III SA/Łd 682/16
WyrokWSA w Łodzi2016-10-05
Skład orzekający: Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie w sprawie wydania nowego orzeczenia o niepełnosprawności, jeśli toczy się postępowanie sądowe dotyczące wcześniejszego orzeczenia o niepełnosprawności, które wygasło?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zawiesić postępowania w sprawie wydania nowego orzeczenia o niepełnosprawności na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. tylko dlatego, że toczy się postępowanie sądowe dotyczące wcześniejszego orzeczenia, które już wygasło. Pojęcie 'zagadnienia wstępnego' wymaga, aby rozstrzygnięcie przez inny organ lub sąd było niezbędne do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego, a w tym przypadku nowe postępowanie dotyczy innego okresu i jest odrębną sprawą.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Skarżąca złożyła nowy wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności, ponieważ poprzednie orzeczenie wygasło. Organy administracji zawiesiły postępowanie, uznając, że istnieje zagadnienie wstępne w postaci toczącego się postępowania sądowego dotyczącego poprzedniego orzeczenia. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a., wskazując, że nowe postępowanie dotyczy innego okresu i nie jest zależne od rozstrzygnięcia sądu w sprawie poprzedniego orzeczenia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności oraz poprzedzające je postanowienie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 października 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, , Protokolant Referent-stażysta Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2016 roku sprawy ze skargi A. G. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego B. G. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania orzeczenia o niepełnosprawności 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z dnia [...] roku numer [...]; 2. zasądza od Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie [...] na rzecz skarżącej A. G. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego B. G. kwotę 497 (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. po rozpatrzeniu zażalenia A.G. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego B.G. na postanowienie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, działając na podstawie art. 144, art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2011r., nr 127, poz. 727 ze zm.), utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Orzeczeniem z dnia [...], nr [...] Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. działając na podstawie art. 6b ust. 1 w zw. z art. 4a ust. 1 i art. 6b ust. 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych zaliczył A.G. do osób niepełnosprawnych na czas oznaczony, tj. do dnia 30 czerwca 2016r. Stwierdzono, że niepełnosprawność (05-R, tj. upośledzenie narządu ruchu) istnieje od urodzenia i dziecko nie wymaga stałej i długotrwałej opieki lub pomocy osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (pkt 7). Powyższe orzeczenie zostało doręczone stronie w dniu 17 kwietnia 2015r.
Od powyższego orzeczenia A.G. reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego B.G. złożyła odwołanie do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł.
Orzeczeniem z dnia [...], nr [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy.
Od powyższego orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. z dnia [...] A.G. reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego B.G. złożyła odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.
W dniu 29 czerwca 2016r. (data wpływu wniosku do Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł.) A.G. reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego B.G. złożyła kolejny wniosek o wydanie orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 i art. 101 K.p.a., zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności do czasu rozpoznania przez sąd pracy i ubezpieczeń społecznych odwołania od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. z dnia [...].
Na powyższe postanowienie strona złożyła zażalenie, w którym wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia wskazała, że przedmiotem odwołania od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. z dnia 10 czerwca 2015r. skierowanego do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych jest tylko kwestia konieczności sprawowania na dzieckiem stałej i długotrwałej opieki lub pomocy osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (tj. pkt 7 orzeczenia), w pozostałym zakresie orzeczenie nie jest kwestionowane. Ponadto strona wskazała, że przedmiotowe orzeczenie dotyczy okresu do dnia 30 czerwca 2016r., a ewentualna zmiana wskazanego orzeczenia przez sąd dotyczyć będzie tego okresu i będzie wpływać na treść orzeczenia na kolejny okres.
Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy wskazując, że Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. prawidłowo wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie, ponieważ nie jest znane rozstrzygnięcie sądu, który wbrew twierdzeniu strony może zmienić zaskarżone orzeczenie w każdej części, zarówno w zakresie zaliczenia dziecka do osób niepełnosprawnych, wskazań, w tym w zakresie punktu 7, a także okresu jego obowiązywania, zwłaszcza, że matka dziecka złożyła w sądzie nowe dowody w sprawie tj. nową dokumentację medyczną, która powstała po dniu wydania zaskarżonego orzeczenia. Tym samym, zdaniem organu należy przyjąć, że zagadnieniem wstępnym jest ustalenie przez sąd, czy dziecko zaliczone zostanie do osób niepełnosprawnych z uwzględnieniem wskazania, co do którego matka wniosła odwołanie, na jaki okres i z jakiej przyczyny niepełnosprawności. Po otrzymaniu informacji o prawomocnym zakończeniu postępowania, które toczy się przed Sądem Rejonowym dla Ł-Ś w Ł. – tj. po wydaniu wyroku lub postanowienia o umorzeniu postępowania, w przypadku wycofania odwołania, postępowanie w niniejszej sprawie zostanie podjęte.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik skarżącej zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
-art. 7, art. 8, art. 12 oraz art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., polegające na błędnym przyjęciu przez organ prowadzący postępowanie, że zachodzi konieczność zawieszenia postępowania administracyjnego z urzędu, ze względu na prowadzone przed Sądem Rejonowym dla Ł-Ś w Ł XI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie o sygn. XI U 985/15 postępowanie zawierające zagadnienie wstępne, od którego rozpatrzenia zależy wydanie orzeczenia o niepełnosprawności, w sytuacji gdy przedmiotowe postępowanie sądowe wywołane zostało w toku kontroli postępowania administracyjnego w innej sprawie i nie rozstrzyga zagadnienia wstępnego, od którego zależy rozstrzygnięcie powyższej sprawy w sprawie z wniosku z dnia 29 czerwca 2016r. złożonego przez skarżącą, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Zespołem do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w sprawie o nr [...].
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podkreślił, że orzeczenie z dnia 10 czerwca 2015r. zostało wydane na wniosek skarżącej 24 lutego 2015r. na czas oznaczony, tj. do dnia 30 czerwca 2016r. W postępowaniu wszczętym wskutek wniosku z dnia 29 czerwca 2016r. skarżąca w trybie § 15 ust. 1 w zw. z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (tekst jedn. Dz.U. z 2015r., poz. 1110) wniosła o wydanie orzeczenia o ponowne ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności. Intencją wszczęcia tego postępowania było uzyskanie orzeczenia o niepełnosprawności na inny okres, niż w toczącej się sprawie przed sądem powszechnym. Za powyższym przemawia także brzmienie przepisów stanowiących podstawę do złożenia takiego wniosku - ustawodawca posłużył się zwrotem "ponowne ustalenie niepełnosprawności", co wskazuje na wszczęcie nowej sprawy administracyjnej. Nietrafionym jest zatem przyjęcie przez organy obu instancji tożsamości sprawy, z której wynikałaby ewentualna przesłanka nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.
Ponadto pełnomocnik zwrócił uwagę, że zgodnie z pismem procesowym powódki (skarżącej) wraz z wnioskiem dowodowym złożonym w dniu 30 marca 2016r., powódka wniosła o przeprowadzenie dowodu z dokumentu, którym jest zaświadczenie lekarskie na okoliczność jej stanu zdrowia. Dokument ten nie stanowi opinii biegłego, ani pełnej dokumentacji medycznej wskazującej na jakikolwiek związek z późniejszym postępowaniem, w którym zostało wydane zaskarżone postanowienie. Nadto, wbrew twierdzeniom organu, zawartym w uzasadnieniu postanowienia, złożenie przedmiotowego dowodu nie stanowi podstawy do przyjęcia, że rozstrzygnięcie, które zapadnie w przedmiotowym postępowaniu jest zagadnieniem wstępnym dla toczącego się przed tym organem postępowania administracyjnego. Zdaniem pełnomocnika orzeczenie o niepełnosprawności, którego kontrola jest przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym dotyczy tylko okresu od 10 kwietnia 2014r. do 30 czerwca 2016r. Nowe orzeczenie, o którego wydanie wniosła skarżąca będzie dotyczyć okresu od [...] na przyszłość. Treść rozporządzenia wyraźnie wskazuje na "ponowne ustalenie niepełnosprawności", a nie przedłużenie ważności orzeczenia. Nie istnieje zatem bezpośredni związek pomiędzy treścią orzeczeń jakie wydał organ I i II instancji z treścią orzeczenia na okres kolejny. Orzeczenie Sądu Rejonowego dla Ł-Ś w Ł. nie będzie miało wpływu na treść orzeczeń o niepełnosprawności wydanych w sprawie wszczętej na wniosek z 29 czerwca 2016r., a jego przebieg nie powinien mieć wpływu na autonomiczną sprawę administracyjną,
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. wniósł o odrzucenie skargi lub jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 718), dale p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli sądu w sprawie niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzeczenia o Niepełnosprawności utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z dnia [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania orzeczenia o niepełnosprawności.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy organy obu instancji stanęły na stanowisku, że zachodziła podstawa do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. z uwagi na nierozstrzygnięcie przez Sąd Rejonowy dla Ł- Ś. w Ł XI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych sprawy o sygn. [...], tj. odwołania od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ł. z dnia 10 czerwca 2015r.
Zdaniem sądu, stanowisko organów jest nieprawidłowe. Na wstępie należy zauważyć, że instytucja zawieszenia postępowania przewidziana w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. opiera się na założeniu, że organ rozstrzygający daną sprawę nie jest w stanie prowadzić postępowania administracyjnego, albowiem rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pojęcie "zagadnienia wstępnego" użyte w tym przepisie należy rozumieć tak, że jest to kwestia, która pozostaje poza właściwością danego organu i w dodatku bez jej rozstrzygnięcia nie można dalej prowadzić postępowania. Należy jednak zauważyć, że to, co jest owym zagadnieniem wstępnym zależy od tego, co jest przedmiotem sprawy głównej, a to z kolei wynika z przepisów prawa materialnego. Organ administracji publicznej obowiązany jest zatem ustalić związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego a zagadnieniem wstępnym. W przypadku, gdy związek ten nie występuje, nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania.
Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wydanie orzeczenia o ustaleniu niepełnosprawności (lub stopnia niepełnosprawności) w dniu 29 czerwca 2016r., tymczasem wcześniejsze orzeczenie ustalało niepełnosprawność do dnia 30 czerwca 2016r. Organy obu instancji uznały, że konieczne jest zawieszenie postępowania zainicjowanego wnioskiem skarżącej z dnia 29 czerwca 2016r., do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy dla Ł-Ś w Ł. sprawy zainicjowanej wnioskiem skarżącej z dnia 24 lutego 2015r. Sąd nie podziela stanowiska organów obu instancji.
Zgodnie z § 15 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności z dnia 15 lipca 2003r. (tekst jedn. Dz. U z 2015r., poz. 1110), osoba niepełnosprawna posiadająca orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności wydane na czas określony może wystąpić z wnioskiem, o którym mowa w § 6 ust. 1, o wydanie orzeczenia o ponowne ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, nie wcześniej niż 30 dni przed upływem ważności posiadanego orzeczenia.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżąca wystąpiła z przedmiotowym wnioskiem w terminie określonym ww. przepisem , tj. w terminie nie przekraczającym 30 dni do końca ważności posiadanego orzeczenia, a postępowanie dotyczy niewątpliwie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności skarżącej od dnia [...], nie zaś tego, czy i jaki stopień niepełnosprawności miała skarżąca w okresie wcześniejszym. Powyższej okoliczności organy orzekające w niniejszej sprawie nie wzięły w ogóle pod uwagę.
W tej sytuacji skarżąca nie dysponuje orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, dotyczącym okresu od dnia [...].
Zdaniem Sądu doszło zatem do naruszenia przepisu art. 97§ 1 pkt 4 k.p.a. , które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji .
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
D.Cz.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło