III SA/Łd 664/21

Dnia 6 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Asesor WSA Paweł Dańczak, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2021 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" w K. w likwidacji na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za maj 2020 roku postanawia: odrzucić skargę. Decyzją z [...] r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.) (dalej k.p.a.) oraz art. 31zq ust. 8 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.) po rozpoznaniu wniosku Spółdzielni A. w K. w likwidacji o ponowne rozpatrzenie sprawy uchylił w całości decyzję z [...] r. nr [...]umarzającą postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku z 19 maja 2020r. o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za maj 2020r. i orzekł o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek należnych za maj 2020 r. w wysokości 5043,98 zł. Skargę na powyższą decyzję w dniu 5 października 2020 r. wniosła Spółdzielnia A. w K.w likwidacji (data stempla pocztowego na kopercie). W skardze wskazano, że Spółdzielnia zaskarża 3 decyzje o numerach: [...], [...] i [...]. Skargi rozdzielono i wpisano do repertorium SA. Przedmiotowa sprawa dotyczy decyzji z [...] r. nr [...] i opatrzona została sygn. III SA/Łd 664/21. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej odrzucenie z uwagi na to, że skarżąca złożyła również wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, ewentualnie o umorzenie postępowania, ewentualnie o oddalenie skargi. W odpowiedzi na zarządzenie wzywające pełnomocnika organu do nadesłania dowodu doręczenia zaskarżonej decyzji Spółdzielni, organ wyjaśnił, że decyzja została wysłana listem zwykłym, co umożliwia art. 71a ustawy systemowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zgodnie z art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej jako "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę: 1) jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; 2) wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia; 3) gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; 4) jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; 5) jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; 5a) jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego; 6) jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Stosownie do art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Z przywołanego przepisu wynika jasno, że bieg terminu, a w konsekwencji prawo do wniesienia do sądu administracyjnego skargi na decyzję administracyjną wiąże się ściśle z faktem doręczenia stronie tej decyzji, czyli rozstrzygnięcia w sprawie. Dokonanie czynności procesowej - wniesienie skargi przed doręczeniem skarżącemu decyzji, podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego - nie rodzi skutków prawnych związanych z wniesieniem skargi do tegoż sądu. Nie do obrony byłby bowiem pogląd o dopuszczalności "wyprzedzającego" dokonywania czynności procesowej w postaci wniesienia skargi na decyzję, która nie została skutecznie stronie doręczona. Byłaby to wykładnia niwecząca sens przedstawionej regulacji prawnej, która z góry zakładałaby, że strona niejako asekuracyjnie dokonuje czynności procesowej. W tej sytuacji przyjąć należy, że skarga wniesiona przed doręczeniem stronie rozstrzygnięcia podlegającego zaskarżeniu jest niedopuszczalna (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 sierpnia 2008 r., sygn. akt I OSK 1067/07, Lex nr 1015953; z dnia 12 stycznia 2011r., sygn. akt I OSK 2044/10, Lex nr 741615; z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 2364/17, Lex nr 2420749; a także wyrok z dnia 27 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 325/19, Lex nr 2637596). Zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a. jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. Prawo do wniesienia skargi bez zwrócenia się do organu, który wydał decyzję, z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy nie przysługuje stronie, gdy organem, który wydał decyzję, jest minister właściwy do spraw zagranicznych w zakresie spraw uregulowanych w ustawie z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2020r. poz. 35, 2023, 2320 i 2369) albo konsul. Na wstępie zaznaczyć trzeba, że Sąd przyjął, że przedmiotem skargi jest decyzja z [...] r., wydana na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylająca w całości decyzję z [...] r. o umorzeniu postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku z 19 maja 2020 r. o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za maj 2020 r. i orzekająca o zwolnieniu z opłacania składek należnych za maj 2020 r. Powyższe wynika z tego, że w skardze strona skarżąca wskazała, że złożyła wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy i otrzymała odpowiedź. Sąd zauważa również, że numery decyzji ZUS z [...] r. i decyzji wydanych w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, które wskazała strona skarżąca w skardze są takie same. Wprawdzie w skardze strona skarżąca podała, że dotyczy ona decyzji z 30 czerwca 2020 r., jednakże z treści skargi wynika, że jej przedmiotem są 3 decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wskazanych numerach, wydane w wyniku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Decyzja z [...] r. została wysłana do strony 1 lipca 2020 r., a wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesiono 14 lipca 2020 r., stąd organ przyjął, że wniesienie środka zaskarżenia nastąpiło z zachowaniem terminu (k. 39 – pismo ZUS z 4 marca 2021 r.). Zaskarżona obecnie decyzja z [...] r. wysłana została do strony 20 października 2020 r. (pieczątka na decyzji). Akta administracyjne nie zawierają dowodu jej doręczenia, bowiem została wysłana listem zwykłym (k. 69 - pismo ZUS z 21 września 2021 r.). Natomiast strona skarżąca wniosła skargę 5 października 2020 r., czyli przed wydaniem i doręczeniem zaskarżonej decyzji. Z zestawienia powyższych dat, tj. daty wydania decyzji – 15 października 2020 r. i daty wniesienia skargi – 5 października 2020 r. wynika, że skargę należy uznać za przedwczesną. Wniesienie przedwcześnie skargi na decyzję stanowi skargę "z innych przyczyn niedopuszczalną", która stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. podlega odrzuceniu. Wyjaśnić także trzeba, że nawet gdyby przyjąć, że przedmiotem skargi jest decyzja z [...] r. wydana w I instancji, to skarga również podlegałaby odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Decyzja strony o wyborze środka zaskarżenia determinuje dalsze postępowania w sprawie. W przypadku skorzystania przez stronę z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Sąd nie może rozpoznać skargi, która dotyczy rozstrzygnięcia wydanego w I instancji. Dopiero akt administracyjny wydany po rozpatrzeniu złożonego przez stronę środka zaskarżenia, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, otwiera stronie drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 stycznia 2018 r., II GSK 4285/17, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Mając to na uwadze, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł o jej odrzuceniu. Niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.). Zgodne z przepisem art. 15 zzs4 ust. 2 w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących. Z kolei art. 15 zzs4 ust. 3 stanowi, że przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Przeprowadzenie rozprawy zdalnej w rozpoznawanej sprawie nie było możliwe z uwagi na odpowiedź zawartą w piśmie strony skarżącej z 11 sierpnia 2021 r. o braku możliwości w uczestniczeniu w rozprawie zdalnej, więc sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym. e.o.