III SA/Łd 650/07

PostanowienieWSA w Łodzi2008-03-05

Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Furmanek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący działalność gospodarczą wraz z małżonkiem, który również prowadzi działalność gospodarczą, wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Pomimo deklarowanych wysokich kosztów utrzymania, dochody z działalności gospodarczej wnioskodawcy i jego żony, a także posiadane przez nich środki majątkowe, wskazują na zdolność do pokrycia kosztów sądowych. Prawo pomocy jest rozwiązaniem wyjątkowym, stosowanym jedynie w sytuacji obiektywnej niemożności poniesienia tych kosztów.
Stan faktyczny
G. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymują trzech synów i prowadzą działalność gospodarczą. Z przedłożonych dokumentów wynika, że ich firmy generują dochody, a koszty utrzymania rodziny i działalności są wysokie. Sąd analizował oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz dokumenty dotyczące dochodów i wydatków.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono G. K. przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Łd 650/07 POSTANOWIENIE Dnia 5 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. K. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić G. K. przyznania prawa pomocy. e.k. III SA/Łd 650/07 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 11 grudnia 2007 r. złożonym na urzędowym druku "PPF", G. K. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z przedłożonego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, iż wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie z żoną J. K. Wraz z żoną posiadają na utrzymaniu trzech synów ( pełnoletni T. K. i M. K. -20 lat oraz niepełnoletni R. K.- lat 16). Oświadczył, iż nie posiada domu, mieszkania ani innych nieruchomości. Wskazał, iż na osiągany miesięczny dochód jego rodziny składają się dochody własne z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości około 2.500 zł. oraz dochody uzyskiwane z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej żony w wysokości 3.000 zł. Natomiast miesięczne koszty utrzymania wnioskodawca określił na kwotę 6.600 zł., w tym czynsz za lokal mieszkalny wraz z kosztami eksploatacyjnymi – 2.500 zł., utrzymanie domu i rodziny – 2.500 zł., składki na ubezpieczenie społeczne -1. 600 zł.). Skarżący przedstawił również kserokopie wpłat należności z tytułu składek ZUS, kserokopię rachunków za gaz i energie elektryczną, kserokopię rachunków regulowanych przez żonę, z których część dotyczyła działalności gospodarczej prowadzonej przez J. K. oraz kserokopię umowy najmu lokalu użytkowego , w którym prowadzona jest działalność gospodarcza żony wnioskodawcy. Ponadto z przedłożonych przez skarżącego kserokopii zeznań podatkowych za rok 2006 wynika, iż G. K. uzyskał w danym roku przychód w wysokości 13.280 zł. (PIT – 28), natomiast jego żona J. K. uzyskała dochód w kwocie 34.522,15 zł. (PIT- 36). Skarżący przedstawił również kserokopię deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 za okres wrzesień –listopad 2007 r., z której wynika, iż J. K. w wskazanym okresie zadeklarowała do podstawy opodatkowania kwoty w wysokości 28.838 zł., 34.908 zł. oraz 31.308 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej, ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Rozpatrując przedmiotowy wniosek Sąd uznał, iż brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zauważyć należy, iż stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena zdolności płatniczych nie sprowadza się bowiem tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 roku o sygn. akt GZ 71/04). W ocenie Sądu, twierdzenia skarżącego, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania uznać należy za nieprzekonujące. Przedłożone przez wnioskodawcę dokumenty nie wskazują aby działalność gospodarcza skarżącego, jak również działalność gospodarcza jego żony były nierentowne i przynosiły straty. Zarówno z przedstawionych kserokopii zeznań podatkowych za rok 2006, jak również z deklaracji VAT- 7 za okres wrzesień-listopad 2007 r., składanych przez J. K. wynika, iż firmy małżonków K. funkcjonują i generują zyski. Wskazać należy również, iż część z przedstawionych przez skarżącego rachunków i dowodów wpłat jest związana ściśle z działalnością gospodarczą żony skarżącego, a wydatki nimi udokumentowane stanowią koszty uzyskania przychodów. Sąd uznał również za niewiarygodne oświadczenie skarżącego o wysokości kwoty miesięcznych wydatków bieżących, które przewyższają faktyczne, podawane przez niego dochody. Sytuacja taka może wskazywać, iż skarżący jest w posiadaniu innych środków majątkowych, którymi pokrywa różnicę wydatków w stosunku do osiąganych dochodów. Reasumując Sąd wskazał, że prawo pomocy jest rozwiązaniem wyjątkowym i może dotyczyć tylko tych osób, które znalazły się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kosztów sądowych. Jedynie zaś wykazanie spełnienia owej przesłanki czyniłoby zasadnym przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie Sądu tego rodzaju sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w postanowieniu. e.k.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło