III SA/Łd 603/18

Dnia 26 września 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), , Sędzia NSA Janusz Nowacki, Protokolant Sekretarz sądowy Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2018 roku sprawy ze skargi C.M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów na postępowanie egzekucyjne oddala skargę. III SA/Łd 603/18 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...], nr [...] wydanym na podstawie art. 138 §1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) – dalej: k.p.a.; art. 17 § 1 , art. 18, art. 33 § 1 pkt 1, art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1201) – dalej: u.p.e.a., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...], nr [...] wydane w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone w stosunku do C. M.. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny: Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. wystawił w dniu [...] tytuły wykonawcze o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz w dniu [...] tytuły wykonawcze o nr [...], [...], [...], [...], [...] obejmujące zaległości skarżącego w podatku od towarów i usług za okresy: [...]; [...]; [...]; [...]; oraz zaległości z tytułu nieuregulowanych zaliczek w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za lata 2005, 2006, 2007, 2008, oraz odsetek od tych zaległości, które to tytuły wykonawcze skierował następnie do realizacji. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia wynagrodzenia skarżącego. Zawiadomienie o zajęciu oraz odpis tytułów wykonawczych został doręczony zobowiązanemu w dniu 27 lutego 2018 r. Pismem z dnia 2 marca 2017 r.(data nadania pisma w UP Ł. 1), zatytułowanym "Skarga" C. M. wniósł o uznanie za niezgodne z prawem wystawienie oraz prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie wyżej wymienionych tytułów wykonawczych. Jako podstawę zarzutu skarżący wskazał przepis art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., to jest przesłankę przedawnienia, wygaśnięcia albo nie istnienia obowiązku. Pismem z dnia 16 marca 2017 r. skarżący został wezwany do sprecyzowania, czy wniesione przez niego pismo z dnia 3 marca 2017 r. stanowi skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w art. 54 u.p.e.a, czy też stanowi zarzut wnoszony w trybie art. 33 §1 i § 2 u.p.e.a., w terminie 7 dni, pod rygorem uznania, iż intencją skarżącego było wniesienie zarzutów w trybie art. 33 u.p.e.a. Z uwagi na brak reakcji na powyższe wezwanie Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. uznał, iż pismo zobowiązanego stanowi zarzut wniesiony na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., a następnie postanowieniem z dnia [...], nr [...] orzekł o niezasadności zgłoszonych zarzutów w zakresie niezgodnego z prawem wystawienia tytułów wykonawczych oraz prowadzenia egzekucji administracyjnej w przypadku wystąpienia przesłanki przedawnienia, wygaśnięcia albo nieistnienia obowiązku. Uzasadniając organ przedstawił okoliczności skutkujące przerwaniem biegu terminów przedawnienia zaległości skarżącego objętych przedmiotowymi tytułami egzekucyjnymi. Kwestionując zasadność wydanego postanowienia skarżący wniósł zażalenie, w którym wnosił o uchylenie postanowienia organu I instancji i o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Uzasadniając skarżący wskazał na wieloletnie prowadzenie egzekucji z naruszeniem prawa polegające na egzekwowaniu należności, które uległy przedawnieniu, co stanowi podstawę zarzutu o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. oraz na prowadzeniu egzekucji na podstawie tytułów wykonawczych nie spełniających wymogów, o których mowa w art. 27 u.p.e.a. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz odwołał się do art. 33 § 1 u.p.e.a. regulującego kwestie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, art. 34 §1 u.p.e.a., z którego wywiódł bezprzedmiotowość wydawania w sprawie postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, z uwagi na tożsamość organu egzekucyjnego i wierzyciela, jak również art. 70 o.p. regulującego kwestie przedawnienia zobowiązań podatkowych. Dalej organ odwoławczy w sposób szczegółowy, oddzielnie, co każdej z zaległości zobowiązanego objętej konkretnym tytułem wykonawczym, przedstawił podejmowane czynności oraz zastosowane środki egzekucyjne, skutkujące bądź to zawieszeniem, bądź też przerwaniem i rozpoczęciem na nowo biegu terminów przedawnienia zobowiązań podatkowych skarżącego, dochodzonych w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym, co skutkowało uznaniem za nieuzasadnione zarzutów wniesionych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Natomiast, co do podniesionego zarzutu, o którym mowa w art. 33 §1 pkt 10 u.p.e.a., to jest niespełniania przez przedmiotowe tytuły wykonawcze wymogów, o których mowa w art. 27 powołanej ustawy, organ odwoławczy wskazał, iż zarzut ten został zgłoszony dopiero na etapie postępowania zażaleniowego, po upływie ustawowego 7 dniowego terminu, a co za tym idzie jako spóźniony nie podlegał rozpatrzeniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi C. M. podtrzymał argumentację, co do wystawienia przedmiotowych tytułów wykonawczych niezgodnie z prawem z uwagi na przedawnienie objętych nimi zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług oraz zaliczek na zryczałtowany podatek od przychodów ewidencjonowanych. W ocenie skarżącego egzekwowane wobec niego zaległości dotyczą okresu [...], a więc uległy już przedawnieniu, bowiem organy egzekucyjne nie przedstawiły w należyty sposób dowodów na wystąpienie zdarzeń skutkujących przerwaniem bądź też zawieszeniem biegu terminów przedawnienia dochodzonych należności. Skarżący podtrzymał również argumentację co do wadliwości formalnej przedmiotowych tytułów wykonawczych, które nie spełniały wymogów, o których mowa w art. 27 i następne u.p.e.a., w szczególności, co do faktu prowadzenia egzekucji z majątku objętego ustawową wspólnością małżeńską oraz zawarcia przez skarżącego ze swoją żoną umowy o rozdzielności majątkowej, co nastąpiło ponad 10 lat wcześniej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wnosił o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 1302) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Przedmiotem niniejszej skargi C. M. uczynił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...], nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...] uznające za nieuzasadnione zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone w stosunku do skarżącego. Natomiast podstawę materialnoprawną podjęcia zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.) – dalej: u.p.e.a. oraz z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.)- dalej: k.p.a. Zasadniczą kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje zasadność wniesionych na podstawie art. 33 §1 pkt 1 u.p.e.a. zarzutów sprowadzających się do kwestii przedawnienia zaległości podatkowych skarżącego, egzekwowanych w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym. Zdaniem skarżącego należności te uległy przedawnieniu, gdyż wykazane przez organ egzekucyjny podejmowane czynności i zastosowane środki egzekucyjne nie wpłynęły skutecznie na bieg terminów przedawnienia zaległości skarżącego, bowiem postępowanie egzekucyjne było prowadzone w oparciu o nieprawidłowo wystawione tytuły wykonawcze. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę powyższe stanowisko uznać należy za nieprawidłowe. Na wstępie niniejszych rozważań wskazać należy, że zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego podstawowy środek służący ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego. Przesłanki, które stanowią podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy. Natomiast, jak wynika z art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie (§ 2). Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (art. 34 § 4 u.p.e.a.). Na postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów służy zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym zażalenie (art. 34 § 5 u.p.e.a.). Przy czym podkreślić w tym miejscu należy, iż w przypadku tożsamości organu egzekucyjnego i wierzyciela, co mam miejsce w niniejszej sprawie, wydawanie postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela jest bezprzedmiotowe (por. wyroki WSA w Olsztynie z 14 lutego 2018 r., I SA/Ol 49/18; WSA w Białymstoku z 14 grudnia 2017 r., I SA/Bk 1432/17; WSA w Gdańsku z 6 grudnia 2017 r., I SA/Gd 1353/17; www.cbois.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie jak już wcześniej wskazano, podstawę wniesionych zarzutów stanowił przepis art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. , uzasadniony przez skarżącego faktem przedawnienia dochodzonych należności. Wbrew stanowisku skarżącego egzekwowane wobec niego należności nie uległy przedawnieniu z uwagi na fakt, przerwania bądź też zawieszenia biegu terminów przedawnienia tych należności, w wyniku zastosowanych w toku prowadzenia egzekucyjnego środków egzekucyjnych, podjętych czynności, jak również zaistnienia innych zdarzeń prawnych w postaci zabezpieczenia należności ustanowioną hipoteką na majątku nieruchomym należącym do zobowiązanego, czy też faktem prowadzenia w stosunku do jego osoby postępowania karnego skarbowego, o wszczęciu którego skarżący został poinformowany. Natomiast, co do zarzutu wadliwego wystawienia tytułów wykonawczych stanowiących podstawę do wszczęcia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego, Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż zarzut ten, jako spóźniony, nie może zostać rozpatrzony, a co za tym idzie pozostaje bez wpływu na wynik niniejszego rozstrzygnięcia. Jak już bowiem wcześniej wskazano, ustawowy termin do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne wynosi 7 dni od daty doręczenia zobowiązanemu odpisów tytułów wykonawczych. W niniejszej sprawie, w wyżej wskazanym terminie skarżący wniósł jedynie zarzuty na podstawie art. 33 §1 pkt 1 u.p.e.a. Natomiast zarzut, co wadliwego wystawienia tytułów wykonawczych, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. , skarżący podniósł dopiero na etapie wniesionego zażalenia na postanowienie organu I instancji. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił. P.K.