podstawę do uznania go za niekwalifikowany, bowiem nie został spełniony jeden z obligatoryjnych warunków kwalifikowalności wydatków w ramach RPO WŁ– przedmiotowy wydatek nie został poniesiony w określonym w umowie okresie. Wskazać również należy, że w myśl przepisu art. 184 ust. 1 ustawy o finansach publicznych wydatki związane z realizacją programów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Ustawodawca nie określił tych "innych procedur obowiązujących przy wykorzystaniu" wskazanych środków. W ocenie Sądu uznać jednak należy, że wskazane wyżej przepisy prawa przepisy prawa wspólnotowego oraz wytyczne programowe Instytucji Zarządzającej RPO WŁ, określające jakie warunki m.in. musi spełniać podmiot wnioskujący o dofinansowanie, odnoszą się zarazem także do etapu wykorzystywania pobranych środków. Przez wykorzystywanie środków przeznaczonych na realizację projektów zgłaszanych w ramach RPO zgodnie z obowiązującymi procedurami należy bowiem rozumieć takie ich wykorzystanie, które odpowiada także celom i warunkom ich przyznania, określonym m.in. w ww. przepisach - co znajduje potwierdzenie w procedurze konkursowej określonej przez instytucję zarządzającą. Konkludując, zasadne jest stanowisko organu w rozpatrywanej sprawie. Jednostka zarządzająca odpowiedzialna za realizowanie zadań nałożonych w szczególności przepisami ustawy o finansach publicznych, zobowiązana jest m.in. do odzyskiwania kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach o finansach publicznych, a także do ustalania i nakładania korekt finansowych, o których mowa w art. 98 ww. rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 Wskazany artykuł rozporządzenia w ust. 2 zdanie pierwsze stanowi, że państwo członkowskie dokonuje korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty dokonywane przez państwo członkowskie polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach programu operacyjnego. Państwo członkowskie bierze pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze (Dz. U. UE. L 2006 nr 210, poz. 25 ze zm.). Sąd nie stwierdził naruszenia przez Instytucję Zarządzającą RPO Województwa Ł. przepisów postępowania administracyjnego wskazanych w skardze, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 k.p.a. (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 t.j.). W sprawie został zebrany i rozpatrzony cały materiał dowodowy istotny z punktu widzenia ustalenia stanu faktycznego. Organ przeprowadził logiczną analizę zapisów umowy z dnia 19 grudnia 2011 r. oraz Zasad kwalifikowalności wydatków, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Nie znajduje również uzasadnienia zarzut naruszenia art. 26 ust. 1 pkt 6 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w związku z pkt 7.3 Zasad kwalifikowalności (...) w związku z § 33 pkt 2 lit. b umowy poprzez wykluczenie możliwości zmodyfikowania terminu finansowej realizacji projektu w drodze aneksu do umowy, pomimo istnienia uzasadnionych przesłanek przemawiających za takimi rozwiązaniem. Jak już powyżej wskazano, z treści § 33 pkt 2 lit. b umowy wynika, że zmiana umowy jest niedopuszczalna w zakresie terminu rozpoczęcia realizacji projektu określonego w § 10 lit. a, czyli 3.10.2011r. Zatem istniała możliwość złożenia wniosku o zmianę terminu finansowej realizacji umowy, bowiem zapis ten nie dotyczy terminów z § 10 lit. b i c. Wobec braku podstaw do stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego lub z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi skargę oddalił. D.Cz.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło