III SA/Łd 69/08

WyrokWSA w Łodzi2008-04-18

Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Małgorzata Łuczyńska, Janusz Nowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność Starosty polegająca na odmowie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, pobranej na podstawie przepisu rozporządzenia uznanego za niezgodny z Konstytucją i ustawą, jest legalna?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności odmowy zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu. Opłata pobrana na podstawie przepisu rozporządzenia, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją i ustawą, była nienależna. Sąd odrzucił żądanie zasądzenia odsetek, uznając się za niewłaściwy do orzekania w tym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący J. G. wystąpił o zwrot opłaty za wydanie trzech kart pojazdów, argumentując, że została ona pobrana w zawyżonej wysokości na podstawie przepisu rozporządzenia, który Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodny z prawem. Starosta odmówił zwrotu, powołując się na obowiązujące przepisy. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się zwrotu opłaty wraz z odsetkami.
Rozstrzygnięcie
1) stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; 2) odrzuca skargę w części żądania zasądzenia ustawowych odsetek za zwłokę od dnia pobrania opłaty za wydanie kart pojazdów; 3) zasądza od Starosty [...] na rzecz strony skarżącej – J. G. kwotę 140 (sto czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 kwietnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi –Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędzia NSA Janusz Nowacki Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2008 roku sprawy ze skargi J. G. na czynność Starosty {...] z dnia [...] w przedmiocie odmowy zwrotu opłat za wydanie kart pojazdów 1) stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; 2) odrzuca skargę w części żądania zasądzenia ustawowych odsetek za zwłokę od dnia pobrania opłaty za wydanie kart pojazdów; 3) zasądza od Starosty [...] na rzecz strony skarżącej – J. G. kwotę 140 (sto czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] J. G. wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o zwrot niesłusznie pobranej w 2005 roku opłaty za wydanie trzech kart pojazdów w łącznej kwocie 1.275 złotych ( 3× /500zł – 75zł/ = 1275zł ). W uzasadnieniu wniosku wskazał, że wyrokiem z dnia 17 stycznia 2006 roku, sygn. U 6/04 OTK–A 2006/1/3, Trybunał Konstytucyjny, orzekł o niezgodności z ustawą Prawo o ruchu drogowym oraz Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej przepisu rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, który stanowił, iż za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organ rejestrujący pobiera opłatę w wysokości 500 zł. Podniósł, że z wyroku Trybunału wynika wyraźnie, iż opłata za wydanie karty pojazdu nie może być wyższa niż 75 zł. J. G. zarzucił również organom naruszenie art. 90 Traktatu Ustanawiającego Wspólnoty Europejskie zakazującego nakładanie na towary pochodzące z innych krajów Unii Europejskiej jakichkolwiek opłat wewnętrznych wyższych od tych, jakie nakłada się na podobne produkty krajowe. W piśmie z dnia [...] Starosta [...], odpowiadając na powyższy wniosek stwierdził, iż pobierając opłatę za kartę pojazdu działał na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005r., Nr 108, poz. 908 ze zm.). Zgodnie bowiem z treścią art. 77 ust. 3 ustawy, organ rejestrujący przy pierwszej rejestracji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wydaje kartę pojazdu za opłatą. Wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu została natomiast określona w § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310). Mając natomiast na uwadze fakt, że pobranie opłaty za wydanie karty pojazdu jest czynnością administracyjno – techniczną, wysokość należnej opłaty nie została ustalona w drodze decyzji administracyjnej. Podkreślił, iż wyrokiem z dnia 17 stycznia 2006 roku Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności wysokości opłaty z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 i art. 217 Konstytucji jednakże w żaden sposób wyrok ten nie przesądził o konieczności zwrotu zawyżonej opłaty. W piśmie z dnia [...] skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. zatytułowanym "wniosek – zażalenie" J. G.i wniósł o wydanie prawomocnego orzeczenia nakazującego Staroście [...] zwrot kwoty 1.275 zł jako nadpłaty powstałej w związku uiszczeniem opłaty za wydanie trzech kart pojazdów. Pismem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wezwało J. G. do wyjaśnienia w terminie 7 dni, charakteru pisma z dnia 23 maja 2006 roku zatytułowanego "wniosek – zażalenie" i wskazanie, czy jest to wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wniesione w trybie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), czy jest to odwołanie od pisma Starosty [...] z dnia 11 maja 2006 roku. W odpowiedzi z dnia 3 lipca 2006 roku J. G. wskazał, iż jego pismo z dnia 23 maja 2006 roku stanowi wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu art. 52 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., działając na podstawie art. 65 § 1 k.p.a., przekazało według właściwości wniosek J. G. z dnia 23 maja 2006 roku Staroście [...]. Pismem z dnia [...], skierowanym do J. G., Starosta [...] wyjaśnił, że zgodnie z informacją podaną przez Ministerstwo Transportu i Budownictwa w przypadku wniosków o zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu, uznanej przez wnioskodawcę za zawyżoną nie ma zastosowania administracyjny tryb ich rozpatrzenia. Rozpoznanie wniosków może być natomiast prowadzone w drodze postępowań przed sądami administracyjnymi. Obniżka zaś opłaty za kartę pojazdu z kwoty 500 zł do kwoty 75 zł jest następstwem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku stwierdzającego niezgodność przepisów ustalających wysokość opłaty za kartę pojazdu rejestrowanego pierwszy raz na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z Konstytucją RP i przepisami ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Orzeczenie to jednak, zadaniem organu rejestrującego, nie przesądza o konieczności zwrotu powstałej różnicy. W dniu 3 sierpnia 2006 roku J. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na pismo Starosty [...] z dnia [...] w której podniósł zarzut naruszenia art. 90 Traktatu Ustanawiającego Wspólnoty Europejskie zakazującego nakładanie na towary pochodzące z innych krajów Unii Europejskiej jakichkolwiek opłat wewnętrznych wyższych od tych jakie, nakładane są na podobne produkty krajowe, a także działanie niezgodne z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku. W uzasadnieniu skarżący przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania, wniósł o wydanie wyroku nakazującego Staroście [...] wypłatę niesłusznie pobranej opłaty za wydanie kart trzech pojazdów wraz z należnymi odsetkami za zwłokę i obciążenie organu administracji kosztami postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Starosta [...] podtrzymując stanowisko zawarte w piśmie z dnia [...], wniósł o jej oddalenie. Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz .U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zawiesił postępowanie sądowe podnosząc w uzasadnieniu, iż rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego. Postanowieniem z dnia 13 lutego 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi z uwagi na ustanie przyczyny zawieszenia postępowania, podjął zawieszone postępowanie sądowe. Na rozprawie, która odbyła się w dniu 9 kwietnia 2008 roku, skarżący – J. G. wskazał, iż podtrzymuje w całości skargę oraz wniosek o zasądzenie ustawowych odsetek za zwłokę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Stosownie zaś do treści art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: inne niż określone pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W myśl natomiast art. 146 § 1 powołanej ustawy, sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest czynność Starosty [...] z dnia [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części opłat za wydanie trzech kart pojazdów. Przystępując od oceny legalności zaskarżonej czynności należy w pierwszej kolejności rozważyć, czy mieści się ona w zakresie przedmiotowym postępowania sądowoadministracyjnego. Kwestia właściwości sądu administracyjnego do orzekania w sprawach dotyczących żądania zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310) była przedmiotem uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 roku, sygn. akt I OPS 3/07. W rozstrzygnięciu tym Sąd stwierdził, że skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 powołanego rozporządzenia jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd orzekający w sprawie niniejszej, powyższy pogląd w pełni podziela. Merytoryczne rozpoznanie skargi zawsze winno być poprzedzone kontrolą dopuszczalności środka zaskarżenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 powołanej ustawy). Jeżeli zaś ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia, jak w przypadku sprawy będącej przedmiotem niniejszej skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 powołanej ustawy). W przypadku natomiast innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3 nie ma wówczas zastosowania (art. 52 § 4 powołanej ustawy). W kontekście powołanych przepisów należy podnieść, iż w niniejszej sprawie, wskazane powyżej warunki formalne do rozpoznania skargi na czynność Starosty [...] z dnia [...] roku zostały spełnione, bowiem skarga do Sądu została poprzedzona stosownym wezwaniem właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Przechodząc natomiast do merytorycznej oceny skargi, należy wskazać, że ustawową podstawę pobierania opłaty za kartę pojazdu stanowi przepis art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005r., Nr 108, poz. 908 ze zm.), zgodnie z którym, kartę pojazdu dla pojazdu samochodowego, innego niż określony w ust. 1, wydaje za opłatą i po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej, właściwy w sprawach rejestracji starosta przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Na mocy art. 77 ust. 4 pkt 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, do określenia w drodze rozporządzenia, wysokości opłat za kartę pojazdu upoważniony został minister właściwy do spraw transportu. Z powyższej delegacji wynika jednocześnie, iż przy ustalaniu wysokości opłat za wydanie karty pojazdu należy uwzględnić znaczenie tego dokumentu dla rejestracji pojazdu oraz wysokość kosztów związanych z drukiem i dystrybucją kart pojazdów. Na podstawie tego upoważnienia zostało wydane rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310), obowiązujące w dacie uiszczenia opłaty za wydanie trzech kart pojazdów przez J.G. W myśl § 1 ust. 1 tego rozporządzenia, za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organ rejestrujący pobiera opłatę w wysokości 500 zł. Wskazać należy, że wydanie karty pojazdu, która jest dokumentem przypisanym do pojazdu zawierającym dane identyfikujące pojazd, parametry techniczne pojazdu, dane identyfikacyjne właściciela pojazdu oraz dane potwierdzające rejestrację pojazdu jest nierozerwalnie związane z wydaniem decyzji administracyjnej o zarejestrowaniu pojazdu. Wydanie karty pojazdu, tak jak i wydanie dowodu rejestracyjnego jest bowiem konsekwencją rejestracji pojazdu. Właściciel pojazdu składając wniosek o zarejestrowanie pojazdu obowiązany jest uiścić opłaty za wydanie dowodu rejestracyjnego, tablic rejestracyjnych oraz karty pojazdu. Uiszczenie tych opłat jest warunkiem koniecznym zarejestrowania pojazdu, co oznacza, że wydanie decyzji o zarejestrowaniu pojazdu jest uzależnione od uprzedniego uiszczenia tych opłat. Opłata za wydanie karty pojazdu pobierana jest przez organ, po uprzednim nabyciu tej karty przez organ od producenta kart. Celem tej opłaty, na co wyraźnie wskazuje przepis art. 77 ust. 5 ustawy – Prawo o ruchu drogowym jest więc przeniesienie na właściciela pojazdu kosztów związanych z wytworzeniem i wydaniem (dystrybucją) karty. Opłata za wydanie karty pojazdu, jak wynika z jej istoty nie ma więc charakteru podatkowego, ponieważ jej celem jest zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w cytowanej powyżej uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 roku zrekompensowanie poniesionych przez organ kosztów wytworzenia i wydawania kart pojazdów. W rozpatrywanej sprawie opłata za wydanie kart trzech pojazdów została pobrana na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310), który to przepis, wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku, sygn. U 6/04 został uznany za niezgodny z art. z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ określona w tym przepisie wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu w kwocie 500 zł nie uwzględnia wytycznych ustawowych do określenia wysokości tej opłaty (art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy – Prawo o ruchu drogowym), przez co jest zbyt wysoka. Trybunał wskazał, iż w sytuacji, gdy opłata pobierana jest w wysokości usługi – może zawierać pewne cechy ceny, jeżeli zaś jest świadczeniem pobieranym w wysokości znacznie wyższej niż wartość faktycznie świadczonej usługi – nabywa cechy podatku. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego podwyższenie opłaty za wydanie karty pojazdu do wysokości 500 złotych, niepozostające w związku z kosztami świadczonej usługi, jest sprzeczne z art. 217 Konstytucji. Opłata ta, w części wynikającej z jej podwyższenia stanowi bowiem nową daninę publiczną, co narusza postanowienia art. 217 Konstytucji. Zgodnie z tym przepisem wszelkiego rodzaju daniny mogą być nakładane tylko ustawą, na co wielokrotnie zwracał uwagę Trybunał Konstytucyjny w swoim dotychczasowym orzecznictwie (por. wyrok TK z dnia 9 września 2004 roku, sygn. K 2/03, OTK ZU nr 8/A/2004, poz. 83). Zatem, jak wskazał Trybunał Konstytucyjny, przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia jest niegodny z art. 217 Konstytucji, gdyż ustanowiona w nim opłata stanowi – ze względu na niewspółmierność do rzeczywistych kosztów świadczonej usługi – daninę publiczną o charakterze podatkowym. W wyroku Trybunał Konstytucyjny orzekł również, że rozporządzenie traci moc obowiązującą z dniem 1 maja 2006 roku. Istotne jest także, iż w momencie podejmowania przez organ zaskarżonej czynności, obowiązywał już nowy akt rangi podstawowej regulujący kwestię wysokości opłaty za wydanie karty pojazdu – tj. rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 marca 2006r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 59, poz. 421), w którym określono wysokość opłaty za kartę pojazdu na kwotę 75 złotych, jako adekwatną do zapisanych w ust. 5 art. 77 ustawy Prawo o ruchu drogowym kosztów druku i dystrybucji tych kart. Skoro zatem w niniejszej sprawie opłata za wydanie kart pojazdów pobrana została na podstawie przepisu § 1 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003r., co do którego Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność zarówno z ustawą, jak i z Konstytucją, to mimo, iż Trybunał odroczył utratę mocy obowiązującej tego zapisu do dnia 1 maja 2006 roku należy stwierdzić, iż przepis ten był niekonstytucyjny i sprzeczny z ustawą od samego początku jego obowiązywania. Konsekwencją natomiast uznania przepisu za niekonstytucyjny w dacie jego stosowania przez organ jest ustalenie, że poddana kontroli czynność podjęta została z naruszeniem prawa. Upoważnienie bowiem zawarte w art. 77 ust. 6 w związku z art. 4 pkt 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym nie uprawniało Ministra Infrastruktury do określenia w drodze rozporządzenia wysokości opłaty za kartę pojazdu w wysokości zawyżonej (tj. przewyższającej koszty związane z drukiem i dystrybucją karty). Ważne jest, iż art. 178 Konstytucji RP stanowi wyraźnie, iż sędziowie w zakresie sprawowania swego urzędu są niezawiśli i podlegają jedynie Konstytucji i ustawom. Oznacza to, iż niezawisłość sędziów orzekających w danej sprawie polega na związaniu jedynie aktami ustawodawczymi. W sytuacji zatem, gdy sąd stwierdzi niekonstytucyjność aktu niższej rangi niż ustawa może odmówić z tego powodu jego zastosowania. Powyższe stanowisko wielokrotnie prezentowane było w orzecznictwie sądów administracyjnych – np. wyrok NSA w sprawie o sygn. akt II SA 1610/98, wyrok WSA w sprawie o sygn. akt III SA 2787/03. Konsekwencją takiego stanowiska, prezentowanego również przez Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie, jest stwierdzenie, iż upoważnienie zawarte w art. 77 ust. 6 w zw. Z ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie uprawniało Ministra Infrastruktury do określenia w rozporządzeniu wysokości opłaty za kartę pojazdu w wysokości przewyższającej koszt związany z drukiem i dystrybucją takiej karty. Skoro zatem unormowanie zawarte w treści § 1 pkt 1 rozporządzenia z 28 lipca 2003 roku wykraczało poza zakres regulacji ustawowej przewidzianej w art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, kwota uiszczona przez skarżącego powyżej kosztu związanego z drukiem i dystrybucją każdej z trzech kart pojazdu była kwotą nienależnie uiszczoną. W świetle obowiązujących przepisów prawa strona miała obowiązek uiszczenia opłat za wydanie trzech kart pojazdów wyłącznie w wysokości uwzględniającej kryteria wynikające z art. 77 ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ zatem zobowiązany był uznać, iż skarżącemu przysługuje uprawnienie do zwrotu nienależnie uiszczonej przez niego kwoty opłaty za wydanie trzech kart pojazdu w wysokości przekraczającej koszty związane z drukiem i dystrybucją kart pojazdów. Dlatego też, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ winien przede wszystkim ustalić, w jakiej wysokości strona skarżąca miała obowiązek uiszczenia opłat za wydanie każdej z trzech kart pojazdów, kierując się przy tym treścią cytowanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku oraz kryteriami wynikającymi z art. 77 ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Dodatkowo należy zwrócić uwagę, iż Starosta [...] w żaden sposób nie odniósł się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia przez ten organ art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz. Urz. UE C. 325 z 24 grudnia 2002r.). Tymczasem, przyjmowane jest, iż organy administracji powinny brać pod uwagę normy prawa wspólnotowego z urzędu i zapewniać im pierwszeństwo w procesie stosowania prawa. W sytuacji zatem, gdyby organ uznał zasadność zarzutu skarżącego w tym zakresie, nie miałoby znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, czy i z jaka datą przepis prawa krajowego został uchylony. Zasadnicze znaczenie miałaby ocena, czy organ uznaje zastosowany w sprawie przepis za zgodny czy też niezgodny z prawem wspólnotowym. W tej sprawie jednak organ nie dokonał oceny prawnej pod katem zgodności przepisu rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003r. określającego wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu z art. 90 powołanego Traktatu. Brak ustaleń w tym zakresie uniemożliwia Sądowi odniesienie się do tego zagadnienia. Odnosząc się natomiast zawartego w skardze żądania skarżącego o zasądzenie ustawowych odsetek za zwłokę od dnia uiszczenia opłaty należy wskazać, iż sąd administracyjny stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest właściwy do orzekania w tym przedmiocie, co powoduje, że we wskazanym zakresie skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Na marginesie niniejszych rozważań należy również wskazać, iż chociaż charakter opłaty za wydanie karty pojazdu upodabnia ją do podatku, to zarówno w toku postępowania o zarejestrowanie pojazdu, jak i w sprawie o zwrot opłaty za kartę pojazdu nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm. ). Opłaty za wydanie karty pojazdu nie zostały bowiem wymienione w treści art. 2 § 1 tej ustawy. Nie może mieć do nich zastosowania także art. 2 § 2 Ordynacji podatkowej, gdyż dotyczy on opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa, a opłaty za kartę, pojazdu są należnościami stanowiącymi dochody samorządu terytorialnego. Nienależnie pobrane opłaty nie mogą być zatem traktowane jako nadpłaty podatku podlegające szczególnemu unormowaniu w zakresie zasad i trybu ustalania nadpłaty podatkowej i zwrotu. W tym stanie rzeczy, uwzględniając niniejszą skargę na czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie treści art. 146 § 1 powołanej ustawy Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności Starosty [...] z dnia [...]. W oparciu natomiast o treść art. art. 58 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, Sąd odrzucił skargę w części żądania zasądzenia ustawowych odsetek za zwłokę od dnia pobrania opłaty za wydanie kart pojazdów. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono zaś stosownie do treści art. 200 w związku z art. art. 205 § 1 powołanej ustawy. a.ł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło