III SA/Łd 532/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 7 c pkt 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. nr 101 poz. 1178) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. nr 155 poz. 1095 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję Burmistrza R. z dnia [...] nr [...]. Decyzją z dnia [...] Burmistrz R. po rozpatrzeniu wniosku A. K. z dnia [...] o dokonanie wpisu działalności gospodarczej dokonał wpisu do ewidencji działalności gospodarczej części zgłoszonych zmian wskazanych w pkt 4 zaświadczenia Burmistrza R. o zmianie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...] obejmującym pozycje oznaczone symbolami 10.91.Z, 46.21.Z, 46.23.Z, 46.32.Z. Natomiast decyzją z dnia [...] odmówił dokonania wpisu działalności polegającej na chowie i hodowli drobiu ([...]) i nazwy jednostki lokalnej FERMA NIOSEK B. do prowadzonej przez niego Ewidencji Działalności Gospodarczej. W uzasadnieniu organ administracji wskazał, że działalność gospodarcza w zakresie chowu i hodowli drobiu nie podlega wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej ze względu na to, że działalność ta należy do kategorii działalności do której, na mocy art. 3, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 155 poz. 1095 z późn. zm.). Odwołanie od powyższej decyzji złożył A. K., wnosząc o uchylenie decyzji i orzeczenie zgodnie z wnioskiem lub o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Podniósł, że wydana decyzja narusza przepisy postępowania przez brak podania podstawy prawnej odmowy wpisu nazwy jednostki lokalnej oraz przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Zakwestionował stwierdzenie organu, że nie ma podstaw do dokonania wpisu do ewidencji zgodnie z jego wnioskiem oraz to, że art. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej stanowi przeszkodę w dokonaniu wpisu działalności [...]. Kwestia wpisania nazwy głównej zakładu, jak i oddziału – jednostki lokalnej nie ma nic wspólnego z wpisem określonego rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej i stanowi rozszerzającą wykładnię przepisów prawa o działalności gospodarczej, co stanowi ograniczenie swobody prowadzenia działalności. Utrzymując powyższą decyzję w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. przytoczyło brzmienie art. 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej stwierdzając, że odmowa wpisu może być uzasadniona okolicznością wskazania w zgłoszeniu działalności gospodarczej nieobjętej przepisami ustawy. Chodzi o działalność wyszczególnioną w powołanym przepisie. Jak wynika z materiału dowodowego działalność zgłoszona do wpisu do ewidencji działalności gospodarczej przez A. K. wypełnia powyższe przesłanki. Ponadto organ stwierdził, że stosownie do brzmienia Rozporządzenia Rady Ministrów z 24 grudnia 2007 r. w sprawie polskiej klasyfikacji działalności (Dz. U. 251 poz.1885 ) działalność objęta symbolem 01.47.Z chów i hodowla drobiu mieści się w sekcji A klasyfikacji działalności określonej jako Rolnictwo, Leśnictwo, Łowiectwo i Rybactwo. Zatem działalność polegająca na chowie i hodowli drobiu mieści się w działalności rolniczej a działalność wytwórcza w rolnictwie przepisom ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie podlega. Powołana Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej dotyczy przede wszystkim osób fizycznych, (która to osobą jest wnioskodawca) a także wspólników spółki cywilnej. Podobnie przedstawia się sytuacja w przypadku rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz innych spółdzielni zajmujących się produkcją rolną, których przedmiotem działalności jest prowadzenie wspólnego gospodarstwa rolnego oraz działalności na rzecz indywidualnych gospodarstw rolnych członków (art. 138, 178 ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze, Dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 z późn. zm.). Jeżeli natomiast działalność rolnicza wykonywana jest przez inne podmioty, zwłaszcza przez spółki prawa handlowego, ustawowe wyłączenia nie znajdują zastosowania. Organ powołał brzmienie art. 7 c ustawy Prawo działalności gospodarczej, który stanowi wierne odwzorowanie uchylonej regulacji art. 88c. Przewidziano w nim trzy przypadki, których wystąpienie skutkuje odmową wpisu. Przypadki te tworzą katalog zamknięty, co oznacza, iż jeśli żaden z nich nie wystąpi, organ ewidencyjny nie może odmówić wpisu do ewidencji. W tym wypadku organ administracji przy uznaniu, że wskazana we wniosku działalność nie mieści się w katalogu działalności objętej przepisami ustawy zastosował wskazaną normę art. 7 c pkt 1 ustawy prawo działalności gospodarczej i odmówił wpisu do ewidencji. Kolegium nie podzieliło zarzutu odwołania w zakresie uznania, że fakt niestosowania ustawy oznacza jedynie nieobjęcie wnioskodawcy przywilejami z niej płynącymi, ale nie stanowi zakazu wpisu. Kolegium stanęło na stanowisku, że nie podleganie przepisom ustawy określonego rodzaju działalności, oznacza, że do takiej działalności żadnych regulacji prawnych zawartych w tej ustawie nie stosuje się zarówno co do ewidencjonowania działalności, jak i obowiązków i uprawnień z niej wynikających. W przypadku przyjętych w tym akcie prawnym rozwiązań ustawodawca nie dał podmiotom ją stosującym i podmiotom fizycznym jej podlegającym możliwości wyboru. Zatem organ administracji nie mógł dokonać wpisu działalności, na której wpisanie przepis mu nie zezwala, dlatego tylko , że strona złożyła taki wniosek. Skoro ustawodawca, ze znanych sobie względów i powodów nie zdecydował się na ewidencjonowanie takiej działalności, to znaczy, że nie chciał również ujawniać danych osób ją prowadzących w tej ewidencji i wola strony nie może tego zmienić. Natomiast niepodleganie przez działalność określoną w art. 3 reżimowi ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie oznacza, że działalność ta może być wykonywana w sposób całkowicie dowolny. Także na prowadzącym ją mogą ciążyć pewne obowiązki, których przestrzeganie ma na celu zapewnienie ochrony określonych powszechnie uznawanych wartości (jak bezpieczeństwo i porządek publiczny, ochrona środowiska, bezpieczeństwo obrotu). Przykładowo, jeżeli przepisy odrębnych ustaw przewidują, aby do wykonywania określonych czynności zatrudniane były wyłącznie osoby o odpowiednich kwalifikacjach, także rolnik w zakresie prowadzenia działalności ma obowiązek stosowania się do tego wymogu - także w zakresie wykonywania działalności wymienionej w art. 3 u.s.d.g. W odniesieniu do zarzutu braku podstawy prawnej odmowy wpisu nazwy zakładu głównego, Kolegium stwierdziło, że podstawą jest tu wskazany w decyzji art. 7 c ustawy pkt 1 ustawy prawo działalności gospodarczej w zw. z art. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Wpisanie nazwy Zakładu - FERMA NIOSEK B. (a taki był ewidentnie zamiar wnioskodawcy) miało odnosić się do działalności, której wpisu odmówiono. W ocenie Kolegium niespójnym i nielogicznym byłoby wpisywanie nazwy obranej przez wnioskodawcę dla działalności, której wpisu odmówiono. Skoro organ odmówił wpisu tego rodzaju działalności, odmówił również wpisu nazwy, która ją określała. Kolegium stwierdziło, iż w przedmiotowej sprawie "Ferma Niosek" a "Chów i hodowla drobiu" są to pojęcia zbliżone znaczeniowo. Nie sposób zatem uznać, aby nazwa FERMA NIOSEK B. była jakąś abstrakcyjną nazwą, którą można przypisać każdemu rodzajowi działalności i aby mogła oderwać się od jej realnego i powszechnie odbieranego znaczenia, którym jest działalność wytwórcza w rolnictwie. Kolegium nie podzieliło więc zarzutów, że zastosowanie odmowy wpisu nazwy działalności do ewidencji, którego to wpisu " merytorycznego-rodzajowego" odmówiono stanowi nadinterpretacje i ograniczenie swobody prowadzenia działalności gospodarczej. Na powyższą decyzję A. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. zaskarżając ją w całości i zarzucając jej naruszenie przepisów w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7b ust. 2 w zw. z art. 7c Prawa działalności gospodarczej przez jego błędną wykładnię polegającą na bezzasadnym przyjęciu braku podstawy do dokonania wpisu rodzaju działalności gospodarczej zgodnie z wnioskiem strony oraz art. 3 Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez niewłaściwe przyjęcie, że wskazany przepis stanowi przeszkodę w dokonaniu wpisu działalności gospodarczej PKD 01.47.Z w sytuacji gdy przepis ten dotyczy jedynie braku obowiązku zgłaszania do ewidencji działalności wytwórczej w rolnictwie oraz szeroko rozumianych tzw. usług agroturystycznych nie zaś zakaz dokonywania wpisu tego rodzaju działalności art. 7c pkt. 1 ustawy Prawo działalności gospodarczej w zw. z art. 3 Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej przez ich błędną wykładnię polegającą na niczym nieusprawiedliwionym przyjęciu, że nazwa FERMA NIOSEK B. z racji powszechnie odbieranego znaczenia jakim jest działalność wytwórcza w rolnictwie nie może zostać ujawniona jako nazwa jednostki lokalnej przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji działalności gospodarczej. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Skarżący podniósł, iż z obowiązującego nadal art. 7b ust. 2 Prawa działalności gospodarczej wynika obowiązek ujawnienia danych dotyczących prowadzonej działalności. Skarżący jako prowadzący działalność danego rodzaju ma obowiązek zgłosić ją w ewidencji - zwłaszcza jeśli jest to działalność sklasyfikowana - posiadająca oznaczenie PKD. Organ prowadzący ewidencję ma więc obowiązek ujawnić rodzaj prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej. Skarżący nie zgodził się z przyjętą przez organy obu instancji wykładnią art. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Wskazał, że przepis ten dotyczy jedynie braku obowiązku zgłaszania do ewidencji działalności wytwórczej w rolnictwie oraz szeroko rozumianych tzw. usług agroturystycznych. W ocenie skarżącego z treści powołanego wyżej art. 3 w żaden sposób nie można wyprowadzić zakazu ujawnienia tego typu działalności w ewidencji działalności gospodarczej świadczącego ją podmiotu. Zdaniem skarżącego żaden przepis prawa materialnego ani przepisy postępowania nie nakładają na organ obowiązku stosowania w tym zakresie nadinterpretacji regulacji ustawowych, co uczyniły w niniejszej sprawie organy obu instancji. Treść art. 3 ustawy miała na celu jedynie ułatwienie prowadzenia pewnych rodzajów promowanej działalności rolniczej i okołorolniczej - bez konieczności załatwiania formalności związanych z wpisem itp. a nie wyłączyła tego rodzaju działalności z katalogu jej ewidencjonowanych form. W ocenie strony skarżącej jeżeli zamysł ustawodawcy byłby inny to nie klasyfikowałby tego rodzaju działalności w PKD. Skarżący jest przedsiębiorcą, podlega ewidencji (gdzie ujawnione są wszelkie formy jego działalności), a więc do rzeczywistego odzwierciedlenia prowadzonej przez niego działalności (do czego z kolei zobowiązują go przepisy prawa) potrzebuje wpisania również objętego wnioskiem chowu i hodowli drobiu. W zakresie odmowy wpisania nazwy jednostki lokalnej FERMA NIOSEK B. skarżący ponownie podniósł, że organ pierwszej instancji jak również SKO nie wskazały uzasadnionej podstawy prawnej odmowy dokonania wskazanego wpisu. Stwierdzenie, że skoro wpisanie nazwy FERMA NIOSEK B. miało odnosić się do działalności, której wpisu odmówiono więc niespójnym i nielogicznym byłoby wpisanie takiej nazwy do ewidencji działalności jest zupełnie bezpodstawne. Brak jest bowiem jakiegokolwiek przepisu łączącego nazwę jednostki z prowadzoną działalnością gospodarczą. Nazwa jednostki lokalnej przedsiębiorcy nie ma nic wspólnego z wpisem określonego rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej, która to jest wyłączenie zdefiniowana przez odpowiednie pozycje PKD i jeżeli dana nazwa jest dopuszczalna w sensie prawnym organ w żaden sposób nie może wyprowadzać wniosku, że z jakiś przyczyn - prawdopodobnie celowościowych - jest ona niedopuszczalna. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie wnosząc o uznanie uzasadnienia zaskarżonej decyzji jako integralnej części odpowiedzi na skargę. Dodatkowo podniosło, że podstawą działania organów administracji publicznej są normy prawa materialnego i procesowego i jedynie one mogą nakładać na nie obowiązek wydania decyzji – w tym przypadku zaewidencjonowania działalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) , dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jak stanowi art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Mając na uwadze powyższe Sąd nie stwierdził, aby organy administracyjne naruszyły prawo materialne i procesowe w sposób określony w art.145 § 1 pkt 1 lit a w p.p.s.a. Nie zachodzą też przyczyny, które uzasadniałyby stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji lub wydano ją z naruszeniem prawa (art.145 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a.). Zgodnie bowiem z art.14 ust.1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej ( Dz.U. z 2007 r., Nr 155, poz.1095 ze zm.) przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym. Wpisowi do ewidencji podlegają przedsiębiorcy będący osobami fizycznymi – art.14 ust.2 tejże ustawy. Jak stanowi art.3 przepisów ustawy nie stosuje się do działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie m.in. upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt. Stosownie do brzmienia art. 7c pkt 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U Nr 101, poz.1178 ze zm.) organ administracyjny wydaje decyzję o odmowie wpisu, jeżeli zgłoszenie dotyczy działalności gospodarczej nieobjętej przepisami ustawy. A. K. we wniosku z dnia 26 maja 2009 r. określając rodzaj działalności wskazał symbol PKD 2007-01.47.Z. Działalność objęta tym symbolem mieści się w sekcji A klasyfikacji działalności określonej jako Rolnictwo, Leśnictwo , Łowiectwo i Rybactwo ( rozporządzenie Rady Ministrów dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie polskiej klasyfikacji działalności (Dz.U Nr 251, poz.1885). Wobec powyższego jest do działalność nieobjęta przepisami ustawy, a więc musiał wydać decyzję o odmowie wpisu w tej części. Skoro ten rodzaj działalności nie podlega wpisowi, to również wpisowi nie podlegają dowody z tą działalnością są związane, w tym nazwa. Tutaj należy zgodzić się ze stanowiskiem organu I instancji, że wpisanie "Fermy Niosek B." prowadziłoby do obejścia prawa, bo wpisanie tej nazwy jest wpisaniem działalności, o której mowa w przepisie art.7c pkt 1 ustawy Prawo działalności gospodarczej. Z tych też względów Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę. A. B.