III SA/Łd 541/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-09-30

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, prowadząca jednoosobowe gospodarstwo domowe i działalność gospodarczą przynoszącą straty, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania, co uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Wniosek o całkowite zwolnienie od kosztów został uznany za przedwczesny, z uwagi na potencjalną możliwość poprawy sytuacji materialnej w przyszłości.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Wraz ze skargą złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z jej oświadczenia wynikało, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest działalność gospodarcza przynosząca obecnie niewielkie dochody i stratę za poprzedni rok podatkowy. Posiadała minimalne oszczędności i ponosiła bieżące wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego i prowadzeniem działalności.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 30 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu postanawia 1. przyznać skarżącej G. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie R.A. III SA/Łd 541/11 Uzasadnienie Pismem z dnia 8 maja 2011 r. G. K. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu. W treści skargi strona sformułowała wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, przedkładając następnie – po wezwaniu sądu – formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPF". Z oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że G. K. prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest prowadzona przez nią działalność gospodarcza, która obecnie przynosi dochody w kwocie ok. 3.500 zł brutto. Skarżąca zajmuje mieszkania o powierzchni 36 m2 (jak wyjaśniła wynajmowane od siostry). Zgodnie z oświadczeniem nie posiada żadnych innych nieruchomości, przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro oraz oszczędności. Wskazała natomiast na ponoszone bieżące wydatki związane z gospodarstwem domowym, do których zaliczyła: czynsz – 260 zł, gaz – 45 zł, energia elektryczna – 116 zł, telefon – 100 zł, zakup leków – 100 zł oraz związane z prowadzoną działalnością gospodarczą: czynsz za lokal – 1.150 zł, energia elektryczna – 70 zł, ZUS – 840 zł. Z przedłożonego zeznania podatkowego PIT-36 za 2010 r. wynika, ze skarżąca rok podatkowy zakończyła stratą w wysokości 1.614,47 zł. Skarżąca załączyła także szereg dokumentów, mających uprawdopodobnić fakt ponoszenia wskazanych we wniosku wydatków – kserokopie rachunków za energię elektryczną, szczegółowe rozliczenie wydatków przypisanych do lokalu skarżącej. W związku z dodatkowym wezwaniem skarżąca przedłożył także wyciąg z rachunku bankowego, wykorzystywanego do prowadzenia działalności gospodarczej. Z powyższego wynikało, iż na dzień 2 września 2011 r. saldo rachunku wynosiło 157,01 zł. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, co stanowi przesłankę niezbędną do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest prowadzona przez nią działalność gospodarcza, która obecnie przynosi dochody w kwocie ok. 3.500 zł brutto. Strata z działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą za rok 2010 wyniosła 1.614,47 zł. Skarżąca nie posiada przy tym żadnych przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro, nie posiada także żadnych oszczędności, a na rachunku bankowym służącym obsłudze prowadzonej działalności gospodarczej na dzień 2 września 2011 r. dysponowała kwotą 157,01 zł. Ponosi natomiast bieżące wydatki związane z gospodarstwem domowym, do których zaliczyła: czynsz – 260 zł, gaz – 45 zł, energię elektryczną – 116 zł, telefon – 100 zł, zakup leków – 100 zł oraz związane z prowadzoną działalnością gospodarczą: czynsz za lokal – 1.150 zł, energia elektryczna – 70 zł, ZUS – 840 zł. Na potwierdzenie faktu ponoszenia powyższych wydatków skarżąca załączyła szereg dokumentów. Uwzględniając powyższe należało uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie niniejszej. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na tym etapie postępowania uznać należy za przedwczesny. Partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Przeprowadzone postępowanie wskazuje, że sytuacja materialna skarżącej może ulegać zmianom, obecnie mało dochodowa działalność gospodarcza, nie przekreśla prawdopodobieństwa przynoszenia dochodu w przyszłości. Z powyższych względów za przedwczesne uznano orzekanie o kosztach sądowych występujących potencjalnie w przyszłości. Odmowa przyznania całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania nie zamyka stronie drogi do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie na dalszych etapach postępowania, w przypadku wykazania zmiany okoliczności faktycznych i braku możliwości poniesienia kolejnych ewentualnych kosztów postępowania. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło