III SA/Łd 626/10

WyrokWSA w Łodzi2011-02-10

Skład orzekający: Irena Krzemieniewska, Teresa Rutkowska, Krzysztof Szczygielski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości, która nie zawiera danych umożliwiających ujawnienie przebiegu granic i powierzchni w operacie ewidencji gruntów, może stanowić podstawę do wprowadzenia zmian w tej ewidencji?
Ratio decidendi
Decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości, która nie zawiera danych umożliwiających ujawnienie przebiegu granic i powierzchni w operacie ewidencji gruntów, nie może stanowić podstawy do wprowadzenia zmian w tej ewidencji. Wymagane jest przedstawienie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej w odpowiednich postępowaniach, która zawiera numeryczny opis granic i pole powierzchni działki.
Stan faktyczny
Skarżąca B. S. domagała się wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów dotyczących przebiegu granic działek na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z 1995 r. orzekającej o rozgraniczeniu. Organy administracji odmówiły wprowadzenia zmian, wskazując na brak w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym operatu technicznego z rozgraniczenia, który zawierałby dane umożliwiające aktualizację ewidencji. Skarżąca kwestionowała te stanowiska, podnosząc m.in. brak wizji lokalnej i wadliwe postępowanie dowodowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 lutego 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2011 roku sprawy ze skargi B. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów oddala skargę. III SA/Łd 626/10 U Z A S A D N I E N I E [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] (znak [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a.; art. 7b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu P. z dnia [...] (znak [...]), odmawiającą wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów obrębu D., gm. A., w zakresie przebiegu granic działek oznaczonych nr 409, 410, 411, i 412 na podstawie dostarczonej przez B. S. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r. (znak G.I.7224-2-15/30/95), orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości i zatwierdzeniu przebiegu granic ww. nieruchomości. Jak wynika z załączonych akt administracyjnych, właściciele nieruchomości położonych w D. oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki nr 409,410, 411,412 wystąpili do Urzędu Rejonowego w P. o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego. Postanowieniem z dnia 6 września 1995r. Kierownik Urzędu Rejonowego w P. wszczął postępowanie dotyczące rozgraniczenia nieruchomości położonych we wsi D. oznaczonych w ewidencji gruntów nr nr działek 410 (własność J. W.) i 411 (własność Z. W. i B. S.) i nieruchomości oznaczonych w ewidencji gruntów nr nr działek 409 ( własność S. W.) i 412 (własność R. i Z. małż. G.). Upoważnienia do przeprowadzenia czynności rozgraniczeniowych udzielono geodecie uprawnionemu dr inż. K. H., który 14 listopada 1995 r. (data pisma 12.11.1995r) przedłożył w Urzędzie Rejonowym Wydział Geodezji w P. operat rozgraniczeniowy celem zatwierdzenia ustalonych granic. Na piśmie tym znajduje się również w dolnej jego części adnotacja "otrzymałem " i podpis geodety bez daty. Decyzją z dnia 11 grudnia 1995 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w P. orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości i zatwierdził przebieg granic w/w nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że ustalenie przebiegu granic nastąpiło na podstawie szkicu podstawowego i zgodnego oświadczenia stron. Z adnotacji na decyzji wynika, że uprawomocniła się ona od dnia 12 stycznia 1996 r. Z treści decyzji ani jej uzasadnienia nie wynika ustalony przebieg granic. Nie zawiera ona również załącznika. W dniu 17 listopada 2009 r. do Starostwa Powiatowego w P. wpłynął wniosek B. S. o wydanie szkicu granicznego z punktami 1, 2, 3, zawartego w operacie technicznym, który jak wynikało z przedłożonej przez wnioskodawczynię decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r. o rozgraniczeniu nieruchomości był jej załącznikiem i o uzupełnienie powyższego w aktualnej dokumentacji geodezyjnej. Wnioskodawczyni podkreślała, że w wyniku rozgraniczenia jej nieruchomość (działka nr 410) uzyskała dostęp do drogi publicznej. Wnioskodawczyni poinformowana została, że brak jest w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym operatu technicznego powstałego w wyniku wykonania prac geodezyjnych dotyczących przedmiotowego rozgraniczenia i w związku z tym nie można wydać szkicu granicznego, a tym bardziej wnieść jakichkolwiek zmian w operacie ewidencyjnym w zakresie przebiegu granic działek wymienionych we wniosku. Wyjaśniono także, że po uprawomocnieniu decyzji geodeta powinien dokumentację wraz z decyzją przekazać do Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej celem przeprowadzenia kontroli i włączenia jej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jak ustalił organ, o wyjaśnienie zagadnienia nie można zwrócić się do wykonawcy prac geodezyjnych – geodety uprawnionego, gdyż geodeta nie żyje od kilku lat. W związku z powyższym B. S. wystąpiła do Wojewody [...] ze skargą na Starostwo Powiatowe w P., zarzucając, że nie podjęło ono działań zmierzających do wyjaśnienia i uporządkowania sprawy dostępu działki nr 410, położonej we wsi D., do drogi publicznej. Skarga przekazana została zgodnie z właściwością do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. W toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Starostwo Powiatowe w P. wyjaśniło, że przebieg granic działek nr 409, 410, 411 i 412 od chwili założenia ewidencji gruntów, tj. od roku 1970 nie uległ zmianie, a jedynym dokumentem, z którego wynika przebieg granic jest operat podstawowy nr 222/6/40/70, służący do założenia powszechnej ewidencji gruntów. Starosta P. wyjaśnił też, iż jako organ prowadzący obecnie ewidencję gruntów i budynków dla jednostki ewidencyjnej A., nie posiadał żadnej informacji o przeprowadzonym rozgraniczeniu nieruchomości, natomiast dokumentacja techniczna z wykonania rozgraniczenia nigdy nie została przekazana do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Starosta występował też do Gminy A. o rozważenie wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie odtworzenia zaginionych akt, ale Wójt Gminy w odpowiedzi poinformował, że nie ma podstaw do wszczęcia Po uzyskaniu powyższych informacji, biorąc pod uwagę żądania wnioskodawczyni zawarte w jej pismach, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał Staroście Powiatowemu w P. na konieczność wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu D., jednostce ewidencyjnej A., na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r., orzekającej o rozgraniczeniu działki nr 411 z działkami sąsiednimi. Starosta Powiatu P. zawiadomieniem z dnia 4 czerwca 2010 r. poinformował B. S. o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie. Decyzją z dnia [...] (znak [...]) Starosta Powiatu P. odmówił wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym obrębu D., gm. A. w zakresie przebiegu granic działek oznaczonych nr 409, 410, 411 i 412 na podstawie dostarczonej przez B. S. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r. orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości i zatwierdzeniu przebiegu granic ww. nieruchomości. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji odwołał się do treści art. 22 ust. 1 i art. 24 ust. 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 46 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454) wskazując, iż zgodnie z treścią tego ostatniego przepisu dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek właścicieli gruntów. Aktualizacji dokonuje się min. na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych. Wskazał, że w aktach sprawy, dotyczących przedmiotowego rozgraniczenia, przekazanych staroście przez Urząd Gminy w A., znajdowała się decyzja ostateczna Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia 11 grudnia 1995 r. orzekająca o rozgraniczeniu. Jednakże w aktach tych brak było szkicu granicznego z punktami 1, 2 i 3 oraz protokołu granicznego, a pozostałe dokumenty nie zawierały danych dotyczących położenia znaków granicznych ustalonych w trybie rozgraniczenia. Organ wyjaśnił w związku z tym, że zgodnie z § 36 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej m.in. w postępowaniu rozgraniczeniowym. Mając na uwadze powyższe oraz to, że dokumentacja techniczna sporządzona przez geodetę w postępowaniu rozgraniczeniowym nigdy nie została przekazana i przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zdaniem organu I instancji, brak było podstaw do dokonania wnioskowanych zmian w ewidencji gruntów. Odwołanie od decyzji Starosty Powiatowego w P. wniosła B. S. Zarzuciła decyzji niezgodność z przepisami k.p.a., w szczególności w zakresie przeprowadzonego – jej zdaniem - wadliwie postępowania dowodowego. Podważyła ustalenia postępowania dowodowego jako sprzeczne z interesem społecznym. W konkluzji odwołania wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji organu I instancji. Po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu P. z dnia [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że okazana Staroście P., jako organowi prowadzącemu ewidencję gruntów i budynków, decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w P. dnia 11 grudnia 1995 r. o rozgraniczeniu nieruchomości nr 410 z nieruchomościami nr 409 i 411 nie zawierała w swej treści takich informacji, które umożliwiłyby organowi ujawnienie w operacie ewidencji gruntów i budynków przebiegu granicy rozgraniczanych nieruchomości, wraz z ich powierzchnią. Jak podkreślił organ II instancji, dokumenty określające stan prawny nieruchomości, takie jak zbiory ksiąg wieczystych, akty notarialne, orzeczenia sądowe i decyzje administracyjne nie zawierają danych określających położenie punktów granicznych. Powyższe informacje, zgodnie z § 36 pkt. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków są uzyskiwane na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Wobec braku w zasobie dokumentacji technicznej z rozgraniczenia nieruchomości, organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie posiadał technicznych i prawnych możliwości przeprowadzenia jej aktualizacji. Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła B. S., wnosząc o jej uchylenie. Decyzji zarzuciła sprzeczność z słusznym interesem obywatela, naruszenie zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, a ponadto wskazała, że zawiera ona wadliwe pouczenie co do sposobu jej zaskarżenia. W uzasadnieniu skargi strona szeroko opisuje stan faktyczny sprawy, wskazuje na okoliczności związane z przeprowadzanym w roku 1995 rozgraniczeniem spornych nieruchomości. Kwestionuje przeprowadzone postępowanie dowodowe, zarzucając m.in., iż organy nie dokonały wizji lokalnej na terenie spornych działek. Nie zgadza się z twierdzeniami organu, iż nie przekazanie dokumentacji geodezyjnej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego skutkuje brakiem możliwości wprowadzenia żądanych przez nią zmian w operacie gruntów. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w całości podtrzymał swoje dotychczasowe rozstrzygnięcie i argumenty podniesione w zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi skarżąca popierała skargę. Oświadczyła, że decyzja o rozgraniczeniu z dnia 11 grudnia 1995 r. była doręczona wszystkim stronom postępowania bez szkicu, który stanowił jej załącznik, czego skarżąca jest pewna, albowiem sprawdzała powyższe. Wyjaśniła także, że punkty, które wyznaczył przy rozgraniczeniu geodeta znajdują się w terenie i w jej ocenie organ powinien przeprowadzić oględziny nieruchomości. Oświadczyła również, że organ powinien odtworzyć zaginione dokumenty, m.in. poprzez oględziny w terenie. Złożyła do akt sprawy postanowienie Sądu Rejonowego w Opocznie z dnia 15 października 1998 r. o umorzeniu postępowania w sprawie o ustanowienie drogi koniecznej (k-65-66) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.] sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 powoływanej powyżej ustawy, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu P. z dnia [...], którą odmówiono skarżącej wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów obrębu D., gm. A., w zakresie przebiegu granic działek oznaczonych nr 409, 410, 411 i 412 na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r. (znak [...]), orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości i zatwierdzeniu przebiegu granic ww. nieruchomości. Organy obu instancji uznały, że przedstawiony dokument (decyzja Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r.) w świetle art. 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo geodezyjne i kartograficzne] oraz § 36, § 46 ust. 1 i ust. 2 oraz § 47 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454) [dalej: rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków], nie może stanowić podstawy uwzględnienia wniosku we wskazanym zakresie. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r. nie zawierała danych umożliwiających ujawnienie w operacie ewidencji gruntów i budynków przebiegu granicy rozgraniczanych nieruchomości, wraz z ich powierzchnią, a dokumentacja techniczna z wykonania rozgraniczenia nieruchomości, sporządzona w tym czasie przez uprawnionego geodetę, nigdy nie została przekazana i przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, co uniemożliwia dokonanie zmian w ewidencji gruntów. Przechodząc do analizy merytorycznej zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że podstawowe znaczenie w rozpatrywanej sprawie mają pojęcia działki ewidencyjnej oraz granic takiej działki. Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. Z powyższego wynika, że wydzielenie za pomocą linii granicznych (granic) stanowi jeden z elementów definicji działki ewidencyjnej. Zgodnie natomiast z § 60 ust. 1 tego rozporządzenia danymi ewidencyjnymi dotyczącymi działki ewidencyjnej są m.in. numeryczny opis granic działki ewidencyjnej (pkt 2) oraz pole powierzchni działki ewidencyjnej (pkt 3), przy czym numerycznego opisu granic działki ewidencyjnej dokonuje się za pomocą współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznej (§ 61), a pole powierzchni działki ewidencyjnej oblicza się na podstawie określonych wyżej współrzędnych i określa się w hektarach z dokładnością zapisu do 0,0001 (§ 62). Zgodnie z § 28 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia treść mapy ewidencyjnej stanowią takie elementy, jak m.in. granice, w tym również granice działek, a także oznaczenia punktów granicznych, z wyróżnieniem punktów, których położenie określone zostało w odpowiednim trybie i z wymaganą dokładnością, a spośród nich -punktów trwale stabilizowanych w terenie. W kontekście powołanych powyżej przepisów należy stwierdzić, że powierzchnia nieruchomości jest cechą fizyczną wynikającą z określenia granic tej nieruchomości. Jak stanowi zaś § 36 powołanego rozporządzenia, przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej: 1) w postępowaniu rozgraniczeniowym, 2) w celu podziału nieruchomości, 3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów, 4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości, 5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, 6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z § 46 rozporządzenia dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych określonych w rozporządzeniu, przy czym z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z: 1) prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych, 2) opracowań geodezyjnych i kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykaz zmian danych ewidencyjnych, 3) dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej, 4) ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów. W świetle § 47 ust. 1 rozporządzenia aktualizacji operatu ewidencyjnego dokonuje się niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. W rozpatrywanej sprawie skarżąca wnosiła o "dostosowanie" zapisów w dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej do zmian - jak wskazała - dokonanych w wyniku przeprowadzonego rozgraniczenia pomiędzy działką 410 a działką nr 409 i 411 na mocy decyzji Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r. i wykonanym w związku z tym postępowaniem rozgraniczeniowym operatem technicznym rozgraniczenia nieruchomości. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie przedstawiła jednak organowi administracji publicznej dokumentów, które uzasadniałyby dokonanie zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów związanych z przebiegiem granicy jej działki. Również organ administracji mimo podjętych działań, dokumentów takich nie odnalazł. W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest zasługujący na pełną aprobatę pogląd, że zmiana granic i powierzchni działek dotyczy stanów własnościowych. Nie można więc dokonywać żadnych zmian własnościowych, a należą do nich m.in. zmiany granic działek, poprzez samoistne zmiany w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów jest bowiem tylko publicznym rejestrem obejmującym dane o gruntach wynikające z odpowiedniej dokumentacji urzędowej (por. art. 20 ust. 1 i art. 24 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne). Zmian w ewidencji dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych. Zmiana przebiegu granicy wymaga przedstawienia odpowiedniej dokumentacji (sporządzonej w odpowiednich postępowaniach rozgraniczeniowych, podziałowych, scaleniowych i wymiany, sądowych w zakresie dowodów stanowiących podstawę rozstrzygnięć sądowych itp. - por. cyt. § 36 i § 46 ust. 2 rozporządzenia). Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 13 maja 1999 r. w sprawie II SA 566/1999. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę w pełni podziela zaprezentowany w tym wyroku pogląd. Również w zasługującym na pełną aprobatę wyroku z dnia 10 lutego 2003 r. w sprawie II SA 1478/01 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w art. 22 ust. 3 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne chodzi o takie dokumenty, które zostały sporządzone już po wprowadzeniu do ewidencji gruntów kwestionowanych danych. Nie ulega wątpliwości, że zmiana usytuowania granic nieruchomości wynikająca z przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego w 1995 r. winna zostać wpisana do ewidencji gruntów tyle, że pozostająca w obrocie prawnym decyzja nie zawiera danych pozwalających na dokonanie tego wpisu. Nie ma również możliwości wyegzekwowania od geodety przygotowującego projekt rozgraniczenia wykonania należnych obowiązków, skoro geodeta od kilku lat nie żyje. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, organ odwoławczy zasadnie przyjął, że w istniejącym stanie prawnym powołanym w podstawie zaskarżonej decyzji przedstawiona przez skarżącą decyzja Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r., nie mogła być podstawą uwzględnienia wniosku skarżącej i przedstawił trafną argumentację swojego stanowiska w tym względzie. Sąd zgadza się z prezentowanym przez organ orzekający poglądem, że sama decyzja administracyjna o rozgraniczeniu nieruchomości (w tym przypadku - decyzja Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r.) bez stosownego szkicu granicznego z oznaczonymi punktami granicznymi oraz protokołu granicznego, które to dokumenty obrazowałyby dokonane zmiany, nie mogła być dokumentem stanowiącymi podstawę zmian w ewidencji gruntów i budynków, z przyczyn trafnie podanych w uzasadnieniu decyzji organów obydwu instancji. W aktach administracyjnych brak jest także jakichkolwiek innych dokumentów, które zawierałyby dane dotyczące położenia znaków granicznych ustalonych w trybie rozgraniczenia. Takowych nie wskazała także skarżąca. Podkreślić w tym miejscu należy, że w toku rozprawy przed tutejszym Sądem skarżąca stwierdziła jednoznacznie, że decyzja o rozgraniczeniu z dnia 11 grudnia 1995 r. doręczona została wszystkim stronom postępowania bez stosownego szkicu obrazującego zmiany dokonane w ramach rozgraniczenia. Trafnie wskazał ponadto organ odwoławczy, że dokumenty określające stan prawny nieruchomości, takie jak księga wieczysta, zbiory ksiąg wieczystych, akty notarialne, orzeczenia sądowe, czy właśnie decyzje administracyjne nie zawierają niezbędnych danych określających położenie punktów granicznych. Powyższe informacje, zgodnie z przepisem § 36 pkt. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków są uzyskiwane na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jak natomiast wynika z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, w niniejszym przypadku dokumentacja techniczna z wykonania rozgraniczenia nieruchomości stanowiąca podstawę wydania decyzji Urzędu Rejonowego w P., nigdy nie została przekazana i przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, co powoduje w konkretnych okolicznościach sprawy, że decyzja ta stała się niewykonalna. W tej sytuacji żądanie dokonania zmian w ewidencji gruntów odpowiednio do przedłożonego przez stronę skarżącą dokumentu, tj. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia 11 grudnia 1995 r. nie mogło zostać uwzględnione. Wobec braku niezbędnych danych dotyczących rozgraniczenia i braku możliwości ich odzyskania, organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie posiadał technicznych i prawnych możliwości przeprowadzenia jej aktualizacji. Zacytowany powyżej przepis art. 22 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 36, § 46 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 47 ust. 1 rozporządzenia uniemożliwiały przyjęcie przedstawionego przez skarżącą dokumentu jako podstawy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów w zakresie zmiany granic działki. Nie można także zaakceptować stanowiska skarżącej, która zarzuca organowi, że nie przeprowadził wizji w terenie i w ten sposób nie ustalił przebiegu granic działek ustalonego w postępowaniu rozgraniczeniowym. Przypomnieć należy, co było podnoszone już wcześniej, że dokumentami, na podstawie których dokonuje się aktualizacji ewidencji gruntów są m.in. prawomocne orzeczenia sądowe, akty notarialne, ostateczne decyzje administracyjne, akty normatywne, przesyłane przez właściwe organy i sądy, o czym stanowi § 46 ust. 2 pkt.1 rozporządzenia o ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja odzwierciedla więc stan aktualny m.in. co do właścicieli nieruchomości i granic nieruchomości, wynikający z dokumentów dostępnych organowi, w tym decyzji administracyjnych. Stan aktualny organ ustala więc z urzędu, na podstawie dokumentów wymienionych w § 46 ust. 2 pkt 1 przesyłanych przez właściwe organy, sądy kancelarie notarialne na zasadach i w trybie określonych w art. 23 ustawy lub na wniosek zainteresowanych. Przepisy nie przewidują w żadnym przypadku dokonywania zmian w ewidencji gruntów w drodze bezpośrednich dowodów np. w postaci oględzin nieruchomości, czy innych tego typu czynności dokonywanych w toku postępowania o wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. Nie ma także możliwości ustalania w takim trybie treści dokumentu jakim jest decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości. Tego typu czynności nie mogą być podejmowane w postępowaniu o wprowadzenie zmian do ewidencji gruntów. W kwestii zarzutu skarżącej naruszenia art. 9 k.p.a. w związku z błędnym pouczeniem skarżącej w decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, poprzez zawarcie pouczenia o prawie wniesienia zażalenia na rozstrzygniecie organu odwoławczego, zauważyć należy, że samo błędne pouczenie w decyzji co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego, stosownie do art. 112 k.p.a., nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. W tej sprawie istotne jest, że skarżąca mimo częściowo błędnego pouczenia w zakreślonym terminie wniosła prawidłowo skargę do sądu administracyjnego. Ponadto, w niniejszej sprawie, organ odwoławczy sprostował swoją omyłkę w postanowieniu z dnia 22 listopada 2010 r. wskazując, iż prawidłowe pouczenie winno wskazywać na prawo skarżącej wniesienia skargi a nie zażalenia. Reasumując przeprowadzone rozważania, zmiana granic i powierzchni działek dotyczy stanów własnościowych. Ujawniony w ewidencji gruntów stan prawny musi być oparty na odpowiednich dokumentach i niewątpliwie, co do zasady, ostateczna decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości jest dokumentem stanowiącym podstawę wpisu do ewidencji gruntów i budynków. W rozpatrywanej sprawie jednak treść decyzji nie pozwala na ustalenie przebiegu granic zatwierdzonych tą decyzją, co czyni decyzję niewykonalną. Stan ten jest niewątpliwie wynikiem niedopełnienia przez wykonawcę operatu (geodetę uprawnionego) obowiązków wynikających z par. 8, par. 9 i par. 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 maja 1990 w sprawie szczegółowych zasad i trybu zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych oraz przekazywania materiałów i informacji powstałych w wyniku tych prac do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz. U. Nr 33 poz. 195), nie ma to jednak wpływu na ocenę możliwości dokonania wnioskowanego wpisu. W świetle przedstawionych wywodów, dokument na którym skarżąca opiera wniosek o zmianę w ewidencji gruntów nie mógł stanowić - jak słusznie uznały organy – podstawy dokonania wpisu. Mając powyższe na uwadze skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło