III SA/Łd 544/05

Dnia 4 listopada 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Protokolant Asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2005 roku sprawy ze skargi K.B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oddala skargę Decyzją z dnia [...] Komendant Miejski Policji w P., na podstawie art.88, 94 ust.1, 95 pkt.2 i 97 ust.5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji(Dz.U. nr 110 z 2000r. poz.1092 z późn. zm.) w związku z § 1 ust.1 i 2, § 2 i § 8 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów(M.P. nr 76 poz.709) odmówił K.B. pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu stwierdzono, iż K.B. pełni służbę w Policji od dnia 20 maja 1998r. zaś w dniu 20 maja 2001r. został mianowany funkcjonariuszem stałym. W dniu 29 czerwca 2000r. nabył on lokal mieszkalny przy ul. A 107A m.2 składający się z 3-ech izb o powierzchni użytkowej 52,38 m2 i mieszkalnej 29,50 m2. Rodzina K.B. składa się z trzech osób zaś przysługująca mu powierzchnia mieszkalna to 21 m2. Nabywając lokal mieszkalny K.B. nie spełniał warunków do przyznania pomocy finansowej gdyż był policjantem w służbie przygotowawczej. W momencie składania wniosku o przyznanie pomocy finansowej tzn. w dniu 14 września 2001r., ma on zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Nie przysługuje mu zatem pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji. Od wymienionej decyzji odwołanie wniósł K.B. podnosząc, iż jest ona krzywdząca. Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdzono, iż K.B. od dnia mianowania funkcjonariuszem stałym (21 maja 2001r.) posiada prawo do lokalu mieszkalnego w rozmiarach odpowiadających 3 normom zaludnienia. Zajmowany obecnie lokal mieści się w granicach przysługującej powierzchni mieszkalnej. K.B. nie spełnia zatem warunków do otrzymania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Organ I instancji prawidłowo odmówił przyznania tej pomocy. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na wymienioną decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł K.B.. Postanowieniem z dnia 20 lutego 2002r. w sprawie II S.A./Łd 10/02 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę K.B. z uwagi na to, iż została wniesiona po upływie wymaganego terminu. W dniu 7 marca 2002r. K.B. złożył do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy udzielenia mu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł., na podstawie art.104 § 1 kpa oraz art.154 § 1 kpa odmówił uchylenia lub zmiany własnej decyzji nr [...] z dnia [...]. W uzasadnieniu stwierdzono, iż pismo K.B. z dnia 7 marca 2002r. zostało potraktowane jako wniosek o rozpatrzenie sprawy w trybie art.154 § 1 kpa. W ocenie organu administracji brak jest podstaw do zmiany decyzji o odmowie przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. K.B. od dnia mianowania funkcjonariuszem stałym (21 maja 2001r.) posiada prawo do lokalu mieszkalnego w rozmiarach odpowiadających 3 normom zaludnienia. Zajmowany obecnie lokal mieści się w granicach przysługującej powierzchni mieszkalnej. K.B. nie spełnia zatem warunków do otrzymania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji. Od wymienionej decyzji K.B. wniósł odwołanie. Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Główny Policji w Warszawie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdzono, iż nie zostały spełnione przesłanki określone w art.154 § 1 kpa a mianowicie za zmianą lub uchyleniem decyzji nie przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. W związku z czym brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku K.B.. Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K.B.. Wyrokiem z dnia 13 października 2004r. w sprawie I S.A. 332/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. nr [...] z dnia [...]. W uzasadnieniu stwierdzono, iż naruszono zasadę właściwości organów orzekających gdyż postępowanie w sprawie zmiany ostatecznej decyzji Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] winno być prowadzone przez organ, który wydał tą decyzję. Wynika to z treści art.154 § 1 i 2 kpa. Nadto organy administracji w sposób rażący naruszyły prawo gdyż dokonały ponownej analizy stanu faktycznego sprawy pod kątem przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji. W postępowaniu w trybie art.154 i 155 kpa bada się wyłącznie to czy występuje interes społeczny lub ważny interes strony przemawiający za zmianą lub uchyleniem decyzji. Organy administracji nie przeprowadziły analizy sprawy pod kątem wystąpienia tych przesłanek. Istniały zatem podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji organów administracji obu instancji. Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Miejski Policji w P., na podstawie art.104 i 154 kpa, art.88 ust.1, 94 ust.1, 95 ust.1 pkt.2 oraz art.97 ust.5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji(Dz.U. nr 7 z 2002r. poz.58 z późn. zm.) oraz § 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów(Dz.U. nr 131 poz.1468) odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu stwierdzono, iż K.B. pełni służbę w Policji od dnia 20 maja 1998r. zaś w dniu 20 maja 2001r. został mianowany funkcjonariuszem stałym. W dniu 29 czerwca 2000r. nabył on lokal mieszkalny przy ul. A 107A m.2 składający się z 3-ech izb o powierzchni użytkowej 52,38 m2 i mieszkalnej 29,50 m2. Rodzina K.B. składa się z trzech osób zaś przysługująca mu powierzchnia mieszkalna to 21 m2. Nabywając lokal mieszkalny K.B. nie spełniał warunków do przyznania pomocy finansowej gdyż był policjantem w służbie przygotowawczej. W momencie składania wniosku o przyznanie pomocy finansowej tzn. w dniu 14 września 2001r., miał on zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Nie przysługuje mu zatem pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Korzystanie z uprawnień w sposób niezgodny z prawem narusza interes społeczny i nie można uznać, iż za uchyleniem decyzji przemawia słuszny interes strony. Nie zostały zatem spełnione przesłanki określone w art.154 kpa. Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji. Odwołanie od wymienionej decyzji złożył K.B.. Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł., na podstawie art.127 § 2 i art.138 § 1 pkt.1 kpa oraz art.94 ust.2 i art.97 ust.5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji(Dz.U. nr 7 z 2002r. poz.58 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdzono, iż w dniu wydania decyzji z [...] K.B. nie spełniał warunków do otrzymania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego gdyż miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Korzystanie z uprawnień w sposób niezgodny z prawem narusza interes społeczny i powoduje, że interes naruszającego nie może być uznany jako słuszny. Nie zostały spełnione przesłanki do zastosowania przepisu art.154 kpa i organ I instancji słusznie odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył K.B. podnosząc, iż organy administracji nie ustosunkowały się do wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I S.A. 743/98 i I S.A. 4/96 z których wynika, iż jedna z przesłanek przyznania pomocy finansowej może zostać spełniona wstecznie tzn. przed mianowaniem funkcjonariusza na stałe. Taka też sytuacja zachodzi w przypadku skarżącego i powinien on otrzymać pomoc finansową na zakup lokalu. W konkluzji skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga K.B. nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach 3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowił przepis art.154 kpa zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Z wymienionego przepisu wynika, iż jego zastosowanie wymaga łącznego spełnienia następujących przesłanek: a. decyzja ostateczna nie tworzy praw dla żadnej ze stron b. za uchyleniem lub zmianą takiej decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony Dla uznania, iż interes społeczny lub słuszny interes strony przemawiają za uchyleniem lub zmianą decyzji konieczne jest ustalenie, że chodzi tu o interes godny ochrony. Interesem takim nie jest natomiast interes stojący w sprzeczności z prawem lub zasadami współżycia społecznego. Oznacza to, iż nie można uchylić lub zmienić ostatecznej decyzji w sytuacji gdy stanowiłoby to naruszenie obowiązującego prawa lub zasad współżycia społecznego. W rozpoznawanej sprawie organy administracji słusznie uznały, iż uwzględnienie żądania skarżącego i przyznanie mu pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego byłoby sprzeczne z przepisami prawnymi obowiązującymi w dacie wydania decyzji z [...]. Zgodnie z treścią art.88 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji(Dz.U. nr 7 z 2002r. poz.58 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu [...], policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. W myśl art.94 ust.1 wymienionej ustawy policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego lub lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość. Zgodnie z treścią art.95 pkt.2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi posiadającemu w miejscowości w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy. Analiza wymienionych przepisów wskazuje, iż prawo policjanta do lokalu mieszkalnego bądź pomocy finansowej na cele mieszkaniowe jest powiązana z przesłanką niezaspokojenia jego potrzeb mieszkaniowych. Zarówno prawo do przydziału mieszkania jak i pomoc finansowa na jego zakup nie przysługują więc policjantowi, który ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscowości w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 29 marca 1999r. w sprawie OPS 1/99 (ONSA nr 3 z 1999r. poz.77). K.B. został mianowany na funkcjonariusza w służbie stałej w dniu 20 maja 2001r. Z tym zatem dniem nabył on prawo do ubiegania się o przyznanie prawa do lokalu lub pomocy finansowej na zakup takiego lokalu. W dniu wydania decyzji z [...] miał on zaspokojone potrzeby mieszkaniowe gdyż od 29 czerwca 2000r. przysługuje mu własnościowe prawo do lokalu, którego powierzchnia odpowiada przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. K.B. nie spełniał zatem przesłanek do otrzymania pomocy finansowej na zakup lokalu. W sytuacji gdy decyzja o odmowie przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu była zgodna z obowiązującymi przepisami prawnymi to obecnie jej uchylenie i przyznanie tej pomocy byłoby sprzeczne z prawem. Skoro więc uwzględnienie żądania skarżącego stanowiłoby naruszenie prawa to nie można uznać, iż za uchyleniem decyzji z [...] przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Nie można bowiem uznać, iż interes jest godny ochrony w przypadku gdy jest on sprzeczny z prawem. Organy administracji obu instancji słusznie uznały, iż nie zostały spełnione przesłanki określone w art.154 § 1 kpa. Zarzuty K.B. podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Skarżący podnosi, iż spełniał przesłanki do otrzymania pomocy finansowej na zakup lokalu o czym świadczą poglądy wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 listopada 1998r. w spr. I S.A. 743/98(Lex nr 45876) i z 18 listopada 1998r. w spr. I S.A. 749/98(Lex nr 45877). Należy zaznaczyć, iż w obu sprawach sąd oparł się na wcześniejszym wyroku NSA z 25 kwietnia 1997r. w spr. I S.A. 4/96 (ONSA nr 2 z 1998r. poz.53). We wszystkich wymienionych orzeczeniach wyrażony został kontrowersyjny pogląd co do przesłanek nabycia przez policjanta prawa do pomocy finansowej na zakup lokalu. Pogląd ten został wyrażony przed ukazaniem się uchwały składu 7 sędziów NSA z 29 marca 1999r. i nie przyjął się on w orzecznictwie sądowym. W orzecznictwie NSA utrwalił się natomiast pogląd wyrażony w uchwale z 29 marca 1999r. co do tego jakie przesłanki muszą zostać spełnione dla otrzymania pomocy finansowej na zakup lokalu. Pogląd ten został następnie utrwalony w wielu kolejnych wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego. Powoływanie się obecnie przez skarżącego na pojedyncze i kontrowersyjne orzeczenia NSA wydane przez ukazaniem się uchwały z 29 marca 1999r., w ocenie sądu, nie uzasadnia uwzględnienia żądania K.B. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z 30 sierpnia 2002r., sąd oddalił skargę K.B..