III SA/Łd 642/08

Dnia 27 maja 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2009 roku sprawy ze skargi W.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę. bg Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. działając na podstawie art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2001r. Nr 71 poz. 734) oraz art. 104 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku W. F., odmówił przyznania wnioskodawcy dodatku mieszkaniowego. Podstawę do wyliczenia średniego miesięcznego dochodu przypadającego na jednego członka rodziny, od wysokości którego uzależnione jest prawo do dodatku mieszkaniowego stanowiła deklaracja wnioskodawcy z dnia 1 sierpnia 2008 roku o wysokości dochodów za okres 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku tj. za okres od maja do lipca 2008 roku. Z deklaracji wynika, że średni miesięczny dochód na jedną osobę wynosi 874.81 zł. Dodatek mieszkaniowy dla rodziny jednoosobowej stanowi natomiast różnicę pomiędzy wydatkami na mieszkanie (tj. 110,53 zł) łącznie z ryczałtem (3.82 zł), a 15% łącznego dochodu rodziny. W niniejszej sprawie wyliczony w ten sposób dodatek osiągnął wartość ujemną. W sytuacji natomiast, gdy łączne wydatki na mieszkanie nie przekraczają określonego ustawą procentowego udziału dochodów gospodarstwa domowego w utrzymaniu mieszkania, dodatek mieszkaniowy nie przysługuje. Od powyższej decyzji W. F. złożył odwołanie, w którym podniósł, iż przyjęta metoda wyliczenia dodatku mieszkaniowego jest sprzeczna z ustawą o dodatkach mieszkaniowych, bowiem nie uwzględnia wszystkich wydatków ponoszonych z tytułu czynszu tj. kwoty 154,83, a nie tylko kwoty 110, 53 zł, co oszukańczo zaniża podstawę obliczenia wydatków mieszkaniowych. Skarżący wskazał, iż zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca, wniósł o jej weryfikację i pozytywne załatwienie sprawy. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów i rencistów i osób pobierających świadczenia przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007r. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego oraz deklaracji o dochodach gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku wykazała, że dochód wnioskodawcy za miesiąc maj, czerwiec i lipiec 2008 roku wyniósł łącznie 2.624,43 zł i składał się z emerytury wnioskodawcy w wysokości 874,81 zł miesięcznie. Odwołując się do treści art. 6 ust. 3 ustawy organ podkreślił, iż wydatkami poniesionymi przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy są świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego. Wydatkami tymi stosownie do treści art. 6 ust. 4 są: 1) czynsz, 2) opłaty za świadczenia związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na lokale mieszkalne w spółdzielni mieszkaniowej, 3) zaliczki na koszty zarządu nieruchomością wspólną, 4) odszkodowanie za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego, 5) inne niż wyżej wymienione w pkt 1-4 opłaty za używanie lokalu mieszkalnego, 6) opłaty za energię cieplną, wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych, 7) wydatek stanowiący podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału. Nie stanowią natomiast wydatków, wydatki poniesione z tytułu: 1) ubezpieczeń, podatku od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów, 2) opłaty za gaz przewodowy, energię elektryczną, dostarczane do lokalu mieszkalnego (domu jednorodzinnego) na cele bytowe. W niniejszej sprawie od wskazanej przez wnioskodawcę kwoty 152,78 zł stanowiącej wydatki mieszkaniowe dokonano odliczenia wydatków poniesionych z tytułu: podatku (7,53 zł), ubezpieczenia (1,89 zł) wymiany skrzynek pocztowych (4.60 zł) i docieplenia budynku (28,23 zł). Kwota wydatków przyjętych do wyliczenia dodatku mieszkaniowego, wyliczona została więc prawidłowo, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych, a przedstawione etapy matematycznego wyliczenia dodatku, które w ocenie organu odwoławczego przeprowadzone zostały w sposób prawidłowy, wykazały wynik ujemny (-16,87 zł), co wykluczyło możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego. Zgodnie bowiem z art. 7 ust. 6 ustawy, dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 2% najniższej emerytury w dniu wydania decyzji. W dniu wydania decyzji 2% najniższej emerytury stanowiło natomiast kwotę 12,72 zł. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. zarzucając jej nieważność. W uzasadnieniu skargi podtrzymał zarzuty dotyczące sprzecznego, nieprawidłowo wyliczonych matematycznie wydatków mieszkaniowych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga W. F. nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach 3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. nr 71 poz.734 z późn. zm.) oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 28 grudnia 2001r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. nr 156 poz.1817 z późn. zm.). Zgodnie z treścią art.3 ust.1 wymienionej ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art.2 ust.1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie poprzedzającym datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. W myśl art.3 ust.3 cytowanej ustawy za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba, że zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń z pomocy materialnej dla uczniów, dodatków do sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenia przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007r. Zgodnie z treścią art.6 ust.1 pkt.1 ustawy z 21 czerwca 2001r. wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust.3-6 przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą, z zastrzeżeniem ust.2, dodatek w wysokości: 1. 15% dochodu gospodarstwa domowego – w gospodarstwie jednoosobowym W myśl art.6 ust.3 wymienionej ustawy wydatkami poniesionymi przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy są świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego. Zgodnie z treścią art.6 ust.4 cytowanej ustawy wydatkami, o których mowa w ust.3 są: 1. czynsz 2. opłaty związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na lokale mieszkalne w spółdzielni mieszkaniowej 3. zaliczki na koszty zarządu nieruchomością wspólną 4. odszkodowanie za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego 5. inne niż wymienione w pkt.1-4 opłaty za używanie lokalu mieszkalnego 6. opłaty za energię cieplną, wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych 7. wydatek stanowiący podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału W myśl art.6 ust.4a wymienionej ustawy nie stanowią wydatków, o których mowa w ust.4 wydatki poniesione z tytułu: 1. ubezpieczeń, podatku od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów 2. opłat za gaz przewodowy, energię elektryczną, dostarczane do lokalu mieszkalnego na cele bytowe Zgodnie z treścią art.7 ust.6 cytowanej ustawy dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 2% najniższej emerytury w dniu wydania decyzji. Z wymienionych przepisów wynika, iż dodatek mieszkaniowy stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w art.6 ust.3-6, przypadającymi na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu a kwotą 15% dochodów gospodarstwa domowego w gospodarstwie jednoosobowym. W przekonaniu sądu organy administracji prawidłowo odmówiły skarżącemu przyznania dodatku mieszkaniowego. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż W. F. przysługuje własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego w Spółdzielni Mieszkaniowej "A." w Ł. Zajmuje on lokal o powierzchni 31,37 m2, nie posiadający instalacji gazowej. Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jeżeli chodzi o wydatki mieszkaniowe, o których mowa w art.6 ust.3-6 to, jak wskazuje wyliczenie zawarte we wniosku o dodatek, łącznie wynoszą one 152,78 zł. Dla potrzeb wyliczenia dodatku organy administracji trafnie odjęły od tej kwoty następujące wydatki: podatek od nieruchomości (7,53 zł), ubezpieczenie (1,89 zł), fundusz termomodernizacyjny (28,23 zł) i wymiana skrzynek pocztowych (4,60 zł). Odnośnie wydatków na podatek od nieruchomości i ubezpieczenie to nie uwzględnia się ich przy wyliczeniu dodatku mieszkaniowego. Wynika to z treści art.6 ust.4a pkt.1 ustawy z 21 czerwca 2001r. Jeżeli chodzi o fundusz termomodernizacyjny to jest to fundusz przeznaczony na docieplenie mieszkań i powiększa on wkład budowlany członka spółdzielni. Oznacza to, iż wpłaty na ten fundusz obejmują koszt budowy lokalu. W sytuacji, kiedy wpłaty na ten fundusz uzupełniają wkład budowlany to nie można ich uznać za opłatę za używanie lokalu mieszkalnego w rozumieniu art. 6 ust.4 ustawy z 21 czerwca 2001r. Opłatami za używanie lokalu są bowiem opłaty związane z eksploatowaniem i korzystaniem z lokalu a nie wydatki na budowę lokalu uzupełniające wkład budowlany. Należy zaznaczyć, iż zwiększenie wkładu budowlanego ma wpływ na zwiększenie wartości spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, które jest prawem zbywalnym i przechodzi na spadkobierców. Zbycie tego prawa obejmuje także wkład budowlany zaś w razie wygaśnięcia tego prawa spółdzielnia jest obowiązana zwrócić osobie uprawnionej wartość rynkową tego prawa. Wielkość wkładu budowlanego ma więc istotny wpływ na wartość rynkową własnościowego prawa do lokalu. Organy administracji obu instancji słusznie uznały, iż skoro wpłaty na fundusz termomodernizacyjny zwiększają wkład budowlany to nie można ich uznać za wydatek, o którym mowa w art.6 ust.4 ustawy z 21 czerwca 2001r. Organy administracji trafnie również pominęły opłatę za wymianę skrzynek pocztowych. Przy wyliczeniu dodatku mieszkaniowego uwzględnia się jedynie opłaty za używanie lokalu mieszkalnego. Przez pojęcie "używanie" należy rozumieć eksploatowanie, korzystanie z lokalu. Wymiana skrzynki pocztowej nie jest opłatą za eksploatowanie lokalu. Skrzynka pocztowa jest przydzielona do każdego lokalu ale opłaty za jej wymianę nie można uznać za opłatę za korzystanie z lokalu. Organy administracji trafnie przyjęły, iż wydatek za wymianę skrzynki pocztowej nie jest opłatą, o której mowa w art.6 ust.4 pkt.5 ustawy z 21 czerwca 2001r. Po odjęciu wydatków na podatek od nieruchomości (7,53 zł), ubezpieczenie (1,89 zł), fundusz termomodernizacyjny (28,23 zł) i wymianę skrzynki pocztowej (4,60 zł) kwota wydatków wyniosła 110,53 zł (152,53 zł – 7,53 zł – 1,89 zł – 28,23 zł – 4,60 zł). Ponieważ lokal skarżącego nie jest wyposażony w instalację gazową należy doliczyć ryczałt na zakup opału, stanowiący równowartość 10 kilowatów energii elektrycznej w gospodarstwie jednoosobowym (§ 3 ust.3 rozporządzenia z 28 grudnia 2001r.). Kwota ryczałtu wyniosła 3,82 zł(10 kW × 0,382 zł). Łączna kwota wydatków uwzględnionych do wyliczenia dodatku mieszkaniowego wyniosła zatem, 114,35 zł(110,53 zł + 3,82 zł). Jeżeli chodzi o dochód skarżącego to, jak wynika z deklaracji z 1 sierpnia 2008r., w ciągu trzech ostatnich miesięcy (maj – lipiec 2008r.) wyniósł on 2 624,43 zł. Średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego wyniósł zatem 874,81 zł (2624,43 zł : 3) zaś 15% tego dochodu to suma 131,22 zł. Sąd nie podzielił poglądu skarżącego, iż błędnie przyjęto wysokość jego emerytury brutto a nie netto. Przepis art.3 ust.3 ustawy z 21 czerwca 2001r. określa definicję dochodu uznając, że są nimi wszystkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składników enumeratywnie wymienionych w tym przepisie. Przepis ten nie przewiduje odliczenia zaliczek odprowadzanych na podatek dochodowy od osób fizycznych. W związku z czym zaliczki takiej nie można odliczyć od dochodu przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego tak jak wnioskuje to skarżący. W związku z czym jego zarzut, iż powinno się uwzględnić jedynie jego emeryturę netto a nie brutto, nie zasługuje na uwzględnienie. Niezasadny jest również zarzut skarżącego, iż nie uwzględniono jego wydatku za przekroczenie zużycia wody – 42,25 zł. Należy zaznaczyć, iż przy wyliczeniu dodatku mieszkaniowego bierze się pod uwagę wydatki za używanie lokalu w miesiącu w którym składany jest wniosek. Wynika to z treści wniosku, stanowiącego załącznik do rozporządzenia z 28 grudnia 2001r. W. F. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego w dniu 1 sierpnia 2008r. a więc uwzględniono wydatki poniesione przez skarżącego w sierpniu 2008r. Jak wynika z oświadczenia skarżącego złożonego na rozprawie rozliczenie za wodę dotyczyło pierwszego półrocza 2008r. i kwota wyrównania (42,25 zł) została przez niego zapłacona w lipcu 2008r. Skoro wyrównanie zostało zapłacone w lipcu 2008r. zaś wniosek o przyznanie dodatku złożono 1 sierpnia 2008r. to słusznie pominięto je przy określeniu wydatków za sierpień 2008r. Dodać tylko należy, iż okolicznością niesporną było to, że wydatki na lokal skarżącego nie przekraczały wydatków, które w wypadku najmu lokalu byłyby pokrywane w ramach czynszu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy. Przepis art.6 ust.6 ustawy z 21 czerwca 2001r. nie miał tutaj zastosowania. Okoliczność ta nie była zresztą kwestionowana. Wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami na lokal (114,35 zł) a 15% dochodu rodziny (131,22 zł). W przypadku skarżącego różnica ta wyniosła "-16,87 zł" (114,35 zł – 131,22 zł). Zgodnie z treścią art.7 ust.6 ustawy z 21 czerwca 2001r. dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 2% kwoty najniższej emerytury w dniu wydania decyzji. Najniższa emerytura w dniu wydania zaskarżonej decyzji wyniosła 636,29 zł (M.P. nr 21 z 2008r. poz.211) zaś 2% tej kwoty to 12,72 zł. W niniejszej sprawie wyliczony dodatek mieszkaniowy stanowi wartość ujemną (-16,87 zł) a więc jest on niższy od 2% najniższej emerytury. W związku z czym organy administracji obu instancji słusznie odmówiły przyznania tego świadczenia skarżącemu. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd oddalił skargę W. F. Sąd oddalił wniosek dowodowy skarżącego o zwrócenie się do Aresztu Śledczego w Ł. celem ustalenia kosztów utrzymania jednego osadzonego w areszcie. W ocenie sądu ustalenie tej okoliczności nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. O nabyciu prawa do dodatku mieszkaniowego decydują przepisy ustawy z 21 czerwca 2008r. oraz rozporządzenia z 28 grudnia 2001r. a nie to jakie są koszty utrzymania jednego aresztanta. W związku z czym sąd oddalił wniosek dowodowy skarżącego w tym zakresie. R.A.