III SA/Łd 71/11

Dnia 22 lipca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku N. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi N. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami p o s t a n a w i a: przyznać N. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 16 stycznia 2011 roku N. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Zarządzeniem z dnia 10 lutego 2011 roku Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie siedmiu dni, pod rygorem jej odrzucenia przez uiszczenie, stosownie do treści § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193) wpisu sądowego w kwocie 200,00 zł. W terminie otwartym do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył pismo procesowe z dnia 21 lutego 2011 roku zatytułowane "zażalenie" na zarządzenie z dnia 10 lutego 2011 roku. Wskazując na trudną sytuację rodzinną i materialną wniósł "o całkowite zniesienie uiszczenia wymaganej kwoty". Zarządzeniem z dnia 1 marca 2011 roku Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo procesowe skarżącego z dnia 21 lutego 2011 roku zatytułowane "zażalenie" potraktował jako wniosek o przyznanie prawa pomocy i zobowiązał do złożenia wniosku na urzędowym formularzu "PPF". W dniu 14 marca 2011 roku, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach oraz dodatkowych dokumentów przedstawionych na wezwanie Referendarza sądowego wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z trójką dzieci– córką A. K. (18 lat), córką A. K. (13 lat) oraz synem S. K. (12 lat). Skarżący wskazał, iż jedno z trójki dzieci jest niepełnosprawne, utrzymuje się z "rożnych prac dorywczych", z których uzyskuje dochód w wysokości około 300 – 600/700 zł. Nie posiada żadnych ruchomości, nieruchomości oraz oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych. W rubryce "Inne, dodatkowe informacje o stanie majątkowym" skarżący wyjaśnił, iż pozostaje w małżeńskiej rozdzielności majątkowej. Postanowieniem z dnia 6 maja 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi odmówił przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw, w którym podniósł, iż nie posiada innego konta bankowego, w roku 2010 nie osiągnął żadnych dochodów, posiada natomiast zaległości związane z bieżącym utrzymaniem lokalu mieszkalnego oraz zobowiązanie z tytułu kredytu zaciągniętego na zakup samochodu, stanowiącego środek transportu do szkoły niepełnosprawnego dziecka. Wobec przedstawienia przez skarżącego nowych okoliczności faktycznych dotyczących stanu majątkowego i rzeczywistych możliwości płatniczych, zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2011 roku sędzia sprawozdawca, wezwał skarżącego do przedłożenia w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy, zeznania podatkowego PIT lub zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości osiągniętych przez niego dochodów w roku 2010, wskazania wysokości wydatków, jakie skarżący ponosi w związku z bieżącym utrzymaniem lokalu mieszkalnego i udokumentowania faktu posiadania w tym zakresie zaległości oraz przedłożenie dokumentu potwierdzającego rozdzielność majątkową. W piśmie procesowym z dnia 24 czerwca 2011 roku, stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu, skarżący przedstawił kserokopię sporządzonej przez notariusza małżeńskiej umowy majątkowej wyłączającej wspólność majątkową, zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia 21 czerwca 2011 roku o wysokości dochodu w podatku dochodowym od osób fizycznych, z którego wynika, że w roku 2010 skarżący nie osiągnął żadnego dochodu. Wskazał również, iż raz na kwartał uiszcza podatek gruntowy w wysokości 95,00 zł, posiada zaległości w opłatach za wodę w kwocie 120 zł, energię elektryczną – 616,39 zł oraz zobowiązanie z tytułu zaciągniętego kredytu w wysokości 65.709,74 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. . Zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.)- [zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.] w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do treści treść art. 246 § 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie art. 245 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i mają zastosowanie w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Strona ubiegająca się zatem o przyznanie prawa pomocy musi uprawdopodobnić, iż jej sytuacja jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Ciężar dowodu spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca powinien zatem wykazać że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, że nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych we własnym zakresie. Po przeanalizowaniu treści oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dodatkowych dokumentów, Sąd doszedł do przekonania, że wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie. Na powyższą ocenę miała przede wszystkim wpływ wysokość zarobków skarżącego, który oświadczył, że utrzymuje się z "różnych prac dorywczych", z których uzyskuje dochód w wysokości około 300 – 600/700 zł miesięcznie. W roku 2010 skarżący nie osiągnął żadnych dochodów, a okoliczność tę potwierdził zaświadczeniem właściwego urzędu skarbowego, posiada zaległości w opłatach związanych z bieżącym utrzymaniem lokalu mieszkalnego oraz zobowiązanie z tytułu zaciągniętego kredytu w wysokości 65.709,74 zł. Prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z trójką dzieci– córką A. K. (18 lat), córką A. K. (13 lat) oraz synem S. K. (12 lat) –jedno spośród trójki dzieci jest dzieckiem niepełnosprawnym. Skarżący wskazał również, iż nie posiada żadnych ruchomości, nieruchomości oraz oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych. Uwzględniając całokształt przedstawionych okoliczności faktycznych należało stwierdzić, iż skarżący nie dysponuje obecnie środkami pozwalającymi na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Sam fakt uzyskiwania dochodów nie może bowiem decydować o tym, czy strona jest w stanie ponieść koszty sądowe bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pod uwagę należało wziąć także rzeczywistą, aktualną możliwość dysponowania uzyskiwanym dochodem i istniejące ciążące na stronie zobowiązania. Skarżący wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uniemożliwia pokrycie jakichkolwiek kosztów postępowania we własnym zakresie. Ponadto skarżący udokumentował również fakt, iż pozostaje w małżeńskiej rozdzielności majątkowej. W tym stanie rzeczy, z uwagi na fakt, iż skarżący dowiódł, że jego obecna sytuacja finansowa, w tym wykazane obciążenia majątkowe mające wpływ na jego zdolność płatniczą nie pozwalają na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 i art. 260 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w postanowieniu. a.ł.