III SA/Łd 69/20

Dnia 12 lutego 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2020 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. Ł.-K. na pismo Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł. z dnia [...] roku nr [...] informujące o pozostawieniu bez rozpoznania odwołania od decyzji odmawiającej skrócenia wymiaru kary dyscyplinarnej i usunięcia z akt osobowych dokumentów p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. W dniu 31 grudnia 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga D. Ł.-K. na pismo Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] informujące o pozostawieniu bez rozpoznania jej odwołania od decyzji Prezesa Sądu Okręgowego w P. T.odmawiającej skrócenia wymiaru kary dyscyplinarnej i usunięcia z akt osobowych dokumentów. Jak wynika z akt sprawy skarżąca złożyła do Prezesa Sądu Okręgowego w P. T. wniosek o skrócenie wymiaru kary dyscyplinarnej i usunięcie z akt osobowych orzeczenia sądu dyscyplinarnego o ukaraniu karą wydalenia ze służby kuratorskiej oraz usunięcie z akt osobowych decyzji dotyczących zatartego skazania. Decyzją z [...] r. nr [...] Prezes Sądu Okręgowego w P. T., na podstawie art. 104 § 1 k.p.a. w zw. z art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych (Dz. U. z 2018r. poz. 1014 ze zm.), odmówił skarżącej skrócenia wymiaru kary dyscyplinarnej do połowy orzeczonego okresu i usunięcia z akt osobowych orzeczenia Sądu Dyscyplinarnego w sprawie [...] o ukaraniu karą dyscyplinarną wydalenia ze służby kuratorskiej oraz usunięcia z akt osobowych danych dotyczących zatartego skazania w sprawie [...] Sądu Rejonowego w B.. Skarżąca wniosła odwołanie od tej decyzji. Prezes Sądu Apelacyjnego w Ł. zaskarżonym pismem pozostawił odwołanie bez rozpoznania wskazując, że ustawa o kuratorach sądowych nie przewiduje zastosowania trybu administracyjnego i możliwości zaskarżenia wydanej decyzji. W skardze skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art. 129 k.p.a. przez brak rozpoznania odwołania od decyzji Prezesa Sądu Okręgowego w P. T. 2. naruszenie art. 176 Konstytucji 3. brak rozpoznania istoty sprawy przez brak rozpoznania odwołania 4. naruszenie art. 6 k.p.k. przez uniemożliwienie skarżącej prawa do obrony w kontekście skrócenia wymiary kary dyscyplinarnej i usunięcia z akt osobowych orzeczenia sądu dyscyplinarnego o ukaraniu karą wydalenia ze służby kuratorskiej oraz usunięcia z akt osobowych wszelkich danych dotyczących zatartego skazania 5. błędną wykładnię i nie zastosowanie art. 70 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o kuratorach sądowych oraz nie uwzględniającą okoliczności faktycznych interpretację znamienia "szczególne okoliczności" 6. odmienną ocenę jej kwalifikacji moralnych w związku z wpisem na listę stałych mediatorów sądowych 7. błędne połączenie w wydanej decyzji rozpoznania dwóch wniosków, których zakres przedmiotowy jest nieco inny 8. naruszenie przepisu art. 63 ustawy z dnia 27.07.2001 r. o kuratorach sądowych w związku z art. 65 i 66 tej ustawy poprzez ich błędną wykładnię i nie zastosowanie. 9. Zdaniem skarżącej orzeczenie Prezesa Sądu Apelacyjnego powinno przybrać formę decyzji merytorycznej, a nie pisma informującego. Skarżąca wniosła o rozpoznanie istoty odwołania ewentualnie zobowiązanie Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł. do rozpoznania złożonego odwołania. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Apelacyjnego w Ł. wyjaśnił, że w zaistniałym sporze nie jest stroną postępowania ani instytucją odwoławczą i nie jest uprawniony do wydawania orzeczeń w tym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. § 2a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. § 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca przedmiotem skargi uczyniła pismo Prezesa Sądu Apelacyjnego z [...] r. informujące o pozostawieniu bez rozpoznania odwołania od decyzji Prezesa Sądu Okręgowego w P. T. odmawiającej skrócenia wymiaru kary dyscyplinarnej i usunięcia z akt osobowych danych dotyczących zatartego skazania. Wobec powyższego przypomnieć należy, że stosownie do treści art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1014) prezes sądu okręgowego zarządza, z urzędu, usunięcie z akt osobowych kuratora: 1) decyzji o ukaraniu karą porządkową - po roku od jej uprawomocnienia; 2) odpisu orzeczenia sądu dyscyplinarnego o ukaraniu karą przewidzianą w art. 52 ust. 3 pkt 1-4 - po upływie 2 lat, a karą przewidzianą w art. 52 ust. 3 pkt 5 - po upływie 5 lat, od jej uprawomocnienia. W szczególnie uzasadnionych wypadkach prezes sądu okręgowego, na wniosek ukaranego, może zarządzić usunięcie decyzji lub orzeczeń odpowiednio po upływie połowy terminów określonych w ust. 1 (art. 70 ust. 2 ). Istotne znaczenie ma również treść art. 66 zgodnie, z którym w sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie do postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego. W myśl zaś art. 105 ustawy w sprawach nieuregulowanych w ustawie do kuratorów zawodowych oraz aplikantów kuratorskich stosuje się przepisy ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 108, 4, 138, 305 i 357). Powyższa analiza przepisów mających zastosowanie w sprawie prowadzi do wniosku, że w sprawach dotyczących postępowania dyscyplinarnego i ewentualnego wniosku o usunięcie z akt osobowych dokumentów zastosowanie mają przepisy k.p.k. i k.p. Ustawa o kuratorach sądowych w ogóle nie przewiduje możliwości zastosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednocześnie zauważyć trzeba, że ustawa o kuratorach sądowych nie przewidziała możliwości wniesienia odwołania od decyzji prezesa sądu okręgowego wydanej na podstawie art. 70 ust. 2 ww. ustawy. Oznacza to, że decyzja taka nie podlega kontroli instancyjnej przez właściwego prezesa sądu apelacyjnego. Skarga wniesiona na pismo Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł.nie podlega zatem kontroli sądu administracyjnego, w sprawie nie jest właściwy tryb postępowania administracyjnego. Okoliczności tej nie zmienia błędne pouczenie, które zamieszczono w decyzji Prezesa Sądu Okręgowego w P. T. z [...]. o możliwości wniesienia odwołania od decyzji. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. e.o.