III SA/Łd 584/09

PostanowienieWSA w Łodzi2010-06-15

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po uprawomocnieniu się wyroku, ale dotyczący etapu poprzedzającego jego uprawomocnienie (sporządzenie uzasadnienia), podlega rozpoznaniu, czy też postępowanie w tym zakresie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe?
Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego po uprawomocnieniu się wyroku powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, nawet jeśli dotyczy etapu poprzedzającego uprawomocnienie (np. sporządzenia uzasadnienia), ponieważ prawo pomocy może być przyznane jedynie przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Po prawomocnym zakończeniu postępowania administracyjnego, wniosek taki nie może być już rozpoznany.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Wojewody, a następnie wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został uwzględniony w całości. Po wydaniu wyroku oddalającego skargę, skarżący osobiście wystąpił o sporządzenie uzasadnienia, a następnie złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Referendarz sądowy postanowił umorzyć postępowanie w przedmiocie tego ostatniego wniosku.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące wniosku skarżącego M. G. o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. G. na postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] znak [...]; [...], [...] w przedmiocie przekazania pisma według właściwości postanawia umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące wniosku skarżącego M. G. o przyznanie prawa pomocy III SA/Łd 584/09 Uzasadnienie Pismem z dnia 4 listopada 2009 r. M. G. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] ([...]; [...], [...]) w przedmiocie przekazania pisma według właściwości. Następnie, pismem z dnia 21 grudnia 2009 r., strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2009 r. Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowienie to uprawomocniło się wobec nie złożenia przez skarżącego sprzeciwu. Do reprezentowania w sprawie ze skargi na wyżej wskazaną decyzję, na mocy podpisanego przez skarżącego pełnomocnictwa, zgłosiła się adwokat J. Z. Pełnomocnik uczestniczyła w rozprawie przeprowadzonej w dniu 26 lutego 2010 r. i była obecna na ogłoszeniu wydanego w tym dniu wyroku - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M. G. W ustawowym terminie pełnomocnik skarżącego nie zgłosiła wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. Wyrok uprawomocnił się w dniu 30 marca 2010 r. Wnioskiem z dnia 23 kwietnia 2010 r. skarżący osobiście wystąpił o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. Postanowieniem z dnia 13 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku. Pismem wniesionym w dniu 31 maja 2010 r. M. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". Tym samym pismem wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 13 maja 2010 r. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Rozpoznając wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy wskazać należy na wstępie, że w przedmiotowej sprawie strona korzysta już z przyznanego jej na mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 29 grudnia 2009 r. prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, które zostało skonsumowane na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego. Postanowienie z dnia 29 grudnia 2009 r. jest prawomocne, nie zostało uchylone i w całości realizuje obecny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Nadmienić jedynie należy, że postanowienie w tym zakresie wydane zostało przez referendarza sądowego, przy czym stosownie do treści art. 259 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), postanowienie referendarza sądowego, od którego nie wniesiono sprzeciwu ma skutek prawomocnego orzeczenia sądu. Dalej wyjaśnić należy, że wyrok wydany w niniejszej sprawie w dniu 26 lutego 2010 r. uprawomocnił się w dniu 30 marca 2010 r., tym samym postępowanie w sprawie zostało zakończone. Tymczasem w świetle art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przedmiotowy wniosek został natomiast wniesiony wraz z zażaleniem na postanowienie Sądu o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku wydanego w dniu 26 lutego 2010 r. (postanowienie z dnia 13 maja 2010 r.), gdy postępowanie wszczęte wniesioną skargą zostało prawomocnie zakończone. W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego przedmiotowy wniosek samo uprawomocnienie się orzeczenia kończącego postępowania w sprawie nie stanowi o wygaśnięciu przyznanego skarżącemu prawa pomocy. Rozciąga się ono na etap związany z rozpatrzeniem wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. Nie ma tym samym także żadnych przeszkód, aby ustanowiony w sprawie pełnomocnik podejmował skutecznie działania związane z fazami postępowania, poprzedzającymi uprawomocnienie się orzeczenia kończącego postępowanie jako całość. Podzielić w tym zakresie należy stanowisko zawarte w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r. sygn. akt III CZP 142/07, iż dopuszczalne, mieszczące się z mocy samego prawa w zakresie pełnomocnictwa procesowego, jest dokonywanie czynności przez umocowanego w sprawie pełnomocnika - w sensie czasowym - już po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, ale - w sensie merytorycznym - dotyczących wcześniejszych jego faz (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OZ 679/09). Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie, gdy skarżący osobiście złożył już po prawomocnym zakończeniu sprawy wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. W tych okolicznościach uznać należało, iż złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy po uprawomocnieniu się orzeczenia skutkuje koniecznością umorzenia postępowania, na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bez konieczności dokonywania oceny oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżącego, w kontekście jego sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych, bowiem przyznane wcześniej skarżącemu prawo pomocy rozciąga się na etap związany z rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia prawomocnego wyroku. Z tych wszystkich względów postępowanie wywołane obecnym wnioskiem M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Stosownie bowiem do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z § 2 ww. przepisu postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w postanowieniu. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło