III SA/Łd 583/21

WyrokWSA w Łodzi2021-10-27

Skład orzekający: Krzysztof Szczygielski, Janusz Nowacki, Paweł Dańczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego został złożony w ustawowym terminie, jeśli strona powołuje się na nowe dokumenty, których treść pokrywa się z informacjami uzyskanymi przez stronę wcześniej w trakcie postępowania?
Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie, ponieważ strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia najpóźniej w dniu rozprawy administracyjnej, a nie w dniu uzyskania pisemnych oświadczeń potwierdzających te okoliczności. Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania biegnie od dnia, w którym strona obiektywnie dowiedziała się o danej okoliczności, a nie od dnia jej pisemnego udokumentowania.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o wznowienie postępowań administracyjnych dotyczących przyznania płatności rolnych za lata 2004-2011, powołując się na nowe dokumenty w postaci oświadczeń K. J. i R. K. z 30 listopada 2020 r. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że wniosek został złożony po terminie, gdyż strona dowiedziała się o istotnych okolicznościach najpóźniej podczas rozprawy administracyjnej w dniu 28 października 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony na postanowienie Dyrektora ARiMR utrzymujące w mocy odmowę wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Sędzia NSA Janusz Nowacki Asesor WSA Paweł Dańczak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 27 października 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę. W dniu 31 grudnia 2020 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. wpłynął wniosek M. W. o wznowienie postępowań za lata 2004-2011 w sprawach przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz w sprawach przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania – w tym sprawy o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, opatrzonej znakiem: [...], zakończonej decyzją ostateczną nr [...] z [...], stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. nr [...] z [...]. (płatności obszarowe). Wraz z wnioskiem strona złożyła m.in. oświadczenia K. J. i R. K., wskazując, że są to nowe dokumenty nieznane organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej, wskazujące na okoliczności istotne dla sprawy płatności za lata 2004-2011. Postanowieniem z [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W., na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania na wniosek strony, z uwagi na uchybienie terminu wynikającego z art. 148 § 1 k.p.a., zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania M. W. złożył zażalenie na ww. postanowienie, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Postanowieniem z [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną można podzielić na dwie fazy. Pierwsza z nich polega na badaniu formalnych podstaw wznowienia, a w efekcie na wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.) lub o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Ocena formalnych podstaw wznowienia sprowadza się do badania, czy żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę, czy powołuje ona podstawy wznowienia wymienione w art. 145 § 1 k.p.a., oraz czy został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, określony w art. 148 § 1 k.p.a. W toku drugiej fazy postępowania, prowadzonej po wydaniu postanowienia o jego wznowieniu, zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a., prowadzone jest postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Tylko na tym etapie możliwy jest wgląd w materialnoprawny przedmiot sprawy, której wznowienie dotyczy. Następnie organ wskazał, że ze znanych mu z urzędu informacji oraz z akt przedmiotowej sprawy wynika, że postępowanie w sprawie nr [...], której dotyczy wniosek strony o wznowienie złożony w dniu 30 grudnia 2020 r., zostało zakończone decyzją ostateczną nr [...] o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2010, wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. w dniu [...] listopada 2010 r. Postępowanie zakończone decyzją ostateczną zostało wznowione z urzędu w dniu [...]. W wyniku wznowienia postępowania, w dniu [...], została wydana, na podstawie art. 151 § 2 k.p.a., decyzja nr [...] stwierdzająca wydanie dotychczasowej decyzji z naruszeniem prawa (odnosi się do decyzji z [...] nr [...]). Odnosząc się zaś już wprost do wniesionego przez stronę zażalenia, organ odwoławczy uznał, że rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe. Organ I instancji wskazał na przekroczenie ustawowego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją. We wniosku o wznowienie postępowania strona wskazała, że nowymi dokumentami nieznanymi w chwili wydania decyzji z [...] (za lata 2004-2011) są oświadczenia K. J. i R. K. z 30 listopada 2020 r. Jednakże informacje zawarte we ww. oświadczeniach zostały przedstawione już podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 28 października 2019 r. w sprawie użytkowania w roku 2012 działek ewidencyjnych o numerach: 200, 954, 955, 1027/2, 1028 położonych w obrębie D., gmina O., powiat [...], województwo [...] oraz działek ewidencyjnych o nr 207, 208/1 i 208/2 położonych w obrębie K., gmina W., powiat [...], województwo [...], a zatem strona o tych okolicznościach powzięła wiedzę już w tej dacie, nie zaś, jak wskazuje, w dniu 30 listopada 2020 r. W aktach sprawy znajduje się protokół z rozprawy nr [...] z 28 października 2019 r. przeprowadzonej w Biurze Powiatowym ARiMR w W. Na rozprawie stawiła się m in. świadek R. K., siostra M. W. oraz strona osobiście. M. W. będąc obecnym na rozprawie w dniu 28 października 2019 r. słyszał zeznania R. K., a zatem wiedzę o informacjach wówczas przedstawionych przez świadka powziął w dacie rozprawy. W ocenie organu odwoławczego oświadczenia złożone w dniu 30 listopada 2020 r. przez R. K. i K. J. nie stanowią nowych dowodów w sprawie, bowiem ich treść pokrywa się z zeznaniami R. K. złożonymi podczas rozprawy administracyjnej w dniu 28 października 2019 r. We wniosku o wznowienie postępowania strona wskazała, że przedstawiła nowe dokumenty nieznane organowi w chwili wydania decyzji z [...]. co jednak jest oczywiste, z uwagi na datę powstania tych oświadczeń, tj. 30 listopada 2020 r. W zażaleniu strona podniosła, że organ I instancji nieprawidłowo uznał, że nie został dochowany termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, gdyż oświadczenia złożone wraz z wnioskiem otrzymał dopiero w dniu 30 listopada 2020 r. Jednakże z treści oświadczenia R. K. wynika, że zostało ono napisane na prośbę M. W., dlatego niezrozumiałe jest, z jakiego powodu strona z prośbą o złożenia takiego oświadczenia zwlekała ponad rok od dnia przeprowadzenia rozprawy. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji słusznie stwierdził, że o okolicznościach, o których mowa w oświadczeniach z 30 listopada 2020 r., strona wiedziała już wcześniej, najpóźniej od daty rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 28 października 2019 r., wobec czego należało uznać, że termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie został dochowany. Organ odniósł się także do twierdzeń wnioskodawcy, że datą, od której powinien być liczony termin wskazany w art. 148 § 1 k.p.a., jest dzień 30 listopada 2020 r., czyli dzień złożenia przez K. J. oraz R. K. oświadczeń na piśmie. W ocenie organu strona błędnie interpretuje treść art. 148 § 1 k.p.a., bowiem zakłada, że taką okolicznością będzie dzień, w którym ww. osoby na piśmie wypowiedziały się co do danych okoliczności - tj. że K. J. w latach 2004-2012 wykonywał prace polowe na działkach M. W. oraz że R. K., zeznając co do roku 2012 i lat wcześniejszych, mówiła o latach 2004-2012. W orzecznictwie sądowym jednak interpretuje się tę datę jako taką, w której strona obiektywnie dowiedziała się o danej okoliczności. To strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) powzięła wiadomość o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Skoro moment powzięcia obiektywnej wiadomości o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania rozpoczyna bieg terminu na złożenie podania o wznowienie, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., to organ I instancji słusznie przyjął za właściwą datę dzień 28 października 2019 r. Zdaniem organu odwoławczego wcześniejsza wiedza strony wynika z tego, że była ona obecna na rozprawie administracyjnej w dniu 28 października 2019 r., na której mowa była o okolicznościach opisanych w oświadczeniach z 30 listopada 2020 r. K. J. (tj. że K. J. prowadził prace polowe na gruntach M. W.) i R. K. (tj. że zeznania R. K. dotyczyły roku 2012 i wcześniejszych, co oznaczało lata 2004-2012), na które się powołuje, twierdząc, że była dla niej to okoliczność nieznana. Organ odwoławczy za początek terminu uznaje zatem datę faktycznego dowiedzenia się o okoliczności, a nie fakt jej opisania na piśmie. Wobec powyższego strona wnosząc podanie o wznowienie postępowania w dniu 30 grudnia 2020 r. uchybiła terminowi z art. 148 § 1 k.p.a. Zatem organ I instancji prawidłowo, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że organ I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia skupił się na aspekcie uchybienia terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Jednakże rozważaniom winien zostać poddany także aspekt wskazania przez stronę przesłanki wznowieniowej, ponieważ dopiero po dokonaniu takich ustaleń możliwe jest wyznaczenie daty, od której należy liczyć upływ terminu na wniesienie podania o wznowienie postępowania. Jednakże wadliwość uzasadnienia decyzji wydanej przez organ I instancji może naprawić (sanować) organ II instancji. W ocenie organu odwoławczego konieczne było zbadanie także kwestii istnienia podstawy wznowienia postępowania, czyli kolejnej przesłanki formalnej. Strona powinna zatem powołać się na jedną z przyczyn z art. 145 § 1 albo z art. 145a § 1 czy art. 145b § 1 k.p.a. M. W. we wniosku o wznowienie postępowania sformułował w sposób opisowy podstawę, która w jego ocenie uzasadnia wznowienie postępowania, stwierdzając że chodzi o nowe dokumenty nieznane w chwili wydania decyzji. W zażaleniu strona zarzuciła naruszenie art. 145 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie brak jest przesłanek do wznowienia postępowania. Przede wszystkim strona podkreśliła jednak, że podanie o wznowienie postępowania umotywowane jest tym, że dowiedziała się ona o okolicznościach dotychczas jej nieznanych - opisanych w oświadczeniach z 30 listopada 2020 r. W ocenie organu odwoławczego należało uznać, że w ten sposób strona wskazała przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym organ może wznowić postępowanie, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydal decyzję. Na ostateczne postanowienie M. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając mu naruszenie: 1/ art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, zamiast uchylenia, 2/ art. 145 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie brak jest przesłanek do wznowienia postępowania, 3/ art. 148 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, w sytuacji, gdy nie uchybił terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania. Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący wskazał, że K. J. w latach 2004-2012 wykonywał na jego rzecz usługi własnym traktorem i własnym sprzętem, uprawiając tym samym pola skarżącego i rozliczając się za wykonaną pracę, co wynika ze złożonego przez niego oświadczenia z 30 listopada 2020 roku. Stosowne oświadczenie od K. J. skarżący otrzymał dopiero w dniu 30 listopada 2020 r. Dopiero w momencie, kiedy K. J. przekazał stosowne oświadczenie, skarżący dowiedział się, że potwierdził on okoliczności, że to skarżący w spornych latach prowadził gospodarstwo na stanowiących jego własność gruntach. Nie można zatem przyjąć, że wysyłając w dniu 30 grudnia 2020 r. wniosek o wznowienie, skarżący nie dochował terminu jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W ocenie skarżącego nie można także uznać za prawidłowe ustalenia, że okoliczności, które wskazała R. K. w swoim oświadczeniu z dnia 30 listopada 2020 r., były już mu znane co najmniej od dnia, w którym stawiła się ona w siedzibie Biura Powiatowego w W. i złożyła zeznania w ramach rozprawy dotyczącej swym zakresem toczącego się postępowania w sprawie wniosku o płatności strony z 2012 r., czyli od dnia 28 października 2019 r. Dopiero w dniu 30 listopada 2020 r. skarżący otrzymał od R. K. oświadczenie, w którym przedstawiła ona w sposób szczegółowy i precyzyjny swoje stanowisko w sprawie. Błędne jest zatem twierdzenie organu odwoławczego, że oświadczenia złożone w dniu 30 listopada 2020 roku przez R. K. i K. J. nie stanowią nowych dowodów w sprawie, bowiem ich treść pokrywa się z zeznaniami R. K. złożonymi podczas rozprawy administracyjnej w dniu 28 października 2019 roku. Zeznania złożone przez R. K. w tym dniu nie były tak szczegółowe i precyzyjne, jak jej stanowisko zawarte w treści złożonego przez nią oświadczenia. Ponadto, dopiero w dniu 30 listopada 2020 r. K. J. potwierdził pisemnie, że to skarżący w spornych latach prowadził gospodarstwo na stanowiących jego własność gruntach. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzona przez Sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola we wskazanym wyżej aspekcie nie wykazała, aby zaskarżone postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...], jak i poprzedzające je postanowienie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. z [...] o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...], stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. (dotyczącej płatności obszarowych), wydane zostały z naruszeniem prawa. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w trybie nadzwyczajnym – po złożeniu przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w myśl którego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W ocenie skarżącego owymi nowymi okolicznościami bądź dowodami, istniejącymi w dniu wydania decyzji i nieznanymi organowi w dniu wydania ostatecznej decyzji ([...]), były oświadczenia z 30 listopada 2020 r. K. J. i R. K. Osoby te oświadczyły mianowicie, że w latach 2004-2011 (a więc w latach, których dotyczyła decyzja z [...] stycznia 2017 r.) należące do skarżącego grunty były przez niego osobiście użytkowane, choć przy pomocy innych osób. W ocenie skarżącego oświadczenia te potwierdzają tym samym, że dopłaty do gruntów rolnych (tak płatności obszarowe, jak i ONW) prawidłowo zostały przyznane pierwotnie skarżącemu i w związku z tym decyzja z [...] stycznia 2017 r. powinna zostać, po wznowieniu postępowania, uchylona. W ocenie Sądu organy jednak prawidłowo przyjęły, że wniosek o wznowienie postępowania złożony został przez skarżącego po terminie określonym w art. 148 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Nie ulega wątpliwości Sądu, że miesięczny termin, o którym wyżej mowa, nie może być w niniejszej sprawie liczony, jak tego domaga się skarżący, od dnia uzyskania pisemnych oświadczeń od K. J. i R. K., a więc od 30 listopada 2020 r. Przed przystąpieniem do rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania organ jest zobowiązany do zbadania terminowości wniesienia podania. Tylko bowiem prawidłowo wniesione podanie może być przedmiotem rozpoznania przez organ. Jednym z warunków prawidłowego wniesienia podania jest jego terminowe złożenie. W przypadku wniosku o wznowienie postępowania terminem tym jest miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zaznaczyć przy tym należy, że termin ten liczony jest od dnia uzyskania informacji o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a nie od dnia, w którym strona powzięła informację, że okoliczność ta może stanowić podstawę wznowienia postępowania. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznych, jako podstawy wznowienia, nie ma wpływu dla oceny zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a. (zob. wyrok NSA z 21 czerwca 2021 r., I OSK 1670/20). Istotne zatem w niniejszej sprawie było ustalenie, kiedy skarżący dowiedział się o okoliczności stanowiącej, w jego przekonaniu, podstawę do wznowienia postępowania, tj. o wiedzy K. J. i R. K. odnośnie do prac polowych prowadzonych na gruntach skarżącego (a ściślej – kto te prace prowadził), a nie uzyskanie tej wiedzy na piśmie w postaci oświadczeń spisanych w dniu 30 listopada 2020 r. Prawidłowo w tym kontekście przyjęły organy obydwu instancji, że informacje zawarte we ww. oświadczeniach zostały przedstawione już podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 28 października 2019 r. w sprawie użytkowania w roku 2012 działek ewidencyjnych o numerach: 200, 954, 955, 1027/2, 1028 położonych w obrębie D., gmina O., powiat [...], województwo [...] oraz działek ewidencyjnych o nr 207, 208/1 i 208/2 położonych w obrębie K., gmina W., powiat [...], województwo [...]. Na rozprawie tej skarżący był obecny. Nie sposób zatem przyjąć, że nie dowiedział się on wówczas o tych okolicznościach, związanych z prowadzonymi w latach 2004-2011 pracami polowymi. Ponowne spisanie tych okoliczności 30 listopada 2020 r. nie zmienia faktu, że wiedzę o nich skarżący posiadł najpóźniej w dniu rozprawy z 28 października 2019 r. Organy powołały się przy tym na protokół z rozprawy nr [...] z 28 października 2019 r. przeprowadzonej w Biurze Powiatowym ARiMR w W., z którego wynika, że na rozprawie stawiła się m in. R. K., siostra M. W. oraz strona osobiście. Skoro M. W. był obecny na rozprawie i słyszał zeznania R. K., to niewątpliwie wiedzę o informacjach wówczas przedstawionych przez świadka powziął w dacie rozprawy. W ocenie Sądu organy prawidłowo przyjęły, że treść oświadczeń z 30 listopada 2020 r., które skarżący dołączył do wniosku o wznowienie postępowania z 30 grudnia 2020 r., pokrywa się z zeznaniami R. K. złożonymi podczas rozprawy administracyjnej w dniu 28 października 2019 r. Sprowadzały się one do kolejnych prób udowodnienia tezy, że w latach 2004-2011 to skarżący użytkował sporne grunty rolniczo i nie było podstaw do przyjęcia, że pierwotne decyzje o przyznaniu mu płatności za te lata wydane zostały z naruszeniem prawa. Należy zgodzić się organami, że strona błędnie interpretuje treść art. 148 § 1 k.p.a., zakładając, że taką okolicznością będzie dzień, w którym K. J. i R. K. na piśmie wypowiedzieli się co do danych okoliczności - tj. że K. J. w latach 2004-2012 wykonywał prace polowe na działkach M. W. oraz że R. K., zeznając co do roku 2012 i lat wcześniejszych, mówiła o latach 2004-2012. Na marginesie należy również zauważyć, że z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wynika, że samoistną podstawę wznowienia stanowi ujawnienie nowych okoliczności faktycznych. Nie może to jednak dotyczyć sytuacji, w której takie okoliczności faktyczne są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną. Za "nową okoliczność" nie może być uznana inna od dokonanej przez organ w pierwotnym postępowaniu ocena znanych wówczas temu organowi okoliczności i dowodów, gdyż w takiej sytuacji nie ma miejsca ujawnienie nowych okoliczności lub dowodów, a tylko odmienna ocena tego samego stanu faktycznego (por. Komentarz do art. 145 § 1 k.p.a. pod red. M. Wierzbowski, 2019 Legalis i przywołane w nim orzecznictwo sądowoadministracyjne). W ocenie Sądu zaś wszystkie przedstawiane przez skarżącego okoliczności, powoływane zarówno we wniosku o wznowienie postępowania, jak i w złożonych oświadczeniach K. J. i R. K., zmierzały właśnie do przedstawienia odmiennej oceny dowodów, które organy obszernie i wyczerpująco zebrały w trakcie wznowionego postępowania, zakończonego w 2017 r. wydaniem decyzji o uznaniu decyzji przyznającej płatności za wydaną z naruszeniem prawa. Skarżący konsekwentnie bowiem kwestionuje ustalenia organów, że to nie on użytkował rolniczo grunty, do których otrzymał płatności, powołując się przy tym wciąż na te same okoliczności (w tym tych samych świadków i te same argumenty). Tym samym nie ulega wątpliwości, że o okolicznościach, o których mowa w oświadczeniach z 30 listopada 2020 r., skarżący wiedział już wcześniej, najpóźniej od daty rozprawy administracyjnej przeprowadzonej 28 października 2019 r. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że to strona ma wykazać zachowanie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania wznowieniowego. Z art. 148 § 1 k.p.a. wprost wynika, że strona zamierzająca doprowadzić do wszczęcia postępowania wznowieniowego powinna takie podanie wnieść w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (wyrok NSA z 13 lutego 2019 r., II OSK 735/17). Ponieważ organ bada spełnienie tej przesłanki z urzędu, stwierdzenie, w fazie wstępnej postępowania, uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy, ponieważ musi skutkować odmową jego wznowienia z przyczyn formalnych. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu, stanowiłoby więc rażące naruszenie prawa, godzące w wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a. zasadę trwałości decyzji ostatecznych (wyrok NSA z 25 października 2018 r., I OSK 2813/16). Skoro za początek terminu uznaje zatem datę faktycznego dowiedzenia się o danej okoliczności, a nie fakt jej opisania na piśmie, a skarżący wniosek o wznowienie postępowania złożył w dniu 30 grudnia 2020 r., choć o okolicznościach stanowiących w jego ocenie podstawę wznowienia dowiedział się najpóźniej na rozprawie administracyjnej z 28 października 2019 r, to termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie został dochowany. Tym samym organ prawidłowo, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w oparciu o art. 119 pkt 3 p.p.s.a. m.m.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło