III SA/Łd 673/16

Dnia 23 lutego 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 roku sprawy ze skargi Lokalnej Grupy A z siedzibą w Ł. na uchwałę Komisji do spraw [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność postanawia: odrzucić skargę. Uchwałą z dnia [...] r. nr [...] Komisja do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, na podstawie art. 5, art. 9 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. z 2015 r. poz. 378), § 9 st. 1, 3-14, 18 oraz § 11 ust. 1 regulaminu konkursu na wybór strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność oraz § 8 ust. 6 regulaminu prac komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność stanowiącego załącznik do uchwały Zarządu Województwa[...] Nr [...] z dnia [...] r., przyznała Lokalnej Grupie Działania "A" z siedzibą w Ł w ramach oceny spełniania kryteriów wyboru łącznie 153 punkty (§ 1 Uchwały). Nie wybrała do realizacji "LSR" złożonej przez LGD "A"(§ 2 Uchwały). Uchwałę doręczono stronie skarżącej w dniu 28 kwietnia 2016 r. W dniu 10 maja 2016 r. (wpływ do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] strona skarżąca skierowała do Przewodniczącego Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność M K wezwanie do usunięcia naruszenia prawa – odmowy przyjęcia do realizacji strategii rozwoju złożonej przez skarżącą - poprzez zmianę uchwały Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność nr [...] w sprawie oceny spełnienia kryteriów wyboru złożonej strategii. W odpowiedzi na powyższe, w piśmie z dnia 14 czerwca 2016 r., Zarząd Województwa [...] rozpatrzył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa negatywnie. Odpowiedź doręczono stronie skarżącej w dniu 21 czerwca 2016 r. W dniu 19 sierpnia 2016 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi za pośrednictwem Zarządu Województwa [...] skarga Lokalnej Grupy Działania "A" z siedzibą w Ł na uchwałę nr [...] Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność z dnia [...] r. W odpowiedzi na skargę działający, w imieniu Zarządu Województwa [...] oraz powołanej przez niego Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, pełnomocnik, wniósł o oddalenie skargi w całości. Na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 r. pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd odrzucił skargę, gdyż została ona wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia. Przedmiotem niniejszej sprawy jest skarga Lokalnej Grupy Działania "A" z siedzibą w Ł na uchwałę nr[...] Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność z dnia [...] r. Zgodnie z treścią art. 11 ust. 1 ustawy z 20 lutego 2015 r. wybór strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność (LSR) jest dokonywany w drodze uchwały komisji. W myśl art. 11 ust. 3 wymienionej ustawy Komisja informuje LGD o wyniku wyboru LSR, przesyłając uchwałę o wyborze LSR zawierającą informację o liczbie punktów otrzymanych w ramach oceny poszczególnych kryteriów wyboru LSR, uzasadnienie tej oceny i pouczenie o możliwości wniesienia skargi, o której mowa w ust. 6. Zgodnie z treścią art. 11 ust. 6 ustawy z 20 lutego 2015r. od uchwały komisji LGD przysługuje prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie z treścią art. 52 § 3 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W myśl art. 53 § 2 p.p.s.a. w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Z wymienionych przepisów wynika, że na uchwałę komisji w sprawie wyboru LSR przysługuje skarga do sądu administracyjnego na zasadach i w trybie określonych dla aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Przed wniesieniem skargi do sądu należy pisemnie wezwać organ, który wydał akt do usunięcia naruszenia prawa. Termin do wniesienia skargi wynosi 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na to wezwanie a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na to wezwanie, to termin do wniesienia skargi wynosi 60 dni od dnia złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W niniejszej sprawie zaskarżoną uchwałę Komisji doręczono stronie skarżącej w dniu 28 kwietnia 2016 r. (k. 13 akt admin. – zwrotne potwierdzenie odbioru). W uchwale znajduje się pouczenie o możliwości jej zaskarżenia do sądu po uprzednim pisemnym wezwaniu Samorządu Województwa [...] do usunięcia naruszenia prawa w terminie 14 dni. Należy zaznaczyć, że w pouczeniu znajduje się błędna informacja, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa należy złożyć do Samorządu Województwa [...]. Organami samorządu województwa jest sejmik województwa i zarząd województwa (art. 15 ustawy z 5 czerwca 1998r. o samorządzie województwa – Dz.U. z 2015 r. poz.1392 ze zm.), zaś wezwanie do usunięcia naruszenia prawa należy złożyć do organu, który wydał akt. Tylko ten organ jest uprawniony do rozpoznania wezwania i ewentualnie, po zapoznaniu się z argumentacją przedstawioną w wezwaniu, do zmiany wydanego aktu. W dniu 10 maja 2016 r. (k. 14 akt admin.) strona skarżąca złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skierowane do Przewodniczącego Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność M K[...]. Wezwanie zostało złożone z zachowaniem czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Pismem z dnia 14 czerwca 2016 r. Zarząd Województwa [...] negatywnie rozpatrzył wezwanie strony skarżącej do usunięcia naruszenia prawa (doręczone stronie skarżącej w dniu 21 czerwca 2016 r. – zwrotne potwierdzenie odbioru k.19 akt admin.). W tej sytuacji należy ustalić, czy właściwy organ udzielił stronie skarżącej odpowiedzi na jej wezwanie z dnia 10 maja 2016r. W ocenie sądu odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie może być udzielona przez którykolwiek organ, lecz przez organ właściwy do ewentualnego uwzględnienia skierowanego przez wnioskodawcę wezwania. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie ma bowiem wyłącznie charakteru wymogu formalnego wniesienia skargi do sądu administracyjnego, lecz jego istotą jest skłonienie organu, który podjął zaskarżoną uchwałę do ponownego przeanalizowania zasadności wydanego aktu z punktu widzenia zarzutów podniesionych w wezwaniu i do ich ewentualnego uwzględnienia. W przypadku wezwania do usunięcia naruszenia prawa uchwałą Komisji, stanowisko w sprawie wezwania powinna zająć Komisja, ponieważ tylko Komisja może zweryfikować uchwałę, której dotyczy wezwanie. Zajęcie stanowiska w sprawie wezwania przez Zarząd Województwa[...] i poinformowanie o tym wzywającego nie może być traktowane jako stanowisko Komisji. W takim przypadku, bez względu na przyczyny niezajęcia w tej sprawie stanowiska przez Komisję, należy przyjąć, że Komisja nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie. O bezskuteczności wezwania można mówić zarówno wówczas, gdy właściwy organ nie uwzględni wezwania i to stanowisko przedstawi w odpowiedzi na wezwanie, jak i wtedy, gdy właściwy organ nie zajmie stanowiska w sprawie wezwania i nie udzieli odpowiedzi skarżącemu. W każdym z tych przypadków jednak będzie miał zastosowanie inny termin dla wniesienia skargi – bądź trzydziestodniowy, bądź też sześćdziesięciodniowy. Jeśli skarżąca po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa otrzyma odpowiedź właściwego organu na wezwanie i stwierdzi, że nie jest ono skuteczne, to wówczas może wnieść skargę do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpowiedzi na wezwanie. Ów termin trzydziestodniowy do wniesienia skargi zaczyna biec tylko wówczas, gdy doręczenie odpowiedzi na wezwanie , przez właściwy organ, nastąpi przed upływem sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania, chyba że skarżąca już wcześniej nie czekając na odpowiedź złoży skargę. Jeśli natomiast właściwy organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, to skarżąca powinna wnieść skargę w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania. W przedmiotowej sprawie, Komisja, która wydała zaskarżoną uchwałę, jako organ właściwy do udzielenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie zajęła stanowiska w sprawie wezwania strony skarżącej do usunięcia naruszenia prawa i nie udzieliła odpowiedzi na to wezwanie. Pismo ZWŁ z 14 czerwca 2016r. nie jest odpowiedzią Komisji na wezwanie. Oznacza to, że w sprawie ma zastosowanie termin do wniesienia skargi określony w art. 53 § 2 p.p.s.a., a mianowicie 60 dni od dnia złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Takie wezwanie zostało złożone w dniu 10 maja 2016 r., a więc sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 11 lipca 2016 r. (poniedziałek). Strona skarżąca natomiast wniosła skargę w dniu 20 lipca 2016 r. (k. 2 akt sądowych – data na prezentacie Urzędu Marszałkowskiego Województwa[...]), czyli po upływie wymaganego terminu. Pogląd, że w przypadku gdy organ niewłaściwy udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, to termin do wniesienia skargi wynosi 60 dni od dnia złożenia wezwania wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z 8 sierpnia 2006r. w spr. II OSK 1009/06 i z 4 marca 2009r. w spr. II OSK 1236/08. Wprawdzie oba orzeczenia dotyczą spraw samorządowych, lecz poglądy w nich wyrażone mają także zastosowanie w niniejszej sprawie. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w obu wymienionych postanowieniach. Reasumując Sąd uznał, że skarga został wniesiona po upływie sześćdziesięciodniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a. W związku z czym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., skargę jako spóźnioną należało odrzucić. W ocenie Sądu stroną w niniejszej sprawie nie jest Zarząd Województwa [...] jak wskazano to w skardze, lecz wyłącznie Komisja do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność. Zgodnie bowiem z treścią art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. W rozpoznawanej sprawie Lokalna Grupa Działania "A" z siedzibą w Ł skarży uchwałę nr [...] Komisji podnosząc, że wydano ją z naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 11 ust. 6 ustawy z 20 lutego 2015r. - to od uchwały komisji przysługuje prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Komisja jest zatem organem, którego działanie jest przedmiotem skargi. W związku z czym to tylko Komisja, jest stroną postępowania. k.p.