III SA/Łd 668/05
WyrokWSA w Łodzi2006-06-20
Skład orzekający: Irena Krzemieniewska, Monika Krzyżaniak, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany oceną prawną Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażoną w wyroku z dnia 27 listopada 2003 r. sygn. akt II S.A./Łd 126/02 w sprawie świadczenia przedemerytalnego, mimo odmiennej interpretacji przepisów przez stronę skarżącą?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., chyba że nastąpiła istotna zmiana stanu prawnego lub faktycznego, albo wyrok pierwotny został wzruszony. W niniejszej sprawie nie zaszły takie okoliczności, a organ administracji zastosował się do wiążącej oceny prawnej NSA, uchylając decyzję i umarzając postępowanie jako bezprzedmiotowe. Skarżący nie spełniał przesłanek do świadczenia przedemerytalnego, a stan prawny nie uległ istotnej zmianie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła świadczenia przedemerytalnego J. P. Po wcześniejszych decyzjach przyznających i uchylających świadczenie, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 27 listopada 2003 r. uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na naruszenie zasad wznowienia postępowania i nieustosunkowanie się do zarzutów. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Starosta uchylił decyzję o przyznaniu świadczenia i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. J. P. złożył skargę, podnosząc, że organ przywołał te same argumenty, które NSA uznał za wadliwe. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że jest związany oceną prawną NSA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 czerwca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak,, Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant Asystent sędziego Tomasz Naraziński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2006 roku sprawy ze skargi J. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokat K. L. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. P. 102a kwotę 307,80 (trzysta siedem 80/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług oraz obejmującą opłatę skarbową, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu J. P. i kwotę powyższą nakazuje wypłacić adwokat K. L. z funduszów Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa /.../ (Dz. U. nr 154 z 2001 r. poz.1793) i art. 10 ust. 4 pkt 2, art 146 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99 z 2004 r. poz. 1001) w związku z art. 37 k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r. (t. j. Dz. U. nr 6 z 2001 r. poz. 56 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania J. P. z dnia 15 lutego 2004 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] w sprawie uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...] przyznającej prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 5 września 2001 r. w kwocie zaliczkowej oraz umorzenia postępowania w przedmiocie przyznania prawa do tego świadczenia jako bezprzedmiotowego.
W sprawie ustalono, iż J. P. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. w dniu [...].
Decyzją z dnia [...] nr [...] Starosta [...] na podstawie art. 37 k ust. 1 i 6 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, przyznał J. P. prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 5 września 2001 r. wypłacając je, do czasu otrzymania decyzji organu rentowego ustalającej wysokość emerytury, w kwocie zaliczkowej.
Po otrzymaniu decyzji organu rentowego z dnia [...] o odmowie ustalenia wysokości emerytury w celu ustalenia świadczenia przedemerytalnego wobec niespełnienia warunku posiadania 40 letniego stażu pracy (nieuwzględnieniu okresu pracy w gospodarstwie rolnym) Starosta [...] wznowił postępowanie w sprawie świadczenia przedemerytalnego (decyzja z dnia [...]).
W jego wyniku uchylił decyzję o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego w wysokości zaliczkowej i przyznał prawo do zasiłku przedemerytalnego (decyzja z dnia [...]).
Po rozpatrzeniu odwołania J. P. od tej decyzji organ II instancji utrzymał ją w mocy (decyzja z dnia [...]).
J. P. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 27 listopada 2003 r., w sprawie sygn. akt II S.A./Łd 126/02, uchylił decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał na naruszenie zasad wznowienia postępowania administracyjnego oraz nie ustosunkowanie się organów administracji do wszystkich zarzutów skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, iż organ administracji w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego winien po wznowieniu uchylić decyzję o przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Starosta [...], decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił decyzję z dnia [...] nr [...], dotyczącą świadczenia przedemerytalnego oraz umorzył postępowanie w sprawie przyznania J. P. prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 5 września 2001 r. jako bezprzedmiotowe.
Pismem z dnia 15 lutego 2004 r. J. P. odwołał się od decyzji z dnia [...] nr [...] podnosząc, że w jej uzasadnieniu przywołano te same argumenty, z uwagi na które Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone wcześniej decyzje.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] zawiesił postępowanie w sprawie świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu orzeczenia organ wyjaśnił, że powodem zawieszenia było wystąpienie J. P. na drogę sądową przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w sprawie odmowy ustalenia wysokości emerytury w celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego. Wojewoda [...] stwierdził, że kwestia ustalenia wysokości emerytury w celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego (w szczególności ustalenie okresu uprawniającego do emerytury), stanowi w przedmiotowej sprawie zagadnienie wstępne i ma istotne znaczenie dla oceny prawidłowości decyzji organu I instancji.
Na powyższe postanowienie J. P. złożył zażalenie do Ministra Gospodarki i Pracy.
Minister utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, bowiem J. P. nie wykazał że postępowanie przed sądem powszechnym zostało zakończone (postanowienie z dnia [...] nr [...]).
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania J. P. z dnia 15 lutego 2004 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] w sprawie przyznania zasiłku przedemerytalnego.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania J. P. z dnia 15 lutego 2004 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] orzekającej o uchyleniu decyzji przyznającej prawo do świadczenia przedemerytalnego w kwocie zaliczkowej i o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego.
Na decyzję w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego J. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który uchylił ją wyrokiem z dnia 19 stycznia 2005 r. w sprawie sygn. akt III SA/Łd 792/04. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż organ uchybił obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie. Wskazał, iż materiał ten nie zawiera utrzymanej w mocy przez organ odwoławczy decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] dotyczącej zasiłku przedemerytalnego, odwołania skarżącego od tej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie świadczenia przedemerytalnego, a także decyzji z dnia [...] o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie zasiłku przedemerytalnego.
W wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, po ponownym rozpatrzeniu odwołania skarżącego z dnia 15 lutego 2004 r., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego.
Na powyższą decyzję J. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W skardze wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy i podniósł, że pomimo upływu 3 lat od dnia złożenia dokumentów o przyznanie świadczenia przedemerytalnego nie otrzymał merytorycznej odpowiedzi. Skarga ta była rozpoznawana pod sygn. akt III S.A./Łd 389/05 w dniu 8 września 2005 r.
W tej sprawie skarżący cofnął skargę i Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 22 września 2005 r. umorzył postępowanie.
Na rozprawie w dniu 8 września 2005 r. skarżący oświadczył także, iż wnosząc skargę w sprawie sygn. akt III SA/Łd 792/04 w dniu 2 sierpnia 2004 r. skarżył całość sprawy, tzn. dwie decyzje Wojewody [...] obie z dnia [...], jedna o numerze [...] w przedmiocie prawa do zasiłku przedemerytalnego, druga o nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego. Organ udzielając w dniu 17 sierpnia 2004 r. odpowiedzi na tę skargę odniósł się jedynie do decyzji o numerze [...] w sprawie zasiłku przedemerytalnego i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu sprawy w dniu 19 stycznia 2005 r. uchylił tę decyzję.
Natomiast nie została rozpoznana sprawa skargi na decyzję w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego.
W związku z powyższym Przewodniczący Wydziału zarządził wpisać skargę J. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego pod nowy numer -
III S.A./Łd 668/05 i skarga na tę decyzję podlega rozpatrzeniu przez Sąd w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na tę skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi wskazano, iż fakt nie spełniania przez skarżącego przesłanek określonych w art. 37k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w W., tj. 4 września 2001 r. został potwierdzony wyrokami Okręgowego Sądu Pracy w Ł. sygn. akt [...] i prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Ł. z dnia [...] sygn. akt [...], a ponadto argumenty skarżącego dotyczące pracy w szczególnych warunkach oraz pozostawania bez pracy w stanie wojennym nie były podnoszone i dokumentowane w postępowaniu przed organami administracji, ani w postępowaniu przed sądami pracy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Decyzja zaś lub postanowienie stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi :
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zarówno zaskarżonej decyzji jak i decyzji ją poprzedzającej nie można postawić zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego bądź prawa materialnego.
Przede wszystkim wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), - ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia.
Przez ocenę prawną, o której stanowi przepis art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie i sądzie może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego środkami przewidzianymi prawem.
Nawet w przypadku odmiennej interpretacji prawa lub też możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wyrażone przez sąd mają moc wiążącą.
W wyroku z dnia 27 listopada 2003 r. sygn. akt II S.A./Łd 126/02 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, iż organ administracji w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego winien po wznowieniu uchylić decyzję o przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Ta ocena prawna wiąże organ oraz Sąd w niniejszej sprawie.
Organ zastosował się do oceny prawnej wyrażonej przez Naczelny Sąd Administracyjny i w decyzji z dnia [...] uchylił decyzję z dnia [...] nr [...] i umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego jako bezprzedmiotowego.
Przyjąć w tej sprawie należy, iż od dnia wydania wyroku stan faktyczny nie zmienił się, gdyż żądanie skarżącego zaliczenia okresu wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym rodziców – nie zostało uwzględnione i okres ten nie mógł być zaliczony do okresu zatrudnienia wymaganego do emerytury lub renty, gdyż w tym przedmiocie zapadł prawomocny wyrok sądu powszechnego.
Skarżący zatem na dzień rejestracji to jest na dzień 4 września 2001r. miał 58 lat posiadał łączny okres zatrudnienia w wysokości 38 lat 1 miesiąc i 1 dzień a z ostatniego miejsca pracy został zwolniony z przyczyn dotyczących zakładu pracy.
Nie spełniał zatem żadnej z przesłanek określonych w art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia
14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r. (t. j. Dz. U. nr 6 z 2001 r. poz. 56z późn. zm.) mającego w tym wypadku zastosowanie na mocy art. 146 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99 z 2004 r. poz. 1001).
Przyjąć także należy w świetle art. 146 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99 z 2004 r. poz. 1001), iż stan prawny w tej sprawie również nie uległ istotnej zmianie od czasu wydania cytowanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdyż wyrok ten zapadł 27 listopada 2003 r. a więc po wejściu w życie ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa /.../ (Dz. U. nr 154 z 2001 r. poz.1793 ).
Zatem zarzut pełnomocnika skarżącego zawarty w głosie do protokołu a dotyczący interpretacji a contrario art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa /.../ (Dz. U. nr 154 z 2001 r. poz.1793) nie można uznać w tej sytuacji za zasadny.
Skoro bowiem nie doszło ani do istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, ani do wzruszenia wyroku pierwotnego środkami przewidzianymi prawem organ administracji i Sąd mają obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Mając zatem na uwadze, iż zaskarżona decyzja nie naruszała prawa Sąd w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 poz. 1270 ) skargę oddalił.
Na podstawie § 19 pkt 1 w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. nr 163 poz. 1348 ) Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego kwotę 307,80 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
-----------------------
7
6
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło