III SA/Łd 704/11

WyrokWSA w Łodzi2011-09-07

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska, Krzysztof Szczygielski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych może zostać nałożona, jeśli karta opłaty nie została prawidłowo przedziurkowana lub umieszczona w pojeździe, mimo że opłata została zakupiona?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych może zostać nałożona, jeśli karta opłaty (winieta i odcinek kontrolny) nie została prawidłowo przedziurkowana lub umieszczona w pojeździe, nawet jeśli opłata została zakupiona. Prawidłowe przedziurkowanie i umieszczenie karty jest warunkiem uznania jej za dowód uiszczenia opłaty.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę J. G. za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Kierowca okazał siedmiodniową kartę opłaty, jednak winieta samoprzylepna nie była prawidłowo przedziurkowana i nie została umieszczona w pojeździe zgodnie z przepisami. Skarżący twierdził, że opłata została uiszczona poprzez zakup karty i prawidłowe oznaczenie odcinka kontrolnego, a brak prawidłowego przedziurkowania winiety lub jej nieumieszczenie na szybie nie powinno skutkować nałożeniem kary. Organy administracji uznały, że brak prawidłowego przedziurkowania i umieszczenia winiety stanowi podstawę do nałożenia kary.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 września 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2011 roku sprawy ze skargi J. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego oddala skargę. Decyzją z dnia [...]41, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.), § 3 ust. 1-5 i § 4 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2009 r. nr 86, poz. 721), oraz lp. 4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję D.Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...], o nałożeniu na J. G. kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan prawny i faktyczny: W dniu [...] r. w miejscowości B. na drodze krajowej nr 8 zatrzymano do kontroli zespół pojazdów: samochód ciężarowy marki [...] wraz z naczepą marki [...]. Pojazdem kierował W. D.wykonujący transport drogowy rzeczy w imieniu przedsiębiorcy J. G., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] r., podpisanym przez kierowcę bez zastrzeżeń. Zaskarżoną decyzją nałożono na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości [...] zł. Decyzją z dnia [...], D. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu na J. G. kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Od powyższej decyzji odwołał się J. G. Strona wniosła o uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji i umorzenie postępowania lub o uchylenie ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Strona zarzuciła organowi I instancji: naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w zw. z lp. 4.1 załącznika do ww. ustawy, poprzez błędną wykładnię ww. dyspozycji skutkującą nałożeniem na skarżącego kary pieniężnej pomimo uiszczenia przez przedsiębiorcę opłaty za przejazd po drogach krajowych. Zdaniem wnoszącego odwołanie kara pieniężna w wysokości [...] zł, zgodnie z intencją ustawodawcy, nakładana jest za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych, nie zaś za nie umieszczenie winiety w pojeździe w sposób określony przepisami prawa, czy też za niedokonanie czynności polegającej na nieprzedziurkowaniu poszczególnych elementów karty opłat, celem oznaczenia daty rozpoczęcia przejazdu; naruszenie przepisów prawa procesowego: art. 6, 7 oraz 8 k.p.a., albowiem w sentencji decyzji brak jest wskazania podstawy prawnej ww. rozstrzygnięcia. Zdaniem odwołującego brak jest delegacji ustawowej Ministra Infrastruktury dla wymienienia w rozporządzeniu z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych okoliczności, które nie stanowią uiszczenia opłaty za przejazd w rozumieniu art. 42 ustawy o transporcie drogowym. Decyzją z dnia [...] organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżaną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji powołał treść art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym oraz § 3 ust. 1, ust. 3-4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych, obowiązującego od dnia 10 czerwca 2009 r. Ponadto organ wskazał, że zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15000 złotych. Konsekwencją tego rozwiązania jest treść lp. 4.1 załącznika do ww. ustawy o transporcie drogowym, który karą pieniężną w wysokości 3000 zł sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Zgodnie z wolą ustawodawcy karta dobowa lub tygodniowa, która w chwili rozpoczęcia kontroli nie znajdowała się w pojeździe, a przedstawiona została w terminie późniejszym, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty. To samo dotyczy innej karty, która w chwili rozpoczęcia kontroli nie znajdowała się w pojeździe, a zakupiona została w dniu kontroli lub dniach następnych. Art. 42 ustawy o transporcie drogowym enumeratywnie określa podmioty i rodzaje przewozów, które zwolnione są z obowiązku uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych. Kontrolowany przedsiębiorca J. G. nie wykonywał żadnego ze wskazanych w nim rodzajów przewozów, tym samym był obowiązany do uiszczenia opłaty wedle zasad określonych w powyżej przytoczonym rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r., wydanym w oparciu o normę prawną art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym. Organ odwoławczy stwierdził, że bezspornym w przedmiotowej sprawie jest, iż do kontroli kierowca W. D., wykonujący transport drogowy rzeczy w imieniu przedsiębiorcy J. G., okazał siedmiodniową kartę opłaty za przejazd po drogach krajowych, seria i nr [...], w odcinku kontrolnym wpisano numer rejestracyjny pojazdu podlegającego kontroli - [...]. W treści protokołu kontroli z dnia [...] stwierdzono, iż na odcinku kontrolnym okazanej karty opłat przedziurkowany był rok - 2011 r., miesiąc - II, dzień - 02, natomiast na winiecie samoprzylepnej przedziurkowany był rok -2011, miesiąc - II, brak było natomiast oznaczenia dnia, od którego swój bieg miałby rozpocząć siedmiodniowy termin ważności ww. karty opłaty. Ponadto zgodnie z powyższym protokołem oznaczenie dnia na odcinku kontrolnym, dokonano innym narzędziem niż rok oraz miesiąc, co sugeruje, iż czynność ta została dokonana podczas zjazdu na parking do kontroli. Okoliczność powyższa nie została zakwestionowana przez prowadzącego pojazd, albowiem zgodność protokołu ze stanem faktycznym została potwierdzona podpisem przez ww. osobę bez zastrzeżeń. Organ uznał za nieuzasadniony zarzut strony, iż w toku postępowania organ I instancji nie udowodnił tejże okoliczności, albowiem protokół kontroli, będący podstawowym dowodem w sprawie, jest sporządzony przez organ kontrolny przy współudziale kontrolowanego kierowcy, z zapewnieniem możliwości przedstawienia przez kontrolowanego własnej wersji zdarzeń. Przepis art. 74 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym przewiduje również możliwość odmowy podpisania protokołu przez kontrolowanego, z czego kontrolowany kierowca nie skorzystał, nie wnosząc jednocześnie żadnych uwag i zastrzeżeń do protokołu kontroli. Powyższy dokument jest w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. dokumentem urzędowym, sporządzonym w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż włączona do materiału dowodowego kopia awersu odcinka kontrolnego karty opłat, okazanego w toku kontroli sugerować może, iż oznaczenie dnia na ww. odcinku kontrolnym nastąpiło nie przez przedziurkowanie, a jedynie przekreślenie pola z oznaczeniem dziennym - 2. Dokonując jednakże analizy kopii rewersu ww. odcinka karty opłat, organ stwierdził, iż na ww. dokumencie uwidocznione są ślady potwierdzające przedziurkowanie odpowiednich pól, celem oznaczenia zarówno roku, miesiąca, a co najważniejsze również dnia ważności odcinka kontrolnego. Gdyby oznaczenie dnia ww. dokumentu nastąpiło wyłącznie przez przekreślenie, na co wskazywać może kopia awersu odcinka kontrolnego, brak byłoby uwidocznienia tej czynności na rewersie tegoż dokumentu. Ponadto powyższa kopia zarówno awersu jak i rewersu odcinka kontrolnego potwierdza, iż oznaczenie dnia, od którego swój bieg miałby rozpocząć siedmiodniowy termin ważności ww. dokumentu, poprzez przedziurkowanie odpowiedniej rubryki, różni się znacząco średnicą otworu w stosunku do oznaczenia na ww. dokumencie roku oraz miesiąca. Ponadto nie ulega wątpliwości, iż ww. oznaczenie dnia na odcinku kontrolnym nie odpowiada wymaganiom wskazanym w załączniku nr 27 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych, zgodnie z którym średnica otworu powstałego w wyniku przedziurkowania karty opłat powinna wynosić nie więcej niż 5 mm i nie mniej niż 3 mm. Okazane więc w toku kontroli odcinki karty opłat nie stanowią dowodu potwierdzającego uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych w rozumieniu art. 42 ustawy o transporcie drogowym. Podstawę stanowiska organu odwoławczego stanowił brak przedziurkowania na winiecie samoprzylepnej odpowiedniego pola, celem oznaczenia dnia, od którego swój bieg miałby rozpocząć siedmiodniowy termin ważności ww. karty opłat, jak również brak oznaczenie dnia na odcinku kontrolnym zgodnie z ww. pkt. 8 załącznika nr 27 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. Organ odwoławczy powołał treść art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym i wskazał, że konsekwencją tej normy prawnej jest pkt 7 załącznika nr 27 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych, w którym to wskazano jaką czynność należy podjąć, by można było w sposób prawidłowy określić czas przejazdu określonego pojazdu, za który uiszczono opłatę. Zaznaczenie czasu prowadzenia pojazdu po drogach krajowych następuje poprzez przedziurkowanie określonych pól - w przypadku siedmiodniowej karty opłat, występującej w przedmiotowej sprawie - karta opłat ważna jest w dniu przedziurkowania oraz przez kolejne sześć dni następujących po dniu przedziurkowania. Zdaniem organu odwoławczego wskazanie powyższych okoliczności przez Ministra Infrastruktury mieści się w zakresie upoważnienia przyznanego mu mocą art. 42 ustawy o transporcie drogowym. Z literalnej wykładni ww. przepisu wynika, iż Minister był upoważniony m.in. do określenia wzoru dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty za przejazd po drogach krajowych, a za takie też wzory należy uznać karty opłat wskazane w załącznikach 2- 26 ww. rozporządzenia z dnia 5 czerwca 2009 r. Ponadto celem potwierdzenia wniesienia opłaty niezbędnym jest, by ww. karta opłat nosiła odpowiednie znamiona wskazane w załączniku nr 27 ww. rozporządzenia. Za nietrafne organ odwoławczy uznał stanowisko wnoszącego odwołanie, w myśl którego samo zakupienie karty opłat jest wystarczające dla uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Z powyższym stanowiskiem nie można się zgodzić, albowiem prowadziłoby ono do wielokrotnego wykorzystywania tej samej karty opłat w wielu pojazdach oraz przez przedział czasowy przekraczający okres, za który uiszczono opłatę. Organ odwoławczy przychylił się do twierdzenia skarżącego, iż nieumieszczenie w sposób trwały winiety w prawym dolnym rogu szyby pojazdu nie stanowi wystarczającej okoliczności do nałożenia kary w myśl lp. 4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Podnoszenie przez odwołującego, że kierowca nie dopełnił obowiązku sprawdzenia, czy karta opłat została oznaczona w sposób prawidłowy nie stanowi okoliczności, która uzasadniałaby zmianę, czy też uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji, albowiem przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za zgodne z prawem wykonywanie przewozu drogowego, a zatem ponosi odpowiedzialność za naruszenia obowiązków przez osoby, którymi się posługuje. Organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji kompleksowo ocenił materiał dowodowy zebrany w sprawie, czemu dał wyraz w sporządzonej decyzji. Powołał okoliczności faktyczne sprawy mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, jak również odniósł się do twierdzeń strony wysuwanych w toku postępowania administracyjnego. Do naruszenia przepisów procesowych nie doszło również poprzez wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ I instancji w formie "tabeli", bowiem decyzja nr [...] r. zawiera wszystkie składniki decyzji administracyjnej, o których mowa w art. 107 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o: uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił: niewłaściwe zinterpretowanie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, naruszenie przepisów prawa materialnego, zastosowanie w decyzji przepisów wykonawczych do ustawy wydanych z naruszeniem delegacji ustawowej, brak ustosunkowania do niezastosowania w decyzji organu I instancji przepisów postępowania, naruszenie przepisów proceduralnych. W uzasadnieniu skarżący podał, że w dniu 2 lutego 2011 r. na żądanie kontrolującego kierowca okazał właściwą dla tego typu pojazdu siedmiodniową kartę opłaty za przejazd o wymienionych numerach, karta opłaty nie została przymocowana do szyby, jednak kierowca posiadał kartę opłaty drogowej i odcinek kontrolny w pojeździe w chwili wykonywania przewozu. Karta została wystawiona na pojazd, którym poruszał się kierowca, tj. ciągnik siodłowy [...]o numerach rej. [...], odcinek kontrolny karty został oznaczony (przedziurkowany) w zakresie roku, miesiąca i dnia, co przesądza o braku możliwości ponownego wykorzystania karty w innych dniach niż od 2 -8 lutego 2011 r., opłata za przejazd w dniu kontroli została w prawidłowej wysokości uiszczona i udokumentowana w postaci karty i odcinka kontrolnego. Skarżący podniósł, że do protokołu kontroli zostały wniesione w ustawowym terminie pisemne zastrzeżenia, do czego zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy nie ustosunkował się w wydanych rozstrzygnięciach. Zdaniem skarżącego zastosowane przepisy nie penalizują niezachowania wymogu naklejenia winiety na szybę pojazdu, czy też przedziurkowania poszczególnych elementów daty różnymi narzędziami. Ustawodawca nie wskazuje też definicji nieprawidłowego wypełnienia karty drogowej, ani nie wskazuje jakie sytuacje są nieprawidłowym wypełnieniem karty, a jakie są jej niewypełnieniem, tj. nieuiszczeniem opłaty. Odcinek kontrolny karty, stanowiący dokument przeznaczony do kontroli przez właściwe organy, został oznaczony co do dnia, miesiąca i roku, a ten fakt potwierdza ww. decyzja, to użycie go ponownie w innej sytuacji (w innym okresie) jest i będzie niemożliwe, a to z kolei świadczy o uiszczeniu opłaty właśnie za te siedem dni począwszy od 2 lutego 2011 r. Gdyby można inaczej interpretować ten fakt to kwota 189,00 zł uiszczona (faktycznie wydatkowana) jako opłata za przejazd po drogach w okresie 02-08.02.2011 r. byłaby bezpowrotnie stracona, ponieważ nie można jej użyć już nigdy w innym czasie. To z kolei prowadzi do absurdu, zgodnie z którym została uiszczona opłata (wydatkowane pieniądze) i jeszcze nałożona kara za brak opłaty. Nie można doprowadzać do sytuacji, w której przedsiębiorca ponosi koszty opłaty za przejazd po drogach i bardzo dotkliwej finansowo kary za brak opłaty. Ponadto zdaniem skarżącego minister opisując szczegóły zawarte w § 3 rozporządzenia znacznie przekroczył swoje uprawnienia, co nie może być interpretowane na jego niekorzyść jako strony postępowania. Natomiast decyzja organu odwoławczego, podobnie jak decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem zarówno przepisów prawa materialnego jak i procedury, organy nie dołożyły należytej staranności przy wyjaśnieniu zaistniałego stany faktycznego. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazał, że skarżący powołał w skardze orzeczenia sądów administracyjnych odnoszące się do odmiennego stanu faktycznego, w których kontrolowany wyłącznie nie umieścił winiety w sposób trwały w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu. Jednakże posiadał prawidłowo wypełniony odcinek kontrolny oraz winietę samoprzylepną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd stwierdził, iż w niniejszej sprawie organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa w sposób określony w art. 145 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który obligowałoby do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, bądź stwierdzenia ich nieważności. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji, (tj. Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 86, poz. 721 ze zm.). Zgodnie z art. 42 ust. 1 powołanej ustawy - obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji - podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 1.800 euro rocznie, z wyłączeniem: 1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką; 2) pojazdów transportu kombinowanego; 3) pojazdów realizujących komunikację miejską; 4) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne; 5) pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton. Podmiot, o którym mowa w ust. 1, uiszcza opłatę roczną, miesięczną, siedmiodniową albo dobową. Karta opłaty dobowej i siedmiodniowej może być wypełniona przez podmiot, o którym mowa w ust. 1, w terminie: 1) 7 dni - od wydania karty opłaty dobowej; 2) 14 dni - od wydania karty opłaty siedmiodniowej (art. 42 ust. 3a i 3b ustawy). Stosownie do treści art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji - podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę opłaty drogowej. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy istniały podstawy do nałożenia, w oparciu o art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem obowiązków wynikających z przepisów ustawy, tj. art. 42 oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. Zgodnie z art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, minister właściwy do spraw transportu, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, rodzaj i stawki opłaty za przejazd po drogach krajowych, zgodnie z zasadami określonymi w ust. 2, oraz tryb wnoszenia i sposób rozliczania tej opłaty w przypadku niewykorzystania w całości lub w części dokumentu potwierdzającego jej wniesienie za okres roczny z przyczyn niezależnych od przedsiębiorcy, a także wzory dokumentów potwierdzających wniesienie tej opłaty. W wykonaniu powyższej delegacji Minister Infrastruktury wydał rozporządzenie z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych. Wbrew zarzutom skargi brak jest podstaw do uznania, że powyższe rozporządzenie narusza delegację ustawową. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia z dnia 5 czerwca 2009 r. uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie, przez podmiot wykonujący na terenie Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy, karty opłaty w jednostce upoważnionej do poboru opłat, zwanej dalej "jednostką". Pracownik jednostki, dokonując sprzedaży karty opłaty drogowej, wpisuje na rewersie odcinka kontrolnego datę zakupu i składa podpis oraz przedziurkowuje winietę i odcinek kontrolny zgodnie ze wskazaniem podmiotu wykonującego przewóz drogowy, z wyjątkiem karty opłaty dobowej, którą przedziurkować może także podmiot wykonujący przewóz (§ 3 ust. 2 rozporządzenia). Karta opłaty składa się z dwóch części: 1) winiety samoprzylepnej, zwanej dalej "winietą", umieszczonej w sposób trwały wewnątrz pojazdu samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu; 2) odcinka kontrolnego przechowywanego w pojeździe samochodowym i okazywanego na żądanie osób uprawnionych do kontroli karty opłaty (§ 3 ust. 3 rozporządzenia). Stosownie zaś do treści § 3 ust. 4 rozporządzenia dowód uiszczenia opłaty stanowi łącznie przedziurkowany odcinek kontrolny i przedziurkowana winieta o tym samym numerze i serii umieszczona w sposób, o którym mowa w ust. 3 pkt 1. Nie stanowią dowodu uiszczenia opłaty: 1) odcinek kontrolny nieprzedziurkowany lub winieta nieprzedziurkowana bądź winieta nieumieszczona trwale w sposób, o którym mowa w ust. 3 pkt 1; 2) uszkodzona winieta lub odcinek kontrolny w sposób uniemożliwiający odczytanie numeru rejestracyjnego pojazdu samochodowego lub daty ważności karty; 3) odcinek kontrolny noszący ślady ingerencji chemicznej lub mechanicznej; 4) odcinek kontrolny zafoliowany (zalaminowany) lub w stanie uniemożliwiającym sprawdzenie umieszczonych na dokumencie zabezpieczeń (§ 3 ust. 5 rozporządzenia). Natomiast wzory kart opłat określają załączniki nr 2-26 do rozporządzenia. Opis kart opłat wraz z opisem zabezpieczeń oraz sposób zaznaczania na karcie opłaty czasu przejazdu po drogach krajowych określa załącznik nr 27 do rozporządzenia (§ 3 ust. 6 i 7 rozporządzenia). Zdaniem organu nieprzedziurkowanie winiety w wyżej opisany sposób powoduje, że nie stanowi ona dowodu uiszczenia opłaty, co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd po drogach krajowych bez uiszczenia opłaty. Natomiast zdaniem skarżącego samo niewykonanie tej czynności nie oznacza, że opłata nie została uiszczona. W tym miejscu wskazać należy, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 25 marca 2010 r., sygn. P 9/08 (OTKiA 2010/3/26 ) wyjaśnił na czym polega mechanizm uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych. Trybunał wskazał, że obowiązek uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych wprowadził art. 42 ustawy o transporcie drogowym oraz wskazał szczegółowe regulacje, zawarte w § 3 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych, dotyczące trybu wnoszenia tych opłat. Stwierdził, że : "Z brzmienia przepisów wynikało, że uiszczenie opłaty następowało przez nabycie karty opłaty w przewidzianym w ustawie punkcie, a także jej skasowanie w sposób określony w załączniku do rozporządzenia nr 26 (odpowiednie przedziurkowanie obu jej części). Ponadto przed rozpoczęciem pierwszego przejazdu kartę należało wypełnić, wpisując numer rejestracyjny pojazdu na jej odcinku kontrolnym (§ 4 )". Rozporządzenie z dnia 5 czerwca 2009 r., obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji, przewiduje taki sam tryb wnoszenia opłat jak powołane w ww. orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego rozporządzenie z dnia 8 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych. A zatem stanowisko Trybunału Konstytucyjnego ma zastosowanie również w niniejszej sprawie. Wobec powyższego zasadniczym elementem uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych, poza nabyciem karty opłaty w przewidzianym w ustawie punkcie, jest "skasowanie" w określony sposób obu części karty opłaty, to jest winiety i odcinka kontrolnego, celem stworzenia możliwości przypisania opłaty w trakcie kontroli do konkretnego pojazdu i czasu przejazdu. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 20 października 2010 r., sygn. II GSK 943/10 i z 25 sierpnia 2010 r. , sygn. II GSK 748/09. Wbrew twierdzeniom skarżącego zawartym w skardze, organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i właściwie dokonały subsumcji ustalonego stanu pod powołane w decyzji normy prawne. W niniejszej sprawie jak wynika z protokołu kontroli z dnia [...] r. inspektor Inspekcji Transportu Drogowego we W. dokonał kontroli kierowcy W. . wykonującego transport drogowy rzeczy w imieniu przedsiębiorcy J. G. Kierowca okazał siedmiodniową kartę opłaty za przejazd po drogach krajowych, seria i nr [...], w odcinku kontrolnym wpisano numer rejestracyjny pojazdu podlegającego kontroli - [...]. Na odcinku kontrolnym okazanej karty opłat przedziurkowany był rok - 2011 r., miesiąc - II, dzień - 02, natomiast na winiecie samoprzylepnej przedziurkowany był rok -2011, miesiąc - II, brak było natomiast oznaczenia dnia, od którego swój bieg miałby rozpocząć siedmiodniowy termin ważności ww. karty opłat. Ponadto zgodnie z powyższym protokołem oznaczenie dnia na odcinku kontrolnym, dokonano innym narzędziem niż rok oraz miesiąc, co sugeruje, iż czynność ta została dokonana podczas zjazdu na parking do kontroli. Okoliczność powyższa nie została zakwestionowana przez prowadzącego pojazd, albowiem zgodność protokołu ze stanem faktycznym została potwierdzona podpisem przez ww. osobę bez zastrzeżeń. Główny Inspektor Transportu Drogowego - powołując się na treść załącznika nr 27 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych, zgodnie z którym średnica otworu powstałego w wyniku przedziurkowania karty opłaty powinna wynosić nie więcej niż 5 mm i nie mniej niż 3 mm – stwierdził, iż oznaczenie dnia na odcinku kontrolnym nie odpowiada wskazanym wymaganiom. Skarżący kwestionuje powyższe stanowisko i twierdzi, że odcinek kontrolny nie został prawidłowo przedziurkowany co do oznaczenia dnia. W ocenie sądu, mając na uwadze treść załącznika nr 27 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. - stanowisko skarżącego w tym zakresie jest niezasadne. Ponadto wskazać należy, że już brak dowodu "skasowania" winiety jest podstawą ustalenia, że wykonywano przewóz drogowy bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych, co stanowi podstawę faktyczną zastosowania art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w związku z treścią lp. 4.1. załącznika do tejże ustawy poprzez nałożenie kary pieniężnej. W sprawie bezsporne jest, że winieta samoprzylepna, jako część karty opłaty, nie tylko nie była umieszczona we właściwym miejscu, ale również nie była prawidłowo przedziurkowana. To zaś oznacza, że nie zostały zachowane wymogi związane z dokumentowaniem uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Wbrew zarzutom skargi organy administracji nie naruszyły przepisów postępowania. Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło