III SA/Łd 681/18

Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 27 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] znak [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia 1) przyznać R. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, 2) odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata a.l. III SA/Łd 681/18 Uzasadnienie R. N. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. W związku wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi strona skarżąca sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy, przesyłając następnie – po wezwaniu sądu – wniosek na urzędowym formularzu "PPF". W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał na swoją sytuację finansową, fakt, iż utrzymuje się z renty chorobowej, a w praktyce pozostaje na utrzymaniu matki. Płaci alimenty na rzecz dwojga dzieci w kwocie łącznej 300 zł. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką. Na dochody gospodarstwa domowego składają się dochody skarżącego z tytułu renty chorobowej w kwocie 650 zł oraz emerytura matki w kwocie 1.650 zł. Skarżący nie jest właścicielem domu, mieszkania ani żadnej innej nieruchomości. Wskazał także, że nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł, nie osiąga także żadnych dodatkowych dochodów. Powyższe informacje znalazły potwierdzenie w dokumentach przesłanych przez skarżącego na żądanie referendarza (m.in. zaświadczenie z urzędu skarbowego o wysokości dochodów skarżącego w latach 2016 i 2017, wyciąg z rachunku bankowego oraz potwierdzenie dokonania przelewów z tytułu alimentów na dzieci). Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Oceniając zasadność złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy należy przede wszystkim wziąć pod uwagę fakt, że na dochody gospodarstwa domowego skarżącego składają się dochody skarżącego z tytułu renty chorobowej w kwocie 650 zł oraz emerytura jego matki w kwocie 1.650 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym w wysokości 2.300 zł, a średniomiesięcznie na jednego członka rodziny ok. 1.150 zł. Istotne jest, że skarżący płaci alimenty na rzecz dwojga dzieci w kwocie łącznej 300 zł. Skarżący – zgodnie ze złożonym oświadczeniem – nie posiada także żadnych oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł, nie osiąga również innych dodatkowych dochodów. W tej sytuacji uznać należy, że ewentualna konieczność poniesienia kosztów postępowania sądowego w postaci opłat sądowych – w szczególności wpisu sądowego (720 zł), czy zwrotu wydatków może w istotnym stopniu wpłynąć na sytuację materialną skarżącego. Uznać należy zatem, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co stanowi przesłankę niezbędną do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata, referendarz zważył, co następuje. Przede wszystkim podnieść należy, że w orzecznictwie sądowym zwraca się uwagę, iż ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym możliwe jest jedynie w wyjątkowych sytuacjach. Zgodnie zresztą z art. 246 § 3 powoływanej ustawy, ustanowienie w ramach prawa pomocy zawodowego pełnomocnika jest dopuszczalne jedynie wtedy, gdy strona nie zatrudnia takiego pełnomocnika lub nie pozostaje z nim w innym stosunku prawnym (np. zlecenia), chyba że został on ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy, skarżący ustanowił w ramach prowadzonego postępowania profesjonalnego pełnomocnika z wyboru do prowadzenia sprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w osobie adwokata K. M. W tej sytuacji uznać należy, że nie ma podstaw do ustanowienia pełnomocnika w ramach prawa pomocy (art. 246 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W związku z powyższym, mając na uwadze wszystkie podniesione argumenty, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 w zw. z art. 246 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu a.l.