III SA/Łd 631/04
WyrokWSA w Łodzi2005-03-31
Skład orzekający: Czesława Nowak-Kolczyńska, Janusz Furmanek, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie, która została już prawomocnie zakończona decyzją administracyjną?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo umorzyć postępowanie w sprawie, która została już prawomocnie zakończona decyzją administracyjną, na podstawie art. 105 k.p.a. jako bezprzedmiotowe. Ponowne merytoryczne rozpatrzenie takiej sprawy naruszałoby zasadę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) i skutkowałoby wadą nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.Stan faktyczny
B. P. złożył wniosek o anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania J. P. z rodziną w jego posesji. Wójt Gminy T. umorzył postępowanie, wskazując na tożsamość sprawy z wcześniej osądzoną decyzją. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało decyzję w mocy. B. P. wniósł skargę do NSA, a po jego śmierci postępowanie kontynuował następca prawny S. P. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Asesor Ewa Alberciak, Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2005r. sprawy ze skargi S. P. następcy prawnego B. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [..] Nr [..] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o anulowanie czynności materialno - technicznej zameldowania 1. oddala skargę, 2. nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa adwokat H. M. Kancelaria Adwokacka w Ł. ul. A kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Pismem z dnia 21 czerwca 1999 roku skierowanym do Wojewody [...] B. P. zwrócił się o anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania J. P. wraz z rodziną w jego posesji nr [..] położonej w miejscowości W. Powyższy wniosek został przekazany do rozpoznania według właściwości organowi meldunkowemu I instancji.
Decyzją z dnia [..] Wójt Gminy T. umorzył postępowanie w sprawie wszczętej wnioskiem z dnia 21 czerwca 1999 roku. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wskazał, iż sprawa w tym samym przedmiocie tocząca się pomiędzy tymi samymi stronami została już osądzona decyzją tego organu z dnia [..], utrzymaną w mocy ostateczną decyzją Wojewody [..] z dnia [..]. W ocenie Wójta Gminy T. ponowna merytoryczna decyzja w tej sprawie dotknięta byłaby wadą nieważności stosownie do przepisu art. 156 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.)
W dniu 22 listopada 1999 roku odwołanie od powyższej decyzji wniósł B P. zarzucając jej, iż narusza w sposób rażący prawo domagał się jej uchylenia w całości. W uzasadnieniu wskazał, iż J. P. w posesji stanowiącej jego własność zameldowany został bez zgody jego oraz jego nieżyjącej już obecnie żony. Odwołujący powołał się także na uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [..], w którym podkreślono, iż organ administracji państwowej powinien w każdym czasie podejmować czynności zmierzające do rejestracji prawdziwych danych o ludności i jej ruchu naturalnym, wśród nich mieści się również rozstrzyganie wątpliwości dotyczących danych rejestrowanych w ramach ewidencji ludności. Powyższa decyzja w ocenie odwołującego zobowiązuje organ I instancji do zajęcia merytorycznego stanowiska w sprawie jego wniosku.
Decyzją z dnia [..] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż kwestia anulowania czynności materialno-tachnicznej zameldowania J. P. oraz jego rodziny w posesji stanowiącej własność B. P. została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją Wojewody [..] z dnia [..]. W rozstrzyganej sprawie nie budzi wątpliwości, iż pomiędzy sprawą ostatecznie rozstrzygniętą decyzją z [..], a sprawą będącą przedmiotem toczącego się postępowania zachodzi tożsamość bowiem identyczne są strony postępowania jak i przedmiot żądania, którym w obu wypadkach jest anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania J. P. wraz z rodziną w posesji W. Wobec powyższego organ I instancji zasadnie doszedł do przekonania, iż nowe postępowanie w sprawie anulowania wskazanej czynności zameldowania jest bezprzedmiotowe i dlatego należało je umorzyć w oparciu o przepis art. 105 kpa. Ustosunkowując się do powołanego przez B. P. argumentu pochodzącego z uzasadnienia decyzji SKO z dnia [..] organ II instancji wskazał, iż decyzja ta zapadła w innej sprawie i nieuprawnionym jest wnioskowanie, iż zobowiązuje ona organy administracji do ciągłego rozpatrywania od nowa tej samej sprawy.
W dniu 23 lutego 2000 roku B. P. wniósł na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi. W uzasadnieniu skarżący powtórzył argumenty podnoszone uprzednio w postępowaniu przed organami administracyjnymi podkreślając, iż ani on, ani jego żona nie wyrazili zgody na zamieszkiwanie J. P. w należącej do nich nieruchomości, a żaden organ administracyjny nie wydał merytorycznej decyzji zgodnej z jego wnioskiem.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko oraz argumentację podnoszoną w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia [..] Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi zawiesił postępowanie w przedmiotowej sprawie z uwagi na śmierć skarżącego B. P.
Postanowieniem z dnia [..] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi podjął zawieszone postępowanie z udziałem w charakterze skarżącego S. P. następcy prawnego zmarłego B. P..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Bezspornym w rozstrzyganej sprawie jest, iż ostateczną decyzją z dnia [..] Wojewoda [..] utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy T. z [..] mocą, której organ I instancji odmówił anulowania czynności materialo-technicznej zameldowania J. P. z rodziną w posesji nr [..] w miejscowości W.
Zgodnie z zasadą trwałości decyzji administracyjnych wyrażoną w art. 16 § 1 kpa , który stanowi, iż decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Uzyskanie cechy ostateczności przez decyzje administracyjną powoduje niemożność ponownego orzekania w tej sprawie bez usunięcia z obrotu prawnego tej decyzji. W wypadku zaś wydania kolejnej decyzji w tej samej sprawie decyzja ta dotknięta byłaby wadą nieważności stosownie do treści art. 156 § 1 pkt 3 kpa. określoną jako powaga rzeczy osądzonej (res iudicata) (por. wyrok NSA z 28 lutego 1996 r. w sprawie sygn. akt SA/Ka 1716/94 opubl. POP 1999/4/106). Warunkiem stwierdzenia, iż zachodzi przeszkoda do merytorycznego rozpoznania sprawy w postaci powagi rzeczy osądzonej jest ustalenie tożsamości sprawy zakończonej decyzją ostateczną ze sprawą w której toczy się postępowanie. O tożsamości sprawy można mówić wówczas, gdy w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. W rozstrzyganej sprawie B. P., którego następcą prawnym jest skarżący S. P. dwukrotnie złożył wniosek o anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania J. P., a ponieważ jego pierwszy wniosek został załatwiony ostateczną decyzją administracyjną Wojewody [..] z dnia [..], ponowne prowadzenie postępowania i wydanie decyzji administracyjnej w tej samej sprawie było niedopuszczalne. Dlatego za zgodną z prawem uznać należy decyzję organu I instancji i utrzymującą ją w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego mocą, której umorzono postępowanie wszczęte w sprawie załatwionej już decyzją ostateczną jako bezprzedmiotowe stosownie do przepisu art. 105 kpa. Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 października 1991 roku w sprawie sygn. akt SAB 29/91, w którym sąd ten wskazał, iż jeżeli zostanie wydana decyzja o umorzeniu postępowania wszczętego w sprawie już załatwionej decyzja ostateczną, to brak będzie podstaw do stwierdzenia jej nieważności, bo kończy ona w danej instancji postępowanie bezprzedmiotowe zgodnie z art. 105 kpa.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
O kosztach adwokackich orzeczono stosownie do przepisu art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z przepisem § 18 pkt 1 lit.c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie, oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło