III SA/Łd 667/10
PostanowienieWSA w Łodzi2011-02-22
Skład orzekający: Janusz Nowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie trwałej i całkowitej niezdolności do pracy należy do właściwości sądu administracyjnego i czy można przyznać prawo pomocy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi?Ratio decidendi
Skarga na orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS w sprawie trwałej i całkowitej niezdolności do pracy nie należy do właściwości sądu administracyjnego, lecz do sądów powszechnych na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Wobec oczywistej bezzasadności skargi, wynikającej z braku właściwości sądu administracyjnego, prawo pomocy nie przysługuje stronie zgodnie z art. 247 p.p.s.a.Stan faktyczny
Z. Sz. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Łodzi dotyczące trwałej i całkowitej niezdolności do pracy. ZUS wniósł o odrzucenie skargi. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 lutego 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Sz. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi Z. Sz. na orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o trwałej i całkowitej niezdolności do pracy p o s t a n a w i a : oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy.
W dniu 24 listopada 2010 roku Z. Sz. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o trwałej i całkowitej niezdolności do pracy.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. wniósł o odrzucenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia 3 lutego 2011 roku skarżący zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – [zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.], prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.
Przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli zachodzą ku temu przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony (art. 246 § 1 i 2 p.p.s.a.), jest niedopuszczalne w razie oczywistej bezzasadności skargi. Skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Zastosowanie art. 247 p.p.s.a. jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na jej uwzględnienie. W przeciwnym razie mogłoby dojść do naruszenia konstytucyjnego prawa strony do sądu. Potrzeba zastosowania art. 247 p.p.s.a. będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga – jak w sprawie niniejszej - kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do wskazanego przepisu, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z treści skargi Z. Sz. skarży orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o trwałej i całkowitej niezdolności do pracy.
Zaznaczyć jednak wymaga, że art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 roku - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r., Nr 43, poz. 296 ze zm.) - [zwanej dalej- k.p.c.] stanowi, iż Kodeks postępowania cywilnego normuje postępowanie sądowe w sprawach ze stosunków z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy, jak również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz w innych sprawach, do których przepisy tego Kodeksu stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy cywilne).
Zgodnie natomiast z art. 476 § 2 k.p.c. przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczących ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia rodzinnego, emerytur i rent, innych świadczeń w sprawach należących do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, odszkodowań przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową albo służbą w Policji lub Służbie Więziennej. Stosownie zaś do treści art. 4778 § 1 k.p.c., sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych należą do właściwości sądów powszechnych - sądów okręgowych, do których wnosi się odwołania od decyzji organów rentowych.
Sprawy te, mimo że posiadają cechy właściwe dla spraw administracyjnych, są jednak z mocy art. 1 k.p.c. sprawami cywilnymi w znaczeniu formalnym i jako cywilne na podstawie wyraźnego brzmienia art. 2 §1 k.p.c. podlegają kognicji sądów powszechnych. Żadna inna ustawa nie przekazuje ich do właściwości innych sądów, w tym administracyjnych.
Ponadto zgodnie z art. 83 ust. 1 i 2 z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2007r., Nr 11, poz. 74 ze zm.) - Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności:
1) zgłaszania do ubezpieczeń społecznych;
2) przebiegu ubezpieczeń;
3) ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek;
4) ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych;
5) wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego.
W świetle powyższego należało stwierdzić, że skarga Z. Sz. na orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. o trwałej i całkowitej niezdolności do pracy, pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego, o czym wprost stanowią cytowane powyżej przepisy art. 1 w zw. z art. 476 § 2 k.p.c. przekazując w/w sprawy do rozpoznawania sądom powszechnym.
W konsekwencji przedstawionych okoliczności niedopuszczalne byłoby zatem rozpoznanie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, bowiem skarga nie należy do kognicji sądu administracyjnego. Skarga jest więc oczywiście bezzasadna.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 247 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w postanowieniu.
a.ł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło