III SA/Łd 649/14

WyrokWSA w Łodzi2014-10-01

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Monika Krzyżaniak, Małgorzata Łuczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność Starosty polegająca na odmowie przyjęcia dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z powodu rzekomego niewykorzystania przez wykonawcę operatu podstawowego i braku odszukania znaków osnowy ewidencyjnej, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności, uznając, że protokół kontroli Starosty był nieprecyzyjny, wewnętrznie sprzeczny i nie wskazywał jednoznacznie podstaw prawnych odmowy przyjęcia dokumentacji. Organ nie wykazał, w jaki sposób skarżący nie wykorzystał operatu podstawowego ani nie udowodnił, że ustalanie granic w trybie § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów było konieczne przy podziale nieruchomości, zwłaszcza gdy dane z księgi wieczystej były zgodne z ewidencją gruntów.
Stan faktyczny
Geodeta J. B. złożył dokumentację techniczną dotyczącą podziału nieruchomości do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Starosta odmówił przyjęcia dokumentacji do zasobu, wskazując na usterki, w tym niewykorzystanie operatu podstawowego i brak odszukania znaków osnowy ewidencyjnej. Po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, Starosta podtrzymał swoje stanowisko. J. B. wniósł skargę do WSA, kwestionując ocenę dokumentacji i interpretację przepisów przez organ.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności i zasądził od Starosty na rzecz J. B. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędziowie Sędzia WS Monika Krzyżaniak Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Protokolant Asystent sędziego Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2014 r. sprawy ze skargi J. B. na czynność Starosty Powiatu [...] z dnia [...] w przedmiocie odmowy włączenia dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; 2. zasądza od Starosty Powiatu [...] na rzecz J. B. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 10 kwietnia 2014r. J. B., geodeta uprawniony prowadzący Przedsiębiorstwo Usług Geodezyjnych A w P., złożył w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P. pod nr [...] dokumentację techniczną dotyczącą podziału nieruchomości nr 405 położonej w obrębie B. gmina S. W dniu 18 kwietnia 2014r. Starosta [...] skontrolował złożoną dokumentację i stwierdził, że nadaje się do przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod warunkiem usunięcia usterek wymienionych w punktach 1,2,3,4, 5 i 6 protokołu kontroli z 18 kwietnia 2014r. W dniu 5 maja 2014r. J. B. udzielił wyjaśnień do usterek wskazanych w protokole kontroli i ponownie przekazał dokumentację do zasobu. W dniu [...] maja 2014r. w wyniku przeprowadzonej kontroli dokumentacji technicznej zgłoszonej pod nr [...] dotyczącej podziału działki o nr 405 położonej w obrębie B. gm. S., Starosta [...] stwierdził, że przedstawiona dokumentacja techniczna nie nadaje się do przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i zwrócił przedłożoną dokumentację wykonawcy. Powołując się na treść § 30 ust. 1 i 2 i § 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz.U. nr 263, poz. 1572) Starosta [...] wyjaśnił, że w bieżącym opracowaniu wykonawca nie wykorzystał w pełni operatu podstawowego o nr [...]. W operacie tym znajdują się szkice polowe z pomiaru granic, dane dotyczące osnowy ewidencyjnej na którą wykonano pomiar. Jest to materiał wystarczający aby odtworzyć przebieg granic oraz położenia punktów granicznych. W oparciu o wskazany powyżej materiał obliczono także powierzchnie działek, które ujawnione są w aktualnej ewidencji gruntów. Zdaniem organu należy wykorzystać wszystkie dostępne materiały i obliczyć dane do granic zewnętrznych. Czynności te należy poprzedzić odszukaniem znaków osnowy ewidencyjnej, a jeśli brak jest tych na które wykonano pierwotny pomiar granic należy odszukać inne najbliższe znaki i korzystając z miar kątowo-liniowych obliczyć współrzędne brakujących znaków osnowy ewidencyjnej. O tym, że na przedmiotowym obszarze znaki takie wstępują świadczą inne operaty z zasobu, w których wykonawcy ujawniają odszukane punkty osnowy ewidencyjnej. Wykonawca nie wykonał ww. czynności ograniczając swe działania do czynności przyjęcia granic według własnego uznania. Metoda ta nie gwarantuje odtworzenia granic według pomiaru pierwotnego. W przypadku jeśli wykonawca nie może obliczyć położenia punktów granicznych według materiałów z zasobu, czynności przyjęcia granic należy poprzedzić czynnościami w trybie § 37 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r. w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, ewidencjonowania systemów i przechowywania kopii zabezpieczających bazy danych, a także ogólnych warunków umów o udostępnianie tych baz (Dz. U. Nr 78 poz. 837) w związku z § 79 ust. 6 cytowanego rozporządzenia. W związku z powyższym Starosta [...] stwierdził, że wykonawca nie usunął w całości usterek wykazanych w protokole kontroli z dnia z dnia 18 kwietnia 2014r. W piśmie z dnia 3 czerwca 2014r. J. B. wystąpił do Starosty [...] z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa polegającego na odmowie przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego pracy geodezyjnej zgłoszonej pod nr [...], obejmującej podział działki oznaczonej nr 405 w obrębie B. gm. S. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998 roku w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzajów dokumentów wymaganych w tym postępowaniu (Dz.U. nr 25, poz.130), operaty obejmujące podziały nieruchomości podlegają przyjęciu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i podlegają ocenie wyłącznie w zakresie zgodności z zasadami wykonywania prac geodezyjnych i kartograficznych, co wyklucza ingerencję w merytoryczne rozstrzygnięcia również w kwestiach określenia przebiegu granic przez inspektora kontroli dokumentacji. Powołane przez organ administracji przepisy, tj. § 30 ust. 1 i 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 9 listopada 2011 roku dotyczą standardów wykonywania pomiarów sytuacyjno - wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania ich wyników do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i mają bezpośredni związek z art. 39 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, a tym samym nie dotyczą podziału nieruchomości jako opracowania prawnego. Wniósł o przyjęcie do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego przedmiotowego operatu. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia 26 czerwca 2014r. Starosta [...] wskazał, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r. w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, ewidencjonowania systemów i przechowywania kopii zabezpieczających bazy danych, a także ogólnych warunków umów o udostępnianie tych baz, dokumentacja przekazywana do zasobu podlega kontroli m.in. w zakresie zgodności opracowania ze standardami technicznymi dotyczącymi geodezji i kartografii. Czynności kontroli dokonują osoby posiadające uprawnienia zawodowe do wykonywania samodzielnych funkcji w dziedzinie geodezji i kartografii, w zakresach odpowiadających zakresom kontrolowanych opracowań i upoważnionych przez odpowiednie organy. W przypadku stwierdzenia wad, usterek lub nieprawidłowości wynik kontroli dokumentowany jest w protokole kontroli, a dokumentacja zwracana jest geodecie celem usunięcia stwierdzonych usterek. W przypadkach gdy dokumentacja nie jest zgodna ze standardami technicznymi dotyczącymi geodezji i kartografii, a wykonawca uchyla się od usunięcia stwierdzonych wad, osoba kontrolująca odmawia włączenia dokumentacji do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W przedmiotowym przypadku miała miejsce sytuacja opisana powyżej, a podstawą odmowy włączenia dokumentacji do zasobu był fakt, że geodeta uprawniony - biegły sądowy wykonał prace niezgodnie ze standardami technicznymi, tj. rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011r. W dniu 4 lipca 2014r. (data wpływu skargi do organu) J. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na czynność Starosty [...] z dnia [...] maja 2014r. w przedmiocie odmowy włączenia dokumentacji geodezyjnej [...] do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W uzasadnieniu wskazał, że z oceną złożonej dokumentacji i interpretacji cytowanych przepisów nie może się zgodzić, ponieważ nie uwzględnia ona przepisów rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz.U. nr 268, poz. 2663)a w szczególności § 6. Skarżący podał, że wznowienie przebiegu granic działki wykonał w oparciu o szkice pomiarowe granic znajdujące się w operacie podstawowym nr [...], a przebieg granic jest tożsamy z dokumentacją załączoną do księgi wieczystej nr [...]. Z czynności przyjęcia granic nieruchomości został sporządzony protokół – k nr 24-25 operatu. Wbrew twierdzeniom organu określenie współrzędnych punktów granicznych nieruchomości na podstawie operatu podstawowego było niemożliwe, albowiem w wydanych przez organ danych katastralnych każdy punkt graniczny przedmiotowej działki został opatrzony cechą 77, co zgodnie z instrukcją B5 oznacza, że został pozyskany w drodze digitalizacji i wektoryzacji istniejącej mapy ewidencyjnej, co z kolei oznacza, że jego położenie jest przybliżone. W związku z powyższym na k nr 32 operatu oprócz współrzędnych nowych punktów skarżący zamieścił wykaz współrzędnych punktów granicznych zmodernizowanych czyli wynikających z przeprowadzonych prac na gruncie – dotyczących zewnętrznych granic działki. Podniósł, że wskazywany przez inspektora kontroli § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów dotyczy zakładania tejże ewidencji a skarżący takiej czynności nie wykonywał. Dodatkowo powiązanie § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji z § 79 ust. 6 rozporządzenia w sprawie standardów jest nieporozumieniem ponieważ § 79 rozporządzenia w sprawie standardów dotyczy treści mapy do celów projektowych , a nie do celów podziałów, a takiej pracy dotyczyło jego zlecenie. W odpowiedzi na skargę Starosta [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Dodatkowo Starosta wskazał, że § 71 ust. 1 i 2 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2011r. w sprawie standardów technicznych stanowi, że w skład operatu technicznego, który zawiera rezultaty geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych wchodzą m.in.: szkice polowe i dzienniki pomiarowe, protokoły przyjęcia granic, protokołu ustalenia granic, protokoły wznowienia znaków granicznych, protokoły wyznaczenia punktów granicznych. Jeżeli zatem brak jest w zasobie geodezyjnym dokumentacji określającej przebieg granic działek lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, a taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie, przyjęcie granic do podziału nieruchomości powinno być poprzedzone ich ustaleniem na gruncie. Dlatego w ocenie organu zasadny jest stawiany geodecie zarzut niezastosowania § 36 i § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, które zdaniem organu mają zastosowanie nie tylko w przypadku zakładania ewidencji gruntów. W piśmie procesowym z dnia 18 września 2014r. skarżący odniósł się do argumentów przedstawionych w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) obowiązującej od 1 stycznia 2004r. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Zgodnie zaś z art. 1 § 2 tej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kognicja Sądu ograniczona jest więc do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji. Przedmiotowy zakres kognicji sądów administracyjnych został z kolei wyznaczony przede wszystkim ramami art. 3 § 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej w dalszych wywodach - skrótowo - jako "p.p.s.a." Na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 tej ostatniej ustawy, kontroli sądów administracyjnych podlegają nie tylko formalne decyzje i postanowienia, wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., lecz także "inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa" (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi jest czynność Starosty z dnia [...] maja 2014r. dotycząca odmowy przyjęcia sporządzonej przez skarżącego dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że postępowanie w sprawie przyjęcia dokumentacji geodezyjnej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego prowadzone na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193 poz.1287 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r. w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, ewidencjonowania systemów i przechowywania kopii zabezpieczających bazy danych, a także ogólnych warunków umów o udostępnianie tych baz (Dz.U. z 2001 r. Nr 78 poz. 837), jest postępowaniem z zakresu administracji publicznej. Przedmiotowa czynność Starosty w przedmiocie odmowy przyjęcia do zasobu geodezyjnego sporządzonej przez skarżącego dokumentacji geodezyjnej dotyczącej podziału działki nr 405 w miejscowości B. jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ramach bowiem prowadzonego postępowania wszczętego wnioskiem skarżącego o przyjęcie dokumentacji geodezyjnej do zasobu geodezyjnego organ podjął czynność, która była skierowana do zindywidualizowanego podmiotu i wyznaczył określoną sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego obowiązków. Czynność taka z zakresu administracji publicznej podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na mocy przepisu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W wypadku gdyby ustawa nie przewidywała środków odwoławczych w sprawie będącej przedmiotem skargi, należało przed wniesieniem skargi zwrócić się do właściwego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, stosownie do treści art. 52 § 3 p.p.s.a. Skargę do sądu w powyższym przypadku, zgodnie z treścią art. 53 § 2 p.p.s.a., wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W niniejszej sprawie skarżącemu nie przysługiwał środek odwoławczy od będącego przedmiotem skargi pisma (protokołu) Starosty z dnia [...] maja 2014r. Zgodnie z art. 12 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, wykonawca prac geodezyjnych i kartograficznych jest obowiązany zgłosić do organów, o których mowa w art. 40 ust. 3, prace przed przystąpieniem do ich wykonania, a po wykonaniu prac przekazać powstałe materiały lub informacje o tych materiałach do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Zatem powołana ustawa nie uregulowała szczegółowej procedury w tym zakresie, jednak w art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawodawca zawarł delegację dla ministra właściwego do spraw administracji publicznej do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad i trybu zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, przekazywania materiałów i informacji powstałych w wyniku tych prac do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, ewidencjonowania systemów informacji o terenie, a także szczegółowych zasad przechowywania kopii zabezpieczających bazy danych systemu informacji o terenie, ogólnych warunków umów o udostępnianie tych baz oraz rodzaju prac niepodlegających zgłaszaniu i materiałów niepodlegających przekazywaniu, uwzględniając konieczność zapewnienia odpowiedniej jakości prac przekazywanych do zasobu oraz zabezpieczenia baz danych przed zniszczeniem i utratą. W ocenie Sądu, złożenie w trybie § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r. w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych (...) wydanego w wykonaniu powyższej delegacji ustawowej, wniosku do właściwego organu nadzoru geodezyjnego i kartograficznego, o zbadanie zasadności odmowy włączenia dokumentacji do zasobu nie jest środkiem zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 1 p.p.s.a. Jest środkiem przewidzianym w ramach wewnętrznej procedury postępowania w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych. Skoro zatem obowiązujące przepisy nie przewidują środka odwoławczego od stanowiska organu w przedmiocie odmowy przyjęcia dokumentacji geodezyjnej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, to zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a. skarżący prawidłowo, przed wniesieniem skargi do sądu zwrócił się do Starosty z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Wobec powyższego tryb wnoszenia skarg na tego rodzaju czynności wynika z art. 52 § 3 i art. 53 § 2 p.p.s.a. i wskazać należy, że w przypadku skarżącego został zachowany. W terminach wskazanych w tych przepisach skarżący wystąpł najpierw do Starosty z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, a następnie z zachowaniem terminu wynikającego z art. 53 § 2 p.p.s.a., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W rozpoznawanej sprawie sąd uznał, że zaskarżona czynność ma charakter ogólnikowy i nieprecyzyjny. Nie jest ona czytelna i jasna i nie wskazuje konkretnych podstaw prawnych odmowy przyjęcia dokumentacji do zasobu. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r. w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, ewidencjonowania systemów i przechowywania kopii zabezpieczających baz danych a także ogólnych warunków umów o udostępnianie tych baz (Dz.U. nr 78 poz.837) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz.U. nr 263 poz.1572). Zgodnie z treścią § 9 ust.1 rozporządzenia z 16 lipca 2001r. dokumentacja przekazywana do zasobu podlega kontroli w zakresie: 1) przestrzegania zasad wykonywania prac, 2) osiągnięcia wymaganych dokładności, 3) zgodności opracowania ze standardami technicznymi dotyczącymi geodezji, kartografii oraz krajowego systemu informacji o terenie, 4) zgodności opracowania z ustaleniami, o których mowa w § 5 ust. 5, 5) spójności topologicznej informacji dostarczanej przez wykonawcę z informacjami uzyskanymi z ośrodka w trakcie realizacji pracy, 6) kompletności przekazywanych materiałów. W myśl § 11 ust.1 wymienionego rozporządzenia w przypadku stwierdzenia wad, usterek lub nieprawidłowości wynik kontroli dokumentowany jest w protokole, który zawiera: 1) imię i nazwisko osoby kontrolującej, 2) datę przyjęcia dokumentacji do kontroli, 3) określenie wykonawcy pracy, 4) określenie rodzaju pracy i zakresu kontrolowanej dokumentacji, 5) wykaz stwierdzonych wad, usterek lub nieprawidłowości, 6) zalecenia dotyczące usunięcia wad, usterek lub nieprawidłowości, 7) wnioski końcowe wraz z uzasadnieniem, odpowiednio: a) o przyjęcie dokumentacji do zasobu po usunięciu wad, usterek lub nieprawidłowości, b) o odmowę włączenia dokumentacji do zasobu, 8) datę zakończenia kontroli, 9) podpis osoby kontrolującej. Zgodnie z treścią § 12 ust.1 wymienionego rozporządzenia w przypadku określonym w § 11 ust. 1 pkt 7 lit. b) organ prowadzący zasób zwraca wykonawcy dokumentację wraz z protokołem, uzasadniając na piśmie prawne i techniczne przyczyny odmowy włączenia jej do zasobu. W myśl § 12 ust.2 cytowanego rozporządzenia wykonawca może złożyć, do właściwego organu nadzoru geodezyjnego i kartograficznego, wniosek o zbadanie zasadności odmowy włączenia dokumentacji do zasobu. W myśl § 30 ust.1 rozporządzenia z 9 listopada 2011r. geodezyjne pomiary sytuacyjne, mające na celu wznowienie znaków granicznych lub wyznaczenie punktów granicznych, wykonuje się przy wykorzystaniu danych obserwacyjnych określających położenie tych znaków lub punktów granicznych w oparciu o osnowę pomiarową, jaka była wykorzystana do pozyskania tych danych. Zgodnie z treścią § 30 ust.2 cytowanego rozporządzenia w przypadku niezachowania się osnowy pomiarowej, o której mowa w ust. 1, na skutek zniszczenia lub przemieszczenia jej punktów albo braku możliwości jej odtworzenia, geodezyjne pomiary sytuacyjne, mające na celu wznowienie znaków granicznych lub wyznaczenie punktów granicznych, wykonuje się w oparciu o: 1) opisy topograficzne tych punktów granicznych lub 2) współrzędne tych punktów granicznych po ich uprzednim zharmonizowaniu w drodze matematycznej transformacji z układem odniesienia określonym przez punkty poziomej osnowy geodezyjnej oraz pomiarowej osnowy sytuacyjnej. W rozpoznawanej sprawie odmowa przyjęcia dokumentacji technicznej do zasobu geodezyjnego została zawarta w protokole kontroli z dnia [...] maja 2014r. W wymienionym protokole organ zacytował treść § 30 ust.1 i 2 rozporządzenia z 9 listopada 2011r. i stwierdził, że skarżący nie wykorzystał w pełni operatu podstawowego, który zawiera szkice polowe z pomiaru granic, dane dotyczące osnowy ewidencyjnej na którą wykonano pomiar. Jest to materiał wystarczający aby odtworzyć przebieg granic oraz położenie punktów granicznych. W oparciu o ten materiał obliczono także powierzchnie działek, które ujawnione są w aktualnej ewidencji gruntów. Zdaniem organu należy wykorzystać wszystkie dostępne materiały i obliczyć dane do granic zewnętrznych. Czynności te należy poprzedzić odszukaniem znaków osnowy ewidencyjnej a jeżeli brak jest tych na które wykonano pierwotny pomiar granic należy odszukać inne najbliższe znaki i korzystając z miar kątowo – liniowych obliczyć współrzędne brakujących znaków osnowy ewidencyjnej. W ocenie organu skarżący nie wykonał wymienionych czynności ograniczając swoje działanie do czynności przyjęcia granic według własnego uznania. Organ stwierdził, że jeżeli wykonawca nie może obliczyć położenia punktów granicznych wg materiałów z zasobu czynności przyjęcia granic należy poprzedzić czynnościami ustalenia w trybie § 37 Rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków w związku z § 79 ust. 6 rozporządzenia w sprawie standardów technicznych. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu i słusznie wskazuje, że stanowisko organu jest wewnętrznie sprzeczne. Przede wszystkim organ nie wskazał na czym polegało niewykorzystanie przez skarżącego operatu podstawowego. Ustosunkowując się bowiem do wytycznych zawartych w pierwszym protokole kontroli z dni 18 kwietnia 2014r. skarżący wskazał, że wykorzystał materiały z operatu podstawowego, a szkice polowe w nim zawarte są załącznikami przedłożonej roboty geodezyjnej. Jednocześnie zwracał się do organu o udostępnieni danych z pomiaru osnowy realizacyjnej pozwalającej na obliczenie współrzędnych punktów zgodnie z zaleceniami organu. W takiej sytuacji organ stwierdza, z jednej strony, że operat podstawowy był wystarczający do odtworzenia przebiegu granic dzielonej działki, a z drugiej strony w dalszej części protokołu odmawiającego przyjęcia dokumentacji technicznej do zasobu wskazuje, że " jeżeli wykonawca nie może obliczyć położenia punktów granicznych wg materiałów z zasobu czynności przyjęcia granic należy poprzedzić czynnościami ustalenia w trybie § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków w związku z § 79 ust. 6 rozporządzenia w sprawie standardów technicznych." Dodatkowo w odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że dane zawarte w księdze wieczystej przedmiotowej nieruchomości są zgodne z danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków tak więc przyjęcie granic w takim przypadku następuje w oparciu o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, po czym w dalszej części uzasadnienia odpowiedzi na skargę stwierdza, że dane zawarte w dokumentacji nie są wiarygodne i na taki przypadek wskazał wykonawcy inspektor kontroli. W ocenie sądu analiza protokołu kontroli wskazuje, że taka sytuacja nie miała miejsca. Organ stwierdził przecież, że dostępne materiały zgromadzone w zasobie, a w szczególności operat podstawowy, który zawiera szkice polowe z pomiaru granic, dane dotyczące osnowy ewidencyjnej na którą wykonano pomiar jest materiałem wystarczający aby odtworzyć przebieg granic oraz położenie punktów granicznych. W oparciu o ten materiał obliczono także powierzchnie działek, które ujawnione są w aktualnej ewidencji gruntów. Zdaniem sądu wewnętrzna sprzeczność protokołu czyni go nieczytelnym i niejasnym. Z jego treści nie wynika jednoznacznie jakie konkretnie zarzuty staia się wykonawcy opracowania geodezyjnego. Dodatkowo wytyczne organu zawarte w protokole kontroli 2 z dnia [...] maja 2014r. nie są prawidłowe w kontekście asortymentu roboty geodezyjnej zleconej skarżącemu. Należy bowiem podkreślić, co jest bardzo istotne w sprawie, że skarżący miał wykonać podział działki. Wobec powyższego podstaw prawnych tej pracy należy upatrywać w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004r. Nr 261 poz. 2603 ze z.), Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziało nieruchomości (Dz.U. z 2004r. Nr 268 poz. 2663) oraz w Rozporządzeniu MSWiA z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz.U. nr 263, poz. 1572) ale w zakresie regulującym wykonywanie map do celów podziału nieruchomości. Zastosowanie będzie miał więc § 77 ust. 1 pkt 1 tegoż rozporządzenia w sprawie standardów i § 6 rozporządzenia w sprawie podziału. Zgodnie z § 77 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie standardów na treść mapy do celów prawnych, do której nie mają zastosowania przepisy wydane na podstawie art. 100 oraz art. 108 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, składają się dane określające przebieg granic działek ewidencyjnych, w powiązaniu z granicami działek sąsiednich, oraz konturów użytków gruntowych i konturów klasyfikacyjnych zgodnie z mapą ewidencyjną. W świetle zaś § 6 rozporządzenia w sprawie podziałów: Do opracowania mapy z projektem podziału nieruchomości, o której mowa w art. 97 ust. 1a pkt 8, przyjęcie granic nieruchomości podlegającej podziałowi następuje w wyniku badania: 1) księgi wieczystej nieruchomości podlegającej podziałowi oraz innych dokumentów określających stan prawny nieruchomości; 2) danych wykazanych w katastrze nieruchomości. 2. W przypadku stwierdzenia niezgodności danych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, z danymi wykazanymi w dokumentach, o których mowa w ust. 1 pkt 1, granice nieruchomości podlegającej podziałowi przyjmuje się na podstawie danych wykazanych w dokumentach, o których mowa w ust. 1 pkt 1. 3. W przypadku braku dokumentów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, granice nieruchomości podlegającej podziałowi przyjmuje się na podstawie danych, o których mowa w ust. 1 pkt 2. 4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3, o czynnościach przyjęcia granic zawiadamia się właściciela bądź użytkownika wieczystego nieruchomości podlegającej podziałowi oraz właścicieli bądź użytkowników wieczystych nieruchomości sąsiadujących z nieruchomością podlegającą podziałowi, a w przypadku braku danych o tych osobach - osoby władające tymi nieruchomościami. 5. Do zawiadomień, o których mowa w ust. 4, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zawiadomień w postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości. W ocenie sądu analiza tych przepisów na tle ustalonego stanu faktycznego, a w szczególności w kontekście przedmiotu zgłoszonej pracy geodezyjnej prowadzi do wniosku, że organ nie miał prawa zobowiązywać, czy też żądać od skarżącego, aby przy okazji wykonywania podziału wznawiał granice, czy też dokonywał ich ustalenia w trybie § 37 rozporządzenia MRRiB z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Prowadzenie i aktualizacja operatu ewidencyjnego jest zadaniem służb geodezyjnych. Zlecenie skarżącego nie obejmowało zaś takich czynności. Podkreślenia wymaga, że dla dzielonej nieruchomości urządzona jest księga wieczysta co nie jest sporne. Organ nie podważa stwierdzenia skarżącego, który wskazał, że "wznowienie przebiegu granic działki wykonał w oparciu o szkice pomiarowe granic znajdujące się w operacie podstawowym nr [...], a przebieg granic jest tożsamy z dokumentacją załączoną do księgi wieczystej nr [...]. Z czynności przyjęcia granic nieruchomości został sporządzony protokół – k nr 24-25 operatu". Również sam organ w odpowiedzi na skargę stwierdza, że " z załączonego przez wykonawcę prac do dokumentacji technicznej odpisu księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości wynika, że ksiega prowadzona dla przedmiotowej nieruchomości jest założona w oparciu o wypis i wyrys z mapy ewidencyjnej sporządzony w dniu 2012-06-13, a zatem dane zawarte w księdze wieczystej są zgodne z danymi zawartymi w katastrze (ewidencji gruntów i budynków). Tak więc przyjęcie granic w takim przypadku następuje w oparciu o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków." Zupełnie więc niezrozumiałe dla sądu jest stanowisko zaprezentowane dwa zdania niżej uzasadnienia odpowiedzi na skargę, zawierające argumentację organu dla odmowy przyjęcia operatu do zasobu, że "§ 37 rozporządzenia ( w sprawie ewidencji gruntów i budynków ) wskazuje jak należy postępować w przypadkach, gdy brak dokumentów w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, o których mowa w § 36, lub jeżeli zawarte w tej dokumentacji dane nie są wiarygodne i właśnie taki przypadek wskazał wykonawcy inspektor kontroli" Mając więc na względzie cytowane wyżej przepisy prawa regulujące tryb postępowania geodety wykonującego prace polegającą na podziale nieruchomości nieuprawnione jest też stanowisko organu, że konieczność zastosowania się do § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji jest uzasadniona § 79 ust. 6 rozporządzenia w sprawie standardów. Ten ostatni przepis , jak słusznie podnosi skarżący odnosi się do czynności wykonywanych w trakcie opracowywania mapy do celów projektowych, a nie podziału nieruchomości. Zgodnie bowiem z § 79 ust. 1 treść mapy do celów projektowych w zakresie konturów użytków gruntowych i konturów klas gleboznawczych musi być zgodna z treścią mapy ewidencyjnej. To w ramach tegoż § 79 w jego ust. 6 ustawodawca zawarł postanowienie o treści: "pomiar punktów granicznych, które nie są na gruncie oznaczone w postaci znaków granicznych, poprzedzają czynności mające na celu ustalenie położenia tych punktów na gruncie w trybie przepisów wydanych na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy lub w trybie przepisów art. 39 ustawy". Zdaniem sądu nie można wyrwanej z kontekstu regulacji prawnej przyjętej w ust. 6 paragrafu 79 odnoszącego się do wykonywania mapy do celów projektowych nakazywać stosować do pracy geodezyjnej, która ze względu na jej charakter – sporządzenie mapy do celów pranych podziału nieruchomości uregulowana jest w § 77 tegoż rozporządzenia oraz szczegółowo w § 6 rozporządzenia w sprawie podziałów. Sąd podziela również stanowisko skarżącego, że przepis § 71 rozporządzenia w sprawie standardów ma charakter ogólny, a konieczność wykonania wskazanych tam dokumentów obowiązuje w kontekście asortymentu wykonywanej pracy. W tym miejscu godzi się podnieść, że NSA w wyroku z dnia 25 września 2013r. w sprawie I OSK 851/12 stwierdził, że "Granice do podziału nieruchomości należy przyjąć w takim kształcie, jaki wynika ze stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej lub odpowiednio ewidencji gruntów i budynków, na zasadach i w kolejności opisanej w § 6 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. Nr 268, poz. 2663).Nadto ustalanie przebiegu granicy w razie powstania sporu następuje w postępowaniu w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości. Czynności ustalania przebiegu granicy nieruchomości zostały uregulowane w rozdziale 6 ustawy z 17 maja Prawo geodezyjne kartograficzne (Dz.U. nr 193 z 2010r. poz.1287 z późn. zm.) zaś czynności przyjęcia granic nieruchomości w § 7 rozporządzenia z 7 grudnia 2004r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziału nieruchomości". Wobec powyższego sąd nie podziela stanowiska organu, że niejako przy okazji podziału nieruchomości należy ustalić przebieg granic w trybie § 36 i 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji w zw. z § 79 ust. 6 i § 71 rozporządzenia w sprawie standardów. Sąd jeszcze raz podkreśla, że stanowisko organu nie jest jasne, a wręcz pełne sprzeczności i dodatkowo zaleceń niezwiązanych z rodzajem zleconej geodecie pracy geodezyjnej. W zaskarżonym protokole kontroli wskazuje się na naruszenie standardów geodezyjnych i niewykorzystanie przez geodetę dostarczonej dokumentacji, ale organ nie odniósł się do zarzutu skarżącego, że po ponownym zbadaniu operatu podstawowego, w którym nie znalazł dokumentacji wskazanej w wytycznych organu ten nie udostępnił tej dokumentacji, ani nie wskazał numerów operatów na które powołuje się w odmowie. Podkreślić należy, że opracowanie geodezyjne w sprawie podziału nieruchomości winno być sporządzone zgodnie z § 6 rozporządzenia w sprawie podziałów i § 77 rozporządzenia w sprawie standardów. Przyjęcie granic o jakich mowa w § 6 i § 7 rozporządzenia w sprawie podziałów nie ma nic wspólnego z ustaleniem przebiegu granicy ani z wznowieniem granic w rozumieniu ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, na co wskazał NSA w cytowanym wyżej wyroku. Reasumując należy zaznaczyć, że odmowa włączenia dokumentacji do zasobu geodezyjnego winna zawierać prawne i techniczne przyczyny odmowy co wynika z treści § 12 ust.1 rozporządzenia z 16 lipca 2001r. Wymieniona odmowa winna być jednocześnie przedstawiona w sposób jasny, czytelny, zrozumiały i przejrzysty. Winna ona zawierać konkretne przyczyny uzasadniające zwrot dokumentacji. W ocenie Sądu, mało precyzyjna, niejasna, wewnętrznie sprzeczna treść zaskarżonego rozstrzygnięcia nie spełnia wymagań §11 ust.1 pkt 7b i § 12 w związku z § 9 rozporządzenia. W świetle tych przepisów organ ma obowiązek wskazania prawnych i technicznych przyczyn odmowy włączenia prac geodezyjnych do zasobu geodezyjnego z punktu widzenia zakresu kontroli wynikającej z § 9 rozporządzenia. Przepisy prawa wymagają jednoznacznego stwierdzenia jakie konkretnie usterki, wady, nieprawidłowości są przyczyną odmowy oraz nakładają obowiązek wskazania prawnych i technicznych przyczyn odmowy. Nie stanowi realizacji takiego obowiązku stwierdzenie, , ze "Wykonawca nie wykorzystał w pełni operatu podstawowego nr [...]" bez wskazania czego konkretnie nie wykorzystał (czy szkiców polowych, a jeżeli tak to jakich, gdzie się znajdujących, kiedy udostępnionych skarżącemu) oraz stwierdzenie, że skarżący nie wykonał czynności odszukania znaków osnowy ewidencyjnej, które są o czym świadczą zdaniem organu inne operaty z zasobu, bez wskazania jednak chociażby numerów tych operatów na potwierdzenie stanowiska organu. Tym bardziej, że odnośnie tej kwestii w dalszej części uzasadnienie organ asekuracyjnie wskazuje sposób obliczenia położenia punktów granicznych w przypadku braku danych w zasobie. Taki sposób formułowania zarzutów aczkolwiek nieprecyzyjny i lakoniczny musi budzić dodatkowo wątpliwości co do wiarygodności argumentacji odmowy przyjęcia pracy do zasobu. Również z dalszych zaleceń, abstrahując od ich zasadności z uwagi na rodzaj zleconej skarżącemu pracy ( co wykazano wyżej), nie wynika jakie konkretnie usterki, wady, nieprawidłowości organ uznał, za podstawę odmowy przyjęcia dokumentacji technicznej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Sad który nie dysponuje wiedzą fachową, a został zobowiązany do oceny legalności zaskarżonej czynności musi wiedzie dokładnie i jasno z punktu widzenia zakresu kontroli o której mowa w § 9 rozporządzenia w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych jaka jest wada opracowania, w oparciu o jakie przepisy organ sformułował zarzut nieprawidłowości dokumentacji uzasadniający odmowę jej przyjęcia do zasobu. Wypada również zauważyć, że tak ogólnie sformułowane w protokole zarzuty mogły stanowić przeszkodę na przyszłość w usunięciu stwierdzonych wad i usterek, uniemożliwiając przyjęcie wykonanej dokumentacji do zasobu. W toku ponownego rozpoznania sprawy organ zastosuje się do powyższej oceny prawnej Sądu. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności, polegającej na odmowie włączenia dokumentacji technicznej do powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stosownie do dyspozycji wynikającej z art.146 p.p.s.a. O kosztach orzeczono stosownie do art. 200 p.p.s.a. m.m.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło