III SA/Łd 562/17
WyrokWSA w Łodzi2017-10-31
Skład orzekający: Janusz Nowacki, Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa uzgodnienia projektu koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża jest zasadna, jeśli teren, na którym znajduje się złoże, jest w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy przeznaczony pod intensywne rolnictwo, a nie pod eksploatację kruszywa?Ratio decidendi
Odmowa uzgodnienia projektu koncesji na wydobywanie kopaliny jest zasadna, gdy planowana działalność jest niezgodna z przeznaczeniem terenu określonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Samo uwzględnienie występowania złoża w studium nie jest wystarczające do uzyskania koncesji, jeśli nie nastąpiła zmiana przeznaczenia terenu.Stan faktyczny
T. W. ubiegał się o koncesję na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża. Burmistrz odmówił uzgodnienia projektu koncesji, wskazując, że działki, na których znajduje się złoże, są w studium uwarunkowań gminy przeznaczone pod intensywne rolnictwo. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie burmistrza. T. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, obrazę przepisów prawa geologicznego i górniczego oraz naruszenie zasad postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę T. W.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 31 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), , , Protokolant pomocnik sekretarza Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2017 roku sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uzgodnienia udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [....], znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia udzielenia T. W. przez Marszałka Województwa [...] koncesji na wydobywanie kopaliny z złoża "[...]", położonego na działkach nr 273, 274 i 275 (obręb geodezyjny 25), w miejscowości M., gm. W., pow. S., woj. [...]. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.) oraz art. 23 ust. 2a pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1131 z późn. zm.).
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
W dniu 7 marca 2017 r. do Urzędu Gminy i Miasta w W. wpłynęło pismo Marszałka Województwa [...] z dnia [...], znak:, w którym zwrócił się on do Burmistrza Gminy i Miasta W. o uzgodnienie udzielenia T. W., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą A " z siedzibą w M., koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego (piasku) ze złoża "[...]" położonego w miejscowości M. na działkach nr 273,274 i 275, w miejscowości M., gm. W., pow. S., woj. [...].
Postanowieniem z dnia [...], znak: [...], Burmistrz Gminy i Miasta W. odmówił uzgodnienia projektu koncesji wskazując, że działki, na których przewidziano eksploatację kruszywa nie znajdują się na terenie przeznaczonym na ten cel w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W.. Według Studium są to tereny rolne z przewagą gleb chronionych II - IV klasy bonitacyjnej.
T. W., reprezentowany przez r. pr. J. K., wniósł zażalenie na powyższe postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. zarzucając:
1) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że działki przeznaczone pod tereny górnicze znajdują się w przeważającej części na terenach rolnych z przewagą gleb chronionych II - IV klasy bonitacyjnej,
2) obrazę art. 7 ust. 2 w zw. z art. 23 ust. 2a pkt 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - prawo geologiczne i górnicze poprzez jego błędną wykładnię skutkującą niewłaściwym zastosowaniem.
Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o:
1) zmianę zaskarżonego postanowienia i uzgodnienie projektu decyzji w sprawie udzielenia koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża "[...]", ewentualnie,
2) uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu skarżący argumentował, że jest to trzecia próba uzyskania przez niego koncesji, jednakże obecnie organy administracji (rządowej oraz samorządowej) znalazły się w nowej sytuacji prawnej, gdyż poza sporem jest, że upłynął dwuletni termin, w którym obowiązkiem gminy było zaktualizowanie studium i ujawnienie w nim wszystkich znanych i udokumentowanych kopalin. Niezachowanie tego terminu nakłada na Wojewodę [...] bezwzględny obowiązek wydania rozstrzygnięcia zastępczego o jakim mowa w art. 96 ust. 1 w zw. z art. 95 ust. 2 prawa geologicznego i górniczego, który to obowiązek Wojewoda całkowicie zignorował przesyłając do strony dwa pisma, których forma i treść opierają się logice oraz pozostają w rażącej sprzeczności z przepisami prawa. Dodatkowo, mimo zapewnień Burmistrza Gminy i Miasta W., w sprawie uzgodnienia studium nie dzieje się nic - wydane zostały dwie uchwały (w sprawie przystąpienia do zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i miasta W.), przy czym druga uchyla pierwszą, a nie można wykluczyć podjęcia uchwały trzeciej uchylającej drugą. Ponadto skarżący zwrócił uwagę, że Burmistrz po raz kolejny nie zadał sobie trudu sprawdzenia aktualnej i rzeczywistej klasyfikacji gleb, na której ma być eksploatowane złoże [...]. Z uzasadnienia odmowy wynika, że są tam gleby klasy II co mija się z prawdą, gdyż są tam gleby klasy IVB, tj. to gleby słabe, nienadające się pod uprawy rolne a najwyżej pod zalesienie, z których eksploatacja kopalin jest dozwolona. Zdaniem skarżącego obecnie złoże [...] nie jest uwzględnione w studium, gdyż Burmistrz i Wojewoda łamią obowiązujące prawo. Z tego względu konieczne jest wyznaczenie rozprawy administracyjnej i wezwanie na nią wymienionych organów, które wielokrotnie w swoich pismach zawiadamiały stronę, siebie nawzajem, a także sąd administracyjny, że studium zgodnie z terminami i prawem będzie aktualne i będzie uwzględniać wszystkie udokumentowane złoża, co umożliwi ich eksploatacje. Nie zrobiły jednak w tym kierunku nic. Ujemne konsekwencje tych zaniechań nie mogą dotykać obywatela. Ponadto zaskarżone postanowienie należy łączyć z decyzją Nr 3.1.12015 o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną przez Burmistrza Gminy W. w dniu 23 października 2015 roku. W decyzji tej burmistrz szczegółowo określa zakres przedmiotowy przedsięwzięcia i sposób jego realizacji. Zawiera ona również opinię Wojewódzkiego Dyrektora Ochrony Środowiska pomimo braku takiego obowiązku. Decyzja ta ma walor ostateczności i stanowi podstawę ubiegania się o koncesję u organu koncesyjnego - Marszałka Województwa [...]
Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało brzmienie art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1131 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "p.g.g.", działalność w zakresie wydobywania kopalin ze złóż może być wykonywana po uzyskaniu koncesji. Zgodnie z art. 22 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 22 ust. 4 p.g.g., jeżeli wydobycie kopaliny ze złoża w roku kalendarzowym przekroczy 20000 m, koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż udziela marszałek województwa. Zgodnie natomiast z art. 23 ust 2a pkt 1 p.g.g. w odniesieniu do działalności prowadzonej poza granicami Obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż, podziemne bezzbiornikowe magazynowanie substancji, podziemne składowanie odpadów albo podziemne składowanie dwutlenku węgla wymaga uzgodnienia z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) właściwym ze względu na miejsce wykonywania zamierzonej działalności; kryterium uzgodnienia jest nienaruszanie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości określonego w sposób przewidziany w art. 7. W myśl art. 7 ust. 1 p.g.g. podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dozwolone tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach (art. 7 ust. 2 p.g.g).
Kolegium wskazało, że planowana przez T. W. działalność ma polegać na wydobywaniu kruszywa naturalnego ze złoża "[...] dokumentowanego na działkach nr 273, 274 i 275, w miejscowości M., obręb 25 M., gm. W., pow. S., woj. [...]. Dla wskazanego terenu gmina W. nie uchwaliła miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a zatem przy uzgodnieniu koncesji należy ocenić, czy zamierzona działalność nie będzie naruszała sposobu korzystania z nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach.
Teren złoża "[...]" położony jest na obszarze zakwalifikowanym przez Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W. jako obszar rolniczej przestrzeni produkcyjnej. Zapisy Studium (Rozdział III, pkt 2.5.) dla tego obszaru przedstawiają się w sposób następujący: (...) wszystkie kompleksy gleb o wysokiej II, III i IV klasie bonitacyjnej zostały zaliczone do rolniczej przestrzeni produkcyjnej predestynowanej do rozwoju intensywnego rolnictwa. Z racji ochrony tych gleb planowanie nowej zabudowy na tym obszarze ograniczono do niezbędnego zakresu odnoszącego się wyłącznie do zabudowy zagrodowej jednak z wyłączeniem wielkotowarowej produkcji zwierzęcej. Obszar predestynowany do rozwoju intensywnego rolnictwa przedstawiono na rysunku studium oznaczając go kolorem żółtym na rysunku studium dla gminy i symbolem R1 na rysunku studium dla miasta. W mieście obszary te wyłącza się z zabudowy. Pozostałe obszary występowania gleb słabszych klas bonitacyjnych, na których dopuszczone są zalesienia, oznaczono na rysunku studium dla gminy kolorem białym (fragmenty bez barwy). Graficznie oznaczono tereny rolne, na których w studium ustala się możliwość lokalizacji elektrowni wiatrowych ( ... )".
Z przytoczonych uwarunkowań wynika, że na obszarze rolniczej przestrzeni produkcyjnej nie przewiduje się działalności polegającej na eksploatacji kruszywa naturalnego. Trzeba zwrócić uwagę, że w Studium wszystkie kompleksy gleb o wysokiej (II, III i IV) klasie bonitacyjnej zostały zaliczone do obszaru rolniczej przestrzeni produkcyjnej. Działki wymienione we wniosku koncesyjnym są położone na terenie oznaczonym na rysunku Studium kolorem żółtym, a przy tym niesporne jest, że na działkach tych są również grunty klasy IV. Z punktu widzenia zapisów Studium nie jest istotna szczegółowa klasyfikacja bonitacyjna konkretnych działek ewidencyjnych, tylko ich położenie na terenie obszaru rolniczej przestrzeni produkcyjnej, który to obszar, jak wynika z zacytowanego powyżej opisu, jest co do zasady predestynowany do rozwoju rolnictwa a nie innych działalności.
Z tego względu nie można uznać słuszności argumentacji skarżącego, że część gruntów znajdujących się na działkach przeznaczonych przez niego do eksploatacji stanowią grunty klasy V. Kolegium zaznaczyło, że w Studium znajdują się także zapisy odnoszące się do obszarów występowania surowców mineralnych (Rozdział III, pkt 2.3.). Wskazuje się jednak w nich, że wszystkie złoża wymienione w części tekstowej Studium zostały uwzględnione jako niekolizyjne wobec innych kierunków polityki przestrzennej. Jeżeli zaś chodzi o złoża nieuwzględnione w Studium, a takim złożem jest oczywiście złoże "[...]", to wnioski, które ewidentnie kolidują z zakładanymi lokalizacjami elektrowni wiatrowych na terenach rolniczych będą rozpatrzone po doprecyzowaniu konkretnych lokalizacji turbin. Stanie się to dopiero w toku procesu sporządzania planu miejscowego, bowiem w studium ustala się obowiązek sporządzania planu miejscowego dla lokalizacji elektrowni wiatrowych. Rejon lokalizacji elektrowni w rejonie B., D. i M. pokrywa się z obszarem potencjalnego występowania zasobów surowcowych kruszywa i dopiero w planie miejscowym mogą być rozstrzygnięte ewentualne kolizje przestrzenne dla obydwu kierunków polityki przestrzennej tego rejonu. Działki nr 273, 274 i 275 w miejscowości M. są położone w rejonie ustalonej w Studium lokalizacji elektrowni wiatrowych.
Reasumując organ wskazał, że planowana przez skarżącego działalność, polegająca na wydobyciu kruszywa, jest niezgodna z ustalonym w Studium sposobem wykorzystywania działek nr 273,274 i 275, położonych w M., obręb 25 M.. Z tego względu zasadna była odmowa uzgodnienia przedłożonego przez Marszałka Województwa [...] projektu decyzji koncesyjnej.
Kolegium postanowiło nie uwzględniać wniosku o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z udziałem Burmistrza Gminy i Miasta W. oraz Wojewody Ł[...], gdyż okoliczności faktyczne i prawne występujące w niniejszej sprawie wbrew przekonaniu skarżącego nie zmieniły się od czasu złożenia przez niego poprzedniego wniosku o udzielenie koncesji. Cel przeprowadzenia rozprawy administracyjnej wskazany wart. 89 k.p.a. nie zostałby zatem osiągnięty.
Organ podkreślił, że w poprzednim postępowaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 10 czerwca 2016 r., III SA/Łd 249/16 oddalił skargę T. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] znak: [...], utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...], znak: [...], w przedmiocie uzgodnienia udzielenia przez Marszałka Województwa [...] koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża "[...] położonego na działkach nr 273, 274 i 275, w miejscowości M., gm. W., pow. S., woj. [...] Zarówno stan prawny jak i okoliczności faktyczne leżące u podstaw opisanych wyżej rozstrzygnięć od chwili poprzedniego opiniowania koncesji nie uległy zmianie, a zatem nie ma również podstaw do zmiany sformułowanego wówczas stanowiska. Od chwili wydania ostatniego rozstrzygnięcia przez Kolegium Gmina nie zmodyfikowała zapisów Studium w sposób pozwalający na uznanie, że zamierzona przez skarżącego działalność nie będzie naruszała sposobu korzystania z nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. W tym kontekście organ zwrócił uwagę, że w przytoczonym wyżej wyroku Sąd wyjaśnił, iż samo tylko uwzględnienie w studium wstępowania złoża nie oznacza automatycznie obowiązku uwzględnienia wniosku koncesyjnego. Konieczna jest bowiem jeszcze zmiana zapisu studium dotycząca przeznaczenia terenu na którym występuje złoże, gdyż uwzględnienie w studium złoża kopalin oraz określenie przeznaczenia terenu na którym występuje to złoże to dwie odrębne kwestie. Dysponowanie decyzją środowiskową jest wymagane do uzyskania koncesji na wydobycie kopalin, jednakże nie jest ona wyłącznym warunkiem uwzględnienia wniosku koncesyjnego.
Organ podkreślił, iż postępowanie w przedmiocie udzielenia koncesji prowadzone jest na podstawie przepisów p.g.g., a przepisy te wymagają uzgodnienia przez burmistrza projektu decyzji w oparciu o przesłanki wymienione w art. 7 p.g.g., które nie są brane pod uwagę przy wydawaniu decyzji środowiskowej. Wydając decyzję środowiskową organ gminy dokonuje oceny wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko a jedynym dokumentem planistycznym jaki bierze pod uwagę jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, jeżeli dla określonego terenu plan miejscowy nie obowiązuje nie ma podstaw do analizowania zapisów studium. Nie ma zatem sprzeczności pomiędzy wydaniem decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia i następnie odmową uzgodnienia projektu decyzji koncesyjnej dla tego samego przedsięwzięcia.
Wobec bardzo szeroko podnoszonych w zażaleniu kwestii dotyczących procedury uchwalania przez Gminę W. zmian w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W. Kolegium wyjaśniło, że kontrola działalności uchwałodawczej gmin pozostaje poza właściwością samorządowych kolegiów odwoławczych. Kolegium nie może zatem - bez wyjścia poza zakres swoich kompetencji - wypowiadać się w przedmiocie prawidłowości trybu i zakresu uchwalania przez Gminę W. zmian w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W.. Wyłącznie właściwym jest w tym przypadku organ nadzoru - Wojewoda Łódzki oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.
Na powyższe postanowienie T. W. wniósł skargę do WSA w Łodzi, zarzucając mu:
1 .błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie iż działki przeznaczone pod tereny górnicze znajdują się w przeważającej części na trenach rolnych z przewagą gleb chronionych II-IV klasy bonitacyjnej,
2.obrazę art. 7 ust.2 w zw z art 23 ust.2a pkt 1 ustawy z 9 czerwca 2011 roku poprzez jego błędną wykładnię skutkującą niewłaściwym zastosowaniem.
3. naruszenie art. 95, 96 i 104 w/w ustawy poprzez wyciągnięcie ujemnych konsekwencji wadliwego działania (niedziałania) organów gminy i wojewody dla strony
art. 9,10,11,12 i 13 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez ich niezastosowanie,
Naruszenie art. 89 § 1 i § 2 in fine k.p.a. poprzez niewyznaczenie rozprawy administracyjnej
Akceptację przez SKO stanu niezgodnego z prawem
W związku z powyższymi zarzutami skarżący podniósł naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 8 a przede wszystkim 9 kpa. Na podstawie art. 115 p.p.s.a. wniósł o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego z udziałem Burmistrza Gminy i Miasta W., uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi I instancji w celu ponownego rozpatrzenia oraz o orzeczenie o kosztach postępowania według norm przepisanych.
Skarżący wskazał, że jest to trzecia skarga do WSA związana z tym samym przedmiotem. Obecnie jednak upłynął dwuletni termin do udokumentowania złoża [...] co zobowiązało Wojewodę do wydania rozstrzygnięcia zastępczego. Wobec powyższego sprawa ma już inny charakter.
Upływ dwuletniego terminu do zaktualizowania studium i ujawnienia w nim wszystkich znanych i udokumentowanych kopalin nakłada na Wojewodę [...] bezwzględny obowiązek wydania rozstrzygnięcia zastępczego o jakim mowa w art. 96 ust. 1 w zw. z art. 95 ust. 2 prawa geologicznego i górniczego, który w ocenie skarżącego Wojewoda zignorował.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu oraz argumenty przytoczone dla jego uzasadnienia.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 89 k.p.a. organ wyjaśnił, iż rozważał możliwość przeprowadzenia rozprawy administracyjnej stosownie do wniosku złożonego w zażaleniu, jednakże ostatecznie uznało, iż jej przeprowadzenie w żaden sposób nie przyczyni się do realizacji celów wskazanych w art. 89 § 1 i 2 k.p.a. W szczególności w świetle postanowień art. 90 § 2 i 3 k.p.a. nie istnieje podstawa prawna do wezwania na rozprawę Wojewody [...] i Burmistrza Gminy i Miasta W., a niezależnie od tego nawet zawiadomienie ww. organów o przeprowadzeniu rozprawy nie było uzasadnione przedmiotem rozpatrywanej przez Kolegium Sprawy. Trzeba bowiem mieć na względzie, że treść rozstrzygnięcia kwestionowanego przez skarżącego jest determinowana postanowieniami obowiązującego Studium uwarunkowań i warunków zagospodarowania przestrzennego gminy (co zostało potwierdzone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 10 czerwca 2016 r. III SA/Łd 249/16), zatem zmiana stanowiska prezentowanego przez organ gminy w toku procedury uzgadniania koncesji na wydobywanie kopalin może nastąpić wyłącznie w przypadku zmiany tych postanowień studium, które uniemożliwiają rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy po myśli skarżącego. Oczywistym jest, że taka zmiana nie może nastąpić w ramach postępowania uzgodnieniowego lecz w ramach odrębnej procedury przewidzianej w przepisach ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 778 z późn. zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.. Dz.U. z 2017 r. 1369) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem niniejszej skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie nie uzgodnienia projektu decyzji w sprawie udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża " [...]"
Postanowieniem z dnia [...] znak: [...], Burmistrz Gminy i Miasta W.odmówił uzgodnienia projektu koncesji wskazując, że działki, na których przewidziano eksploatację kruszywa nie znajdują się na terenie przeznaczonym na ten cel w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W. Według Studium są to tereny rolne z przewagą gleb chronionych II - IV klasy bonitacyjnej.
W przedmiotowej sprawie został już wydany prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2016 sygn. akt. IIISA/Łd 249/16 w którym Sąd oddalił skargę T. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...], znak: [....], utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...], znak: [...], w przedmiocie uzgodnienia udzielenia przez Marszałka Województwa [...] koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża "[...]", położonego na działkach nr 273, 274 i 275, w miejscowości M., gm. W., pow. S., woj. [...]. Zarówno stan prawny jak i okoliczności faktyczne leżące u podstaw opisanych wyżej rozstrzygnięć od chwili poprzedniego opiniowania koncesji nie uległy zmianie
Od chwili wydania ostatniego rozstrzygnięcia przez Kolegium Gmina nie zmodyfikowała zapisów Studium w sposób pozwalający na uznanie, że zamierzona przez skarżącego działalność nie będzie naruszała sposobu korzystania z nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.
Sąd podkreślił, że teren złoża "[...]" położony jest na obszarze zakwalifikowanym przez Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W. jako obszar rolniczej przestrzeni produkcyjnej. Zapisy Studium (Rozdział III, pkt 2.5.) dla tego obszaru przedstawiają się w sposób następujący: (...) wszystkie kompleksy gleb o wysokiej II, III i IV klasie bonitacyjnej zostały zaliczone do rolniczej przestrzeni produkcyjnej predestynowanej do rozwoju intensywnego rolnictwa.
Z przytoczonych uwarunkowań wynika, że na obszarze rolniczej przestrzeni produkcyjnej nie przewiduje się działalności polegającej na eksploatacji kruszywa naturalnego. Na terenie tym przewidziano rozwój intensywnego rolnictwa. W związku z czym zamierzona działalność skarżącego narusza sposób wykorzystania obszaru na którym jest ona planowana , określony w studium. Istnieje sprzeczność planowanej działalności skarżącego z zapisami studium. W sytuacji gdy istnieje taka niezgodność to brak jest podstaw do pozytywnego uzgodnienia zamierzonej działalności skarżącego.
W przytoczonym wyżej wyroku Sąd wyjaśnił, iż samo tylko uwzględnienie w studium występowania złoża nie oznacza automatycznie obowiązku uwzględnienia wniosku koncesyjnego. Konieczna jest bowiem jeszcze zmiana zapisu studium dotycząca przeznaczenia terenu na którym występuje złoże, gdyż uwzględnienie w studium złoża kopalin oraz określenie przeznaczenia terenu na którym występuje to złoże to dwie odrębne kwestie. Dysponowanie decyzją środowiskową jest wymagane do uzyskania koncesji na wydobycie kopalin, jednakże nie jest ona wyłącznym warunkiem uwzględnienia wniosku koncesyjnego.
Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W przedmiotowej sprawie Sąd jest związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyżej wymienionym wyroku, gdyż przepisy prawa nie uległy zmianie. Nie uległy także zmianie zapisy Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W. w zakresie w jakim badał te zapisy Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyżej wymienionym wyroku. Zatem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania pozostają nadal aktualne .
Organy administracji na mocy tegoż przepisu są także związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyżej wymienionym wyroku dlatego nie można im zarzucić naruszenia prawa ani materialnego ani prawa procesowego.
Jak słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę zmiana stanowiska prezentowanego przez organ gminy w toku procedury uzgadniania koncesji na wydobywanie kopalin może nastąpić wyłącznie w przypadku zmiany tych postanowień studium, które uniemożliwiają rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy po myśli skarżącego. Oczywistym jest, że taka zmiana nie może nastąpić w ramach postępowania uzgodnieniowego lecz w ramach odrębnej procedury przewidzianej w przepisach ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 778 z późn. zm.).
Skarżący zarzuca upływ dwuletniego terminu do zaktualizowania studium i ujawnienia w nim wszystkich znanych i udokumentowanych kopalin na podstawie art. 95 i 96 p.g.g. Jego zdaniem burmistrz po raz kolejny nie zadał sobie trudu sprawdzenia aktualnej i rzeczywistej klasyfikacji gleb, na której ma być eksploatowane złoże [...] zatem upłynął dwuletni termin do udokumentowania złoża [...] co zobowiązało Wojewodę do wydania rozstrzygnięcia zastępczego.
Odwołując się do uzasadnienia w sprawie III SA/Łd 249/16 należy wskazać, że faktycznie złoże "[...]" nie zostało zapisane w obecnie obowiązującym studium. Zostało ono udokumentowane w listopadzie 2014 r. a więc dwuletni termin do wprowadzenia go do studium, o którym mowa w art. 95 ust.2 p.g.g., upłynął w listopadzie 2016 r. T. W. wystąpił do Wojewody [...] o wydanie zarządzenia zastępczego w trybie art. 96 ust.1 p.g.g. lecz w sprawie tej nie zostało dotychczas wydane żadne rozstrzygnięcie. Okoliczność ta nie ma jednak żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Nawet bowiem, gdyby w studium uwzględniono występowanie złoża "[...]" to nie oznacza automatycznie obowiązku uwzględnienia wniosku koncesyjnego skarżącego. Konieczna jest bowiem jeszcze zmiana zapisu studium dotycząca przeznaczenia terenu na którym występuje złoże "[...]". Uwzględnienie w studium złoża kopalin oraz określenie przeznaczenia terenu na którym występuje te złoże to są dwie odrębne kwestie.
Ponadto skarżący zarzuca, że organ nie przeprowadził rozprawy administracyjnej. Zgodnie z art. 89 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej przeprowadzi, z urzędu lub na wniosek strony, w toku postępowania rozprawę, w każdym przypadku gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania lub gdy wymaga tego przepis prawa. Zgodnie z § 2 organ powinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin.
Przepisy pgg nie nakładają na organ obowiązku przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Organ odwoławczy zasadnie ocenił, iż w sprawie nie zachodziła konieczność uzgodnienia interesów stron, a co za tym idzie, potrzeba przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem stron postępowania. Ponadto nie istnieje podstawa prawna do wezwania na rozprawę Wojewody [...] i Burmistrza Gminy i Miasta W.
Wniosek strony o przeprowadzenie rozprawy nie jest wiążący dla organu. Nieprzeprowadzenie rozprawy pomimo wniosku strony powinno być oceniane przez pryzmat sprawności postępowania. Nakaz prowadzenia postępowania w sposób szybki i wnikliwy oraz przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków został zawarty w art. 12 § 2 k.p.a . Odstąpienie od rozprawy może prowadzić do przewlekłości postępowania. Strona może zatem, kwestionując odstąpienie przez organ od przeprowadzenia rozprawy, wnieść skargę na przewlekłość postępowania ( art. 37k.p.a.).
Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
a.l.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło